T.C. İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin, ticari alışveriş sebebiyle kaybedilen veya çalınan çeklerin zayi nedeniyle iptaline ilişkin davanın kabulü kararı.
Özet: Şirket uhdesindeyken kaybolan veya çalınan, ticari alışverişten kaynaklı toplam 350.000 TL bedelli iki çekin kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçerek mağduriyete yol açma tehlikesine karşı açılan kıymetli evrak iptali davasında, yapılan ilanlara ve yasal bekleme süresine rağmen çeklerin ibraz edilmemesi ve muhatap bankalarca da ödemeye sunulmadığının bildirilmesi üzerine, mahkemece zayi durumunun sabit görüldüğü gerekçesiyle söz konusu çeklerin iptaline hükmedilmiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ
: 05.03.2025KARAR TARİHİ
: 09.09.2025Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜDAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ticari alış veriş sebebiyle -------- doğmuş bulunan alacağına karşılık olarak aldığı ve hamili bulunduğu; Keşidecisi -------olan, ------- Şubesine ait, -------- iban numaralı, -------- çek seri no.lu, 20.03.2025 keşide tarihli 150.000 TL bedelli bir adet çek ve Keşidecisi -----olan, ------- Şubesine ait, -------iban numaralı, --------- çek seri no.lu, 30.04.2025 keşide tarihli 200.000 TL bedelli bir adet çek henüz tahsil için bankaya verilmediği dönemde, müvekkili şirket uhdesinde iken kaybolduğunu ya da çalındığını, çeklerin kötüniyetli 3. şahıslar eline geçmesi, sahte bir ciro silsilesi yaratılarak müvekkili şirketin alacak talepleriyle karşı karşıya kalma tehlikesi bulunduğunu, çeklerin müvekkilinin yedinde bulunduğu sırada kaybolmuş bulunduğundan tahsilatının mümkün olmadığını, bu durumun da müvekkilinin mağduriyetine neden olduğunu, açıklanan nedenlerle, söz konusu çeklerle ile ilgili olarak öncelikle ilgili bankalara müzekkere yazılarak ödemeden men hususunda tedbir konulmasını ve çeklerin iptalini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, TTK'nın 818/1.s maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 757 vd. maddeleri uyarınca zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.)TTK'nın 761. Md. "Poliçeyi getirme süresinin en az üç ay olacağını hükme bağlanmıştır. Aynı yasa maddesinin 2.fıkrası vadesi gelmiş poliçelerde zaman aşımı 3 ayın geçmesinden önce gerçekleşirse mahkeme 3 aylık süre ile bağlı değildir, 3.fıkrası ise süre vadesi gelen poliçeler hakkında 1.ilan gününde vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işlemeye başlar" hükmüne yer vermiştir, bu yasa maddeleri TTK'nın 818/s maddesi uyarınca çeklerde de uygulanacaktır ve çek hamillerinden 3 aylık ibraz süresi ibraz süresinin bitiminden sonra başlayacaktır.Talep gereği, TTK 757.maddesi uyarınca dava konusu çek ile ilgili TTK.760-762.maddeleri uyarınca ilanlar yapılmıştır. ------- Gazetesinde ilan yapılmış, ilanda belirtilen üç aylık yasal süre içerisinde çek mahkememize ibraz edilmemiştir. Muhatap banka ile yapılan yazışmaya göre dava konusu çekin ibraz edilmediğinin bildirildiği anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamına göre, aşağıda bilgileri yer alan dava konusu çeklerin kaybolduğu, yapılan ilana rağmen dosyamıza herhangi bir müracaat olmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne, dava konusu çeklerin zayi sebebiyle iptaline yönelik aşağıdaki hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;DAVANIN KABULÜ İLE;1- Aşağıda bilgileri yazılı bulunan çeklerin zayi nedeniyle İPTALLERİNE,BANKA ŞUBESİ
: ----- ŞubesiKEŞİDECİSİ
: -------.KEŞİDE TARİHİ
: 30.04.2025ÇEK SERİ NO
: --------MİKTARI
: 200.000,00 TLBANKA ŞUBESİ
: -------- ŞubesiKEŞİDECİSİ
: -----KEŞİDE TARİHİ
: 20.03.2025ÇEK SERİ NO
: -------MİKTARI
: 150.000,00-TL2-Davanın niteliği gereği, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,3-Karar kesinleştiğinde bakiye gider avansının davacıya iadesine,4-Alınması gerekli harç başlangıçta peşin olarak alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,5-Dosyada yatırılan teminatın şartlar oluştuğunda ve talep halinde davacıya iadesine,Dair karar, davacı vekilinin yüzüne karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ------- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu.