akaryakıt istasyonunda kullanılan ödeme kaydedici cihaz otomasyon sistemindeki güvenlik zafiyeti ve işçi suistimaliyle oluşan zararın ayıplı ifa iddiasıyla tazmini davası.

Akaryakıt istasyonunda kullanılan ödeme kaydedici cihaz otomasyon sistemindeki güvenlik zafiyeti ve işçi suistimaliyle oluşan zararın ayıplı ifa iddiasıyla tazmini davası.

Özet: Davacı şirket, işçisinin davalı üretimi ödeme kaydedici cihazın otomasyon sistemindeki güvenlik zafiyetini kullanarak şirketini zarara uğratması nedeniyle ayıplı ifa iddiasıyla tazminat talep ederken, davalılar ise şirketin kendi ihmalini ve çalışanının kasıtlı eylemini savunarak davanın reddini istemiş; alınan bilirkişi raporları ise servis şifresinin varsayılan ve tahmin edilebilir olması nedeniyle sistemin devre dışı bırakılabilmesinin bir güvenlik zafiyeti teşkil ettiğini, ancak davacının totalizör raporlarını düzenli kontrol etmesi halinde usulsüz satışları fark edebileceğini belirtmiştir.

T.C.

İSTANBUL

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Tazminat

DAVA TARİHİ

: █████/2020

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 1 ACM nin ... karar nolu kesinlemiş kararına göre müvekkili şirketin işçisi güveni kötüye kullanma suçunu işleyerek davalı şirketin üreticisi olduğu ödeme kaydedici cihazın yazar kasa birimini devre dışı bırakmak suretiyle müvekkili şirketi toplamda 443.868,95 TL zarara uğrattığını, ceza dosyasındaki bilirkişi ortak raporuna göre davalı şirketlerin üretmiş olduğu ödeme kaydedici cihazın en önemli parçalası olan yazar kasa ara birim ünitesi otomasyon sisteminin kötü niyetli kullanıcılar tarafından devre dışı bırakılarak haksız kazanç sağlanmasının müsait olduğunu, bu durumun davalı şirketlerin üreticisi olduğu ödeme kaydedici cihazın otomasyon sistemini güvenlik zafiyetinin olduğunu göstergesi olduğunu, müvekkili şirketin ödeme kaydedici cihazı olmasındaki asıl amaçın ödeme kayıtlarında güvenliğin ve şeffaflığın sağlanması olduğunu, davalı şirketlerin ayıplı ifada bulunduklarını belirterek davalarının kabulü ile, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak şartıyla, ayıplı ifa nedeniyle 10.000,00 TL maddi tazminatın 24.03.2017 tarihniden itibaren işleyecek olan reeskont faizi ile birlite davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Aş vekili cevap dilekçesinde özetle; Yetki itirazında bulunduklarını,dava konusu olayın şirketin ihmali ve davacı şirket çalışanının suç teşkil eden eylemi sonucu gerçekleştiğini, davacı şirketin çalışanının eylemlerini ilk anda fark etmesi mümkün olmasına rağmen gerekli kontroller yapılmadığından bu durumun uzun süre fark edilmediğini, davacı vekili hangi cihanız ve sistemin hangi davalı tarafından üretildiğini /kurulduğunu dahi açık ve net bir şekilde ifade edemediğini, dava konusu olayın , davacı şirket çalışanının yazarkasa sistemine giriş yaparak otomasyon sistemini devre dışı bırakması ve daha sonra kayıt dışı akaryakıt satışı yapması ile gerçekleştiğini, davacı şirketin çalışanı otomasyon sistemini devre dışı bıraktığında yapılan satışın yazarkasadan alınan Z raporunda ve otomasyon sisteminden alınan vadiya raporunda görülmediğini, davacı şirketin çalışanı bu şekilde uzun bir süre davacı şirketi zarara uğrattığını, ancak bu durum cihazdaki bir ayıptan yahut güvenlik zafiyetinden değil, davacı şirketin ihmalinden kaynaklandığını, yazarkasa ve otomasyon sisteminde herhangi bir üretim ayıbı yyahut güvenlik zaafiyeti söz konusu olmadığını, davacı şirketin sistem şifresini çalışanların ile paylaşmasının bu noktada ihmali olduğunu gösterdiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... yakıt ihmal sistemleri aş vekili dilekçesinde; Müvekkili şirketin ve diğer davalının sistemlerinde herhangi bir kusur veya güvenlik zaafiyeti bulunmadığını, davacı şirketin, günlük olarak kontrol etmesi gereken totalizör raporlarını 3 yıl boyunca kontrol etmemesi ve gizli tutması gereken şifreyi pompacılık görevi yapan istasyon çalışanı ile paylaşması sebebiyle kusurlu olduğunu, bu sebeple davanın reddini talep etmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; davalı şirketlerin üreticisi olduğu ödeme kaydedici cihazın ve otomasyon sisteminde güvenlik zaafiyeti olduğu ve ayıplı ürün nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olduğu anlaşıldı.

