İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde, ticari cari hesap ve faturalardan doğan alacak için açılan itirazın iptali davasında bilirkişi raporlarının değerlendirildiği özet.
Özet: Davacı şirketin, davalıya tedarik ettiği mallardan doğan alacakları nedeniyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali istemiyle açılan bu davada, mahkeme tarafların ticari defterlerini inceleterek, davacı kayıtlarında davalıdan görünen yüksek alacak tutarı ile davalı kayıtlarındaki düşük borç tutarı arasındaki önemli farkın, davacının sehven yaptığı bir kayıt düzeltmesi ve davalının düzenlediği iade faturasının davacı defterlerinde yer almaması gibi nedenlerden kaynaklandığını tespit etmiştir.
T.C.
İZMİR2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin anonim şirket olarak faaliyet gösteren bir tacir olduğunu, müvekkili şirketin borçlu şirkete 19.04.2023 tarihinden 14.12.2023 tarihine kadar dilekçe ekinde bulunan faturalarda yer alan malların tedarik işlemlerini gerçekleştirdiğini, müvekkili şirket tarafından söz konusu malların satış faturaları düzenlendikten sonra davalı borçlu tarafından müvekkili şirkete ödeme yapıldığını ancak son dönemlerde davalı borçlunun müvekkili şirkete söz konusu malların bedelini ödemediğinden ticari ilişkisinin sona erdiğini, davalı borçlunun müvekkiline bakiye alacağını ödemediğini, müvekkili adına hesap alacağına istinaden 209.234,74- TL tutarında kalan borcun ödemesi adına, davalı-borçlu aleyhine öncelikle İzmir ... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalı borçlu tarafından takibe haksız olarak █████/2023 tarihinde borca ve ferilerine itiraz edildiğini, ve takibin durduğunu, davalı borçlunun itirazlarının hukuken dayanaksız olduğunu, cari hesap ekstre ve tarafların defter kayıtları da incelendiğinde takibe konu borcun ödemediğinin açıkça görüleceğini, davalının haksız ve kötü niyetli itirazının iptaline ve icra takibine işlemiş ve işleyecek faiz ve ferileri ile birlikte kaldığı yerden takibin devamına, davalının takip konusu alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalıya dava dilekçesi ve duruşma gününün usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davaya cevaplarını bildirmediği anlaşılmıştır.Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan kur farkı alacağının tahsili için başlatılan icra takibinde itirazın iptali istemine ilişkindir.Davaya konu İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı takip dosyasında davacı tarafından davalı cari hesap ve faturalar alacağından kaynaklanan 195.323,37-TL'nin talep ettiği ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği, borçlunun süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durduğu görülmüştür.Dava 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığından işin esasına geçilmiştir.Davacının ticari defterlerinin incelenmesi için İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat sonucu Bilirkişiden alınan █████/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre ; "Sayın Mahkemenin görevlendirmesi kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmeler ile;3.1)- Davacı ...Tekstil Tic. A.Ş.'nin incelenen 2023-2024 takvim yıllarına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil olma vasfına haiz olduğu,3.2)- Davacı ... Tekstil Tic. A.Ş.'nin incelenen ticari defter ve belgelerinde; Davalı... Tesktil Tic. A.