Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin, kamu iktisadi teşekkülünün ödediği ihale karar damga vergisini yükleniciden rücuen tazminat yoluyla tahsil etme davasına ilişkin gerekçeli kararı.
Özet: Bir kamu iktisadi teşekkülü olan davacının, bir ihale kararının damga vergisini ödemesi üzerine, bu miktarın sözleşme hükümlerine ve ilgili mevzuata göre asıl mükellefi olan yüklenici (davalı) tarafından karşılanması gerektiğini ileri sürerek davalıdan rücuen tahsilini talep ettiği davada, mahkeme, Damga Vergisi Kanununa göre damga vergisi mükellefiyetinin davalıya ait olduğunu, akdedilen hizmet alımı sözleşmesi ve idari şartnamelerde vergi, resim ve harç gibi giderlerin teklif fiyata dahil olduğunun açıkça belirtildiğini ve Kamu İhale Genel Tebliğinin de ihale ve sözleşme damga vergilerinin teklif veren firmaya ait olduğunu düzenlediğini belirterek, ödenen damga vergisinin davalıdan rücuen tahsiline yönelik talebi hukuki gerekçeleriyle incelemiştir.
T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINAT.C.ANKARA11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████ KararHAKİM
: ....KATİP
: ....DAVACI
: ....VEKİLİ
: Av. ....DAVALI
: ....VEKİLİ
: Av. ....DAVA
: Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2024GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2024Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkilinin 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tabi olarak kurulmuş sermayesinin tamamı devlete ait bir kamu iktisadi teşekkülü olup müvekkilin mal alımı, hizmet alımı yapım ve satın alım işleri, 4734 ve 4735 sayılı kanunlar ve ikincil mevzuatı hükümlerine göre yürütülmekte olduğunu, sözleşme imzalanmasına ilişkin her türlü vergi, resim ve harçlar ile diğer sözleşme giderleri yükleniciye ait olduğunu, .... kayıt nolu ihalenini karar damga vergisi için .... 82.517,01-TL ödemiştir, alacağımızın ödeme tarihi █████/2024'den itibaren işleyecek ticari avans faiziyle davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretini davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle : İşbu dava konusu olayda müvekkil şirketin hukuka aykırı bir fiili haksız kazancı ve kusuru bulunmamaktadır, iş bu davada müvekkilinin taraf sıfatı bulunmadığını, müvekkil şirketin ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını, dosya kapsamı ve resen dikkate alınacak hususlar doğrultusunda davacı tarafın haksız ve hukuka aykırı davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraftan tahsiline karar verilmesin talep etmiştir .YARGILAMA VE GEREKÇE
:Davanın, ... kayıt nolu ihale kapsamında davacı tarafça ödenen karar damga vergisi ödemesinin rücuen tahsiline ilişkindir..... cevabı yazısı mahkememiz dosyası arasına alınmıştır ..... esas sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden gönderilmiş ve mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.Taraflar arasında akdedilen hizmet alımı sözleşmeleri dosyamız arasına alınmıştır.488 sayılı damga vergisi kanununun 3.maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu, resmi daireler ile kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların damga vergisini kişilerin ödeyeceği belirtilmiştir. Kanuna ekli (1) sayılı tablonun "II.karararlar ve mazbatalar" başlıklı bölümünün 2.fıkrasında, ihale kanunlarına tabi olan veya resmi daire ve kamu tüzel kişiliğe haiz kurumların hertürlü ihale kararlarının nispi damga vergisine tabi tutulacağı hükme bağlanmıştır. Bunun yanında davacı kurum 233 sayılı KHK'de yer verilen resmi daireler arasında sayılmadığı gibi kendi ana statüsü 3.maddesinde de kurumun bir resmi daire olmadığı, bir iktisadi devlet teşekkülü olduğu belirtilmiştir. Özetlenen söz konusu mevzuat hükümleri gözetildiğinde sözleşme öncesi alınan ihale kararına ilişkin olarak ödenen damga vergisinden dolayı mükellefin davalı kurum olduğu açıktır. Sözleşmenin imzalanması sırasında davalıya ait kanuni yükümlülüğün davacı tarafından yerine getirileceğine dair bir anlaşma yapılması mümkün olup bu yönde bir anlaşmanın varlığı halinde sözleşme ilişkisine dayalı olarak davalının ödediği damga vergisini davacıdan talep etme hakkı bulunabilecektir.Akdedilen sözleşmelerin "sözleşme bedeline dahil olan giderler" başlıklı 7. Maddesinde, taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, vergi, resim ve harç gibi giderler idari şartnamenin 25. Maddesinde belirtilen işçilik, yemek ve yol giderleri sözleşme bedeline dahildir hükmü yer almaktadır. Sözleşmenin eklerinin (madde 8 ), sözleşmenin ayrılmaz bir parçası olduğu, ...'ı ve Yükleniciyi bağladığı ve teknik/idari şartnameler ile sözleşme tasarısının bu eklerden olduğu hüküm altına alınmıştır. İdari Şartnamenin "Teklif Fiyata Dahil Olan Masraflar" başlıklı 26. maddesine göre: "Hizmet alımı kapsamında çalıştırılacak işçilere ödenecek ücret ve ücret sayılan her türlü işçi alacağı, ihale dökümanı kapsamında yüklenici tarafından karşılanması istenen her türlü alet, cihaz ve sarf malzemesi, temizlik, bakım onarım giderleri, personel taşımaya tahsis edilecek araçlara ilişkin her türlü yakıt, malzeme, zorunlu sigortalar ve karayolu taşıma mevzuatı kapsamında istenen her türlü bilgi ve belgeye ilişkin giderler, abonelikler ile vergi, resim, harç teklif fiyata dahil edilecektir." hükümleri yer almaktadır.Kamu ihale genel tebliğinin 78.30. maddesinde ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergilerinin teklif veren firmaya ait olduğu düzenlenmiştir. Davacı kurum adına sözleşme imzalayan kişilerin bu tebliğ ile bağlı oldukları ortadadır. Yine ihale öncesi birim fiyat teklif mektubunda teklif fiyatına dahil edilen tüm masrafların dikkate alınarak teklif verildiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davacı ile davalı arasında imzalanan sözleşme, eki şartnameleri, ihale teklif mektubu, kamu ihale genel tebliği hükümleri bir bütün olarak değerlendirildiğinde ihale damga vergisinin davalı tarafça ödeneceği anlaşılmakla, davacının ödemiş olduğu ödenen 82.517,01-TL damga vergisi ve ferilerini davalıdan rücuen tahsil edebileceği anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM
:Gerekçesi açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜ ile; 82.517,01-TL nin ödeme tarihi olan █████/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 5.636,74 TL harçtan, dava açılışında alınan 1.409,19 TL peşin harcın düşülmesi ile bakiye 4.227,55 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına3) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,4) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 1.409,19 TL peşin harç, 427,60 TL başvurma harcı, 185,00 TL tebligat ücreti, olmak üzere toplam 2.021,79 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda HMK'nun 341 ve devamı maddeleri gereğince kararın tebliğinden itibaren Mahkememize Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile iki haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2024Katip ....e-imzalıdırHakim ....e-imzalıdır