DELİLLER;

... İcra Dairesine müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilmiştir.

... 1. Asliye Ceza Mahkemesine müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup █████/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Servis şifresi kullanılarak yazar kasa arayüzünden otomasyon sisteminin devre dışı bırakılabilmesi ve bu sayede kayıt dışı satış işlemlerinin gerçekleştirilebilmesinin, otomasyonun güvenilirliği açısından risk teşkil ettiği, servis şifresinin tüm cihazlarda varsayılan olarak aynı olması ve tahmin edilebilir bir şifre olmasının sistemin güvenliği konusunda bir zafiyet meydana getirdiği, İstasyon Vardiya Raporu'nda totalizör ile otomasyon arası tutarsızlık olduğunu ve Totalizör Raporu'nun kontrol edilmesini ifade eden bir ibare yer aldığı ve Totalizör Raporu'nda da yakıt endeks farklarının görülebildiği için raporun düzenli olarak kontrol edilmesi ile otomasyon dışı satışların fark edilebileceği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup █████/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;"Otomasyon sisteminin devre dışı kalmasına sebep olan, ...Elektronik Kayıt Ünitesi ile çalışan akaryakıt istasyonları için kullanılan yazarkasanın üreticisinin ... A.Ş. Olduğu, yazarkasa kullanma kılavuzu içerisinde yer aldığı üzere fabrika çıkışı olarak varsayılan parolanın "0000" olarak tanımlı olduğu, söz konusu parolanın, yalnızca ara birim ünitesine bir kablo aracılığıyla bağlanılarak, bilgisayar üzerinden web arayüzü ile değiştirilebildiği; bu işlemin yalnızca ... servisi tarafından, müşterinin talep ettiği bir parola ile gerçekleştirilebildiği ve dolayısıyla kullanıcı tarafından değiştirilemeyeceği anlaşılmıştır. Parola değişikliği için gerekli mevcut parola bilgisi de yalnızca ...servisi tarafından bilinmektedir. Otomasyon sisteminin devre dışı bırakılması sonucunda toplam 443.502,00 TL tutarında bir zarar oluşmuştur. Otomasyon sisteminin devre dışı kalması sonucu, pompacı tarafından nakit tahsil edilerek davacının kasasına aktarılmayan tutarların yıllara göre aşağıdaki şekilde olduğu tespit edilmiştir:

2015 yılı için

: 52.793,12 TL

2016 yılı için

: 310.828,68 TL

2017 yılı için

: 79.880,20 TL

... 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasında, sayın bilirkişi tarafından tespit edilen zarar tutarı 443.838,95 TL olup; yeniden yapılan hesaplamalarda zararın 443.502,00 TL olduğu belirlenmiştir. İki tutar arasındaki 336,95 TL farkın, matematiksel işlem hatalarından kaynaklandığı kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin işçisinin davalı ...'in üreticisi olduğu yazarkasa ile davalı ...'ın ürettiği otomasyon sistemini devre dışı bırakmak suretiyle müvekkilini zarara uğrattığı, davalıların ürünlerinin ve sistemlerinin ayıplı olduğu ve bu suretle zararın oluştuğunu iddia ederek zararın davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, davalı şirketin ihmali ve davacı şirketin çalışanının suç teşkil eden eylemleri sonucu zararın gerçekleştiğini, davacı şirketin çalışanının eylemlerini ilk anda fark etmesinin mümkün olmasına rağmen gerekli kontrolleri yapmadığından bu durumu uzun süre fark edemediğini, yazarkasa ve otomasyon sisteminde herhangi bir üretim ayıbı yahut güvenlik zaafiyetinin söz konusu olmadığını, davacı şirketin sistem şifresini çalışanları ile paylaşmasının kendi ihmali olduğunu savunmuştur.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin ve diğer davalının sistemlerinde herhangi bir kusur veya güvenlik zaafiyeti bulunmadığını, davacı şirketin, günlük olarak kontrol etmesi gereken totalizör raporlarını 3 yıl boyunca kontrol etmemesi ve gizli tutması gereken şifreyi pompacılık görevi yapan istasyon çalışanı ile paylaşması sebebiyle kusurlu olduğunu savunmuştur.

