İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi, zayi çekin istirdadı ve menfi tespiti davasında zorunlu arabuluculuk şartı yerine getirilmediği için davanın usulden reddine karar verdi.
Özet: Davacı tarafından zayi olan 225.000 TL bedelli bir çekin davalıdan istirdadı ve bu çekten dolayı borçlu olunmadığının tespiti talebiyle açılan ticari istirdat ve menfi tespit davasında, mahkeme, 7155 sayılı Kanun ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa eklenen 5/a maddesi gereğince konusu bir miktar para olan alacak ve tazminat taleplerinin yanı sıra çekin istirdadı ve menfi tespit davalarının da zorunlu arabuluculuk kapsamına alındığını belirterek, davacı vekiline arabuluculuk son tutanağını sunması için verilen bir haftalık kesin sürenin yerine getirilmemesi üzerine, dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddine karar vermiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili ---------- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: : Müvekkilinin -------- E. sayılı dosyasının 26.12.2024 tarihli müzekkeresi ile --------- Şubesine ait 30.01.2025 vade tarihli ------- seri numaralı 225.000,00 TL bedelli çekin zayi nedeniyle iptaline ilişkin yazmış olduğu müzekkere sonrası 30.01.2025 tarihinde davalı şirket tarafından ibraz edilmiş olduğu bilgisine binaen TTK m.792 ve ---------- E. Sayılı dosyasının 16.06.2025 tarihli Muhtırası uyarınca çekin istirdatına, müvekkilin bu çekten dolayı borçlu bulunmadığının tespitine ve takibe konu edilmemesi adına hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.İNCELEME VE GEREKÇE
:Dava, zayi olan ve davacının meşru hamil olduğunu iddia ettiği -------- Şubesine ait 30.01.2025 vade tarihli ---------- seri numaralı 225.000,00 TL bedelli çekin davalıdan istirdadına ve çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.Mahkememizin █████/2025 tarihli ara kararı ile dosyada arabuluculuk son tutanağı bulunmamakla davacı vekiline arabuluculuk son tutanak aslını sunması için 1 haftalık kesin süre verilmiş, iş bu ara karar davacı vekili --------- █████/2025 tarihinde tebliğ edilmiş olup, süresinde ara buluculuk son tutanak aslının sunulmadığı görülmüştür.Davacı vekili █████/2025 tarihli dilekçe ile eldeki davanın çekten kaynaklı istirdat ve menfi tespit davası olması sebebiyle arabuluculuğa tabii olmadığından █████/2025 tarihli ara karardan rücu edilmesini talep etmiştir. 7155 Sayılı Kanunun 20. Maddesi ile 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'na eklenen 5/A maddesi ile "Bu Kanunun 4. Maddesince ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." düzenlemesi getirilmiştir.6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıkların Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 2. Fıkrasında "Davacı arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvuruşmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir."Eldeki dava bakımından; davacının netice-i talebinin davaya konu edilen çekin davalı -------- Şirketi'nden istirdadı ve davalıya karşı menfi tespit talepli olduğu, 6102 sayılı TTK’nın 5/A maddesinde 7455 sayılı kanun ile değişiklik yaparak konusu bir miktar para olan menfi tespit ve istirdat davalarının da dava şartı/zorunlu arabuluculuk kapsamına alındığı, düzenlemenin yürürlük tarihi ise █████/2023 tarihi olduğu, eldeki davanın da kanun hükmünün yürürlüğünden sonra █████/2025 tarihinde açıldığı, esasen davanın ticari dava olduğu yönünde herhangi bir ihtilaf olmamakla konusu bir miktar paranın ödenmesi olan çekin istirdadı ve menfi tespit talebinin yapılan son değişiklik ile arabuluculuk kapsamında kaldığının aşikar olduğu, çekin istirdadı talebi yönünden çekteki mündemiç olan hakkın da konusu para ile değerlendirilebilen bir hak olmakla mahkememizce arabuluculuğa tabi olacağının kabul edildiği, emsal ---------- sayılı ilamının da bu yönde olduğu, davacı vekiline anlaşmaya varılamadığına ilişkin arabuluculuk son tutanak aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış suretini mahkememiz dosyasına sunmak üzere 1 haftalık kesin süre verildiği, ara kararın davacı vekiline █████/2025 tarihinde tebliğ edildiği, arabuluculuk son tutanak aslının sunulmadığı, 6325 Sayılı Kanun'un 18/A maddesi uyarınca davacı tarafça dava şartının yerine getirilmediği, iş bu dava şartının sonradan tamamlanabilir nitelikte de olmadığı, aksinin kabulü düzenlemenin amacına aykırı olacağı değerlendirilerek davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere :1- Davanın 6325 sayılı Yasanın 18/A ve 6100 sayılı Yasanın 114 ve 115/f.2 hükümleri gereği dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,2-KARAR HARCI;Alınması gerekli 615,40 TL maktu karar harcının 3.842,44 TL peşin harçtan mahsubu ile arta kalan 3.227,04 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,3-YARGILAMA GİDERLERİa-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,b-Davalı tarafından yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,c-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde --------- BAM nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2025