Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin ihracat danışmanlık hizmet sözleşmesinin feshinden kaynaklanan 70.000 TL alacak davasına ilişkin gerekçeli kararı.
Özet: İhracat danışmanlık hizmet sözleşmesinden kaynaklanan bir alacak davasında, davacı taraf, davalının taahhüt ettiği hizmetleri eksik ve yetersiz sunarak sözleşmeyi haklı nedenle feshetmesine rağmen ödenen 70.000 TL danışmanlık bedelinin iade edilmediğini belirterek bu meblağın yasal faiziyle geri ödenmesini talep ederken; davalı ise sözleşmenin davacı tarafından haksız ve dayanaksız olarak feshedildiğini, kendi üzerine düşen edimleri yerine getirdiğini ve davacı adına ticari faaliyetlere aracılık ettiğini savunarak davanın reddini istemektedir.
T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİT.C.ANKARA11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████HAKİM
: ...KATİP
: ...DAVACI
: ...VEKİLİ
: Av. ...DAVALI
: ...VEKİLİ
: Av. ...DAVA
: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2024KAR.YAZ.TAR.
: █████/2024Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,İDDİA
:Davacı vekilinin dava dilekçesi ile "... Müvekkili ile davalı arasında █████/2022 tarihli ihracat danışmanlık hizmet sözleşmesi akdedildiğini, davalı şirket tarafından sözleşmenin feshine kadar geçen 6 aylık süreçte yalnızca ... bir firmaya 210 USD (o gün ki kurdan yaklaşık 3.500,00-TL) tutarında satış yapılmasına vesile olabildiklerini, müvekkili şirketin sözleşme kapsamında davacı şirkete █████/2022 vade tarihli 50.000,00-TL tutarlı çek ve █████/2022 tarihli 20.000,00-TL tutarlı banka havalesi olmak üzere toplam 70.000,00-TL tutarında danışmanlık hizmet bedeli ödediğini, ancak davalı şirketin üzerine aldığı edimleri yerine getirmemesi ve devamında hiç bir hukuki ve ticari bir fayda kalmayan söz konusu sözleşme müvekkili şirket tarafından haklı nedenlerle █████/2022 tarihinde feshedildiğini, aynı gün hiç bir hizmet verilmeksizin müvekkilinden tahsil edilen 70.000,00-TL tutarın iadesi için ihtarname gönderildiğini, davalı tarafından bu tutarın iade edilmemesi nedeniyle zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, arabuluculuk görüşmeleri sonucunda anlaşma sağlanamadığından işbu davayı açmak zorunda kaldıklarını bu nedenle haksız yere tahsil edilen 70.000,00-TL danışmanlık hizmet bedelinin şimdilik 500,00-TL'sinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte müvekkiline iadesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini..." talep ettiği görülmüştür.SAVUNMA
:Davalı vekilinin cevap dilekçesi ile "... Davacı tarafça hiç bir gerekçe göstermeksizin █████/2022 tarihinde yargılamaya konu danışmanlık hizmet sözleşmesinin udf formatında mail atılmak suretiyle feshedildiğini, ihtar nameden de anlaşılacağı üzere davacı tarafça herhangi bir haklı sebep bildirilmediği gibi müvekkili firma tarafından sözleşmeye konu edimler yerine getirilmekteyken feshin gerçekleştirildiğini, █████/2022 tarihinde ... firmasından müvekkili firma tarafından 117 kalem sipariş alınıp ödemesinin de gerçekleştiğini, ve daha bunun gibi bir kaç firma ile müvekkili aracılığıyla davacı tarafın ticaret yürüttüğünü, davacı tarafça sözleşme fesih tarihine kadar alınan hizmetin yetersiz veya eksik olduğuna dair müvekkili firmaya herhangi bir bildirimde dahi bulunmadıklarını bu nedenle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini..." talep ettiği görülmüştür.DELİLLER