Ş.... hesap kodu ile Alıcılar hesabında hareket gördüğü, taraflar arasında cari hesap ilişkisi bulunduğu, takip ve dava konusu 50.000,00 TL alacağın █████/2023 tarihli çelik iğne özel aparat açıklamalı yansıtma faturasından kaynaklandığı, yine takip ve dava konusu 4.562,60 EURO alacağın █████/2023 tarihli satış faturası ve bu faturaya bağlı ödenen çekle alakalı çek kur farkı faturalarından kaynaklandığı, faturalar elektronik ortamda düzenlendiğinden dolayı otomatik olarak vergi dairesine bildiriminin yapıldığı" şeklinde rapor sunduğu görülmüştür.Davalı ticari defterlerinin incelenmesi için bilirkişinden alınan █████/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre;"Tevdi edilen görev, dava dosyası ve ekleri ile davalıdan temin edilen mali veriler üzerinde yapılan inceleme, tespit ve değerlendirmeler neticesinde, aksi delil ve belgelerle ispat edilmediği sürece aşağıdaki görüşlere ulaşılmıştır;*-2.NOLU ARA KARAR VE TARAFLAR ARASINDAKİ ALACAK BORÇ İLİŞKİSİ İLE İLGİLİ OLARAK;DAVACI HAKKINDA DÜZENLENEN TALİMAT RAPORU İNCELENDİĞİNDE;- Takip tarihi olan 19.12.2023 tar ariyle davacının davalıdan alacak tutarının davacının ticari defterlerinde 617.709,30 TL olarak kayıtlı olduğu,- Söz konusu tutarın davalı taraf defterlerinde 13.114,22 TL olarak kayıtlı olduğu,- Aradaki fark tutarının (617.709,30 TL EKSİ 13.114,22) 604.595,08 TL olduğu,- Söz konusu fark tutarının davacının ticari defterlerinde;- Sehven işlenen ve davacı kayıtlarında 2024 yılında düzeltme kaydı ile düzeltilen 23.10.2023 tarih... yevmiye no ile kayıtlı 448.394,20 TL tutarlı cari ödeme işleminden,-Davalının davacı adına düzenlediği iade faturası olan 18.12.2023 tarih ... nolu 156.198,06 TL tutarlı faturanın davacı kayıtlarında gözükmemesinden,- Yuvarlama farkı olan 2,82 TL den kaynaklandığı.(448.394,20x156.198,0612,82x 604.595,08)-Takibe konu edilen cari hesaba ilişkin faturaların açıklama kısmında hangi hususun belirtildiği ile ilgili olarak;Faturaların üzerlerinde yazılı açıklamaların aşağıdaki tabloda listelendi.TARİHFATURA NOAÇIKLAMAKDV HARİÇ TUTARKDVKDV DAHİL TUTAR31.10.2023......147.354,2731.11.2023...3 İPLİK41.666.678.333,3350.000,00DAVALI FİRMAYA AİT TİCARİ DEFTERLER TAKİP TARİHİ İTİBARİYLE DAVACI ŞİRKET AÇISINDAN 2021-2022-2023 VE 2024 YILLARI İLE İLGİLİ OLARAK İNCELENDİĞİNDE;Dava dosyası incelendiğinde taraflar arasında herhangi cari hesap sözleşmesi veya mal-hizmet alım-satım sözleşmesine rastlanmamıştır.*2021 yılı Yevmiye, Defter-i Kebir, Envanter defterlerinin açılış ve yevmiye defterinin kapanış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırıldığı,*2022-2023 ve 2024 yıllarında E-Deftere tabi olduğu tespit edilmiş olup, Yevmiye ve Defter-i Kebir defterlerinin E-Defter uygulamasında Noter açılış ve kapanış tasdiki uygulaması olmadığı,*2022-2023 ve 2024 yıllarına ait Envanter defterlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresi içerisinde yaptırıldığı,*Davalının 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu'nun kayıt usullerine ilişkin vecibeleri yerine getirmiş olduğu; söz konusu kayıtların 6100 sayılı HMK m.22 2/2'ye göre delil niteliğine haiz olup olamayacağının takdiri Sayın Mahkeme'nize ait olduğu,2021 ve 2022 YILLARI İLE İLGİLİ OLARAK;Söz konusu yıllarda taraflar arasında cari bir ilişki olmadığı,2023 YILI İLE İLGİLİ OLARAK;- Davacının davalıya KDV dahil olmak üzere 41 adet fatura karşılığında 1.508.198,65 TLtutarlı fatura düzenlediği,- Davalının davacıya KDV dahil olmak üzere 16 adet fatura karşılığında 736.812,50 TL tutarlı iade faturası düzenlediği,- Davalının 4 adet kendi çeki olmak üzere (30.11.2023 vadeli ...... çek no ile 200.000,00 TL, 23.12.2023 vadeli ... ... çek no ile 200.000,00 TL, 13.01.2024 vadeli ... ... çek no ile 150.000,00 TL) davacıya toplamda 750.000,00 TL tutarında çek verdiği,- Davalının banka kanalı ile