yerli malı belgesinin usul ve esaslara uygunluğunun tespiti istemiyle açılan davada, belgenin geçerliliğini yitirmesi nedeniyle davacının hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin istinaf kararının onanması.

Yerli malı belgesinin usul ve esaslara uygunluğunun tespiti istemiyle açılan davada, belgenin geçerliliğini yitirmesi nedeniyle davacının hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin istinaf kararının onanması.

Özet: Davacı tarafından, İstanbul Ticaret Odasının diğer davalı şirkete verdiği yerli malı belgelerinin usul ve teknik şartlara uygun olmadığı ve haksız rekabete yol açtığı iddiasıyla açılan tespit davasında, ilk derece mahkemesi, söz konusu belgelerin dava tarihinden önce geçerliliğini yitirmesi ve davacının bu durumda hukuki yararının bulunmaması gerekçeleriyle davayı reddetmiş; istinaf mahkemesi ilk derece mahkemesinin kararını usul ve yasaya uygun bularak istinaf başvurusunu esastan reddetmiş; yapılan temyiz incelemesinde de bölge adliye mahkemesinin kararı hukuka uygun bulunarak davacının temyiz itirazları reddedilip karar oy birliğiyle kesin olarak onanmıştır.

11. Hukuk Dairesi █████████ E. , ████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI

: ███████ Esas, ████████ Karar

HÜKÜM

: Esastan ret

SAYISI

: ████████ E., ████████ K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı İTO tarafından diğer davalıya 17.08.2019 tarihine kadar geçerli olacak şekilde yerli malı unvanı kullanma hakkı veren belgeler verildiğini, ancak belgelerde adı geçen makinelerin tamamına tek seferde yerli malı belgesi verilmesinin yerli malı katılımları ve oranları açısından mümkün olmadığını, bu durumun, müvekkili açısından haksız rekabet teşkil ettiğini, her ürün için ayrı ayrı belge verilebileceğini, aynı gurupta bulunan birden fazla ürün için tek tek yerli malı belgesi düzenlenebileceğini ileri sürerek ekli yerli malı belgelerine konu makineler üzerinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmasını, yerli malı belgelerinin usule ve yerli malı belgesi verilen makinelerin münferid olarak yerli malı hakkı tanınması için tebliğdeki teknik şartlara uygun olup olmadığının tespitine kararı verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı İTO vekili cevap dilekçesinde; bahsi geçen ürünler için ayrı ayrı yerli malı belgesi düzenlendiğini, usul ve esas yönünden mevzuata aykırı bir durumun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; davacı iddialarının gerçeği yansıtmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu yerli malı belgesinin dava tarihinden önce 17.08.2019 tarihinde geçerliliğini kaybettiği, bu kapsamda iddianın ileri sürülüş şekli de dikkate alındığında davacının eda davası açmak yerine hemen tespit talebinde bulunmasında hukuki yararı bulunmadığı gibi dava tarihinde geçerliliği bulunmadığı anlaşılan belgeye dayalı olarak hakkın tehlike altında bulunduğuna dair dosya kapsamında beyan ve delil bulunmadığı, somut olay yönünden talep edilen tespit kararının netice tehlikeyi bertaraf edici nitelikte bulunmadığı, davacı yönünden tespit davası ile istenen hukuki korunmanın eda davası ile tamanen elde edilebilecek nitelikte olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafça istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar, davacı tarafça temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalı İTO tarafından diğer davalıya verilen yerli malı belgelerinin Yerli Malı Tebliğine uygun olup olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ

: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacının temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 04.02.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.