Dava, davacı şirket işçisinin yazarkasa-otomasyon sistemi bağlantısını şifre girerek devre dışı bırakması ve bunun neticesinde satışları yapılan yakıt ve satış tutarlarının kaydedilmemesini sağlayarak nakit olarak tahsil ettiği tutarların, davalı ...'in yazarkasasının ve davalı Turpak'ın otomasyon sisteminin ayıplı olduğu iddiasıyla davalılardan tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce ... Asliye Hukuk Mahkemesine tanıkların keşif mahallinde dinlenilmesi için talimat yazılmış olup talimatta beyanı alınan tanıklardan,

Tanık ...; "Ben ... şirketinin bayasiyim, her hangi bir şifre bilmeyiz, bilsekte kullanamayız, sistemler kurulurken bize sistem şifresi verilmez, verilsede kullanamayız, çünkü mühürleri sökmek gerekir, benimde istasyonum vardır, bizim istasyonumuzda da aynı sistem mevcuttur, bütün istasyonlarda şifre olarak dört sıfırın olduğunu bu olaydan sonra öğrendik, bizim istasyonumuz da da turpak ve beko cihazlar kullanılır, bu olaydan önce totalizör raporu adı altında bir rapor olduğunu bilmiyorduk, bu konuda her hangi bir eğitim verilmiyor, bir arız olduğunda servis çağrılır, biz kendimiz şifre girerek müdahale etmeyiz, ben davacı istasyondaki yaşanan olaylara bizzat şahit olmadım""Ben ... şirketinin bayasiyim, her hangi bir şifre bilmeyiz, bilsekte kullanamayız, sistemler kurulurken bize sistem şifresi verilmez, verilsede kullanamayız, çünkü mühürleri sökmek gerekir, benimde istasyonum vardır, bizim istasyonumuzda da aynı sistem mevcuttur, bütün istasyonlarda şifre olarak dört sıfırın olduğunu bu olaydan sonra öğrendik, bizim istasyonumuz da da turpak ve beko cihazlar kullanılır, bu olaydan önce totalizör raporu adı altında bir rapor olduğunu bilmiyorduk, bu konuda her hangi bir eğitim verilmiyor, bir arız olduğunda servis çağrılır, biz kendimiz şifre girerek müdahale etmeyiz, ben davacı istasyondaki yaşanan olaylara bizzat şahit olmadım"

Tanık ...; "Ben davacı şirkette yönetici konumunda çalışmaktayım, bir çalışanımız o dönem şirketi zararı uğurattığından biz suç duyurusunda bulunduk, bilirkişiler inceleme yaparken biz den totalizör raporunu istedi, ben böyle bir rapor olduğunu o gün öğrendim, normalde almadığımız bir rapor çünkü vardiya raporu ile işlemin takibini yapıyorduk. Ayrıca totalizör raporuna dair her hangi bir bilgi ve eğitim verilmedi, böyle bir yükümlüğümüz zaten yoktur, muhasebe kayıtlarımız vardiya raporları ile birlikte yapılmaktadır, beko dışın da turpak’ın da yazar kasasını kullanıyoruz, bekonun kasasının devre dışı bırakıldığı gibi turpak kapanmıyor, kasaların teknik şifresi olan dört sıfırı bilmiyorduk, zaten bize bu şifreler söylenmez her hangi bir arıza olduğunda teknik servis gelip müdahale eder. Vardiya raporunu ve pompacının hesabını günlük kontrol ederdik, istasyon ilk açıldığında ben market kısmında çalışıyordum, pompalar ile ilgi her hangi bilgi ve eğitimim olmadı."