davacıya 11.09.2023 tarihinde 58.271,93 TL ödeme işlemi gerçekleştirdiği, yıl cari hesap bakiye 36.885,78 TL Borç Bakiyesi Verdiği (HESAP SAHİBİNİN BORÇLU OLDUĞU),2024 YILI İLE İLGİLİ OLARAK;-2023 yılından devreden alacak bakiye tutarı olan 36.885,78 TL'nin 2024 yılı Ocak ayında aynı tutarla kayıtlı olduğu,- Davacının davalıya KDV dahil olmak üzere 6 adet fatura karşılığında 110.932,02 TL tutarlı fatura düzenlendiği,- Davalının davacıya KDV dahil olmak üzere 6 adet fatura karşılığında 110.932,10 TL tutarlı iade faturası düzenlediği,- Davacının ilgili yıl cari hesap bakiyesinin 36.885,86 TL Borç Bakiyesi Verdiği (HESAP SAHİBİNİN BORÇLU OLDUĞU),*Takip tarihi olan 19.12.2023 tarihi itibariyle davalının davacıya borç tutarının ticari defterlerinde 13.114,22 TL olarak kayıtlı olduğu,- Söz konusu tutarın davacı taraf defterlerinde 617.709,30 TL olarak kayıtlı olduğu,- Aradaki fark tutarının (617.709,30 TL EKSİ 13.114,22) 604.595,08 TL olduğu,- Söz konusu fark tutarının davacının ticari defterlerinde;- Sehven işlenen ve davacı kayıtlarında 2024 yılında düzeltme kaydı ile düzeltilen 23.10.2023 tarih ... yevmiye no ile kayıtlı 448.394,20 TL tutarlı cari ödeme işleminden,-Davalının davacı adına düzenlediği iade faturası olan 18.12.2023 tarih... nolu 156.198,06 TL tutarlı faturanın davacı kayıtlarında gözükmemesinden,Yuvarlama farkı olan 2,82 TL den kaynaklandığı.(448.394,20+156.198,06+2,82= 604.595,08)TAKİBE KONU FATURANIN KAYTLI OLUP OLMADIĞI İLE İLGİLİ OLARAKTARİHAÇIKLAMAKDV HARİÇ TUTARKDVKDV DAHİL TUTARYEVMİYE NO31.10.2023...133.958,4313.395,84147.354,27...30.11.2023...41.666,678.333,3350.000,00...YUKARIDA LİSTELENEN FATURALARIN DAVALI DEFTERLERİNDE KAYITLI OLDUĞU TESPİT EDİLMİŞ OLUP SÖZ KONUSU FATURALARA AŞAĞIDAKİ LİSTEDE GÖRÜLECEĞİ ÜZERE İADE FATURALAR DÜZENLENDİĞİTARİHAÇIKLAMAKDV HARİÇ TUTARKDVKDV DAHİL TUTARYEVMİYE NO30.11.2023...133.958,4313.395,84147.354,27...30.12.2023...41.666,678.333,3350.000,00...DAVALI YANCA VERGİ DAİRESİNE BİLDİRİLİP BİLDİRİLMEDİĞİ İLE İLGİLİ OLARAK:- Tarafların birbiri adına düzenlediği 2023-2024 yıllarına ait faturaların tamamının E-Fatura olduğu,-523 Sıra Nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde yapılan açıklamalar uyarınca, Vergi Usul Kanunu kapsamında elektronik belge olarak düzenlenen belgeler, 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren Form Ba ve Form Bs bildirimlerine dâhil edilmemektedir.- Şirinyer Vergi Dairesinin davalı taraf ile il üzekkere cevabı incelendiğinde;ilgili dönemlerde davacının davalı adına düzenlediği faturalar ile davalının BA form bilgilerinin uyumlu olduğu,- Takip tarihi itibariyle davalının davacıya borç tutarı olan 13.114,22 TL “nin takip konusu olan faturalardan 30.11.2023 tarih ve ... sıra nolu 50.000,00 TL tutarlı faturaya istinaden davalının davacı adına düzenlediği gözükmeyen 21.12.2023 tarih ve ... sıra nolu 50.000,00 TL tutarlı iade faturasına istinaden davacıdan 36.885,78 TL,- Söz konusu alacak tutarının davalı kayıtlarında dava tarihi itibar ile 0,08 yuvarlama farkından kaynaklı olarak 36.885,86 TL alacak bakiyesi olarak gözüktüğü Tespit edilmiş olup,"şeklinde rapor sunduğu görülmüştür.Davacı vekilinin █████/2025 tarihli beyan dilekçesi talebi üzerine kur farkına ilişkin Bilirkişiden alınan █████/2025 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre;"Aşağıdaki arz edilen listede görüleceği üzere çeklere ilişkin kur farkı tutarları1.722,97-TL EURO ve 410,15 USD olarak hesaplanmıştır"şeklinde ek rapor sunduğu görülmüştür.Mahkememize sunulan ek rapor yeterli görülmediğinden, davacının ticari defterlerini inceleyen