iş kazası sonucu oluşan maddi ve manevi tazminat davasında, bozma sonrası ıslahın hukuki imkanına ilişkin yargıtay kararı.

İş kazası sonucu oluşan maddi ve manevi tazminat davasında, bozma sonrası ıslahın hukuki imkanına ilişkin Yargıtay kararı.

Özet: Bir maden işçisinin yeraltı maden ocağında yaşadığı göçük kaynaklı iş kazası nedeniyle açtığı maddi ve manevi tazminat davasında, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne ilişkin kararı önceki temyiz incelemelerinde usuli eksiklikler nedeniyle iki kez bozulmuş; son bozma kararında ise, yerel mahkemenin bozmaya uyarak yaptığı yargılama sonucunda, kanun maddesinin yürürlük tarihi itibarıyla ıslahın mümkün olmamasına rağmen, davacının maddi tazminat talebini ıslah etmesini dikkate alarak yeniden davanın kabulüne hükmetmesi, usul hukuku açısından hatalı bulunarak kararın yeniden bozulmasına karar verilmiştir.

10. Hukuk Dairesi ██████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI

: ████████ E., ████████ K.

Taraflar arasında Mahkemede görülen iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasında verilen 03.12.2021 tarihli ek karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme ek kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; yeniden esas hakkında davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirketin işlettiği yeraltı maden ocağında çalıştığını, 13.11.2008 tarihinde meydana gelen göçük sonucunda iş kazası meydana geldiğini, müvekkilinin iki bacağının da göçük altında kalarak yaralandığını, iş kazasının gerçekleşmesinde müvekkilinin hiçbir kusurunun olmadığını, işveren tarafından iş güvenliği tedbirlerinin alınmadığını, müvekkilinin iş kazası sonucunda sakat kaldığını, işverenin İş Kanunu'nun 81. gereğini yerine getirmediğinden müvekkilinin ilk tedavisi ve hastaneye götürülmesinin geciktiğini, iş kazasından sonra hemen müdahale edecek doktor olmadığı gibi diğer maden ocaklarından araba teminine çalışıldığını, üç araç değiştirildikten sonra müvekkilinin hastaneye götürülebildiğini, dolayısıyla sakatlık derecesinin ihmalen arttırıldığını, müvekkilinin sağ ayağına platin takıldığını, sol ayağında da kırıklar meydana geldiğini, koltuk değnekleriyle zorlukla hareket ettiğini beyan ederek 5.000,00 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; maden ocaklarında galeri yöntemiyle yapılan maden üretim faaliyetlerinde maden ocağı içerisinde ilerleme yapılırken galeriler tahkimatlar vasıtasıyla desteklendikten sonra işçilerin burada çalışmaya başlandığını, tahkimat yapılmamış yerlerde işçilerin bulunmasının yasak olduğunu ve böyle yerlerde göçüğün meydana gelmesinin mümkün olduğunu, dava konusu olayda tahkimat yapmakla görevli olan davacının, henüz tahkimat atılmamış bulunan ve tahkimat atılacak olan tahkimatsız yerde durduğu anda meydana gelen göçük nedeniyle yaralandığını, dava konusu olayda müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesini gerektiğini ileri sürmüştür.

III.MAHKEME KARARI

Mahkemenin 09.06.2016 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne, 5.000,00 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Yargıtay (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin 10.03.2018 tarih, ██████████ Esas, █████████ Karar sayılı bozma kararı

1.Mahkemenin 09.06.2016 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Mahkeme kararı Yargıtay (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesince sair yönleri incelenmeksizin somut olayda Mahkemenin hakimlik mesleğinin gerektirdiği, genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olmayan, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konuda bilirkişiye gitmeden bilirkişi yerine geçerek sorunu çözmeye çalıştığı, taraflara ait deliller tam olarak toplanmaksızın, özellikle ispat hakkını kısıtlar şekilde karar verilmesinin hatalı olduğundan bahisle bozulmuştur.

B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen 19.06.2019 tarih, ████████ Esas, ████████ Karar sayılı Karar

Mahkemece bozmaya uyulmasından sonra kusur ve hesap raporları alınarak davacının maddi zararının 166.836,09 TL olarak tespit edilmiş, davacı vekili bozmadan sonra 12.06.2019 tarihinde maddi tazminat istemini bu tutara ıslah etmiş, Mahkemece bozulan ilk kararın tahkikatın tam olarak yapılmamış olmasından dolayı bozulması nedeniyle bozmadan sonra ıslahın mümkün olduğu, ıslah yönünden zamanaşımının söz konusu olmadığı gerekçeleri ile davanın kabulüne, 166.836,09 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

C. Dairemizin 27.04.2021 tarih, █████████ Esas, █████████ Karar sayılı Bozma Kararı

1.Mahkemenin 19.06.2019 tarih, ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Mahkeme kararı Dairemizce bozmadan sonra ıslahın mümkün olmadığı, 6100 sayılı Kanun'un 177. maddesinde yapılan değişikliğin 28.07.2020 tarihi itibari ile yürürlüğe girmesi ve bu tarihten önce tamamlanmış işlere uygulanma imkânının bulunmaması nedenleri ile davacının ıslah istemi dikkate alınmaksızın karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar tesisi hatalı olduğu gibi gerekçeli karar başlığında davalı ... Madencilik Tur. Nak. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nin ticaret ünvanının doğru gösterilmemesinin de isabetsiz olduğundan bahisle bozulmuştur.