Tanık ...; " Ben davacı şirkette 2015-2017 yılları arasında arasın da istasyon müdürlüğü, 2011 yılından itibaren bu şirkette çalışıyorum, şu anda ... şubesinde görev yapmaktayım, benim çalıştığım dönemde olmuştur. Benim arkadaşım yılını tam olarak hatırlamadığım bir dönemde bu istasyondan yakıt aldı, içeriye geldi, bana faturayı gösterdi ancak otomasyona baktığımda satışın olmadığını gördüm, sonra bu durumu şirket sahibine anlattım, şirket sahibi de suç duyurusunda bulundu. Ben dört sıfır olan şifreyi bilmiyordum, kimse zaten bilmez, yazar kasa ile ilgili bir sorun olduğunda teknik servisi çağırırız onlar müdahale eder"

Tanık ...; "... teknik hizmet müdürü olarak çalışmaktaydım. Şu an iş geliştirme genel müdür yardımcısıyım, ben davaya konu olayı ilk bu davada öğrendim, ... olarak akaryakıt istasyonunda otomosyon sistemini kuruyoruz, bu sistem tanktan ve yazar kasadan aldığı verileri kayıt ederek petrol şirketlerinin sunucularına göndermektedir, bu sunucular üzerinden de periyodik olarak EPDK'ya raporlanmaktadır, ... olarak yazar kasalarda kurulumunu yaptığımızda kullanımı ile ilgi eğitim veriyoruz, 2013 sonrasında da montaj ve eğitim formu imzalanarak şirket kayıtlarında muhafaza edilir, istasyon sahibi şifre değiştirmek istediğinde çağrı merkezi üzerinden kayıt oluşturur, bizim teknik personelde istasyona gelerek bu servis şifresini değiştirir. Türkiye'nin büyük bir kısmında servis şifresi dört sıfırdır ancak bu değiştirilebilir. Eski nesil ... yazar kasalarda otomasyon bağlantısı var ise şifre girilse dahi devre dışı bırakılamamaktadır, ... yazar kasaların şifreleri ile ilgili her hangi bir bilgim yoktur, bizim otomosyon hizmetlerindeki kriterleri EPDK belirler biz de ona göre otomasyon hizmeti veririz, istasyondaki kaybın takibi mümkündür, birincisi otomosyon sistemi üzerindeki totalizör raporu ile yazar kasa üzerinden alınan gün sonu raporu ile otomasyondaki kümülatif satış toplamı ile karışlaştırılarak bu farkın tespit edilmesi mümkündür, kapatılan vardiyada her hangi bir tabancada fark totalizör var ise vardiya raporunda uyarı mesajı gösterilerek kullanıcıya totalizör raporu işaret edilir, büyük şehirlerdeki istasyonlar genelde bu kontrolü yapmaktadır, totalizör raporu mevzuatta gereklilik yoktur, tamamen veri doğruluğunu kontrol edilmek için yüklenmiştir, davacı istasyon otomasyon sistemi olarak halen müşterimizdir, bu istasyona yazar kasa otomasyonuna yönelik eğitim olup olmadığını bilmiyorum, 2013 yılından sonraki tüm eğitim ve montaj formları dijital sistemde saklanmaktadır, ancak 5 yılda bir fiziki olanlar imha edilmektedir," şeklinde beyanda bulunmuştur.

Mahkememizce ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak yazarkasa sistemine giriş yapılarak otomasyon sisteminin devre dışı bırakılıp bırakılamayacağının, bırakılabilmesi halinde bu durumun yazarkasanın ya da otomasyon sisteminin bir hatası olup olmadığının, yazarkasa şifresinin olağan durumlarda kimler tarafından bilindiğinin, ilk şifrenin kim tarafından ne şekilde belirlendiğinin, şifre değişikliği yapılabiliyor ise ne şekilde yapılabildiğinin, keşif konusu yazarkasada ya da otomasyon sisteminde ayıp bulunup bulunmadığının, dava konusu edilen tutarda açığın ne şekilde öğrenilebileceğinin ve açığın kaynaklanma sebebinin öncelikle bilirkişilerce cevaplanması, bunun yanında tarafların dilekçelerinde belirttikleri diğer hususların da göz önünde bulundurulması suretiyle rapor düzenlenmesi amacıyla bilirkişilerce yazarkasa ve otomasyon sisteminin bulunduğu yerde bizzat keşif yapılmasının istenilmesine karar verilmiştir.

