kaçak elektrik kullanımı iddiasıyla açılan menfi tespit davasında, teminat şartı yerine getirilmeyen ihtiyati tedbir kararının istinaf incelemesi.

Kaçak elektrik kullanımı iddiasıyla açılan menfi tespit davasında, teminat şartı yerine getirilmeyen ihtiyati tedbir kararının istinaf incelemesi.

Özet: Bir şirketin, haksız olduğunu iddia ettiği kaçak elektrik faturası sebebiyle elektriğinin kesilmesini önlemek amacıyla açtığı menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesince faaliyetlerin aksamaması için belirli bir teminat karşılığında elektriğin kesilmemesi yönünde verilen ihtiyati tedbir kararının davalı tarafça istinaf edilmesi üzerine, istinaf mahkemesinin dosya üzerinde yaptığı incelemede, davacı tarafın söz konusu tedbirin uygulanması için şart koşulan teminatı henüz yatırmadığının tespit edildiği görülmektedir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO

: ████████

KARAR NO

: ████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

NUMARASI

: ████████ E

DAVANIN KONUSU

: Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle, dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

: Davacı dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davalı şirket yaptığı abonelik sözleşmesi neticesi adına kayıtlı olan ... hizmet no'lu tesisatla enerji kullanmakta olduğunu, davalı kurum çalışanlarının davacı tesisatında kaçak kullanım olduğu gerekçesiyle davacıya toplam 162.657,58 TL kaçak elektrik faturası yazıldığını ve hiçbir faturanın davacıya tebliğ edilmeden elektriğinin kesildiğini, davacının davalı şirketin mevzuat hükümlerine aykırı olarak hesaplama yapması nedeniyle haksız ve mesnetsiz olarak fazla tahakkuk ettirilen ve bir kısmı fazla tahsil edilen borcu ödeme yükümü altında olduğunu, davacının enerjisinin kesildiğini, dava konusu alacağa dayalı olarak yapılacak elektrik kesme işleminin HMK 389 maddede yer alan şartarın bulunması nedeniyle dava sonuçlanıncaya kadar durdurulmasını talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi tarafından 15.01.2025 tarihli ara karar ile "6100 sayılı HMKnun 389.maddesinde "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." denilmekte olup, dava dilekçesinin ve eklerinin incelenmesinde,davacının faaliyetlerinin sekteye uğramaması amacıyla dava konusu alacağın %15i oranında olmak üzere nakdi teminatın mahkememiz veznesine yatırılması yahut aynı tutarda kesin ve süresiz banka teminat mektubunun ibraz edilmesi halinde elektriğin kesilmemesi talebinin kabulü ile davaya konu olan 136.859,36 TL miktarlı ... seri nolu ve 25.798,22 TL miktarlı ... seri nolu faturalar sebebiyle ve bu faturaların düzenlenmesine neden olan kaçak elektrik kullanıma ilişkin davacı şirketin elektriğinin kesilmemesine yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerekmiştir. " gerekçeleriyle 1-Elektriğin kesilmemesi talebinin KABULÜ ile, dava konusu davalı ... tarafından düzenlenen 136.859,36 TL miktarlı ... seri nolu ve 25.798,22 TL miktarlı ... seri nolu faturalar sebebiyle ve bu faturaların düzenlenmesine neden olan kaçak elektrik kullanıma ilişkin tutanaklara istinaden dava konusu alacağın % 15'si oranında olan tutarında nakdi teminatın mahkememiz veznesine yatırılması yahut aynı tutarda kesin ve süresiz banka teminat mektubunun ibraz edilmesi halinde; davacı şirketin ... Mh. ...Sok. No: ... Beşiktaş/İstanbul adresindeki işyerinde Elektriğinin Kesilmemesi yönünde İhtiyati Tedbir Kararı verilmesine, karar verilmiştir. Davalının itirazı üzerine duruşmalı inceleme ile " dosyadaki bilgi ve belgeler uyarınca; hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkansız hale geleceği veya gecikme sebebiyle ciddi bir zararın doğabileceği takdir olunmakla HMK 389, 390/3. Maddelerindeki koşulların sağlandığı, yaklaşık ispat şartının mevcut olduğu değerlendirilmiştir. Öte yandan davanın menfi tespit davası olduğu, HMK 390. maddesi gereğince davacı tarafça yaklaşık ispat koşulunun sağlandığı kanaatiyle mahkememizce davacı şirket yönünden usulüne uygun ihtiyati tedbir kararı verildiği buradaki tedbir kararından amaçlananın elektriğin kesilmemesi yönünde olduğu" gerekçeleriyle itirazın reddine karar verilmiştir.Karara karşı davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Davalı vekili istinaf başvurusunda özet olarak; ihtiyati tedbir koşullarının oluşmadığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir. Dava, kaçak elektrik tahakkuku nedeniyle nedeniyle ve elektriğin kesilmemesi için ihtiyati tedbir talebine ilişkindir. HMK'nun "ihtiyati Tedbiri Tamamlayan İşlemler" başlıklı 397.maddesinde; "(1) İhtiyati tedbir kararı dava açılmasından önce verilmişse, tedbir talep eden, bu kararın uygulanmasını talep ettiği tarihten itibaren iki hafta içinde esas hakkındaki davasını açmak ve dava açtığına ilişkin evrakı, kararı uygulayan memura ibrazla dosyaya koydurtmak ve karşılığında bir belge almak zorundadır. Aksi hâlde tedbir kendiliğinden kalkar. (2) İhtiyati tedbir kararının etkisi, aksi belirtilmediği takdirde, nihai kararın kesinleşmesine kadar devam eder.(3) Tedbir kalkmış veya kaldırılmış ise bu husus ilgili yerlere bildirilir.(4) İhtiyati tedbir dosyası, asıl dava dosyasının eki sayılır." şeklinde düzenleme yapılmıştır. Fiziki dosyanın ve UYAP kayıtlarının tetkikinde; ihtiyati tedbire ilişkin ara kararın tebliğine rağmen nakdi teminat yatırılmadığı ve teminat mektubuna ilişkin kayıtlara rastlanmadığı görülmekle, Dairemizce ilk derece mahkemesine █████/2025 tarihli müzekkere yazılarak teminatın yatırılıp yatırılmadığı sorulmuştur. İlk Derece Mahkemesinin █████/2025 tarihli cevabi yazısında; dosyası kasasına alınmış olan herhangi bir teminat mektubu veya teminat makbuzu bulunmadığı belirtilmekle, bu husus dosya içeriği ile de teyit edilmiştir. Gelinen bu aşamada, mahkemece takdir olunan teminat 1 haftalık sürede yatırılmadığından ihtiyati tedbirin kendiliğinden kalkmış sayıldığı sonucuna varılmaktadır. Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararda maddi vakıa ve hukuki değerlendirme noktasında usul ve yasaya aykırılık tespit edilmekle, davalının istinaf başvurusunun kabulüne, tespit edilen eksiklik yargılama gerektirmediğinden HMK 353/1-b-2 md gereğince, esasa ilişkin olarak yeniden, "█████/2025 tarihli tedbir kararının kendiliğinden kalkmış sayılmasına" karar vermek gerekmiştir.

K A R A R

: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davalının istinaf başvurusunun kabulüne, tespit edilen eksiklik yargılama gerektirmediğinden HMK 353/1-b-2 md gereğince, esasa ilişkin olarak yeniden; 1- █████/2025 tarihli tedbir kararının kendiliğinden kalkmış sayılmasına, İstinaf incelemesiyle ilgili olarak; Davalıdan harç alınmadığından harç konusunda karar verilmesine yer olmadığına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa, karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.█████/2025