:Taraflar arasında 14.04.2022 tarihinde akdedilen ... sözleşmesinin tetkikinde verilecek hizmetler başlıklı 2.maddede Mevcut Durum Analizi başlığında ". Firmanın kuruluş geçmişinin, tesis fiziksel özellikleri, kapasite bilgilerinin, mevcut sahip olunan serfikalar ile bilgilerinin gerçekleştirilecek ortak katılımlı görüşme ile öğrenilmesi, Başlangıç toplantısı ile firmanın mevcut ihracat faaliyetlerinin ve yetkinliğinin analiz edilmes.i Bu kapsamda ürün kataloğunun incelenmesi,1 medya hesaplarının, web sayfasının incelenmesi varsa dil ve teknik içerik açısından eksiklerin tespit edilmesi."Yerli ve Yabancı Rakiplerin Analizi başlığında ". Yerli ve yabancı rakip firmaların araştırılması, web sayfalarının ve kataloglarının incelenmesi. Bu kapsamda ihtiyaca yönelik başarılı bulunanların firma ile paylaşılması. . Yerli ve yabancı rakiplerin ürünlerinin incelenmesi. Pazarlarda potansiyeli artan ürünlerden yola çıkarak firmanın ürünleri içerisinden öncelikli ürünlerin belirlenmesi. Yerli ve yabancı rakiplerin hedef pazarlarının incelenmesi ve firmanın bilgilendirilmesi. Yerli ve yabancı rakiplerin sosyal medya hesaplarının incelenmesi ve örnekler üzerinde firmaya geri bildirim yapılması. Halihazırda gerçekleşmiş olan rakip satışlarından örneklerle firmanın fiyat politikasının belirlenmesi konusunda analiz çalışması yapılması" Uluslararası Pazar Analizi ve Hedeflerin Belirlenmesi.başlığında " Dünya ticaret örgütü verilerinden büyüyen ve daralan pazarların tespit edilmesi. Veriler üzerinden hedeflenecek ülkeler için pazarların analizi. Pazarlarda potansiyeli artan ürünlerden yola çıkarak belirlenen ürünlerin ... ( ...) kodlarının belirlenmesi. Potansiyel alıcıların " ..." ve ...kodlarının belirlenmesi. Ürün ve üretici kodlarında potansiyel müşteri listelerinin çıkartılarak hedef pazarlara yönelik arama listelerinin oluşturulması. Oluşturulan listelerin müşteri ile de paylaşılarak firmanın sürdürülebilir ihracat yapmasının desteklenmesi" Strateji'nin Belirlenmesi başlığında ". Elde edilen verilere ve firmanın önceliklerine göre hedef pazarların seçilmesi. ihracat stratejisi kapsamında ürünün ve firmanın uluslararası pazarda konumlandırılması. Hedef Pazar araştırması kapsamında distribütör, bayi, son kullanıcıların analiz edilerek hedef pazardaki hedef grubun belirlenmesi."... başlığında " ... ( ...) listesinin oluşturulması. Uluslararası telefon görüşmeleri için müşterinin de ihracat kabiliyetini arttırmak amacıyla konuşma senaryoları oluşturulması ve firma ile paylaşılması. Uluslararası yazışmalar için müşterinin de ihracat kabiliyetini arttırmak amacıyla e-posta yazışmaları için yazışma senaryoları oluşturulması. Potansiyel alıcı firmalar (en az 400 tekil firma) telefon ile iletişime geçilmesi Yapılan görüşmeler neticesinde firmanın kataloglarının ve ürünlerine yönelik broşürlerin müşterilere iletilmesi ile birlikte firmanın müşteri portföyünün oluşturulması. İhracat danışmanlığı yapılan süreç içerisinde müşteri tarafından talep edilmesi halinde ek ücrete tabi olmak üzere yurt dışı ziyaretlerine ve fuarlara ihracat danışmanının refakat etmesi. Potansiyel firmalar ile görüşmeler ayarlanması." düzenlemesinin Müşterinin Sorumlulukları başlıklı 3.maddede "a- Hizmetin tüm aşamalarında ... ile iletişim halinde olacak tam yetkili bir kişi atamak b-...'la beraber belirlenecek tarih ve saatlerde düzenlenecek toplantılara katılım sağlamak c- ... tarafından istenen bilgi, belgeleri, görsel materyalleri, teknik bilgileri ve fotoğrafları sağlamak d- ... tarafından sunulan pazarlama önerilerini yerine getirmek e ...'a yurtdışı telefon görüşmelerin gerçekleşmesi için mobil hat ve telefon sağlamak. f- E-posta yazışmalarının gerçekleşmesi için ...'a e-posta adresi sağlamak" Sözleşmenin süresi başlıklı 