Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmekte olan, ayıplı araç nedeniyle tazminat, bedel iadesi veya ayıpsız misliyle değişim talepli davacı başvurusu.
Özet: Davacı şirket, 600.000 TLye satın aldığı sıfır lüks aracın sürekli arıza yapması ve üretim hatası kaynaklı gizli motor ayıbı bulunması nedeniyle, davalılardan ayıpsız misliyle değişimini, bunun mümkün olmaması halinde sözleşmeden dönülerek aracın ödenen bedelinin denkleştirici adalet ilkesine göre avans faiziyle iadesini, aracın kullanımından mahrum kalma ve oluşan maddi/manevi zararların tazminini talep etmektedir.
T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/2 Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİT.C.ANKARA11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO
: 2021/2 EsasKARAR NO
: ████████BAŞKAN
: ......ÜYE
: ......ÜYE
: ......KATİP
: ......DAVACI
: ...VEKİLİ
: Av. ......DAVALI
: 1- ...VEKİLLERİ
: Av. ......Av. ......Av. ......Av. ......DAVALI
: 2- ...VEKİLLERİ
: Av. ......Av ......DAVA İHBAR OLUNAN
: ...DAVA
: Tazminat (Malın Ayıplı Olması Nedeniyle )DAVA TARİHİ
: █████/2021KARAR TARİHİ
: █████/2024GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2024Mahkememizde görülmekte olan Tazminat ( (Malın Ayıplı Olması Nedeniyle ) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVACININ TALEBİ
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... şase numaralı ... ... ... model araç 16.11.... tarihinde ... İnşaat Turizm A.Ş. ( ......) şirketinden 600.000,00 TL bedelle müvekkil şirket tarafından satın alındığını, garantisi devam etmekte olan aracın satın alındıktan itibaren sürekli olarak arıza çıkardığını, müvekkili şirketin tamamen iyi niyetli olarak arızaların yetkili servis onarımıyla giderilmesini sağlamaya çalıştığını ancak gelinen aşamada araçtaki arızaların onarımla giderilemeyecek boyutta olduğunun ortaya çıktığını, söz konusu durumun ortaya çıkması neticesinde davalı taraflara .... Noterliğinin █████/2020 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle çıkan arızalar nedeniyle uğranılan doğrudan ve/veya dolaylı her türlü zararın tazmini taleplerimiz ve diğer seçimlik haklarımız saklı olmak üzere; sürekli olarak arıza yapan ve arızaları yetkili servis tarafından kalıcı olarak giderilemeyen aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesini talep ettiklerini ancak ... Ltd. Şti.(...) .... Noterliğinin █████/2020 tarih ... yevmiye numaralı cevabı ihtarında taleplerini kabul etmediğini ve onay verilmesi halinde motor değişiminin bedelsiz olarak yapılacağını bildirdiğini, bunun üzerine davalılara gönderilen .... Noterliğinin █████/2020 tarih ... yevmiye numaralı ihtarında motor değişimine onaylarının olmadığı, motor değişimiyle aracın tamamen orijinalliğini yitireceği, söz konusu arızanın motor değişimini gerektirdiği, ikrarının gizli ayıbı kabul anlamını taşıdığı ifade edilerek aracın iade alınarak ayıpsız misliyle değiştirilmesi taleplerini yinelediklerini ancak yine davalıların taleplerini kabul etmediklerini, ... tarafından .... Noterliğinin █████/2020 tarih ... yevmiye numaralı ihtarıyla yine arızaların motor değişimi ve ilgili donanım onarımı ile bedelsiz olarak giderileceğini, müvekkili şirketin bugüne kadar araçtan beklediği yararı göremediğini, arıza kayıtlarına bakılacak olursa ilerleyen süreçte de bu arızaların devam edeceğini, üst segment bir araçta oluşan ağır hasarın yarattığı değer kaybının tespiti ve satış bedelinden indirilmesini, müvekkili ... Şirketi tarafından şirket yetkilisinin kullanımına tahsis edilmek üzere 16.11.... tarihinde ... İnşaat Turizm A.