bilirkişiden, davacının alacağına dayanak yansıtma/kur farkı faturalarının sebebini oluşturan asıl sözleşmeye ilişkin düzenlenen fatura miktarı için davalı tarafından verilen çek bedelleri ile davacının düzenlediği faturalarda yer alan TL bedellerinin karşılaştırılması ve sonucunda iş bu bedellerin birbiri ile ötüşüp örtüşmediği, bedeller birbiri ile denk gelmiyor ise, fatura tarihleri ile çeklerin verildiği tarih aralığı için davacının talep edebileceği kur farkı bedelinin hesaplanması için Bilirkişiden alınan ek raporun sonuç kısmına göre;"Sayın Mahkemenin görevlendirmesi kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmeleri ile;3-1) Çek kur farkı bedellerinin herhangi bir ödemenin gecikmesi veya yapılmamasından kaynaklı olmadığı,3.2)- Çek kur farkı faturalarının konusunu oluşturan hususun çeklerin alış tarihleri ile vade tarihleri arasındaki kur farkları olduğu,3.3)- Davacı ...Tekstil Tic. A.Ş.'nin incelenen ticari defter ve belgelerinde;- ... no'lu 04.12.2023 tarihli 473,09 euro bedelli çek kur farkı faturasının... no'lu çek alış tarihi olan 20.10.2023 tarihi ile vade tarihi 30.11.2023 tarihleri arasındaki kur farkından kaynaklandığı,- ...no'lu 28.12.2023 tarihli 545,53 euro bedelli çek kur farkı faturasının ... nolu çek alış tarihi olan 20.10.2023 tarihi ile vade tarihi 30.11.2023 tarihleri arasındaki kur farkından kaynaklandığı,-...'lu 25.01.2024 tarihli 704.35- euro bedelli çek kur farkı faturasının ... nolu çek alış tarihi olan 20.10.2023 tarihi ile vade tarihi 13.01.2024 tarihleri arasındaki kur farkından kaynaklandığı,-...no'lu 07.02.2024 tarihli 410,15usd bedelli çek kur farkı faturasının... no'lu çek alış tarihi olan 20.10.2023 tarihi ile vade tarihi 30.01.2024 tarihleri arasındaki kur farkından kaynaklandığı,"şeklinde ek raporunu sunduğu görülmüştür.Tüm bu nedenler ile, davanın tarafları arasında eser sözleşmesinin bulunduğu, sözleşme kapsamında davacı/yüklenici tarafından davalı/iş sahibine ürün tesliminin yapıldığı, yapılan ürünlere karşılık davalı tarafından çekler ile ödemelerin gerçekleştirildiği ihtilafsız olup, davacı tarafından sunulan █████/2025 tarihli dilekçe ile yabancı para cinsinden düzenlenen faturalara karşılık çekler ile yapılan ödemeler sonucu, çeklerin verildiği tarih ile vade tarihi arasında kur farkının meydana geldiği ve alacağın dayanağının da bu husustan kaynaklandığı iddia edilmekle, Emsal alınan Yargıtay 6. H.D.' nin 04.07.2023 tarihli ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere, davacının çekleri teslim alırken herhangi bir ihtirazi kayıtta bulunduğu iddia ve ispat edilmiş değildir. Bu durumda davacıya çek ile yapılan ödemeler ifa yerine geçen ödeme mahiyetinde olduğundan davacının kur farkı adı altında bir talepte bulunamayacağı kanaatine varılarak davanın ve davacının takip başlatmakta kötü niyetli olduğuna ilişkin somut bir delil sunulmadığından davalının tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın REDDİNE,2-Davalının tazminat isteminin reddine,3-Alınması gereken karar ve ilam harcının (615,40 TL) başlangıçta yatan peşin harçtan mahsubu ile artan 1.992,25 TL harcın davacıya iadesine,3-Davacı tarafından yatırılan ve harcanan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 32.997,56 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,5-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin (her iki tarafta katılım sağladığından) davacıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,6-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,Dair, taraf vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip ...eimzaHakim ...E imza