Talimat neticesinde düzenlen bilirkişi raporunda sonuç olarak; "Servis şifresi kullanılarak yazar kasa arayüzünden otomasyon sisteminin devre dışı bırakılabilmesi ve bu sayede kayıt dışı satış işlemlerinin gerçekleştirilebilmesinin, otomasyonun güvenilirliği açısından risk teşkil ettiği, servis şifresinin tüm cihazlarda varsayılan olarak aynı olması ve tahmin edilebilir bir şifre olmasının sistemin güvenliği konusunda bir zafiyet meydana getirdiği, İstasyon Vardiya Raporu'nda totalizör ile otomasyon arası tutarsızlık olduğunu ve Totalizör Raporu'nun kontrol edilmesini ifade eden bir ibare yer aldığı ve Totalizör Raporu'nda da yakıt endeks farklarının görülebildiği için raporun düzenli olarak kontrol edilmesi ile otomasyon dışı satışların fark edilebileceği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Tarafların rapora karşı beyan ve itirazları sonucunda mahkememizce bilirkişi kök raporunda;

a-)Yazar kasa üzerinde servis şifresinin girilerek yazar kasa - otomasyon bağlantısının devre dışı bırakılabileceği tespit edilmiş olmakla, "0000" şeklinde fabrika çıkışı atanan şifrenin davalı ... A.Ş tarafından mı yoksa ... A.Ş tarafından mı belirlendiği, şifrenin kullanıcı tarafından değiştirilememesinin hangi davalının sistemlerinden kaynaklandığı,

b-)Davacının "LPG sistemi ile otomasyon bağlı olmadığı için totalizör raporunun normal günlerde de aynı hatayı verdiği, bu sebeple bu uyarının güvenilir olmadığı" beyanı incelenerek Motorin, Benzin ve LPG için ayrı ayrı totalizör raporunun alınıp alınmadığı, alınmıyor ise LPG sistemi ile otomasyon bağlantısı olmadığı için her gün totalizör raporunda uyarının verilip verilmeyeceği,

c-) Mali Müşavir bilirkişi tarafından "Otomasyon sisteminin devre dışı kaldığı dönemlerde pompa yazarkasadan yapılan satışlar tam ve doğru olarak gelir olarak kaydedilmiş ve vergi dairesine beyan edilmiş, EPDK'ya eksik veri aktarımı olmuştur." şeklinde tespit yapılmış olmakla, tespit karşısında zararın oluşup oluşmadığı, oluştu ise ne suretle oluştuğu açıklanarak, davacının otomasyon sisteminin devre dışı bırakılması sebebiyle uğradığını iddia ettiği zararın miktarının otomasyon sisteminin kullanılmaya başlandığı tarihten itibaren her yıl için ayrı ayrı tespit edilmesi (... 1. Asliye Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasına sunulan bilirkişi heyet raporunun incelenerek, raporda tespit edilen miktarlarda farklılık oluşması durumunda sebeplerinin açıklanması) hususlarında ek rapor alınması için önceki raporu düzenleyen bilirkişi heyetine dosyanın tevdiine dair talimat yazılmasına karar verilmiştir.

Talimat neticesinde düzenlenen ek raporda; "Otomasyon sisteminin devre dışı kalmasına sebep olan, ... Kayıt Ünitesi ile çalışan akaryakıt istasyonları için kullanılan yazarkasanın üreticisinin ... A.Ş. Olduğu, yazarkasa kullanma kılavuzu içerisinde yer aldığı üzere fabrika çıkışı olarak varsayılan parolanın "0000" olarak tanımlı olduğu, söz konusu parolanın, yalnızca ara birim ünitesine bir kablo aracılığıyla bağlanılarak, bilgisayar üzerinden web arayüzü ile değiştirilebildiği; bu işlemin yalnızca... servisi tarafından, müşterinin talep ettiği bir parola ile gerçekleştirilebildiği ve dolayısıyla kullanıcı tarafından değiştirilemeyeceği anlaşılmıştır. Parola değişikliği için gerekli mevcut parola bilgisi de yalnızca ... servisi tarafından bilinmektedir. Otomasyon sisteminin devre dışı bırakılması sonucunda toplam 443.502,00 TL tutarında bir zarar oluşmuştur. Otomasyon sisteminin devre dışı kalması sonucu, pompacı tarafından nakit tahsil edilerek davacının kasasına aktarılmayan tutarların yıllara göre aşağıdaki şekilde olduğu tespit edilmiştir:

2015 yılı için

: 52.793,12 TL

2016 yılı için

: 310.828,68 TL

2017 yılı için

: 79.880,20 TL

...1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında, sayın bilirkişi tarafından tespit edilen zarar tutarı 443.838,95 TL olup; yeniden yapılan hesaplamalarda zararın 443.502,00 TL olduğu belirlenmiştir. İki tutar arasındaki 336,95 TL farkın, matematiksel işlem hatalarından kaynaklandığı" kanaatine varıldığı belirtilmiştir.