Ş.den bedeli ödenerek sıfır satın alınan ... ... model aracın (şasi no. ......) satın alındığı tarihten itibaren sürekli şekilde arızalanması ve kabulü mümkün olamayacak şekilde motor arızası verdiğini, üretim hatası nedeniyle ayıplı olan aracın davalı ... ve ... tarafından müştereken ve müteselsilen ayıpsız misli ile değiştirilmesini, bunun mümkün olmaması halinde üst segment bir araçta oluşan ağır hasarın yarattığı değer kaybının tespiti ve satış bedelinden indirilmesini, değer kaybının çok yüksek olduğunu, gizli ayıbın aracın kullanımıyla ilgili faydayı kabul edilemez derecede düşürdüğünün tespiti halinde sözleşmeden dönülmesi ile araç için ödenmiş bulunulan bedelin denkleştirici adalet ilkesine uygun surette belirlenecek değerinin avans faiziyle birlikte davalı ... ve ... tarafından müştereken ve müteselsilen tahsilini, müvekkilinin ayıp nedeniyle yaptığı doğrudan ve dolaylı tüm masraflar, aracın kullanımından mahrum kalınması ve arızalar nedeniyle müvekkili nezdinde doğan maddi ve manevi zararlar kapsamında maddi zarar talebi olarak fazlaya ve faize ilişkin haklar saklı olmak üzere şimdilik 5.000,00 (beşbin) TL, manevi zarar talebi olarak 5.000,00 (beşbin) TL tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.Davacı vekili █████/2024 tarihli değer arttırım dilekçesinde ; Üretim hatası nedeniyle ayıplı olan aracın davalı ... ve ... tarafından müştereken ve müteselsilen ayıpsız misli ile değiştirilmesini, gizli ayıbın aracın kullanımıyla ilgili faydayı kabul edilemez derecede düşürdüğü tespit edilmiş olduğundan sözleşmeden dönülmesi ile araç için ödenmiş bulunulan bedelin denkleştirici adalet ilkesine uygun surette belirlenecek değerinin avans faiziyle birlikte davalı ... ve ... tarafından müştereken ve müteselsilen tahsilini, fazlaya ilişkin hakları saklı olmak üzere bunun mümkün olmaması halinde 30.000,00 TL değer kaybının satış tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faiziyle birlikte iadesine, müvekkilinin ayıp nedeniyle yaptığı doğrudan ve dolaylı tüm masraflar, aracın kullanımından mahrum kalınması ve arızalar nedeniyle müvekkil nezdinde doğan maddi ve manevi zararlar kapsamında maddi zarar talebi olarak fazlaya ve faize ilişkin haklarımız saklı olmak üzere şimdilik 5.000,00 (beşbin) TL, manevi zarar talebi olarak 5.000,00 (beşbin) TL tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, Yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.DAVALI ... ... A.Ş'NİN CEVABI
: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle zaman aşımı itirazlarının bulunduğunu davanın zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla süresinde ihbarda bulunulmadığından davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddinine karar verilmesi gerektiğini, davacı firmanın, aracın satım tarihinin üzerinden yaklaşık 3 yıl geçtikten sonra aracın misli ile değimi ve maddi-manevi zarar tazmini talep ettiğini, davacının iddiasının aksine araçta 15 farklı tarihte arıza nedeniyle onarım gerçekleştirilmediğini, yapılan işlemlerin rutin bakım ve esaslı olmayan onarımlar olduğundan misli ile değişim talebinin reddi gerektiğini, müvekkili tarafından aracın eksiksiz ve ayıpsız bir şekilde satarak ve davacının aracı yerinde muayene etmesini sağlayarak teslim sürecini tamamladığını müvekkilinin aracın ... ve/veya ana distribütörü olmadığından ayıp iddiası kabul etmediklerini, davacının aracı yaklaşık 3 yıl boyunca sorunsuz bir şekilde kullandığını, bu süreçte müvekkili şirkete herhangi bir ihbar/bildirim yapılmadığını, davanın ihbar edilmesini neticeden öncelikle hak düşürücü süre itirazları dikkate alınarak davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise davanın ... ... A.Ş'ne ihbarını ve davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.DAVALI ... ... LTD ŞTİ'NİN CEVABI
