istanbul bölge adliye mahkemesi 3. hukuk dairesi, abonelik sözleşmesi bulunmaksızın gerçekleştirilen kaçak elektrik kullanım bedelinin tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali davasında ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesini yapmaktadır.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi, abonelik sözleşmesi bulunmaksızın gerçekleştirilen kaçak elektrik kullanım bedelinin tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali davasında ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesini yapmaktadır.

Özet: Bir elektrik dağıtım şirketi tarafından, abonelik sözleşmesi olmaksızın kaçak elektrik kullanıldığı tespit edilen bir şirket ve yetkilisi aleyhine başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi davalıların kısmen sorumlu olduğuna, yaklaşık 27.000 TL borcun ve %20 icra inkar tazminatının ödenmesine hükmederken, davacı taraf bilirkişi raporunun hatalı olduğunu ve takibe konu edilen tüm alacağın kabul edilmesi gerektiğini belirterek kararı istinaf etmiş; istinaf mahkemesi, kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması ve faturalandırılmasına ilişkin yasal düzenlemeler çerçevesinde dosyayı incelemektedir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO

: █████████

KARAR NO

: █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2024

NUMARASI

: ████████ E - ████████ K

DAVANIN KONUSU

: İtirazın İptali

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı kurum ile davalı arasında abonelik sözleşmesi olmamasına rağmen davalının kaçak elektrik kullandığının tespit edilerek kaçak elektrik tespit tutanağı tutulduğunu ve usulüne uygun olarak tahakkuk düzenlendiğini, davalılar aleyhine ödenmeyen elektrik kullanım bedelinin tahsili için Gaziosmanpaşa 6. İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosya kapsamında ilamsız icra takibi başlatıldığını, İlgili icra dosyasının dayanağı H ... Seri Nolu 10.11.2020 tarihli Kaçak / Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı ile bu tutanağa bağlı olarak düzenlenen 23.11.2020 tarihli, 03.12.2020 son ödemeli ve 67.472,94 TL bedelli fatura olduğunu, davalıların takibe itiraz ederek durdurduğunu belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, davalıların mallarına ihtiyati haciz kararı verilmesine, borçlunun %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatını ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalıların usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi sunmadıkları görülmüştür.Mahkeme, davalı ...'in diğer davalı ... Grup Gıda Turizm Ve İnşaat Ticaret Limited Şirketi'nin sahibi ve yetkilisi olduğunu,...'in kaçak elektrik kullanımını gerçekleştiren davalı ve takip borçlusu ... Grup Gıda Turizm Ve İnşaat Ticaret Limited Şirketi'nin yetkilisi olarak TBK'nın 41. Maddesi, 51. Maddesi ve TMK'nın 50/3. Maddesi uyarınca müteselsil sorumluluğunun bulunduğu,sözleşmesiz kaçak kullanım nedeniyle davacının alacağının 25.891,26-TL asıl alacak, 1.004,62-TL işlemiş faiz, 180,04-TL KDV olmak üzere toplam 27.075,92-TL olduğunun belirlendiği, alacağın likit olduğu gerekçesi ile; "1-Davanın Kısmen Kabulüne, Gaziosmanpaşa (6) İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyasında davalıların itirazının 27.075,92-TL alacak üzerinden iptaline, takip tarihinden itibaren 25.891,26-TL asıl alacağa yıllık %16,75 ve değişen oranlarda avans faizi ve faizin %18'i KDV işletilmek suretiyle takibin devamına, Fazlaya dair talebin reddine,2-Alacağın %20'si oranında 5.415,19-TL icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine" karar vermiştir.Kararı davacı vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde; abonelik sözleşmesi olmamasına rağmen davalı şirketin kaçak elektrik kullanımı yaptığını,tutan kaçak tespit tutanağının aksi sabit olana kadar geçerli belgelerden olduğunu,eksik ve hatalı bilirkişi raporuna göre hüküm kurulduğunu,sayaç tüketim bilgilerini göre yapılan tahakkukun doğru olduğunu,bilirkişi raporundaki tespitin hatalı değerlendirmeye dayandığını belirterek davanın tümden kabulüne karar verilmesi için kararın kaldırılmasını talep etmiştir.6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;Dava, kaçak elektrik bedelinin tahsiline yönelik yapılan takibe karşı itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.Gaziosmanpaşa (6) İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında alacaklı ... tarafından borçlu davalılar hakkında 67.472,94 TL asıl alacak, 3.310,67 TL işlemiş faiz ve 595,92 TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 71.379,53 TL nın tahsiline yönelik yapılan ilamsız takibin itiraz üzerine durdurulduğu anlaşılmıştır.Davalılardan ...'in takip dosyasına takibe itirazla sunulan Beyoğlu 39. Noterliği █████/2020 tarih ve ... yevmiye numaralı imza sirkülerine göre davalı borçlu şirketin 19.12.2019 tarihli ███████ sayılı kararına dayanılarak aksi karar alınıncaya kadar davalı şirketin yetkili temsilici olarak belirlendiği tespit edilmiştir.Dava kaçak elektrik tahakkuk bedeli nedeniyle menfi tespit ve istirdat talebine ilişkindir.Tutanak tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili hükümleri incelendiğinde;KAÇAK ELEKTRİK ENERJİSİ TÜKETİMİ HALLERİMADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.KAÇAK ELEKTRİK ENERJİSİ TÜKETİM MİKTARININ HESAPLANMASINDA VE FATURALANMASINDA ESAS ALINACAK SÜREMADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.Buna göre KAÇAK ELEKTRİK ENERJİSİ TÜKETİM MİKTARININ HESAPLANMASINDA VE FATURALANMASINDA ESAS ALINACAK SÜRE

MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.,şeklinde düzenleme içermektedir.Yargılama sırasında kök ve ek bilirkişi heyet raporu alındığı anlaşılmıştır.Kök bilirkişi heyet raporunda özetle;"Davacının Gaziosmanpaşa 6.İcra Müdürlüğü ... E.Sayılı Dosyası ile, borçlu olduğunu iddia ettiği; ...,... Grup Gıda Turizm İnşaat Ticaret Ltd.Şti, aleyhine 05.03.2021 tarihinde başlatmış olduğu ilamsız takipte,67.472,94 TL asıl alacak,3.310,67 TL işlemiş faiz,595,92 TL işlemiş faizin KDV'si olmak üzere toplam71.379,53 TL alacak talep ettiği,yapılan incelemede davacının davalıdan;b) Davacının takip tarihi itibarı ile; Davacının asıl alacağı 25.891,26 TL,gecikme zammı 1.004,62 TL, gecikme zammının KDV'si 180,04 TL olmak üzere,davacının toplam alacağı 27.075,92 TL olarak hesaplanmıştır. Davacı ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin asıl alacağına takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasa gereği yıllık %16,75 oranında başlayacak değişen oranlarda avans faiz uygulanması gerekecektir." şeklinde değerlendirme yapıldığı görülmüştür.İtiraz üzerine alınan ek bilirkişi heyet raporunda ise özetle ; " Dava konusu olayda kayıtsız sayaçtan elektrik enerjisi kullanılmıştır. Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 44. Maddesine göre kayıtsız sayacın kaydettiği tüketimler esas alınamaz. Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-43:kullanım yerinin tespit anında kurulu tespit edilmesi gerektiğine ilişkin amir hüküm olmasına rağmen davalı şirket kurulu gücü tutanak tanıklarına tespit ettirmemiştir. Bu nedenle, Sayılan sebeplerle yukarıdaki yönetmelik Madde-44 yer alan; “Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir” usulüne göre hesaplama yapma zorunlu hale gelmiştir. Benzer kullanım yerlerinin ortalama kurulu gücü 24 kW olarak belirlenmiştir. Belirlemede İstanbul Adliyesinde görülen dava dosyalarındaki bilgilerden faydalanılmıştır. Kullanım yeri Restaurant olduğundan ortalama günlük çalışma saati 14 saat ve kullanım kat sayısı 0,6 alınarak ortalama günlük tüketim 24KWx0,6x saat- 201,6 kWh olarak hesaplanmıştır. Kaçak Tahakkuk Hesap Bülteninde; kaçak kullanım başlangıç tarihinin 12.08.2020 olarak belirtildiğinden, kaçak tespit tarihi 10.11.2020 olduğundan kaçak elektrik kullanım süresi 90 gün olarak belirlenmiştir. Benzer kullanım yerlerinin ortalama günlük tüketimleri 201,6 kKWh/gün, kullanım süresi 90 gün olduğundan kaçak elektrik enerjisi ...-18144 kWh olarak hesaplanmıştır.Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde-46; Kaçak elektrik bedeli dönem tarife fiyatları 1,5 katı ile çarpılarak, 25.891,26 TL olarak hesaplanmıştır. Taraflar tacir olduğundan gecikme zammı avans faiziyle 1.004,62 TL ve gecikme zammının KDV'si 1.004,62 x 0,18 180,04 TL olarak hesaplanmıştır. Dava konusu kaçak tespit tutanağında tespit edilen kayıtsız sayacı tüketimlerinde hata olduğu yönünde bilgi ve belge olmadığından kayıtsız sayaç tüketim bilgilerine göre kaçak tüketim miktarı hesaplanması gerekmektedir. Dava konusu olayda kayıtsız elektrik sayacından elektrik enerjisi kullanılmıştır.Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 44. Maddesine göre kayıtsız sayacın kaydettiği tüketimler esas alınamaz.Taraflar arasında elektrik abonelik sözleşmesi bulunmamaktadır. Taraflar arasında abonelik sözleşmesi olmadığından davacı alacaklı tarafça 6183 sayılı kanunun 51. Maddesine göre faiz talep edemeyecektir. Davacı taraf abonenin sıfatına göre faiz talep etmesi gerekecektir. Mesken iseyasal faiz, ticarethane ise avans faiz talep edebilecektir. Taraflar tacir olduğundan 915,75 avans faizi uygulanması gerekmektedir. Faturanın son ödeme tarihi 03.12.2020, takip tarihi 16.03.2021, gecikme 103 gün olduğundan (25.891,26 TL/1,18)x15,75x103gün/36500=975,20 TL, gecikme zammının KDV'si 975,20x0,18= 175,54 TL olarak hesaplanmıştır...” değerlendirme ve hesaplaması yapıldığı,ayrıca kök rapora karşı yapılan tüm itirazların cevaplandığı anlaşılmıştır.Davalı şirketin abone olmadan kaçak elektrik kullandığı,ancak dava konusu yerdeki sayacın doğru tüketim yaptığının davacı tarafça ispatlanamadığı,bu nedenle yönetmelik hükümlerine göre hesaplama yapılarak yönetmelikteki sürenin baz alınarak kaçak tüketim hesabının yapılmasında aykırılık görülmemiştir.Yapılan hesaplama sonrası kaçak elektrik sebebiyle amme alacaklarının tahsiline ilişkin faiz oranın uygulanmaması da mevzuata uygun bulunmuştur.Ancak kaçak elektrik kullanımı haksız fiil niteliğinde olduğundan alacak likit kabul edilemeyecektir.Bu nedenle davada icra inkar tazminatı koşullarının oluşmamasına rağmen mahkemece icra inkar tazminatına hükmedilmiş ise de, istinaf sebepleri ile bağlı olarak yapılan incelemede davalı tarafça kararın istinaf edilmediği görülmekle,aleyhe bozma yasağı nedeniyle bu hususta eleştiri yapılmakla yetinilmiştir.Yargılamada yeni bilirkişi raporu alınmasının davaya katkısı olmayacaktır.Bu doğrultuda mahkemenin kararı usul ve hukuka uygun bulunmuştur.Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.

K A R A R

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. █████/2025