3100 Sayılı Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanun'un Ödeme kaydedici cihazlar başlıklı 2. Maddesi;

"1. Ödeme kaydedici cihazlar, bu Kanunla ve Maliye ve Gümrük Bakanlığınca belirlenen şartları taşıyan elektronik yazar kasalar, yazıcı tertibatı bulunan elektronik teraziler veya elektronik terminaller gibi cihazlardır.

2. Ödeme kaydedici cihazların; her alış veriş için satışla ilgili bilgileri taşıyan bir satış fişi ve günlük kapanış fişi vermesi, satış fişinde yazılı olan bilgilerin aynen kaydedildiği ayrı bir şerit tertibatı olması, fiş ve günlük toplamlar için en az iki ayrı sayıcısının bulunması, mekanik, elektronik veya manyetik müdahalelere karşı korunmuş harici bir enerjiye ihtiyaç göstermeyen sadece pozitif işlem kabul eden toplam tahsilat ve vergi tutarlarını kaydeden bir mali hafızasının olması, mali hafıza ile bağlantısının açılması halinde çalışmaması, yetkili kimseler dışında cihaza müdahaleye imkan vermeyecek tarzda hayati bölümlerin muhafazasının tek bir vida ile kapatılmasına ve üzerinin özel bir mühürle mühürlenmesine uygun yapıda olması ve makine içerisine tespit edilmiş mali hafızaya da kaydedilen bir sicil numarasının bulunması gerekir.

3. Maliye ve Gümrük Bakanlığı belirleyeceği esaslar dahilinde, gerekli şartları taşımayan cihazlar kullanılarak veya elle doldurularak satış fişi düzenlenmesine izin verebilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Gerek öğretide gerekse Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatlarında, ceza hakiminin tespit ettiği maddi olaylarla ve özellikle "fiilin hukuka aykırılığı" konusu ile hukuk hâkiminin tamamen bağlı olacağı kabul edilmektedir. Diğer bir anlatımla, maddi olayları ve yasak eylemlerin varlığını saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşıyacaktır. Bu doğrultuda maddi vakıanın tespitine ilişkin ceza mahkemesi kararı hukuk hakimini bağlayıcı olup ceza mahkemesince bir maddi vakıanın varlığı ya da yokluğu konusundaki kesinleşmiş kabule rağmen, aynı konunun hukuk mahkemesinde yeniden tartışılması olanaklı değildir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun... E ... K sayılı kararı).