: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle zaman aşımı itirazlarının bulunduğunu davanın zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmesini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla süresinde ihbarda bulunulmadığından hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, davaya konu aracın müvekkili şirketin yetkili bayisi davalı ... ... A.Ş tarafından █████/... satıldığını, araçta arızaların meydana geldiğini ve misli ile değişimi ve maddi ve manevi zarar talep ettiğini ancak araçta herhangi bir ayıp bulunmadığını, müvekkili şirket tarafından her türlü onarımın ve bakımın yapıldığını ücretsiz motor değişimin yapıldığını aracın sorunsuz hale getirildiğini, araçta herhangi bir üretim hatası bulunmadığını aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi için gereken koşulların bulunmadığını, davacının tazminat talebinin haksız olduğunu müvekkili şirketin müşteri memnuniyeti kapsamında tüm imkanlarını kullandığını, davacının manevi tazminat talebinin ise davacının tüzel kişiliğe sahip olması ve kanuni şartlar çerçevesinde kişilik haklarında bir zararın meydana gelmemesinden hukuka aykırı olduğunu bunun kabul edilmesi halinde sebepsiz zenginleşmeye neden olacağından bahisle öncelikle davanın hak düşürücü süre içinde ayıp ihbarında bulunulmadığından reddine, zaman aşımı süresinde açılmadığından reddine mahkeme aksi kanaatte olması halinde davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.Dava ... ve Tic. A.Ş 'ye ihbar olunmuş, ihbar olunan tarafından herhangi bir beyan dilekçesi ibraz edilmemiştir.DELİLLER VE DEĞERLENDİRME
:Dava ; aracın ayıplı olması nedeni ile ayıpsız misli ile değiştirilmesi, mümkün olmadığı taktirde ödenen araç bedelinin denkleştirici adalet ilkesine uygun surette belirlenecek değerinin avans faiziyle birlikte tahsili ile ayıp nedeniyle yapılan doğrudan ve dolaylı tüm masraflar ve araç mahrumiyet bedeli nedeniyle uğranılan maddi zarar ve manevi zarar istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki ihtilaf; davanın zaman aşımına uğrayıp uğramadığı, araçta üretimden kaynaklı ayıp bulunup bulunmadığı, ayıbın devam edip etmediği, ayıp nedeni ile araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı, ayıbın davalıları ağır kusurundan kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususlarında toplanmaktadır.Davalılar zamanaşımı itirazında bulunmuş ise de; Dava konusu aracın 17.11.... tarihinde satın alındığı, arıza nedeni ile ilk servis kaydının 19.02.2019 tarihinde açıldığı , bu tarihten sonra aracın periyodik aralıklarla arıza nedeni ile servise girdiği ve 30.06.2020 tarihlerinde garanti kapsamında motor değişikliği yapıldığı, mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile de araçta üretim hatasının bulunduğu anlaşılmış olduğundan Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun █████/2005 tarih ...... , █████/2004 tarih ...... ve █████/2004 tarih ...... sayılı kararlarında da belirtildiği üzere araçta üretim hatası bulunmakta olup bunun hile ile gizlenmiş gizli ayıp niteliğinde olduğu , ... ve ithalakcı firmanın onarımı yetkili servis istasyonları eliyle yaptırdığı dava konusu aracın da yetkili servise götürüldüğü, bu servislerde satılan aracların teknik özellikleri itibarıyla arıza ve ayıbı doğru ve tam teşhis edebilecek, en kısa zamanda ve tam anlamıyla giderebilecek servis elemanlarının bulundurulmasının zorunlu olduğu, aracı tamire çalışan ve sorunun çözümünden uzak bicimde perce değişikliği yoluna giden servis elemanlarının serviste bulundurulmasının sonuclarının tüketiciye mal edilemeyeceği gibi üretim hatasının varlığı tespit edebilecek nitelikte olması gereken servisin davacıyı sonuc alınmayan tamirlerle oyalamış olması ve arızanın daha sonra belli aralıklarla tekrarlamış olması karşısında Türk Borçlar Kanunun 231/2. maddesinin gereğince davalılar ayıbın satıcının ağır kusuru veya hile ile gizlenmiş olması halinde zamanaşımı süresinden yararlanılamayacağından eldeki davada zamanaşımının varlığından söz edilemeyeceği kanaatine varılmıştır.Davaya konusu ... plakalı aracın “...” şasi nolu ... marka ...... tipte ... model beyaz renkli ... yakıtlı bir otomobil olduğu; aracın davacı ... .....Ltd. Şti. tarafından 17.11.... tarihinde 598.852,00TL bedelle davalı ... ......A.Ş 'den 0 kilometre olarak satın alındığı, faturanın davalı şirket tarafından davacı şirket adına düzenlendiği, davalı ... ......A.Ş 'nin dava konusu aracın ... , davalı ... ....Ltd. Şti. 