Ticari satımdan kaynaklanan itirazın iptali davasında, davalının tacir olmaması nedeniyle Asliye Ticaret Mahkemesi görevsizlik kararı vererek dosyayı Asliye Hukuk Mahkemesine yönlendirmiştir.
Özet: Ticari satıştan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, mahkeme, davalının vergi dairesi kayıtlarına göre tacir vasfını taşımadığını ve ikinci sınıf işletme hesabına göre defter tuttuğunu tespit ederek, davanın mutlak veya nispi ticari dava niteliği taşımaması nedeniyle kendi görevsizliğine hükmetmiş ve davayı usulden reddederek görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna karar vermiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:████████DAVA
: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki mal alım satım ilişkisi nedeniyle, davacı/alacaklı müvekkilinin davalı/borçluya ----- boyalı ürünleri alıcı ------------ teslim ettiğini, --------- tarihli teslim tutanağında görüldüğü üzere, ürünler, davalı/borçlunun araç şoförüne teslim tutanağı ve araç giriş-çıkış tutanağı ile teslim edildiğini, ürünlerin, davalı/alıcının araç şöförüne teslim edildiğine ilişkin ---- tarihli sevk irsaliyesi de düzenlendiğini, irsaliye ile --------- ürünlerin davalıya teslim edildiğinin sabit olduğunu, taraflar arasındaki ticari ilişki sebebiyle davacı müvekkilinin, ürünleri, davalı/borçluya teslim ettiğine ilişkin temel irsaliye, teslim tutanağı ve araç giriş-çıkış tutanağı düzenlendiğini ve teslim edilen ürünlere ilişkin olarak da ------- tutarlı elektronik fatura düzenlendiğini, dava konusu olan icra takibinin, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalının borcunu ödememesi nedeniyle yapıldığını, davacı/alacaklı müvekkilinin, ürünleri teslim etmesine, gerekli faturayı düzenlemesine ve tüm edimini eksiksiz ifa etmesine rağmen davalı yanca ürünlerin bedeli ödenmediğinden---------- dosyası ile icra takibi başlatmak zorunda kalındığını, taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle davacı müvekkili tarafından, davalı yana ürünler teslim edilmiş olmasına rağmen ürünlerin bedeli ödenmemiş ve aleyhine icra takibi başlatılmasına sebebiyet verdiğini, davalı yanın, borçlarını ifa etmediği gibi bir de icra takibine itiraz ederek takibin sürüncemede kalmasına sebep olduğunu, -------Sayılı dosyası kapsamında davalı aleyhine icra takibi başlatılmış olup davalı yan tarafından takibe haksız ve mesnetsiz olarak itiraz edildiğini belirterek, itirazın iptalini ve %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı tarafa usulüne uygun olarak dava dilekçesinin tebliğ edildiği ancak cevap dilekçesi ibraz etmediği anlaşılmıştır.İNCELEME VE GEREKÇE
:Dava hukuki niteliği itibariyle faturaya dayalı alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir.Davalının bağlı bulunduğu vergi dairesine müzekkere yazılarak tacir olup olmadığı ve hangi usulde defter tuttuğuna ilişkin hususların sorulmasına ve buna ilişkin bilgi ve belgelerin mahkememize gönderilmesi istenmiş olup, muhatap vergi dairesinden gelen cevapta ----------- işletme hesabına göre defter tuttuğu,..mal alış satışlarının toplamının ikinci sınıf tüccar limitlerini aşmadığı.... " bildirilmiştir. HMK.'nun 115/1.maddesi uyarınca dava şartlarının bulunup bulunmadığı davanın her aşamasında resen araştırılır. HMK.nun 114/c maddesi uyarınca mahkemenin görevli olması dava şartı olarak düzenlenmiştir. 26.06.2012 tarihli 6335 sayılı Yasanın 2.maddesiyle değiştirilen TTK.5.maddesinin 3.fıkrası uyarınca, ticaret mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.Ticari davalar TTK.4.maddesinde sayılmıştır. Buna göre her iki tarafın tacir olması halinde davanın konusuna bakılmaksızın dava nispi ticari dava olarak mahkememizin görevi alanında olacaktır. Uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanununda düzenlenen bir hususa ilişkin olması veya davanın ticaret mahkemesinde görüleceğine dair açık bir yasal düzenlemenin bulunması halinde mutlak ticari dava söz konusu olup mahkememizin görev alanı içinde kalacaktır.Dosyanın incelenmesinde davalı------------ gerçek kişi ticari işletme kaydı bulunamadığı, esnaf kaydının bulunmadığı ve her yıl bakanlar kurulu tarafından belirlenen beyannamelere göre gelir vergisi az olduğu, ikinci sınıf işletme hesabına göre defter tuttuğu anlaşılmış olup davalının tacir olmadığı, HMK 1. maddesi uyarınca göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir denilmekle; ve göreve ilişkin kuralların yargılamanın her aşamasında resen nazara alınması gerektiğinden Mahkememizin görevsizliği'ne, bu nedenle 6100 sayılı HMK'nun 115/2. Mad. uyarınca dava şartı noksanlığından davanın usulden reddine, HMK.'nun 20.maddesi uyarınca, iş bu kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki haftalık süre içerisinde başvuru halinde, dava dosyasının görevli --------- Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;Davacı tarafından açılan davanın MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİ NEDENİYLE USULDEN REDDİNE,Davaya bakmaya---------- ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ'nin GÖREVLİ OLDUĞUNA,6100 sayılı HMK'nın görevsizlik veya yetkisizlik kararı üzerine yapılacak işlemler kenar başlıklı 20/1.maddesi gereğince karar kesinleştiğinde süresinde başvuru halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine,6100 sayılı HMK'nın esastan sonuçlanmayan yargılama gideri kenar başlıklı 331/2. Yargılama giderlerinin görevli ve yetkili mahkeme tarafından hüküm altına alınmasına,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, verilen karar HMK 345. Maddesi hükmü uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025