... 1. Asliye Ceza Mahkemesinin... esas, ... karar sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı şirketin petrol istasyonu genel müdürü ...'nın katılan, davacı şirket çalışanı dava dışı ...'in sanık olduğu, "şirkete ait ... adresinde bulunan... isimli petrol istasyonunun bulunduğu, bu istasyonda bazı günlerde açıklar meydana geldiği, bu sebeple açıkların meydana geldiği günlerin takibe alındığı, söz konusu açıkların istasyonda pompa görevlisi olarak çalışan sanık Hüseyin Şahin'in nöbetlerine denk geldiğinin tespit edildiği, müştekinin olay sebebiyle sanıktan şikayetçi olduğu, bahse konu benzin istasyonunun da bulunan akaryakıt pompalarına bağlı olan otomasyon sisteminin kişiler tarafından devre dışı bırakılarak yakıt verilebilme durumunun tespiti amacıyla dosyanın bilirkişiye tevdii edildiği, gelen raporda söz konusu pompaların otomasyon sisteminin devre dışı bırakılması ile de yakıt verebildiğinin tespit edildiği, müştekinin dosyaya sunmuş olduğu günlük satılan yakıt miktarlarına ilişkin tutulan totolizör raporlarındaki fark kısımları ile o günkü istasyonda çalışan personelin vardiya raporları incelendiğinde, sanık ...'in vardiyasında sürekli açıkların meydana geldiğinin görüldüğü, sanık ...'in bahse konu benzin istasyonunda █████/2017 tarihinde üç günlük izne ayrıldığı, sanığın izne ayrıldığı günlerdeki totolizör raporları incelendiğinde ise raporların fark kısmında herhangi bir açık oluşmadığı ancak sanığın çalışmış olduğu tüm vardiyalarda bu açıkların belli miktarlarda bulunduğu, diğer çalışanların sanık Hüseyin Şahin olmadan çalışmış oldukları vardiyalarda da herhangi bir açığa rastlanılmadığı, sayılan sebeplerle sanığın çalışmış olduğu benzin istasyonunda bulunan otomasyon sistemini devre dışı bırakarak akabinde yakıt pompasından kayıt dışı yakıt vererek, benzin işletmesini zarara uğrattığı ve kendine bu şekilde yarar sağladığı iddiasıyla sanığın hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanmak suçundan cezalandırılması amacıyla mahkememizde kamu davası açıldığı, sanığın alınan savunmasında pompacı olarak çalıştığı süre içerisinde iş yerinden petrol ve türevlerini çalmadığını, iş yerinde meydana gelen açıkların ve zararın neden kaynakladığını bilmediğini dile getirdiği, sanığın kusur durumunun tespitine ilişkin dosyanın alanında uzman bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi raporunda sanık tarafından şifre kullanılarak otomasyon sisteminin devre dışı bırakıldığı, yazar kasaya müdahale edilip araçların plakasını girmeyerek ve tahsil edildiği işlemini sisteme işlemeyerek stoklardan herhangi bir düşüş yapmasını engelleyerek satış yapılmadığını göstererek sistemi aldattığı sonuç ve kanaatine varıldığının bildirildiği, mahkememizce yapılan değerlendirmede ise sanık her ne kadar üzerine atılı suçu kabul etmemiş ise de; dosya kapsamında sanığın nöbetçi olduğu günlerde istasyonda açık meydana geldiği, sanığın çalışmadığı zamanlarda istasyonda herhangi bir açığın bulunmadığı, aldırılan bilirkişi raporunun da bu sonuca uygun olduğu anlaşılmakla bilirkişi raporuna itibar edildiği, bu doğrultuda sanığın otomasyon sistemini devre dışı bırakarak akabinde yakıt pompasından kayıt dışı yakıt vererek, benzin işletmesini zarara uğrattığı anlaşılmakla sanığın üzerine atılı suçu işlediği sabit olduğundan" davacı çalışanı ...'in "Hizmet Nedeniyle Güveni Kötüye Kullanma" suçundan neticeten 2 yıl 1 ay hapis ve 1.660,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, kararın istinaf edilmeden kesinleştiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili █████/2024 tarihli dilekçesi ile dava dilekçesinde talep ettiği 10.000,00 TL bedeli, 443.502,00 TL olarak ıslah etmiş, ıslah dilekçesi davalılara usulüne uygun tebliğ edilmiştir.

