İdare personelinin neden olduğu ölüm olayında davacıların maddi ve manevi tazminat talepleri üzerine verilen idare mahkemesi kararının Danıştayca temyizen incelenmesi ve tazminata işleyecek faiz başlangıç tarihinin tespiti.
Özet: Kamu görevlisi tarafından vurularak ölen bir kişinin mirasçılarının açtığı maddi ve manevi tazminat davasında, idare mahkemesinin kısmen kabul yönündeki kararı, davalı idarenin olayın görev dışı olduğu iddialarına rağmen temyizen onanmış; ancak Danıştay, hükmedilen tazminata işletilecek yasal faizin başlangıç tarihini, idareye yapılan başvuru dilekçesinin posta teslim tarihi yerine, idarenin kayıtlarına resmi giriş tarihi olarak düzelterek, idari eylemlerden doğan zararlarda faizin idareye ön başvuru tarihi itibarıyla başlaması gerektiğini içtihat etmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YONUNCU DAİREEsas No
: ████████Karar No
: ████████TEMYİZ EDEN (DAVALI)
: ... Genel Müdürlüğü / ANKARAVEKİLİ
: Av. ...KARŞI TARAF (DAVACILAR)
: 1- Kendisine asaleten ...'a velayeten ... 2- ...VEKİLİ
: Av. ...İSTEMİN_KONUSU
: Davacılar tarafından, murisleri ...'ın █████/2010 tarihinde davalı idarenin personeli tarafından vurulması üzerine hayatını kaybettiği, kamu görevlisinin görevinden kaynaklanan zararlardan dolayı idarelerin sorumlu olduğundan bahisle uğranıldığı ileri sürülen zarara karşılık tüm davacılar adına 200.000,00 TL (miktar artırım sonrası ... için 250.000,00 TL, ... için 11.000,00 TL, ... için 281.381,30 TL) maddi, her bir davacı için ayrı ayrı 20.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 60.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan dava sonucunda, ... İdare Mahkemesince Danıştay Onuncu Dairesinin █████/2023 tarih ve E:█████████, K:2023/9 sayılı kararına uyularak davanın kısmen kabulü, kısmen reddi yolunda verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın davalı idare tarafından kabule ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI
: Davalı idare tarafından, orman muhafaza memurunun görev alanının dışında kişisel husumet sonucu davaya konu olayın gerçekleştiği, olayın meydana geldiği yerin orman koruma sınırı dışında olduğu, idari görevin icrasından bahsedilemeyeceği, ceza mahkemesince belirlenen kusur oranının tam yargı davasında esas alınamayacağı iddialarıyla temyize konu kararın aleyhlerine olan kısımlarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI
: Savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ
: ...DÜŞÜNCESİ
: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME
:A) Temyiz İstemine Konu Kararın Maddi Tazminat İsteminin Kabulüne Yönelik Kısmının İncelenmesi:İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar anılan kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.B) Temyize Konu Kararın Hükmedilen Maddi ve Manevi Tazminata İşleyecek Faizin Başlangıç Tarihine Yönelik Kısmının İncelenmesi:2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştay'ın kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmıştır.Faiz; en basit biçimiyle, idarenin tazmin borcu bağlamında; kişilerin, idarenin eylem ve/veya işlemlerinden dolayı uğradıkları zararların giderilmesi istemiyle başvurmalarına karşın, idarenin zararı kendiliğinden ödemeyip, yargı kararıyla tazminata mahkûm edilmesi sonucunda, idarenin temerrüde düştüğü tarihten tazminatın ödendiği tarihe kadar geçen süre için 3095 sayılı Kanun'a göre hesaplanacak tutarı ifade etmektedir.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun ön karar başvurusunun yapıldığı tarihte yürürlükte olan haliyle 13. maddesinde, idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların dava açmadan önce, bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka suretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gerektiği; bu isteklerinin kısmen veya tamamen reddi halinde, bu konudaki işlemin tebliğini izleyen günden itibaren veya istek hakkında altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde bu sürenin bittiği tarihten itibaren dava süresi içinde dava açılabileceği kuralı yer almakta olup, anılan maddede, idari eylemler nedeniyle uğranılan zararın tazmini için idareye başvuruda bulunulmasının, dava ön şartı olarak öngörülmesi ve zararın idare tarafından en erken bu tarihte sulhen ödenebilecek olması nedeniyle yargı yerince hükmedilecek tazminat miktarına, ön karar için idareye yapılan başvuru tarihi itibarıyla yasal faiz uygulanması Danıştay'ın yerleşik içtihatlarıyla kabul edilmiştir.İdare Mahkemesince, temyize konu karar ile hükmedilen tazminata işleyecek faizin başlangıç tarihi olarak davacıların idareye başvuru dilekçesinin PTT tarafından teslim alındığı █████/2010 tarihinin baz alındığı, buna karşın idareye başvuru dilekçesinin █████/2010 tarihinde idare kayıtlarına girdiği görülmektedir.Bu itibarla, idareye başvuru tarihinin █████/2010 tarihi değil, idarenin olay nedeniyle tazminat isteminden haberdar edilerek temerrüde düşürüldüğü █████/2010 tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği açıktır.Bu durumda, Mahkeme kararının hüküm fıkrasında yer alan "(13.05.2010)" ibalerinin "(█████/2010)" olarak düzeltilmesi gerekmektedir.KARAR SONUCU
:Açıklanan nedenlerle;1. Davalı idarenin esasa yönelik temyiz isteminin REDDİNE, hükmedilen maddi ve manevi tazminata işleyecek faizin başlangıç tarihine yönelik temyiz isteminin KABULÜNE,2. ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E
:..., K:... sayılı kararının temyize konu kabule ilişkin kısmının yukarıda belirtilen şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine,4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (on beş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, █████/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.