Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin, adi ortaklık sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında görevsizlik kararı vererek dosyayı asliye hukuk mahkemesine göndermesi.
Özet: Davacının, limited şirkete dönüştürülecek bir adi ortaklığa şube kurma ve ortak olma vaadiyle ödediği paranın iadesini talep ederek başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, mahkeme, taraflar arasındaki uyuşmazlığın Türk Borçlar Kanununda düzenlenen adi ortaklık ilişkisinden kaynaklandığına ve Türk Ticaret Kanunu kapsamında ticari bir dava niteliğinde olmadığına hükmetmiştir. Bu nedenle, Asliye Ticaret Mahkemesinin davaya bakmakla görevli olmadığını ve Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğunu belirterek, davayı usulden reddetmiştir.
T.C.
ANTALYA3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2018KARAR TARİHİ
: █████/2019Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarih ve .../... Esas - .../... Karar sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize tevzi edilen İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalının yetkilisi olduğunu bildirdiği dava dışı şirketin " ... " adlı ... ... ... ... ve ... şubesi kurmasına ilişkin hazırlanan protokolde müvekkilin şirketteki payının oranının ayrıca belirlenmiş ve bunun yanında, müvekkilin, şirkette maaş karşılığında işçi olarak çalışacağının da karara bağlanıp imzalandığını, müvekkilinin söz konusu protokole güvenerek ... tarihinde davalıya " ... - .../... protokol sözleşme ... " açıklaması ile ... A.B.D. Doları ( ... A.B.D. Doları ) ödeme yapıldığını, davalının protokolün hiç bir gereğini yerine getirmediğini, protokolde sözü edilen şubenin de halen kurulamamış olduğunu, müvekkilinin ödediği parayı davalının iadeye de yanaşmadığını, bu sebeple davalı aleyhine Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün .../... esas sayılı icra takibi başlatıldığını, davalının takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz etmesi sonucu takibin durduğunu bildirerek, itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına ve davalının % 20’den az olmamak üzere tazminat ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacıya ortaklığa taahhüt ettiği sermayenin tamamının ödendiğini, bunun sözleşmede yazılı olduğunu, davacının davalının adına verdiği döviz veya TL cinsinden bir borç para veya gönderdiği bir ödemenin olmadığını, ortaklığın sermaye şirketine dönüşmesi için sözleşmede taahhüt edilen sürenin dolmadığını, davaya bakmakta mahkememizin görevli olmadığını, Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğunu bildirerek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.Dava; ileride limited şirkete dönüştürülmek üzere kurulan adi ortaklığa ödenen paranın iadesi istemine ilişkin olup, itirazın iptali formatında ileri sürülmektedir.Ticaret Mahkemelerinin iş sahası ve hangi davalara bakacağı █████/2012 tarihinde yürürlüğe giren, 6102 sayılı TTK'nun 5. Maddesinde belirtilmiş olup, 4 . Madde de hangi davaların ticari dava sayılacağı düzenlenmiştir. Buna göre; her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın madde de belirtilen nedenlerden doğan davaların ticari dava sayıldığı açıklanmıştır. Kanunda sayılan bu davalara mutlak ticari dava denilir. Mutlak ticari davaların yanında nispi ticari davalarda mevcuttur. Bir davanın nispi ticari dava sayılabilmesi için, her iki tarafın tacir olması ve her iki tarafın ticari işletmesine uyuşmazlığın kaynaklanıyor olması, bu iki unsurun birlikte bulunması gerekmektedir.6102 sayılı TTK'da değişikli yapan ve █████/2012 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 6335 sayılı kanunun 2.maddesiyle, 6102 sayılı TTK'nın 5.maddesinin 3.fıkrası değiştirilmiş ve Asliye Ticaret Mahkemesiyle Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olarak düzenlenmiştir.6100 sayılı HMK'nın 2. maddesinde; "Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın mal varlığı haklarına ilişkin davalar ile, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir." hükmüne yer verilmiştir.TBK'nın 620. maddesinde "Adi ortaklık sözleşmesi, iki ya da daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir." hükmüne yer verilmiştir. Adi ortaklık TBK'nın 620 ve devam eden maddelerinde düzenlenmiştir. Somut olayda söz konusu çekişme tarafların karşılıklı ticari işletmelerinden kaynaklanmadığı, adi ortaklık ilişkisinden kaynaklandığı, adi ortaklık da TTK'da düzenlenmediğinden, malvarlığı haklarına ilişkin olan davanın genel hükümlere göre asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.Tüm bu açıklanan nedenlerle; her ne kadar ... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından dosya görevsizlikle mahkememize gönderilmiş ise de; tarafların tacir olmayışı yine bu davanın TTK'nun 4.maddesinde sayılan dava türlerinde de bulunmayışı göz önüne alındığında ticari dava olarak nitelendirilemeyeceği, görev ile ilgili düzenlemenin kamu düzenine ilişkin olup taraflarca ileri sürülmese bile yargılamanın her aşamasında resen gözetileceği göz önüne alındığında ve HMK 114 maddesi uyarınca görev hususunun dava şartı niteliğinde oluşu gözetilerek mahkememizin davaya bakmakla görevli olmadığı, Antalya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden REDDİNE, görevli mahkemenin Antalya ...Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna,Kararın kesinleştiği tarihten itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin talep etmesi halinde dosyanın görevli Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,2-Görevsizlik kararının istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde Antalya ... Asliye Hukuk ile mahkememiz arasında olumsuz görev uyuşmazlığı oluşacağından yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın Bölge Adliye Mahkemesinin ... Hukuk Dairesi Başkanlığı'na gönderilmesine,3-Vekalet ücreti harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece nazara alınmasına,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2019Katip ...E-imzalıHakim ...E-imzalı