İflas eden online seyahat acentesine verilen ve kaybolan banka teminat mektubuna ilişkin borçsuzluk tespiti ile iptal talepli finans ihtisas davası.
Özet: Bu dava, davacı tarafından iflas eden davalıya online seyahat acenteliği ilişkisi kapsamında verilen ve kaybolduğu iddia edilen 10.000 USD bedelli banka teminat mektubu nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ve mektubun iptali istemine ilişkin olup, davalı iflas idaresi borçluluk iddia etse de, bilirkişi raporu davacının defterlerinin düzenli, davalınınkilerin ise eksik olduğunu ve tarafların defter kayıtlarında farklı alacak miktarlarının bulunduğunu ortaya koymaktadır.
T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Banka Teminat Mektubundan Kaynaklanan Davalar (Finans İhtisas) (Menfi Tespit)DAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILMA TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubundan Kaynaklanan Davalar (Finans İhtisas) (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Dava, teminat mektubu nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ile davalıca kaybedilen teminat mektubunun iptali talebine ilişkindir.Davacı, dava dilekçesi ile özetle; davalı ile aralarında online seyahat acenteliği ilişkisi bulunduğunu, davalı ile olan cari ilişkisi kapsamında teminat mektubu doğrultusunda herhangi bir borcunun bulunmadığını, iflas dosyasından alınan raporda davalı firma kayıtlarında teminat mektuplarının kayıtlı bulunmadığını, bu mektup nedeniyle davalıya borçlu olmadıklarını, aralarında imzaladıkları acentelik sözleşmesine göre doğmuş ve doğacak borçları kapsamında teminat olarak teminat mektubu verdiklerini, mektubun davalıca elden teslim alındığını, davalının iflas başvurusu sonrasında başvurulmasına rağmen mektubun iade edilmediğini, davalı şirket kayıtlarında teminat mektubunun kayıtlı olmadığını, mektubun kayıtlara işlenmediğini veya kaybedildiğini, sözleşme kapsamında riskin gerçekleşme ihtimalinin kalmadığını, teminat mektubunun iade edilmemesinin bankalar nezdinde sorunlar yaşamalarına neden olduğunu savunarak teminat mektubu yönünden davalıya borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı, davaya cevap dilekçesi kapsamında, zamanaşımı definde bulunduğunu, şirket için iflas başvurusunda bulunulduğunu, iflas sürecinin ikinci alacaklılar toplantısı evresinde olduğunu, covid-19 ve iflas süreci nedeniyle teminat mektubunun akibetinin tespit edilemediğini, davacı tarafın borçlu olmadığını beyan ettiğini fakat iflas dairesi dosyasında alınan rapor kapsamında davacıdan 106.764,18-TL alacaklı olduklarının tespit edildiğini, iflas idaresince alınacak raporun beklenmesi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Uyuşmazlık, davacı tarafça davalıya teslim edilen 10.000-USD bedelli teminat mektubu nedeniyle davalıya borçlu olup olmadığı, kaybolduğu iddia edilen işbu teminat mektubunun iptali talebinin yerinde olup olmadığı, davalının davacıdan teminat mektubuna konu ticari ilişki kapsamında alacaklı olup olmadığı hususlarına ilişkindir.Zamanaşımı definin incelenmesinde, davanın menfi tespit davası olması, davacının davalıya teslim ettiğini iddia ettiği teminat mektubunun iade edilmediği iddiası kapsamında işbu davayı açmakta hukuki yararının bulunması kapsamında, işbu defi yerinde görülmemiştir.Davacı, aralarındaki acentelik sözleşmesinden kaynaklı doğan veya doğacak borçlarının teminatı olarak ..... Bankasına ait 15.09.2011 tarihli, ..... mektup numaralı, .... muhaberat numaralı ve 10.000-USD bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunu davalıya imza karşılığı elden teslim etmiştir.Davalı şirket, Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin 17.06/.2021 tarih, ..... esas sayılı dosyası kapsamında iflasına karar verilmiş, işbu karar kaldırılmış, mahkemece 19.01.2023 tarihi itibariyle şirketin iflasına yeniden karar verilmiştir.Davalı şirket, Bakırköy .... İcra Dairesinin ..... iflas dosyası kapsamında tasfiye işlemlerine başlanmış, davacının, davalıdan talep ettiği 65.652,65-TL alacak miktarının tamamının kabulüne karar verilerek, iflas sıra cetveline kaydedilmiştir.Somut olayda; davacı, acentelik ilişkisi kapsamına davalıya olan veya doğabilecek borçlarının teminatı olarak davamıza konu kesin ve süresiz teminat mektubunu davalıya teslim etmiş, şirket hakkında iflas kararı verilmiş, iflas idaresince söz konusu teminat mektubu şirket evrakları arasında bulunamamıştır.Davacıi aralarındaki ticari ilişkinin sona erdiğini, teminat mektubu dolayısıyla davalıya borçlu olmadıklarını, teminat mektubunun da davalı uhdesinde kaybedildiğini beyan ederek, davacıya borçlu olunmadığının tespiti ile teminat mektubunun iptaline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı, iflas idaresince alınan bilirkişi raporu kapsamında davacının kendilerine borçlu olduğunu savunmuştur.Bilirkişi raporu ile