5. Hukuk Dairesi tarafından, yurt dışı ve belirsiz adres kaynaklı mükerrer nüfus kaydının iptali davasında Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki yetki uyuşmazlığının giderilerek İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli yargı yeri olarak belirlenmesi.
Özet: Bu hukuki metinde, mükerrer nüfus kaydının iptali istemiyle açılan bir davada, ilgili asliye hukuk mahkemelerinin adres ve yetki konularında verdikleri yetkisizlik kararları nedeniyle ortaya çıkan yargı yeri uyuşmazlığı değerlendirilmiştir; 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 36/1-a maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanununun ilgili hükümleri uyarınca yapılan incelemede, kaydı düzeltilmek istenen şahsın yerleşim yeri bulunmadığı ancak nüfusa kayıtlı olduğu ilin İstanbul olduğu tespit edildiğinden, yargılamanın sürüncemede kalmaması amacıyla İstanbul nöbetçi asliye hukuk mahkemesinin yetkili yargı yeri olarak belirlenmesine hükmedilmiştir.
MAHKEMESİ
:Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI
: ████████ Esas, ████████ KararI. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLARA. ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 14.04.2022 Tarihli ve ████████ Esas, ███████ Karar Sayılı KararıDahili davalı ...'nın adresinin Finkenweg 1, 73730 Esslingen/Almanya Federal Cumhuriyeti olduğu ve adresinin yurt dışında bulunduğu, ... (...) ...'in adresinin ise ... Mah. Şehir Er ... Sok. No: 9/1, .../Bursa olduğu yine kollukça yapılan araştırmada hakkında mükerrer kayıt bulunduğundan bahisle bu mükerrer kaydının iptali istenilenin yerleşim yeri adresinin ise Almanya Federal Cumhuriyeti olduğu, hem kaydı düzeltilmek istenilen müteveffanın, hem de dahili davalı olan mirasçıların adreslerinin yetki dahilinde olmadığı,uyuşmazlığın kaydı düzeltilmek istenilen kişinin mirasçısı (ilgili) olan ve Türkiye sınırları içinde adresi .../Bursa olarak tespit edilen dahili davalı ... (...) ...'in bulunduğu yargı yeri ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nde çözümlenmesi gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.B. ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.03.2024 Tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar Sayılı KararıDüzeltim isteyen davacının ikamegahının ... Mah. ... ... No: 57 İç Kapı No: 1 .../ Trabzon olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.II. GEREKÇEA. UyuşmazlıkUyuşmazlık, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun (5490 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının a bendi uyarınca mükerrer nüfus kaydının iptali istemine ilişkindir.B. İlgili Hukuk1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.2. 5490 sayılı Kanun’un “Nüfus davaları” başlıklı 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının a bendi şöyledir:“Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır.”3. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”C. DeğerlendirmeDosya kapsamında yapılan incelemeye göre ... mükerrer nüfus kaydının iptal edilmesi talep edildiği tespit edilmekle nüfus kaydı düzeltilmesi istenilenin yerleşim yeri adresinin ve mernis adresinin bulunmadığı, nüfusa kayıtlı olduğu yerin ise Beşiktaş/İstanbul olduğu tespit edildiğinden her ne kadar İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından verilmiş bir yetkisizlik kararı yoksa da ... ve ... 3. Asliye Hukuk Mahkemelerinin verdikleri yetkisizlik kararları ile davadan el çektikleri, işin görülmesinin sürüncemede bırakılmaması ve Yargıtayca yargı yeri belirlenmesi gerektiği anlaşılmakla uyuşmazlığın İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.III. KARARAçıklanan sebeplerle;6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,10.03.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.