Sigortasız çalışan işçinin kooperatif aleyhine açtığı hizmet tespiti davasında ilk derece ve istinaf mahkemelerinin ret kararlarının temyizde onanması.
Özet: Ölen bir işçinin 2005-2011 yılları arasında bir kooperatifte eşiyle birlikte sigortasız çalıştığının tespiti talebiyle açılan davada; davacılar murisin tarım, hayvan bakımı, villa ve tesis temizliği gibi çok sayıda işi üstlendiğini ileri sürerken, davalı taraf iddiaları reddederek iş ilişkisi bulunmadığını savunmuştur. İlk derece ve istinaf mahkemelerinin davayı reddetmesi üzerine, Yargıtay da bu ret kararlarını usul ve yasaya uygun bularak, davacıların ve feri müdahil kurumun temyiz başvurularını geri çevirmiş ve hizmet tespit talebini reddeden alt mahkeme kararlarını onaylamıştır.
MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI
: █████████ E., ████████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ
: Gebze 1. İş MahkemesiSAYISI
: ████████ E., ████████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacılar ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacılar vekili dava dilekçesinde özetle; muris ...'ın 01.06.2005 tarihinden 30.06.2011 tarihine kadar davalı ... kooperatifinin .... Köyü .../Kocaeli adresinde bulunan 10 dönüm içerisinde 30 villa ve sosyal tesisler ile meyve ağaçları, hayvanlar ve barınaklarının bulunduğu işyerinde eşi ile birlikte hizmetli olarak çalıştığını, bu çalışmasının kesintisiz olduğunu, davalının müvekkiline sigorta yaptırmadığını, davacının eşi ile birlikte davalı kooperatife ait Tepecik köyünde yapılmakta olan evler daha inşaat halindeyken çalışmaya başladığını, davalı kooperatife ait arazi içerisinde bulunan bağ, bahçe ve yeşil alanların bakımı, ekim, ürün toplama işleri, arazi içerisinde bakılmakta olan hayvanların bakımı, sütlerinin sağımı, vilların temizlik ve bakımını yapmışlar, sosyal tesislerin ve tüm ortak alanların temizliği, yine sosyal tesislerde, kadın ve erkek bölümü ayrı olduğu için, erkek bölümünün tüm hizmet işlerini müvekkilin eşi, kadın bölümünün hizmet işlerini müvekkilininyaptığını, gelen misafirlere yapılan çay ve yemekleri de müvekkilinin hazırladığını, müvekkilinin davalı işveren tarafından asgari ücretle çalıştırıldığını, müvekkilinin sigortasının yapılmaması nedeniyle, müvekkilin 01.06.2005 tarihinden 30.06.2011 tarihine kadar kesintisiz olarak davalı işyerinde çalıştığının tespitini talep ve dava etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesi ile davacı tarafça ileri sürülen iddiaların tamamının afaki ve hayali senaryo çerçevesinde üretildiğini, davacının hiçbir şekilde kooperatif bünyesinde çalışmadığını, davacının iddia ettiği gibi kooperatifin mülkiyetinin sınırları içerisinde herhangi bir tarımsal alan olmadığı gibi hayvan barınaklarının varlığının da söz konusu olmadığını, davacının iddia ettiği hizmetlerinin fiilen verilmesinin mümkün olmadığını, davacının kooperatifle tek bağlantılı yanının kocasının 26.06.2009 tarihinde kooperatif bünyesinde inşaat alanlarının bekçiliği için istihdam edilmesi nedeniyle kooperatif bünyesinde bulunan 60 m2'lik müştemilatta eşiyle ve çocuklarıyla birlikte yaşadığını, bunun dışında iş ilişkisini gerektirecek herhangi hir hizmet aktinin söz konusu olmadığını dolayısıyla hizmet tespiti davası açmasının kanunen mümkün olmadığını, davacının 5 çocuklu bir anne olması ve çalıştığını iddia ettiği dönemlerdeki çocuklarının yaşlarının da göz önünde bulundurulması durumunda dahi hayatın olağan akışı gereği çalışmasının mümkün olmadığını, davacının tamamen haksız menfaat temin etme maksadı ile huzurdaki hizmet tespit davasını ikame ettiğini, davacının hayvan bakımına yönelik talebi çerçevesinde kooperatif bünyesinde hayvan beslenip beslenmediğine yönelik İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğüne yazı yazılması durumunda gerçeğin ortaya çıkacağınını, yukarıda arz ve izah edilen bilgiler ışığında davacının haksız taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davanın Reddine" karar verilmiştir.IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek temyiz talebinde bulunmuştur.Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın kabulüne karar verildiğini, istinaf başvurusunun yerinde olduğunu beyanla temyiz talebinde bulunmuştur.B. Değerlendirme ve SonuçUyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,20.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.