5.maddenin "Sözleşme tarihinin imzalanmasından itibaren 8 ay'dır" Ücretlendirme başlıklı 6.maddenin" Danışmanlık hizmet bedeli; 160.000,00 TL+ KDV olup ödeme 3 ay vadeli çek ile yapılacaktır. Sözleşmenin imzalanmasının ardından ... hemen çalışmalara başlayacaktır....Diğer Hükümler başlıklı 8./a Maddedesinde "Müşteri, iş bu sözleşmede yer alan vecibelerden herhangi birini kısmen veya tamamen zamanında ifa etmediği ya da icrasında sözleşmede yer alan şartlara herhangi bir suretle riayet etmediği veya işleri kısmen veya tamamen tatil ettiği veya ... tarafından yapılan yazılı tebligat ve talimatları, verilen süre zarfında ifa etmediği takdirde protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın danışmanın sözleşmeyi fesih ile beraber her türlü zararını talep etme hakkı olacaktır...." düzenlemelerinin bulunduğu görülmüştür.Davacı tarafça davalıya gönderilen █████/2022 tarihli e postanın tetkikinde "...Müvekkil ile yapılan 14.04.2022 tarihli İhracat ... çerçevesinde sözleşmede açıkça tarif ve tasnif edilmiş olan "mevcut durum analizi, yerli ve yabancı rakiplerin analizi, uluslararası pazar analizi ve hedeflerin belirlenmesi, strateji belirlenmesi, ..." gibi üst başlıklar altındaki yükümlülüklerin hiçbiri sözleşme süresince tarafınızca yerine getirilmemiştir. Bu husustaki ısrarlı taleplerimiz karşılık görmemiş, telafiye yönelik bir çaba sarf edilmemiştir. Bahsedilen davranışınızın açıkça sözleşmeye aykırılık ve ayıplı hizmet teşkil etmesi dolayısıyla devamında hukuki ve ticari bir fayda kalmayan işbu sözleşmenin haklı nedenlerle derhal feshedildiğini bildirir; tarafınıza ödenen 30.07.2022 vade tarihli 50.000.00 TL tutarlı çek ve 13.09.2022 tarihli 20.000,00TL tutarlı banka havalesi olmak üzere toplam 70.000,00 TL danışmanlık hizmet bedelinin İadesini talep ederiz.Açıklanan nedenlerle işbu ihtammnenin tarafınıza tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde ödenen bedelin aşağıda belirtilen hesap numarasına yatırılmasını aksi halde bu durumun temerrüdünüze neden olacağı ve (fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla) uğranılan zmearlar ile ilgili her türlü hukuki ve cezai yasal yola müracaat edileceğini, menfi zarar ve bedel iadesine yönelik dava açılacağını, icra takibine girişileceği ve bu uğurda yapılan avukat, mahkeme, icra, noter ve sair masatların da tarafınızdan tahsili yoluna gidileceğini ihtaren bildiririz." denildiği görülmüştür.Davalı vekilince yapıldığı bildirilen işler için 11.10.2022 tarihinde ” ... ” firmasından davacı şirket adına 117 kalem sipariş alındığına dair belge, 10.10.2022 tarihinde davacı şirket adına “ ... “ firmasından davacı şirket adına alınan satış teklif formunun davacı şirkete mail olarak iletildiğine dair ve bu sipariş ile ilgili olarak 21.07.2022 tarihinde ... firması yetkilisi ile ZOOM üzerinden görüşme gerçekleştirildiğine dair belge, 06.10.2022 tarihinde ... firması tarafından talep edilen ürünlere ilişkin teklif formu hazırlandığı ve davacı şirkete bildirilmiş olduğuna ilişkin belge, 06.09.2022 tarihinde davalı firma tarafından yapılmış yurtdışı Pazar ve potansiyel müşteri listesinin davacıya mail olarak gönderildiğine ilişkin belge, 07.10.2022 tarihinde davalı firma tarafından talep edilen ürünlere ilişkin teklif formu hazırlanması için davacı tarafa bildirim , 31.08.2022 tarihinde davalı firma tarafından talep edilen ürünlere ilişkin teklif formu hazırlanması için davacı tarafa ikinci kez hatırlatma mahiyetinde yapılan bildirim "örneklerinin sunulduğu görülmüştür.Tarafların Ba,Bs formları getirtilmiş, taraf defterleri ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış alınan raporda "...Davacının bağlı bulunduğu ... 