devremülk satış sözleşmelerine ilişkin ödemelerin iptali davasında, taşınmazın aynına yönelik olmayan yetki uyuşmazlığında, süresinde itiraz edilmediği için ilk açılan tüketici mahkemesinin yetkili olduğu.

Devremülk satış sözleşmelerine ilişkin ödemelerin iptali davasında, taşınmazın aynına yönelik olmayan yetki uyuşmazlığında, süresinde itiraz edilmediği için ilk açılan tüketici mahkemesinin yetkili olduğu.

Özet: Bu hukuki metin, devre mülk satış sözleşmelerinden kaynaklanan ödeme iptali, bedel tahsili ve borçlu olunmadığının tespiti taleplerine ilişkin yetki uyuşmazlığını ele alarak, davanın taşınmazın aynına ilişkin olmadığı ve kesin yetkinin bulunmadığı durumlarda, usulüne uygun ve süresinde yetki itirazı yapılmaması nedeniyle davanın ilk açıldığı yer mahkemesinin yetkili hale geldiğini belirtmiş ve bu doğrultuda İstanbul Anadolu 5. Tüketici Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine hükmetmiştir.

5. Hukuk Dairesi ██████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

:Tüketici Mahkemesi

SAYISI

: █████████ Esas, ████████ Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İstanbul Anadolu 5. Tüketici Mahkemesinin 02.07.2024 Tarihli ve █████████ Esas, ████████ Karar Sayılı Kararı

Davalının hisse devrini gerçekleştirdiği, 424 ada 26 parsel ile 556 ada 1 parsel sayılı sözleşme konusu taşınmazların pay devrinin kat irtifaklı olarak davacıya devredildiği, taraflar arasındaki sözleşme taşınmazı konu aldığından, taşınmazın mevcut durumunun tespiti ile tarafların üzerine aldığı edimlerin ne kadarını ifa ettiğinin taşınmaz başında keşif yapılarak tespit edilmesi gerektiği, taşınmazın aynına ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin yetkisi kesin olduğu, taşınmazın Yalova İli idari sınırları içinde olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Yalova 1.Tüketici Mahkemesinin 20.09.2024 Tarihli ve █████████ Esas, ████████ Karar Sayılı Kararı

Davanın taşınmazın aynına ilişkin olmadığı bu sebeple kesin yetkinin de söz konusu olmayacağı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, devremülk satış sözleşmelerinin ve bu sözleşmelere bağlı diğer sözleşmeler ile devamında ortaya çıkacak diğer senetlere ilişkin ödemelerin iptal edilmesi, ödemiş olduğu bedelin faizi ile birlikte tahsili ve borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanun’un (634 sayılı Kanun) “Devre mülk hakkı” başlıklı 57 nci maddesi şöyledir:

“Mesken olarak kullanılmaya elverişli bir yapı veya bağımsız bölümün ortak maliklerinden her biri lehine bu yapı veya bağımsız bölümden yılın belli dönemlerinde istifade hakkı, müşterek mülkiyet payına bağlı bir irtifak hakkı olarak kurulabilir. Bu hakka devre mülk hakkı denir.”

3.6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un(6502 sayılı Kanun) 73 üncü maddesinin beşinci fıkrası şöyledir:

“Tüketici davaları, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde de açılabilir.”

4. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun’un (6100 sayılı Kanun) “Genel yetkili mahkeme” başlıklı 6 ıncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir:

“Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.”

5.6100 sayılı Kanun'un "Yetki itirazının ileri sürülmesi" başlıklı 19 uncu maddesinin 4 üncü fıkrası

şöyledir.

" Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında

bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir."

C. Değerlendirme

1. Dosya kapsamından, uyuşmazlık devremülk satış sözleşmelerinin ve bu sözleşmelere bağlı diğer sözleşmeler ile devamında ortaya çıkacak diğer senetlere ilişkin ödemelerin iptal edilmesi, ödemiş olduğu bedelin faizi ile birlikte tahsili ve borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olup, dava dilekçesi ve dosya kapsamından taşınmazın aynına ilişkin bir dava olmadığı anlaşılmaktadır.

2. 6502 sayılı Kanun'un 73 üncü maddesinin beşinci fıkrasında tüketici davalarının, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde de açılabileceği belirtilmişse de bu kural 6100 sayılı Kanun'un yetkiye ilişkin kurallarının yanında bir ek yetki kuralıdır.

3. Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.

4. Somut olayda, kesin yetkinin bulunmadığı ve usulüne uygun süresinde bir yetki itirazı olmadığı tespit edilmekle bu durumda davanın ilk açıldığı mahkeme yetkili hale geleceğinden uyuşmazlığın, davanın ilk açıldığı yer mahkemesi olan İstanbul Anadolu 5. Tüketici Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul Anadolu 5. Tüketici Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

10.03.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.