Somut olayın incelenmesinde, ceza mahkemesinde olayın, davacının dava dışı çalışanının otomasyon sistemini devre dışı bırakarak akabinde yakıt pompasından kayıt dışı yakıt vererek, benzin işletmesini zarara uğratması neticesinde meydana geldiği tespit ve kabul edildiğinden mahkememizce de bu maddi vakıa ile bağlı kalınmıştır. Davalı ...'in, davacının akaryakıt istasyonunda kullanılan yazar kasanın üreticisi olduğu, arabirim ünitesi adı verilen bir sistem aracılığıyla yazar kasa, akaryakıt pompası, otomasyon sistemi arası haberleşmenin sağlandığı, otomasyon sisteminin, arabirim tarafından gönderilen verileri kaydederek depoladığı, davalı ...'ın bu otomasyon sisteminin sağlayıcısı olduğu sabittir. Davalı çalışanı tarafından yazar kasa üzerinden servis şifresi girilerek yazar kasa otomasyon bağlantısının devre dışı bırakıldığı, bu suretle akaryakıt pompasından satışı yapılan ürünlerin kayıt dışı bırakılarak elden nakit ödeme alınmak suretiyle davacının zarara uğradığı da sabittir. Yazar kasa ile otomasyon bağlantısının kesilmesini sağlayan servis şifresinin "0000" olduğu uyuşmazlık dışıdır. Davacı yan üçüncü kişi tarafından girilerek otomasyon sisteminin devre dışı bırakılmasının güvenlik zaafiyeti oluşturduğunu ve bu sebeple yazar kasa ile otomasyon sisteminin ayıplı olduğunu ileri sürmüş, davalılar ise sistemin ayıplı olmadığını, mevzuatta yazar kasa üzerinden otomasyon sisteminin kapatılamayacağına ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmadığını, şifreyi çalışanı ile paylaşan davacının kusurlu olduğunu, düzenli kontrollerin yapılması durumunda eylemin ilk anda fark edilebileceğini ileri sürmüştür. Uyuşmazlık da esas olarak buradan kaynaklanmaktadır. Mahkememizce alınan bilirkişi kök raporunda "servis şifresi kullanılarak yazar kasa arayüzünden otomasyon sisteminin devre dışı bırakılabilmesi ve bu sayede kayıt dışı satış işlemlerinin gerçekleştirilebilmesinin, otomasyonun güvenilirliği açısından risk teşkil ettiği" belirtilmiş ise de davalı vekili beyanlarında belirtildiği üzere Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanun ve Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanunla İlgili Genel Tebliğ ile Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından düzenlenen Yeni Nesil Ödeme Kaydedici Cihazlar Teknik Kılavuzu incelendiğinde yazar kasa üzerinden otomasyon sisteminin kapatılamayacağına ilişkin herhangi bir düzenleme görülmemiştir. Yine her ne kadar bilirkişi raporunda "servis şifresinin tüm cihazlarda varsayılan olarak aynı olması ve tahmin edilebilir bir şifre olmasının sistemin güvenliği konusunda bir zafiyet meydana getirdiği" kanaatine varılmış ise de ek raporda da tespit edildiği üzere davalı ... tarafından davacıya satışı yapılan dava konusu yazar kasanın kullanma kılavuzunda "Ürün tanımları ile çeşitli yazarkasa uygulamalarının gerçekleştirilebildiği menüye ancak doğru parola girilerek ulaşılabilmektedir", "Not: Bu bölümdeki ayarlar kullanıcı tarafından yapılabilir. Ancak konu hakkında yeterince bilgi sahibi değilseniz, gerekli ayarlar için ... yetkili servisini çağırınız.", "Menüye girmek için gerekli parola 0000'dır", Not: Menüye giriş için kullanılan parola ... Servisi tarafından müşterinin istediği bir parola ile değiştirilebilir. Bu değişiklik için gerekli parola ... servisi tarafından bilinmektedir." şeklinde açıklamanın bulunduğu görülmüştür. Buna göre, davacı tarafça kullanım kılavuzunda belirtildiği şekilde şifrenin değiştirilmesi için davalı üreticiye başvurulmamış olması, başvurulmuş olmasına rağmen davalı tarafça şifre değişiminin yapılmamış olduğuna ilişkin bir iddianın bulunmuyor olması gözetildiğinde davalı ..." olarak tayin etmiş olması ile dava dışı işçinin eylemi sonrasında gerçekleşen zarar arasında illiyet bağı bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Buna karşın dava dışı işçinin, yukarıda açıklandığı şekilde gerçekleştirdiği eylemleri yaklaşık üç yıl boyunca sürdürebilmiş olması; istasyon vardiya raporlarında totalizör ile otomasyon verileri arasında tutarsızlık bulunduğuna ve totalizör raporunun kontrol edilmesi gerektiğine ilişkin ibarelerin yer alması; ayrıca totalizör raporlarında yakıt endeks farklarının görülebilmesi nedeniyle, söz konusu raporların düzenli olarak kontrol edilmesi hâlinde otomasyon dışı satışların fark edilebileceğine yönelik bilirkişi tespitleri birlikte değerlendirildiğinde; davalıların ya da çalışanlarının, eylemi gerçekleştiren dava dışı işçi ile birlikte hareket ederek davacıyı zarara uğratmak amacı güttüklerine ilişkin herhangi bir iddiada bulunulmadığı gibi, buna dair herhangi bir delil de sunulmadığından bu bağlamda, bu iş kolunda faaliyet gösteren basiretli bir tacir olan davacının, basit bir denetim ve araştırmayla söz konusu eylemi tespit edebilecek durumda olmasına rağmen gerekli denetimleri yapmamış olması dikkate alındığında; davalıların zarardan sorumlu tutulamayacağı kabul edilerek, davanın reddine karar verilmesi yasal ve yerinde görülerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;

Davanın REDDİNE,

1-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40 TL maktu red harcının davacıdan tahsiline, peşin ve ıslah ile alınan 7.575,78 TL harçtan mahsubu ile geri kalan 6.960,38 TL harcın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret tarifesi gereğince hesap olunan 70.525,30TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALILARA VERİLMESİNE,

3-Davalılar tarafından yargılama gideri yapılmadığından takdirine yer olmadığına,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025

Katip

e-imzalıdır

Hakim

e-imzalıdır