'nin de aracın ithalatçısı olduğu anlaşılmıştır.Dava konusu aracın servis kayıtlarından; aracın ilk kez 19.02.2019 tarihli arızaya ilişkin 54.940 km de. Periyodik bakım. Gıcırtı/Takırtı. Kötü performans/güç düşük, aracın fren performansı düşük şikayeti ile servise girdiği, periyodik bakım yapıldığı , 2.0 güncelleme uygulandığı, 4 fren disk ve balatası değiştirildiği, arka koltuk zig-zag yerleri yağlandığı ve aracın power-pulse hortumu değişeceğinin not edildiği, daha sonra aracın 23.05.2019 tarihinde servise girdiği ve aracın power- pulse hortumunun değiştiği, daha sonrada aracın motor aksamındaki şikayetler nedeni ile 24.05.2019, 29.08.2019, 18.10.2019, 28.10.2019, 13.11.2019, 18.12.2019, 14.04.2020 ve 29.06.2020 tarihlerinde servise girdiği, 30.06.2020 tarihli servis kaydına göre komple Motor Değişimi yapıldığı dava konusu aracın 96.826 km’de olduğu, “araç çekici ile geldi araç çalışmıyor” şikayetiyle iş emri açıldığı; yapılan işlemlerin açıklamasına göre de; müşteri talebi doğrultusunda motoru değiştirildiğinin işlemlerin aracın garanti kapsamında yapıldığı, müşterimizden Vekalet alınamadığından motor muamele işlemi yapılamadığının bu işlemlerin müşteri tarafından yapılacağının yazılı olduğu, aynı belge el yazısı ile “Motor değişimine onayımız olmadığı hususu başta olmak üzere söz konusu gizli ayıbı kabul anlamına gelmemek üzere █████/2020 tarihli mail ile yaptığımız bildirimimizdeki beyanlarımız tekrar ederek aracı ihtirazi kayıtla teslim alınmaktadır.” denildiği ve aracın davacı tarafından teslim alındığı anlaşılmıştır.Motor değişimi yapıldıktan sonra araç çeşitli nedenlerle 19.09.2020 , 21.09.2020 ,15.12.2020 13.04.2021 .18.08.2021 ,24.11.2021 ve 24.05.2022 tarihlerinde servise girmiş , bu kayıtların 2 sindePeriyodik bakım için şikayet olmaksızın servis kaydı açıldığı, diğer kayıtlarında motor değişikliği ile ilgisinin bulunmadığı görülmüştür.Dosyaya sunulan deliller üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi sonunda hazırlanan bilirkişi rapor ve ek raporlarında özetle; Dava konusu aracın motorunda mevcut {...’nun tescilli teknolojisi) ... sistemi düşük hızlarda iken ani hızlanma talebi ile türboya basınçlı hava takviyesi yaparak alt devirlerdeki tepkiyi düşük devirlerden itibaren canlandırmakta olup bu sistemin en önemli parçası ...... hortumunda aracın eski motorunda 4 kez arıza meydana geldiği, bu anzaların kullanım hatasından kaynaklanmadığı, teknik servis personeli hatasından kaynaklandığına dair somut bilgi bulunmadığı, eski motorun ... Sisteminden imalattan kaynaklı gizli ayıplı olduğu, eski motorun türbo sisteminde meydana gelen bir arızadan sonra eksoz manifold cıvatalarının gevşek kalması, ...... borusunda çatlama ve elektrik tesisatının yanarak enjektör sisteminde yol açtığı anzaların servis personeli hatasından meydana geldiği, dava konusu aracın eski motorundaki ayıpların motor değişimi yapıldıktan sonra giderildiği , araçta rapor tarihi itibarıyla ayıp bulunmadığı , ihbar olunan ...’ce, dava konusu aracın dava konusu eski motorunun onarımları sürecinde, davacı şirkete hangi tarihlerde kaç gün süreli ikame araç verildiği, kök raporda tarafımca yapılan adil piyasa araştırması neticesinde varılan “2.el değer kaybı oluşmayacağı şeklindeki görüş geçerliliğini korumakla birlikte, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı doğrultusunda yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; dava konusu aracın emsali araçların █████/2020 onarım tarihi itibariyle ortalama 735.000 TL ikinci el değerine sahip olduğu, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararında “araçta yapılan motor değişikliğinin değer artışına değil değer kaybına neden olacağı, aracın değerinde kısmen de olsa azalma ve motor değişikliği sonucu ikinci el olan araç ile sıfır km yeni araç arasında fark olacağı kuşkusuzdur.” şeklinde belirtildiği gibi 2.el adil piyasa değerinde, araca talip olanlarda şüphe ve tereddüt oluşturacağı kabul edilerek; takdiren 705.000 TL bedelle alıcı bulunabileceği; dava konusu araca sıfır motor takılmasından dolayı, motorun değiştirilme tarihi █████/2020 itibariyle 30.000 TL 2.el değer kaybı zararı oluşacağı görüş ve kanaati bildiriliştir.Dosya içinde bulunan tüm belgeler ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğin dava konusu araçtaki ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu , motor değişikliğinden sonra araçtaki ayıbın ortadan kalktığı, dava tarihi itibarıyla aracın ayıplı olmadığı , araçta ayıplı motorun değiştirilmesi nedeniyle 30.000,00 değer kaybı oluştuğu, araçtaki bütün onarımların garanti kapsamında bedelsiz olarak yapıldığı ve davacı tarafa servis tarafından ikame araç tahsis edildiği anlaşıldığından davalı ... Ltd. Şti 'ye karşı açtığı davanın pasif dava ehliyeti ( husumet ) yokluğundan reddine ,davacının ... ....A.Ş 'ye karşı açtığı davanın kısmen kabulü ile 30.000,00TL araç değer kaybı bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine ve davacının ayıp nedeni ile yapılan masraflar ve maddi zarara ilişkin açtığı davanın reddine, manevi tazminat şartları oluşmadığından manevi tazminat talebinin reddine dair dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davacının davalı ... Ltd. Şti 'ye karşı açtığı davanın pasif dava ehliyeti ( husumet ) yokluğundan reddine ,2- Davacının ... ....A.Ş 'ye karşı açtığı davanın kısmen kabulü ile 30.000,00TL araç değer kaybı bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,3-Davacının ayıp nedeni ile yapılan masraflar ve maddi zarara ilişkin açtığı davanın reddine,4-Davacının manevi tazminat davasının reddine ,5-Dava seçimlik dava niteliğinde olduğundan alınması gereken 2.049,30TL 'nin peşin yatırılan 170,78TL ile yargılama sırasında yatırılan 10.075,72TL ıslah harcından mahsubu ile fazla yatırıldığı anlaşılan 8.197,20TL' nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,6- Dava seçimlik dava niteliğinde olduğundan davacı tarafından bu yargılama nedeni ile yapılan 26 adet e tebligat gideri 187,50-TL, 10 posta ve kep 170,70TL, 4 normal tebliğat ücreti 113,00TL , 2.000,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.471,20TL'nin red ve kabul oranına göre 1.853,40TL lik kısmı ile 2.049,30TL harç olmak üzere toplam 3.902,70TL 'nin davalı ... .... A.Ş'den tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiyesinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,7- Dava seçimlik dava niteliğinde olduğundan ve davalılar . ... Ltd Şti ve ... ... A.Ş davada kendini vekille temsil ettirmiş olduğundan red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte olan Av. Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 . gereğince 5.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar tarafına verilmesine,8- Dava seçimlik dava niteliğinde olduğundan ve davacı davada kendini vekille temsil ettirmiş olduğundan kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte olan Av. Asgari Ücret Tarifesinin 13/1. maddesi gereğince 30.000,00TLvekalet ücretinin davalı ... ... A.Ş'den tahsili ile davacı tarafa verilmesine,9- Manevi tazminat davası davası yönünden davalı davada kendini vekille temsil ettirmiş olduğundan red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte olan Av. Asgari Ücret Tarifesinin 13/2. maddesi gereğince 5.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılar tarafına verilmesine,10-Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, 330,00TL'sinin davacıdan; 990,00TL'sinin davalı ... ... A.Ş'den alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,12-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK'nın 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine,Dair, davacı vekili ve davalılar vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 341 ve devamı maddeleri gereğince kararın tebliğinden itibaren Mahkememize Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile iki haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2024Başkan ......E-İmzalıdırÜye ......E-İmzalıdırÜye ......E-İmzalıdırKatip ......E-İmzalıdır