Pansiyonun turizm yönetmeliğindeki oda kapasitesini aşması nedeniyle belediyece iptal edilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının hukuka uygunluğunun Danıştay tarafından incelenmesi.
Özet: Bir belediyenin, turizm mevzuatında pansiyonlar için belirlenen maksimum oda kapasitesini (25 oda) aşarak 84 odalı bir pansiyon olarak faaliyet gösteren ve verilen düzeltme süresine rağmen uyum sağlamayan bir işletmenin işyeri açma ve çalışma ruhsatını iptal etmesi ve mühürlemesi işlemine karşı açılan davada, ilk derece mahkemesi belediyenin bu eylemini, kendi verdiği ruhsata aykırı faaliyeti denetleme ve mevzuata uygun olmayan durumlar düzeltilmediğinde yaptırım uygulama yetkisi bulunduğu gerekçesiyle hukuka uygun bularak davayı reddetmiş; bölge idare mahkemesi ise kararının başlangıç kısmında turizm işletme belgesi denetim yetkisinin belediyelerde değil, Kültür ve Turizm Bakanlığında olduğuna dikkat çekmiştir.

T.C.
D A N I Ş T A YDÖRDÜNCÜ DAİREEsas No
: ████████Karar No
: █████████TEMYİZ EDEN (DAVALI)
: ... Belediye BaşkanlığıVEKİLİ
: Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI)
: ... Turizm ve Otelcilik Anonim ŞirketiVEKİLİ
: Av. ...İSTEMİN KONUSU
: ... Bölge İdare Mahkemesi ...... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ
:Dava konusu istem
: İstanbul ili, Ataşehir ilçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde “Pansiyon” olarak faaliyet gösteren davacı şirketin işletmecisi olduğu işyeri için düzenlenen... tarih ve ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile söz konusu iş yerinin mühürlenmesi yolunda tanzim edilen █████/2022 tarihli mühürleme tutanağının iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti
:...İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik uyarınca düzenlenen turizm işletmesi belgesinin işyeri açma ve çalışma ruhsatı esas alınarak tanzim edileceğinini öngörüldüğü, bu bakımdan, işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmeden turizm işletme belgesi verilemeyeceği, İşyeri açma ve çalışma ruhsatı, turizm işletme belgesi başvurularında talep edilen zorunlu ve ön şart içeren bir belge niteliği taşıdığı, bu nedenle, dayanak iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesi halinde turizm işletme belgesi de iptal edileceği, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik’te turizm tesislerinin, turizm işletme belgesine esas teşkil eden işyeri açma ve çalışma ruhsatında belirtilen faaliyet konusu ile uyumlu olarak faaliyet gösterip göstermediklerinin denetimi ve ruhsata aykırı faaliyet gösteren turizm tesislerine uygulanacak yaptırımlar konusunda bir düzenleme yapılmadığı, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in 13. maddesinde ise, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen iş yerlerinde yapılacak denetimlerde, mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceğinin düzenlendiği,, bu bakımdan, otel ve pansiyon faaliyet konularının kapsam ve sınırları İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’te düzenlenmediğinden, bir iş yeri için belediye tarafından işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesi aşamasında otel mi yoksa pansiyon ruhsatı mı verileceği, bu konudaki düzenlemeleri içeren Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre belirleneceği gibi işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenen ve bu belgeye istinaden turizm işletme belgesi verilen bir iş yerinin, turizm işletme belgesine esas ve dayanak teşkil eden iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlemeye yetkili belediye tarafından denetlenebileceği, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik’te tanımlanan ve ruhsatta belirtilen faaliyet konusuna aykırılığın tespiti halinde ise, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in 13. maddesi uyarınca işlem tesis edilebileceğinin kabulü gerektiği, bu durumda, davacının pansiyon ruhsatlı işyerinde, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik’in 24. maddesinde pansiyonların en fazla 25 odalı olabileceği öngörülmesine karşın 84 oda kapasitesi ile faaliyet gösterdiğinin tespiti üzerine, pansiyon faaliyetine dönülmesi için 15 gün süre verilmesine ve aksi halde işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edileceğinin bildirilmesine karşın süresi içerisinde gereğinin yerine getirilmediği anlaşılmakla pansiyon olarak faaliyet gösteren davacı şirketin işyeri için düzenlenmiş olan ... tarih ve ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali ve ruhsatsız hale gelen işyerinin mühürlenmesi yolunda tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti
: Bölge İdare Mahkemesince; uyuşmazlıkta İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği kapsamında bulunan bir işyerinin, 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununa dayanılarak hazırlanan Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik'te yer alan çeşitli kriterleri sağlaması durumunda, turizm işletmesi belgesi alabileceği, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik'te yer alan kriterleri sağlamaması, ancak İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği'nde yer alan kriterleri sağlaması durumunda ise işyerinin turizm işletmesi belgesi bulunmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı alabileceği, Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik uyarınca turizm işletme belgesi verilip verilmeyeceğini inceleme ve denetleme görevinin, belediyelerde değil, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nda bulunduğu, belediyelerin turizm işletme belgesi düzenlenmesinde göz önüne alınacak kriterlerin sağlanıp sağlanmadığını denetleme gibi bir görevi bulunmadığı, ancak işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan işletmelerin 1 yıl içinde, turizm işletme belgesi alınmaması halinde Kültür ve Turizm Bakanlığının talep etmesi üzerine işyeri açma ve çalışma ruhsatının belediyece 1 ay içinde iptal edilmesi gerektiğinin görüldüğü, bu durumda, 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu'nun geçici 11. maddesi kapsamında; Ataşehir Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenmiş █████/2021 tarihli "pansiyon" faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan davacının, █████/2022 düzenleme tarihli 84 oda kapasite ile "Basit Konaklama Turizm İşletmesi Belgesi" aldığı ve faaliyetini bu çerçevede yürüttüğü göz önünde bulundurulduğunda, davacı şirketin işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali ve sonrasında mühürlenmesi yolunda tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf talebinin kabulüne,... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI
: Davalı idare tarafından, dava konusu işlemlerin kesin ve yürütülebilir işlemler olmadığı, yapılan işlemlerin kanuna ve yönetmeliğe uygun olduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI
: Davacı tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.TETKİK HÂKİMİ
: ...DÜŞÜNCESİ
: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE
:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU
:Açıklanan nedenlerle;1. Temyiz isteminin reddine,2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.