İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi, davacı şirketin trafik kazası sonucu araçta oluşan maddi hasar, değer kaybı ve kazanç kaybı taleplerini değerlendirdiği haksız fiil kaynaklı tazminat davasını ele alıyor.
Özet: Davacı şirket, 02.04.2024 tarihinde park halindeki aracına çarpan davalı taraftan, bu haksız fiil nedeniyle oluşan toplam 405.057,73 TLlik hasar bedeli, değer kaybı ve kazanç kaybı alacaklarından sigorta şirketince ödenen 200.000 TL sonrası kalan kısmın tahsilini ve davalı aracına ihtiyati haciz konulmasını talep etmektedir; davalı ise davacının belirsiz alacak davası açmasının hukuka aykırı olduğunu, kazanç ve değer kaybı taleplerinin yetersiz olduğunu, tacir olmayan müvekkiline avans faizi uygulanamayacağını savunarak davanın reddini istemektedir.
T.C.
İZMİR3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ait...aç, 02.04.2024 tarihinde davalılardan sürücüsü ... ve maliki ... olan ... plakalı aracın park halinde bulunan müvekkili şirket aracına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkili şirkete ait araç çarpmanın etkisi ile maddi hasara uğradığını, kazanın oluşumunda...plaka numaralı aracın sürücüsünün kusurlu hareketleri neden olduğnu, müvekkili şirkete ait... plakalı araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybı ve onarım süresi İzmir...Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ...D.İş sayılı dosyası ile tespit ettirildiğini ve tespit dosyasına verilen raporda 405.057,73 TL hasar bedeli olduğu, tamirinin ekonomik olmaması nedeniyle değer kaybı olmadığının tespit edildiğini, müvekkili aracında meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybı ile ilgili olarak ve poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmak üzere dava dış... Sigorta A.Ş 'ne 05.06.2024 tarihinde başvuruda bulunulduğunu, taraflarınca dava dışı sigorta şirketi tarafından poliçe limitinin tamamınca 25.06.2024 tarihinde 30.016,53-TL değer kaybı ödemesi ve 26.06.2024 tarihinde 169.983,47 TL hasar bedeli ödemesi olmak üzere toplam 200.000,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkili şirket alacağının yüksek olması, davalı aracının iyiniyetli 3.şahıslara satışı halinde alacağının tahsilin imkansız hale gelecek olması ve bu nedenle müvekkili şirketin mağduriyetine sebebiyet verilmemesi için, davalı adına kayıtlı... plakalı araç kaydına teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasına, dava tarihi itibariyle kusur durumunun ve alacak miktarının tam ve kesin olarak belirlenememesi ve bu durumun yapılacak yargılama sonucu ortaya çıkacak olması nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 100,00 TL hasar bedeli, 50,00 TL değer kaybı ve 50,00 TL kazanç kaybı alacağı olmak üzere toplam 200,00 TL alacağın kaza tarihi olan 02.04.2024 itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsiline, yargılama giderlerinin tespit gideri ve tespit vekalet ücreti dahil edilerek, vekalet ücreti ile birlikte davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından açılan davada istenilen alacak kalemlerinin belirsiz alacak davası yoluyla talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, ... Sigorta tarafından davacı şirkete araçtaki hasar bedeli için 25.06.2024 tarihinde 30.016,53-TL değer kaybı ödemesi ve 26.06.2024 tarihinde 169.983,47-TL hasar bedeli ödemesi olmak üzere toplam 200.000,00-TL ödeme yapıldığını, davacının İzmir...Sulh Hukuk Mahkemesinde yaptırdığı tespitte yer alan rakamlarla bu bedel arasında fahiş bir fark bulunduğunu, davacı şirketin dava dilekçesinde mahrum kalınan kazanç kaybını da talep etmişse de aracın ne şekilde kullanıldığını, aracın kullanımı ile nasıl bir kazanç elde edildiğini, aracın kazalı olduğu süreçte nasıl ve ne miktarda bir kazanç kaybına uğranıldığını somutlaştırmadığını, bu doğrultuda kazanç kaybı talebinin de reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca, kazanç kaybı talebi açısından sigorta şirketine başvurulmadıysa ve bu alacak kalemi de teminat dahilindeyse bu talebin öncelikle usulden reddi gerektiğini, değer kaybı açısından gerek ... Sigorta tarafından bu kapsamda yapılan ödeme, gerekse İzmir...Sulh Hukuk Mahkemesinin delil tespiti dosyasındaki raporda aracın ekonomik olmaması sebebiyle değer kaybının oluşmadığı yönündeki tespit doğrultusunda davacı şirketin değer kaybı talebinin reddi gerektiğini, davacı şirket tarafından istenilen alacak kalemlerine avans faiz talep edildiğini, davalı müvekkilinin ticaret sicilinde kaydının olmadığı dolayısıyla tacir sıfatını taşımadığını, tacir sıfatına haiz olmayan davalı müvekkilinden istenilen alacak kalemlerine avans faizi işletilmesinin talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek, davacının davasının reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER
:Trafik Kaza Tespit Tutanağı ve ifade tutanakları, Kaza anına ilişkin fotoğraflar, Araç Kiralama Sözleşmesi ve Teslim Tesellüm Formları,İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ... D.İş tespit dosyası,Bornova Vergi Dairesi Müdürlüğü, Kocasinan Vergi Dairesi Müdürlüğü, ... Sulh Hukuk Mahkemesi, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi,... Sigorta A.Ş. ve İzmir Ticaret Sicili Müdürlüğü yazı cevapları,Trafik ve Makine Mühendisinden oluşan bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 17.01.2025 tarihli rapor,Davacı vekili tarafından sunulan değer artırım dilekçesi ile özetle; dava dışı sigorta tarafından yapılan ödemeye göre HMK'nın 107/2.maddesi uyarınca davada; 100,00-TL olan hasar bedelini 234.916,53-TL arttırarak 235.016,53-TL'ye arttırılmasını, 50,00-TL olan kazanç kaybı bedelini 6.949,96-TL arttırarak, 6.999,96-TL'ye arttırılmasını talep ettiklerini belirterek, dosya kapsamında alınan 17.01.2025 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda müvekkili şirket için talep ettikleri 200,00-TL tutarındaki tazminat taleplerini 241.866,49-TL artırarak dava değerinin 242.066,49-TL tazminatın HMK md. 107 gereğince bedel arttırım mahiyetindeki bu dilekçenin ek bir dava mahiyeti taşımaması sebebi ile hasar tarihi olan 02.04.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderlerine hasar tespit vekalet ücretininden de yargılama giderlerine dahil edilerek, vekalet ücretinin ile birlikte davalılardan tahsiline, bedel arttırım dilekçesinin duruşma günü beklenmeksizin davalılara tebliğine karar verilmesini talep etmiş ve tamamlama harcını ikmal etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Dava, trafik kazasından kaynaklanan hasar ve değer kaybı ile kazanç kaybı istemine yönelik maddi tazminat davasıdır.Davacı, davalı ...'ın sürücüsü olduğu, davalı ...'a ait... plakalı araç ile kaza tarihinde davacı tadına kayıtlı park halinde bulunan ... plaka sayılı araca çarpması ile meydana gelen 02.04.2024 tarihli trafik kazası sonucu araçta oluşan hasar bedeli, değer kaybı bedeli ve onarımı süresince meydana gelen kazanç kaybı bedelinin davalılar sürücü ve işletenden tahsilini talep ve dava etmiştir.Davalı aracın tescil belgesinde kullanım amacı ticari olması nedeniyle davada asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğu değerlendirilerek yargılamaya devam olunmuştur.Kazaya karışan... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısının ... Sigorta A.Ş. olup, davacı tarafından sunulan ödeme belgelerinden ve davacının beyanına göre dava dışı ... Sigorta A.Ş.'ne yapılan başvuru sonucu sigorta şirketi tarafından 25.06.2024 tarihinde 30.016,53 TL değer kaybı ödemesi ve 26.06.2024 tarihinde 169.983,47 TL hasar bedeli ödemesi olmak üzere toplam 200.000,00 TL ödeme yapıldığı, poliçe limitinin kaza tarihi itibari ile 200.000,00 TL olduğu ve bu ödemeler ile birlikte poliçe limitinin dolduğu anlaşılmıştır.Davacı tarafça İzmir... