İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin, kargoda zayi olan lehtarın hamil olduğu 70.000 TL bedelli çekin iptali talebinin kabulüne ilişkin kararı.
Özet: Bu karar, davacının lehtarı ve hamili olduğu, kargo sırasında kaybolan 70.000 TL bedelli, belirli seri numaralı çekin üçüncü kişilerce kötüye kullanılma ihtimaline karşı açılan hasımsız kıymetli evrak iptali davasında, mahkemenin davacının çekin zayi olduğuna dair açıklamalarını ve delillerini yeterli bularak, banka teyitleri ve Ticaret Sicil Gazetesinde yapılan ilanlar sonucunda, çekin verilen süre içinde ibraz edilmemesi üzerine, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca söz konusu çekin iptaline hükmettiğini belirtmektedir.
T.C.
İSTANBUL14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:████████DAVA
:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ
:█████/2025KARAR TARİHİ
:█████/2025Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin lehtar olarak bulunduğu ve hamil olduğu, ... seri numaralı, 70.000,00-TL bedelli çekin ... Gıda ve Tic. Ltd. Şti. tarafından müvekkili lehine keşide edildiğini, dava konusu çekin müvekkiline teslim edilmek üzere keşideci tarafından kargoya verildiğini fakat çekin kargo esnasında kaybolduğunu, kaybolan çekin üçüncü şahıslar tarafından kullanılması ihtimalinin bulunduğunu, bu nedenlerle öncelikle çek üzerine ödeme yasağı konulmasını, dava konusu çekin iptaline karar verilmesini arz ve talep etmiştir.Dava, kıymetli evrak (çek) iptali istemine ilişkindir.Mahkememizce Ticaret Sicil Gazetesinden gerekli ilanların yaptırıldığı görülmüştür.6102 sayılı Yasanın 757 ve devam maddeleri gereğince iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir. Poliçeyi eline geçiren kişi bilindiği takdirde, mahkeme, dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi verilen süre içinde davayı açmazsa, mahkeme, muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Mahkeme, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder. Poliçeyi getirme süresi en az üç ay ve en çok bir yıldır. Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır. Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.6102 sayılı Yasanın 818/1-s maddesi uyarınca poliçeye ilişkin, iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrası çekler hakkında da uygulanır.Hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu tür davalarda, davacının yetkili hamil olduğu konusunda mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gerekir. Kaldı ki, dava sırasında yapılan ilanlar neticesinde ve hak sahiplerinin daha sonradan ortaya çıkması halinde hasımlı olarak açılacak bir dava ile çek iptali kararının iptali de talep edilebilecektir. Davacı, iptalini talep ettiği senedin keşidecisinin kim olduğunu, çek bilgilerini mahkemeye bildirmiş olup, davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle çek iptali hükümlerini uygulanmaz hale getirecektir. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi █████/2018 tarih ve ██████████ Esas 2018/ 3544 Karar sayılı emsal Kararı)Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; davacı vekili dava dilekçesine, dava konusu çekin zayi olduğuna dair Mahkememizce kanaat oluşturacak bilgileri eklemiş, mahkememizce ilgili bankaya yazılan müzekkerelere cevap verilmiş, çekin bilgilerinin doğru olduğu, çekin ibraz edilmediği bildirilmiş, talep sahibinin talebine konu kıldığı çeke ilişkin gerekli ilanlar yaptırılmış, verilen süre içerisinde çek Mahkememize sunulmamış olduğundan talebin kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM
:Yukarıda gerekçesi ve ayrıntısı açıklanan nedenlerle;1-Davanın KABULÜ ile;-... Şubesi'ne ait; keşide yeri ..., █████/2025 keşide tarihli, 70.000,00-TL bedelli, ... seri numaralı, keşidecisi ... Gıda ve Ticaret Limited Şirketi olan çekin İPTALİNE,2-Alınması gereken harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,3-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,4-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere verilen karar alenen okunup usulen anlatıldı.█████/2025Başkan ...e-imzalıdırÜye ...e-imzalıdırÜye ...e-imzalıdırKatip ...e-imzalıdırBu belge elektronik imza ile imzalanmış olup ayrıca ıslak imza uygulanmayacaktır.“5070 sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur.”