05.06.2023 Tarihli Yazıları sabit olmak üzere :1 Belge 59.322,03 TL BA formu Bağlı bulunduğu vergi dairesine bildirdiği, Davalının bağlı bulunduğu ... 29.05.2023 Tarihli Yazıları sabit olmak üzere :1 Belge 59.322,03 TL BS formu Bağlı bulunduğu vergi dairesine bildirdiği...Davacının 59.322,03 TL BA formu davalının 59.322,03 TL BS formu ile Bağlı bulundukları vergi dairesine bildirdikleri tarafların Ba/Bs forumları birbirini doğruladığı......Taraf ticari defter ve belgelerine göre davacı tarafça yapılan 70.000,00 TL'lik ödeme konusunda herhangi bir ihtilaf bulunmadığı, tanzim edilen 70.000,00 TL'lik faturaya istinaden yapılan 70.000,00 TL'lik ödeme gözetildiğinde tarafların birbirlerine herhangi bir borcu bulunmadığının tespit edildiği, Sözleşmede verilecek hizmetlerin "mevcut durum analizi, yerli ve yabancı rakiplerin analizi, uluslararası pazar analizi ve hedeflerin belirlenmesi, strateji belirlenmesi, ..." olduğu; ancak dosya kapsamı itibariyle sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinde; davalı firma tarafından uluslararası pazarlama çalışmalarına ilişkin belgelerin yer aldığı, ancak diğer sözleşme konusu verilecek hizmetlere ilişkin herhangi bir bilgi belgenin bulunmadığı, ... haricinde diğer hizmetlerin ifaedildiğine dair ispat edici belgeye rastlanmadığı, Davacı şirket tarafından ihtarnamenin keşide edildiği 14.10.2022 tarihine kadar sözleşmenin gereği gibi ifa edilmediği ya da hiç ifa edilmediği ile ilgili davalı tarafa hiçbir ihtarname ya da bildirimde bulunulmadığı,Sözleşmenin süresinin 8 ay olduğu; Davacı şirket tarafından 30.07.2022 vade tarihli 50.000,00 TL tutarlı çek bedeli ile 13.09.2022 tarihinde banka havalesi aracılığıyla 20.000,00 TL ödeme yapıldığı ve ödemeler yapılırken de herhangi bir ihtirazi kayıt ya da bildirimde bulunulmadığı, Sözleşmenin bitimine 2 ay kala 14.10.2022 tarihinde sözleşmenin fesih bildirimi yapıldığı hususlarını Sayın Mahkemenin bilgi ve takdirlerine arz ederiz.Taraf ticari defter ve belgelerine göre davacı tarafça yapılan 70.000,00 TL'lik ödeme konusunda herhangi bir ihtilaf bulunmadığı, Bu kapsamda Sayın Mahkemece de hukuki nitelendirmesi ve feshin haklı olup olmadığı hususu neticesinde, feshin haklı olmadığına kanaat getirilmesi halinde talebin ve feshin haklı olduğu kanaatine varılması halinde ödenen görüş ve kanaatini bildirir" denildiği görülmüştür.Davacı tarafça bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesi ekinde sunulan ...sayılı ilamının tetkikinde davacısının dosyamızın davalısı, davalısının dosyamız davacısı, dava konusunun itirazın iptali olduğu, mahkemenin █████/2024 tarihli kararında "...Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; davanın, ihracat danışmanlık hizmet sözleşmesinden kaynaklanan bakiye alacak için başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemli olduğu, taraflar arasında █████/2022 tarihliİhracat ... imzalandığı, buna göre sözleşmenin süresinin 8 ay olduğu, danışmanlık hizmet bedelinin;160.000,00 TL+ KDV olup ödemenin 3 ay vadeli çek ile yapılacağı, Sözleşmenin imzalanmasının ardından danışmanın hemen çalışmalara başlayacağı, davacı danışmanın sözleşmedeki edimlerinin; mevcut durum analizi, yerli ve yabancı rakiplerin analizi, uluslararası pazar analizi ve hedeflerin belirlenmesi, stratejinin belirlenmesi, ... yapmak olarak ayrıntılı şekilde belirlendiği hususlarının ihtilaflı olmadığı, tarafların ticari defter ve belgeleri ile diğer tüm deliller değerlendirilmek suretiyle düzenlenen