Ticaret Mahkemesi, yüklenicinin köy tüzel kişiliğiyle yaptığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, belediyenin kamu hizmeti yürütmesi nedeniyle tacir sayılmadığına hükmederek görevsizlik kararı verdi.
Özet: Bir müteahhit, ilhak edilen bir köy için inşa ettiği pazar yerinin ödenmeyen inşaat bedeli için, köyün borçlarını devralan belediyeye dava açmış; belediye ise sözleşmenin ruhsatsızlık ve ödeme şartlarının gerçekleşmemesi gibi nedenlerle geçersiz olduğunu savunmuştur, ancak mahkeme, belediyenin kamu hizmeti yürüten tacir vasfı taşımaması nedeniyle uyuşmazlığın ticari iş sayılmadığı ve kendisinin görevli mahkeme olmadığı gerekçesiyle davayı usulden reddederek, dosyanın asliye hukuk mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.
T.C.
ANTALYA3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: AlacakDAVA TARİHİ
: █████/2018KARAR TARİHİ
: █████/2019Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle
: Müvekkili ile ... köyü arasında ... Köyü ... ve ... ... İnşaat Sözleşmesi başlıklı sözleşme imzalandığını, bu sözleşme uyarınca müvekkilinin ... köyü ... mevkii ... nolu ... ... nın inşasını üstlendiğini, müvekkilinin ... inşasını sözleşmede öngörülen süre içerisinde bitirdiğini ve muhtarlığa teslim ettiğini, söz konusu sözleşmenin ... nolu maddesinden anlaşılacağı üzere, sözleşmede belirlenen bedelin ödemesi dükkanların kiraya verilmesiyle başlayacağını ancak dava dışı ... köyü tüzel kişiliği sona erdirilmek suretiyle davalı ... bünyesine katıldığını, ... köyü, tüm hak, alacak ve borçları ile davalı ... ye katıldığını, bu nedenle davada ... nın taraf olduğunu, Müvekkilinin alacağının alabilmek adına defalarca davalı ... yetkilileri ile görüştüğünü ancak alacağını alamadığını beyan etmekle; ... köyü ... ve ... ve ... İnşaat sözleşmesi uyarınca müvekkiline ödenecek olan sözleşme bedelinin şimdilik ... TL sinin işleyecek olan ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle
: Belirsiz alacak davası olarak müvekkilinin ... aleyhine açılan davayı kabul etmediklerini, davacının alacağının olmadığını, davacı tarafından sözleşme ve sözleşmeden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmediğini, alınması gereken izin ve onayların alınmadığını, davaya konu yerin Köy Tüzel Kişiliği olup plansız alanlar olduğunu, imar yönetmeliği uygulandığını, kural olarak 3194 sayılı imar Kanununa tabi olan bütün yapılarda yapı ruhsatı alınmasının zorunlu olduğunu, İnşaatın ilk aşaması olan hafriyat işlemine bile ruhsat alınmadan başlanamayacağını, 3194 sayılı İmar Kanunun'nun 27. Maddesinde pazar yerleri için yapı ruhsatı aranmayacağına dair düzenlemenin olmadığını, ... köyünün müvekkil olan belediyeye bağlanmasından sonra da yapı ruhsatı alınmadığını, muhtar ile davacı arasında yapılan sözleşmeyi ve alacağı kabul etmemekle birlikte sözleşmenin konusunun imkansız olduğunu, davaya konu dükkanların kiraya verilemediğini, ödemenin başlama şartının gerçekleşmediğini beyan etmekle; davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Dava
: Belirsiz Alacak Davasıdır.Dosya içerisine davacı vekili tarafından; sözleşme, ihtarname, ihtarnamenin tebliğine ilişkin tebliğ mazbatası sunulmuş, ... ... Noterliğine müzekkere yazılarak, ... yevmiye nolu, ... tarihli ihtarnamenin ve ihtarnamenin tebliğine ilişkin mazbatanın gönderilmesi istenilmiştir.... havale tarihli ... ... Noterliğinden gelen müzekkere cevabında; ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ile ihtarnamenin muhatabına tebliğine ilişkin tebliğ mazbatasının onaylı suretinin ekte gönderildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.Uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi ilişkisinden kaynaklanmakta olup, uyuşmazlığın mahkememizce çözülebilmesi için, uyuşmazlık konusu işin her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması zorunludur. Uyuşmazlık konusu “..., ... ve ...” işinin, davacı ...'ün ticari işletmesiyle ilgili olduğu varsayılsa bile, davalı Belediyece uyuşmazlık konusu işin, ticari işletmeleriyle ilgili olarak değil kamu hizmetlerinin yürütülmesi amacıyla gerçekleştirmiştir. Kaldı ki, TTK’nın 16/2. maddesi uyarınca devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri ile kamu yararına çalışan dernekler ve gelirinin yarısından fazlasını kamu görevi niteliğindeki işlere harcayan vakıflar, bir ticari işletmeyi, ister doğrudan doğruya kamu hukuku hükümlerine göre yönetilen ve işletilen bir tüzel kişi eliyle işletsinler, kendileri tacir sayılamayacağından ... ... nın tacir olarak kabulü de mümkün bulunmamaktadır. Bu nedenlerle, tacirin işlerinin ticari olması ilkesi de burada işlevsiz hale gelmiştir. Tüm bu nedenlerden ötürü görev hususunun kamu düzenine ilişkin olup, HMK'nın 114/1-c maddesinde dava şartları arasında sayılmasına, HMK'nın 115. maddesi hükümleri uyarınca dava şartlarının mevcut olup olmadığının, yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen dikkate alınması gereken hususlardan olmasına göre göreve ilişkin dava şartı noksanlığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nın 114/1-c ve 115/2.mad.uyarınca usulden REDDİNE,2-Davaya bakmaya Antalya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna,3-Kararın kesinleştiği tarihten itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin talep etmesi halinde dosyanın davaya bakmakla görevli Antalya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,4-Taraflarca bu süre içinde istemde bulunulmaması halinde HMK 20/1-son ve 331/2 maddesi gereğince yapılacak işlemin mahkememizce değerlendirilmesine,5-Harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece nazara alınmasına,Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2019Katip ...¸(e-imzalı)Hakim ...¸(e-imzalı)