özetle; davacı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, tasdiklerinin süresinde yapıldığı, defterlerin lehine delil niteliğine haiz olduğu, davalının ticari defterlerinin 2019-2020-2021 defterlerinin sunulduğu fakat envanter defterlerinin sunulmadığı, defterlerin bu haliyle lehe delil niteliğine haiz olmadığı,Davalının torba hesap kullanması nedeniyle (hesabın yurtiçi müşteriler hesabında takip edildiği) davacının cari hesabının tespit edilemediği, davalıya gönderilen tüm havalelerin davacı defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı şirketin kendi defterleri itibariyle davalıya 53.394,85-TL borçlu gözüktüğü,Davalının kendi defter kayıtları itibariyle davalıdan 106.764,18-TL alacaklı gözüktüğü, defter kayıtları arasındaki uyuşmazlığın iade faturalarından kaynaklı olduğu, davalının iade faturalarını defterlerine kaydetmediği tespit edilmiştir.Teminat mektubunun davalıya teslim edildiği hususu inkar edilmemekle birlikte, davacı tarafça sunulan imza ve kaşeli alındı evrakı, teminatın bankaya ibraz edilmemiş oluşu, teminat mektubunun davacıya iade edildiğini gösterir bir ispat vasıtası sunulmadığından, teminat mektubunun davalı uhdesinde olduğu kabul edilmiştir.Bilirkişi raporu kapsamında, davacının kendi defterleri itibariyle davalıya 53.394,85-TL borçlu, davalı defterleri itibariyle ise davacının davalıya 106.764,18-TL borcu olduğu tespit edilmekle birlikte, davacı 65.652,65-TL alacağının sıra cetveline kaydedilmesini talep etmiştir. İflas idaresi söz konusu davacı alacağının tamamını kabul ederek, sıra cetveline kaydetmiş olup, davacının aralarındaki ticari ilişki kapsamında davalıya borçlu olmadığı anlaşılmıştır.Taraflar arasındaki ticari ilişkinin iflas nedeniyle sona ermiş olması, taraf defterleri arasındaki farklılığın yerinde olup olmadığı hususunun tespiti için onlarca faturanın iadesinin süresinde yapılıp yapılmadığının tespitinin gerekmesi, teminat mektubu bedeli (10.000-USD), tespit edilen borç miktarı (107.764,18-TL) dikkate alınarak, davacının tespit edilen muhtemel borcu mahkememiz veznesine depo etmesi kapsamında, davalının muhtemel alacağının ödenmesinin teminat altına alınarak, aynı zamanda teminat mektubunun iptaline karar verilebileceği değerlendirilerek, davacıdan 106.764,18-TL bedelin mahkememiz veznesine depo edilmesi talep edilmiş, işbu bedel depo edilmiştir.Bununla birlikte, davalı iflas dosyası kapsamında davacının davalıdan 65.652,65-Tl alacaklı olduğu kabul edilerek, alacağın tamamının sıra cetveline kaydedilmesi kapsamında, davacının davalıya borçlu olmadığı anlaşılmış olup, işbu kararımızın kesinleşmesi halinde, davacı tarafça davalıya olan muhtemel borcunun teminatı olarak dosyamıza depo edilen 106.764,18-TL bedelin talebi halinde davacıya iade edilmesine karar verilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-DAVANIN KABULÜNE,Davacının ..... Bankasına ait 15.09.2011 tarihli, ..... mektup numaralı, ..... muhaberat numaralı ve 10.000-USD bedelli kesin ve süresiz teminat mektubu yönünden davacıya borçlu olmadığının TESPİTİ ile işbu teminat mektubunun İPTALİNE,Bakırköy ..... İcra ve İflas Müdürlüğünün ..... iflas sayılı dosyasında düzenlenen sıra cetveli kapsamında davacının davalıdan 65.652,65-TL’lik alacağının varlığının kabul edildiği dikkate alınarak, mahkememiz dosyasına davacı tarafça davalıya olan muhtemel borcunun teminatı olarak depo edilen teminat bedelinin işbu kararımızın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine, (iş bu kararımızın özetinin ilgili iflas dairesine müzekkere ile bildirilmesine,)2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 18.473,48.-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 4.618,38.-TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 13.855,10.-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,3-Davacı tarafından yatırılan 269,85.-TL başvurma harcı ve 4.618,38.-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,4-Davacı tarafından dosyada yapılan 275,00 TL posta masrafı ve 5.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.775,00.-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,5-Davalı tarafından dosyada yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 43.269,76 .-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,7-Davacı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı verilen gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2025 15:34:50Katip .....¸e-imzalıdırHakim .....¸e-imzalıdırTASHİH ŞERHİ
: Hükmün birinci kısmında "davalı" yerinde "davacı" yazılmak suretiyle maddi hata yapıldığı anlaşılmış olup; ilgili kısmın "Davacının ..... Bankasına ait 15.09.2011 tarihli, ...... mektup numaralı, .....muhaberat numaralı ve 10.000-USD bedelli kesin ve süresiz teminat mektubu yönünden davalıya borçlu olmadığının TESPİTİ ile işbu teminat mektubunun İPTALİNE," şeklinde tashihine karar verilmiştir.25.06.2025