bilirkişi raporu ve ek raporu ile; davacı defter kayıtlarında bu alacak iddiasını gösteren herhangi bir faturaya rastlanılmadığı, taraflar arasında yapılan sözleşme kapsamında davalı tarafından davacıya verilen 50.000,00 TL tutarlı çek ve 20.000,00 TL tutarlı ödemenin ve tahsilat sonrası düzenlenmiş 20.12.2022 tarih ve 70.000,00 TL bedelli e-faturanın davacı kayıtlarda yer aldığı, davacı defter kayıtlarında davacının davalıdan herhangi bir alacağının görülmediği, davalı taraf ticari defterleri yönünden; taraflar arasında yapılan sözleşme kapsamında davalı tarafından davacıya verilen 50.000,00 TL tutarlı çek ve 20.000,00 TL tutarlı ödemenin ve tahsilat sonrası düzenlenmiş 20.12.2022 tarih ve 70.000,00 TL bedelli e-faturanın davalı kayıtlarda yer aldığı, davalı defter kayıtlarında davalının davacıya herhangi bir borcunun görünmediği, dosyaya sunulan çek ve ödeme dekontu dikkate alındığında, davalı tarafından taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacıya toplamda 70.000,00 TL ödeme yapıldığı, diğer yandan dosyadaki bilgi ve belgelerden davacının sözleşme kapsamındaki tüm edimlerini yerine getirilip getirilmediği ve bakiye ücrete hak kazandığına dair kesin bir kanaate varılamadığının belirlendiği, buna göre ispat yükü üzerinde olan davacı tarafın sözleşmedeki tüm edimlerini yerine getirdiği ve bakiye ücrete hak kazandığı hususlarını ispat edemediği sonuç ve kanaatine varılarak ispatlanamayan davanın reddine" karar verildiği görülmüştür.DEĞERLENDİRME
:Davacı tarafça taraflar arasındaki 8 aylık danışmanlık sözleşmesinin bitimine 2 ay kala haklı sebeple fesh edildiği belirtilerek sözleşme sırasında ödenen bedelin tahsili,davalı tarafça davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş olup:Taraflar arasında █████/2022 tarihli 8 ay süreli ...imzalandığı, danışmanlık hizmet bedelinin;160.000,00 TL+ KDV olduğu,davacı tarafça 30.07.2022 vade tarihli 50.000,00 TL tutarlı çek ve 13.09.2022 tarihinde banka havalesi aracılığıyla 20.000,00 TL olmak üzere toplam 70.000,00 TL ödemede bulunulduğu, ödemelerin ve faturaların taraflarca ticari defter ve kayıtlara işlendiği,Sözleşmede verilecek hizmetlerin "mevcut durum analizi, yerli ve yabancı rakiplerin analizi, uluslararası pazar analizi ve hedeflerin belirlenmesi, strateji belirlenmesi, ..." olarak belirlendiği davalı tarafından uluslararası pazarlama çalışmalarına ilişkin belgelerin ibraz edildiği ancak diğer sözleşme konusu verilecek hizmetlerin ifasına ilişkin herhangi bir bilgi belgenin sunulmadığı ,davacı tarafça edimlerin eksik ve ayıplı ifa edildiğine ilişkin sözleşmenin fesh edildiği █████/2022 tarihli e postanın gönderilmesine kadar her hangi bir ihtarda bulunulmadığı, davacının davalı tarafça fesih tarihine(sözleşme bitim tarihine 2 ay kalıncaya) kadar verilen danışmanlık hizmetlerini benimsediği ve ticari defter ve kayıtlarına işleyerek ödemede bulunduğu bu kapsamda davacının fesih nedeniyle yapılan ödemelerin iadesini talep edemeyeceği bilirkişi raporu taraflar arasındaki sözleşme ve tüm dosya kapsamı ile anlaşılmakla aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı üzere;1-Davacının davasının reddine,2-492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL harçtan, dava açılışında alınan 179,90 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 247,70 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,3-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,4-Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,Dair Taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2024Katip ...¸e-imzalıdır.Hakim ...¸e-imzalıdır.