D.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen 02.11.2021 tarih, ████████ Esas, ████████ Karar Sayılı Karar

Mahkemece bozmaya uyulmasından sonra davanın kabulüne, 5.000,00 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

E.Mahkemece Verilen 03.12.2021 tarihli Ek Karar

Mahkemece verilen 02.11.2021 tarihli kararın 27.11.2021 tarihinde taraflara tebliğinden sonra davalı vekilince Mahkemeye 03.12.2021 tarihli tashih dilekçesi olarak nitelendirilmiş bir dilekçe sunulmuş dilekçede davacı tarafın maddi tazminat talebinin 166.836,09 TL olduğu, Mahkemece 5.000,00 TL maddi tazminata hükmedildiği, davada reddedilen 161.836,09 TL alacak talebi bulunduğu, bu nedenle davalı şirket lehine reddedilen bu tutar üzerinden vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesinin talep edilmesi üzerine Mahkemece tashih şerhi olarak nitelendirilen 03.12.2021 tarihli bir ek karar verilmiş, bu ek kararla davacı tarafça yapılan toplam 1.758,00 TL yargılama gideri kabul/ret oranında paylaştırılmış ve davalı lehine 19.324,43 TL maddi tazminat ret vekalet ücreti ödenmesine de karar verilecek şekilde yeniden hüküm tesis edilmiştir.

F.Dairemizin 07.03.2022 tarih, █████████ Esas, █████████ Karar sayılı Bozma Kararı

Mahkemenin 03.12.2021 tarihli ek kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuş, temyiz dilekçesinde tashih şerhinin vekalet ücreti ile ilgili kısmının usul ve yasaya aykırı olduğunu, temyiz konusu yaptıkları kısmın sadece tashih kararında davalı tarafa takdir edilen vekalet ücreti ile ilgili olduğunu ileri sürmüştür.

Dairemizin 07.03.2022 tarihli kararı ile “Somut olaya bakıldığında İlk Derece Mahkemesinin temyiz incelemesine konu tashih şerhi başlıklı 03.12.2021 tarihli ek kararı ile 02.11.2021 tarihli asıl kararda tamamen davalı tarafa yüklenmiş olan 1.758,00 TL yargılama giderinin kabul/ret oranında taraflar arasında paylaştırıldığı ve yine 02.11.2021 tarihli asıl kararda bozmadan sonra ıslah yapılamayacağı kabulünden hareketle dava dilekçesinde talep edilen tazminat tutarlarına göre tamamen kabul edilen dava nedeniyle davalı lehine maddi tazminat ret vekalet ücreti takdir edilmemesine karşın 03.12.2021 tarihli ek karar ile davalı lehine 19.324,43 TL maddi tazminat ret vekalet ücreti ödenmesine karar verilecek şekilde yeniden hüküm tesis edildiği, temyiz incelemesine konu 03.12.2021 tarihli ek kararın esasen tashih suretiyle bir tavzih kararı olduğu açık olduğuna göre İlk Derece Mahkemesince tavzihin asıl amacının hükmü açıklamak, icrasındaki tereddüdü gidermek ya da birbirine aykırı fıkralar içeriyorsa bu aykırılığı gidermek olduğu, bu kapsamda tavzih yolu ile ancak hükmün gerçek anlamının ortaya konulabileceği ya da hükümdeki çelişkilerin giderilebileceği, yoksa hükümün tavzih yolu ile değiştirilemeyeceği gözden kaçırılarak yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olmuştur.” gerekçesi ile Mahkemenin 03.12.2021 tarihli ek kararının bozulmasına karar verilmiştir.

G.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen 28.09.2023 tarih, ████████ Esas, ████████ Karar Sayılı Karar

Dairemizce ek kararın bozulması üzerine dosya yeniden esasa kaydedilmiş, bozmaya uyulmasına karar verilmiş ve temyiz incelemesine konu 28.09.2023 tarihli son kararında davacının maddi tazminat alacağının 166.836,09 TL olduğu da belirtmek suretiyle davacı lehine taleple bağlı kalınmak suretiyle 5.000,00 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle, Mahkemece davacının talebinden azına karar verilmiş olduğu halde, davanın kısmen kabulü yerine davanın kabulüne karar verilmesi ve müvekkili şirket lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, kusurun oran ve aidiyetinin hatalı tespit edildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

Dosya kapsamından, Mahkemenin 02.11.2021 tarihli kararının davanın taraflarınca temyiz edilmediği, yalnızca 03.12.2021 tarihli ek kararın davacı vekili tarafından temyiz edildiği, Dairemizin 07.03.2022 tarihli bozma kararının sadece anılan ek karar yönelik olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle somut olayda, Mahkemenin esasa ilişkin 02.11.2021 tarihli kararının davanın taraflarınca temyiz edilmeyip bundan sonra verilen 03.12.2021 tarihli ek kararın davacı vekili tarafından yalnızca ek karar yönünden temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 07.03.2022 tarih, █████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararı ile yalnızca ek kararın bozulmasına karar verildiği açık olduğuna göre Mahkemece sadece bozma konusu ek karara ilişkin olarak bozma kararı gerekçesine uygun karar tesis edilmesine karar verilmesine gerekirken esasa girilmek suretiyle davanın esasını da içerecek şekilde karar verilmesi yerinde görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın kararı veren Mahkemeye gönderilmesine,

08.10.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.