Hırsızlık suçunda sanıkların etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanması, katılanın çelişkili zarar giderme beyanları, kısmi iade rızası ve ek savunma hakkı verilmemesi durumunda kanun yararına bozma sebebidir.
Özet: Hırsızlık suçunda Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma talebi, mahkemenin etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması konusunda eksik araştırma yapması ve savunma haklarını kısıtlaması nedeniyle yerinde görülmüştür; zira mahkeme, mağdurun zararın giderilmesi konusundaki çelişkili beyanlarını kesin olarak saptamadan, kısmi tazminat durumunda mağdurun rızasını sormadan ve birlikte işlenen suçlarda ortak sanığın etkin pişmanlıktan yararlanıp yararlanamayacağını değerlendirmeden karar vermiş, ayrıca iddianamede talep edilmesine rağmen etkin pişmanlık uygulanmamasına karar verirken sanıklara ek savunma hakkı tanımayarak usul hatası yapmıştır.
MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SUÇ
: HırsızlıkYargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 29.05.2025 tarihli ve KYB-██████████ sayılı kanun yararına bozma isteminin;"5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 168. maddesinde yer alan, '(1) Hırsızlık, mala zarar verme, güveni kötüye kullanma, dolandırıcılık, hileli iflâs, taksirli iflâs (…)(1) suçları tamamlandıktan sonra ve fakat bu nedenle hakkında kovuşturma başlamadan önce, failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde, verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir. (2) Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir.(4) Kısmen geri verme veya tazmin hâlinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için, ayrıca mağdurun rızası aranır.'' şeklindeki düzenleme ileBenzer bir olay sebebiyle Yargıtay 2. Ceza Dairesinin █████/2022 tarihli ve █████████ esas, ██████████ karar sayılı ilamında yer alan, "...Birlikte işlenen suçlarda sanıklardan birisinin veya birkaçının iade veya tazmin yükümlülüğünü yerine getirmesi halinde, diğer suç ortaklarının bu yerine getirmeye karşı çıkmadıkları takdirde etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanacakları ve dosya kapsamında inceleme dışı ...’un şikâyetçinin iş yerinden çaldığı av tüfeğini kendi rızası ile getirip kolluk görevlilerine soruşturma aşamasında teslim ettiği, sanık...’ın etkin pişmanlığa açıkça karşı duruş sergilemediği gözetilerek, sanık hakkında da hırsızlık suçundan hüküm kurulurken 5237 sayılı Kanun’un 168/1. maddesi uyarınca indirim yapılması gerektiğinin gözetilmemesi nedeniyle kanun yararına bozma istemi yerinde görüldüğünden..." şeklindeki,Yine anılan Dairenin █████/2016 tarihli ve ██████████ esas, █████████ karar sayılı ilamında yer alan, "...Katılanın █████/2011 tarihli dilekçesinde zararının giderildiğini belirterek şikayetinden vazgeçtiğini bildirdiği halde █████/2011 tarihli oturumda zararının tamamının karşılanmadığını beyan etmesi karşısında, katılanın zararının tamamen giderilip giderilmediği kesin olarak saptandıktan sonra zararın kısmen giderilmiş olduğunun tespiti halinde katılana kısmi iadeye rızasının bulunup bulunmadığı sorularak sonucuna göre sanık hakkında etkin pişmanlık nedeniyle TCK'nın 168. maddesinin uygulanıp uygulanamayacağının tartışılması gerektiği gözetilmeden eksik kovuşturma ile yazılı şekilde karar verilmesi.. bozmayı gerektirmiş..." şeklindeki ve Yargıtay 8. Ceza Dairesinin █████/2021 tarihli ve █████████ esas, ██████████ karar sayılı ilamında yer alan, "...21.08.2013 tarihli ████████ Esas numaralı iddianame sanıklar hakkında sevk maddesi olarak 5237 sayılı TCK.nın 109/1, 109/2, 109/3-b, 29/1. maddeleri gösterildiği halde ek savunma hakkı verilmeden haklarında TCK.nın 29/1. maddesinin uygulanmamasına karar verilmesi suretiyle CMK.nın 226. maddesine aykırı olarak savunma haklarının kısıtlanması.. yasaya aykırı..." şeklindeki açıklamalar nazara alındığında,Dosya kapsamına göre,1- Sanıkların iştirak halinde işledikleri nitelikli hırsızlık suçu sebebiyle, müştekinin █████/2022 tarihli dilekçesi ile soruşturma aşamasında sanık ...'nin ailesi tarafından zararının karşılandığını ve şikayetinden vazgeçtiğini belirttiği, █████/2022 tarihli celsede ise, sanıkların kendisinin zararını gidereceklerini belirtmeleri sebebiyle şikayetinden vazgeçtiğini, ancak daha sonra zararını gidermediklerini beyan ettiği anlaşılmakla, sanıklardan biri veya birkaçının iade veya tazmin yükümlülüğünü yerine getirmesi hâlinde, diğer sanığın bu yerine getirmeye karşı çıkmadığı takdirde o sanık hakkında da etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiği gözetilerek, katılanın zarar giderim hususundaki çelişkili beyanları sebebiyle katılanın zararının tamamen giderilip giderilmediği kesin olarak saptandıktan sonra zararın kısmen giderilmiş olduğunun tespiti halinde katılana kısmi iadeye rızasının bulunup bulunmadığı sorularak sonucuna göre sanıklar haklarında 5237 sayılı Kanun'un 168/1. maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağının değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde,2- Konya Cumhuriyet Başsavcılığının █████/2022 tarihli ve █████████ sayılı iddianamesinde, sanıklar haklarında 5237 sayılı Kanun'un 168. maddesinin uygulanmasının talep edildiği halde, 5271 sayılı Kanun’un 226. maddesi uyarınca sanıklara ek savunma hakkı verilmeden etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmamasına karar verilmesi suretiyle savunma haklarının kısıtlanmasında, isabet görülmemiştir. ” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.II. GEREKÇE1-Katılanın, soruşturma aşamasında dosyaya sunmuş olduğu 07.03.2022 tarihli dilekçesinde, hükümlü ...'nin ailesi tarafından zararının giderildiğini belirterek şikâyetinden vazgeçtiğini bildirdiği, hükümlü ...'nin de 04.07.2022 tarihli duruşmada, şikâyetçinin zararının tamamının ailesi tarafından giderildiğini savunduğu, ardından katılanın 07.11.2022 tarihli celsede ise hükümlülerin kendisinin zararını gidereceklerini belirtmeleri sebebiyle şikâyetinden vazgeçtiğini, ancak daha sonra zararını gidermediklerini beyan ettiği anlaşılmakla; katılanın zararının karşılanıp karşılanmadığı hususundaki çelişkili beyanları sebebiyle, katılanın zararının giderilip giderilmediği kesin olarak saptandıktan sonra hükümlülerin hukukî durumlarının belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi,2-İddianamede, hükümlüler hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 168/1. maddesinin uygulanması talep edildiği hâlde, hükümlülere anılan maddenin uygulanmaması ihtimaline binaen ek savunma hakkı verilmeden yazılı şekilde mahkûmiyet hükümleri kurularak 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanun'un 226. maddesine aykırı davranılması,Hukuka aykırı bulunmuştur.III. KARARYargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, Konya 18. Asliye Ceza Mahkemesinin, 07.11.2022 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309/3. maddesi gereği, KANUN YARARINA BOZULMASINA, 5271 sayılı Kanun’un 309/4. maddesinin (b) bendi uyarınca gerekli işlemlerin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 01.07.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.