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin...Değişik İş sayılı dosyasında delil tespiti isteminde bulunulmuş ve yapılan keşif sonucu makine mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 22.04.2024 tarihli raporda; davacıya ait araçta yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 405.057,73 TL hasar meydana geldiği, aracın kazadan önce ikinci el piyasa rayiç değerinin 780.000,00 TL, aracın tamiri ekonomik olmadığından değer kaybı olmadığı tespit ve kanaati ifade edilmiştir.TBK'nun 49. maddesi gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar veren bu zararı gidermek ile yükümlüdür. Aynı kanunun 50. maddesi gereğince zarar gören zararın ve zarar verenin kusurunun ispat yükü altındadır.Davalıların sorumluluk durumlarının ve sorumlu ise sorumlu olduğu tutarın tespiti bakımından trafik bilirkişisi ve makine mühendisi bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetinden rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi heyetince düzenlenen ayrıntılı denetime ve hüküm kurmaya elverişli 17.01.2025 tarihli raporda kusur yönünden yapılan değerlendirmede; ...plakalı kamyonet sürücüsü ...'ın kaza yeri sokağa giriş yaptığında aracının kontrolünü kaybederek aracının ön ve sol yan kısımları ile park halinde bulunan ...plakalı aracın sağ yan kısımlarına daha sonra aynı yerde park halinde olan ...plakalı aracın arka ve sağ yan kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen kazada, hızını aracının yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığı, kaza esnasında kamyonette yük olduğu ve sürücünün bu yükün yüklenmesi ve taşınması esnasında, yükün sabitlenmesi, ağırlığın kamyonet kasasına orantılı dağıtılması, üstünün örtülmesi ve benzeri tedbirleri almadığı, bu hususlara dikkat ve özen göstermeyerek sebebiyet verdiği kazada 2918 Sayılı Karayolu Trafik Kanunu'nun 52/b maddesinde yer alan kuralları ihlal etmesi nedeniyle asli ve tam kusurlu olduğu, davacının...plakalı aracın kaza mahalli sokakta park halinde olduğundan ve kazananın meydana gelmesinde etken olmadığından davacının kazanın oluşmasında bir kusurunun bulunmadığı tespit edilmiştir.Davacıya ait araçta kaza nedeniyle hasar, kazanç kaybı ve değer kaybı meydana gelip gelmediği varsa miktarının tespiti yönünden Makine Mühendisi bilirkişi tarafından yapılan değerlendirme sonucunda düzenlenen bilirkişi raporu, İzmir... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... Değişik İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının incelenmesinde; kaza nedeniyle aracın sağ ve sol tarafından kamyondan dolayı aldığı darbe sonucunda sağ ön çamurluk, sağ ön ve arka kapı, sağ arka çamurlukta ağır hasar oluştuğu, aracın sol ön kapısı, sol ön çamurluk ve giriş eşiğinde, sol arka kapısında ve sol arka üst çamurluğunda hafif hasar olacak şekilde darbe alarak hasarlandığı, her bir yedek parça bedelinin ayrı ayrı belirlendiği ve yapılan piyasa araştırmasında hasarlı parçaların orijinal yedek parça fiyatları ile işçilik bedellerinin KDV dahil toplam 405.057,73 TL olduğu, Yargıtay yerleşik içtihatlarına göre aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının belirlenmesi için, aracın hasarının kaza tarihinden önceki ikinci el piyasa rayiç değerinin %50'sini aşıp aşmadığının belirlenmesi gerektiği, bu kapsamda bilirkişi tarafından yapılan emsal araştırmasında davacıya ait aracın kaza tarihinden önceki ikinci el piyasa rayiç değerinin 780.000,00 TL olduğu, aracın hasarının 405.057,73 TL olduğu dikkate alındığında hasarın aracın ikinci el piyasa rayiç değerinin %50'sini aştığı, bu nedenle aracın tamirinin ekonomik olmadığı, aracın ağır hasarlı olduğu, mevcut haliyle pert total edilmesinin teknik ve ekonomik açıdan uygun olacağı değerlendirilmiş ve bu kapsamda yapılan inceleme sonucunda piyasa şartlarına göre aracın sovtaj (hurda) değerinin 375.000,00 TL olduğu, buna göre araçtaki toplam gerçek hasarın 405.000,00 TL olduğu, Yargıtay yerleşik içtihatlarına göre pert olan araçta değer kaybı oluşmayacağından dava konusu araç yönünden pert total işlemi uygulandığı ve sovtaj bedeli düşülerek gerçek hasar değeri düşüldüğünden araçta değer kaybının oluşmayacağı, davacının kaza nedeniyle ağır hasar alan ve pert olan aracının yerine 12 iş günü içerisinde yeni bir araç temin edebileceği, sunulan kira sözleşmesine göre olay tarihindeki günlük kira bedelinin 583,33 TL olduğu dikkate alındığında 6.999,96 TL kazanç kaybına uğramış olduğu, davalı aracın ZMM sigortacısı dava dış... Sigorta A.Ş. tarafından davacıya 169.983,47 TL hasar bedeli ve 30.016,53 TL değer kaybı bedeli ödemesi yaptığı ve poliçe limitinin kaza tarihi itibari ile 200.000,00 TL olduğu ve dava dışı sigorta şirketi tarafından dava konusu kaza nedeniyle toplam 200.000,00 TL ödeme yapıldığı, yapılan bu ödeme kadar müteselsil sorumluluk gereği davalı işleten ve sürücünün de sorumluluğunu sona ermiş olduğu, araçtaki toplam hasarın 405.000,00 TL olduğu, dava dışı Sigorta şirketi tarafından yapılan 200.000,00 TL ödeme mahsup edildiğinde davacının bakiye 205.000,00 TL hasar bedeli zararının bulunduğu, davalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olması nedeniyle davalı işleten ve davalı sürücünün bu zarar ve ayrıca 6.999,96 TL kazanç kaybı zararı olmak üzere toplam 211.996,96 TL maddi zarardan müteselsilen sorumlu oldukları kanaatine varılarak, 205.000,00 TL hasar bedeli ve 6.999,96 TL kazanç kaybı bedeli olmak üzere toplam 211.996,96 TL maddi tazminat istemi yönünden davanın kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin istemin reddine ve yine araç pert-total olması nedeniyle araçta değer kaybı oluşmayacağından değer kaybı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE; 205.000,00 TL hasar bedeli ve 6.999,96 TL kazanç kaybı bedeli olmak üzere toplam 211.996,96 TL maddi tazminatın 02.04.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin hasar bedeli ve değer kaybı bedeli isteminin reddine,2-Alınması gereken 14.481,71 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 427,60 TL nispi harç ile 4.173,00 TL tamamlama harcı mahsup edildikten sonra bakiye 9.881,11 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,3-Davacının yatırmış olduğu 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL nispi harç ve 4.173,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 5.028,20 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,4-Davacının İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemes'nin...D.İş sayılı dosyasında yapmış olduğu 3.030,30 TL keşif harcı, 2.000,00 TL bilirkişi ücreti, 10,00 TL tebligat-posta gideri ve 4.700,00 TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 9.740,30 TL yargılama gideri ile mahkememizde yapmış olduğu 7.000,00 TL bilirkişi ücreti ile 806,00 TL tebligat-posta gideri toplamı 7.806,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 17.546,30 TL'nin davanın kabul ve red oranına göre takdiren 15.366,69 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,5-77155 sayılı yasanın █████/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23. maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti nedeniyle Hazine tarafından karşılanan 3.600,00 TL arabulucu ücretinin davanın kabul ve red oranına göre takdiren 3.152,80 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, kalan 447,20 TL'nin de davacıdan yargılama gideri olarak alınarak Hazineye gelir kaydına,6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 33.919,51 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,7-Davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,8-Tarafların yatırdığı gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip ...E-imzalıdır.Hakim ...E-imzalıdır.