İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, tacirin taşınma sırasında kaybettiği karar defteri için talep ettiği zayi belgesini, basiretli iş adamı gibi davranmama ve TTK 82/7 şartlarını karşılamama gerekçesiyle reddetmiştir.
Özet: Mahkeme, bir şirketin taşınma esnasında kaybolan karar defteri için talep ettiği zayi belgesi davasını, Türk Ticaret Kanununun 82/7. maddesinde öngörülen yangın, su baskını, deprem veya hırsızlık gibi afet durumlarının bulunmaması ve davacının ticari defterlerin korunmasında basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğünü yerine getirmediği, dolayısıyla zayi belgesi verilmesinin yasal koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle reddetmiştir.
T.C.
İSTANBUL7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: Zayi Belgesi VerilmesiDAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı...vekili dava dilekçesinde özetle; ... yetkilisi ...'ın Karar defteri taşınma sırasında kaybolduğu için zayi belgesi talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Dava, hukuki niteliği itibariyle, TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkin bir çekişmesiz yargı işidir.Davacının talebi, TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca açılmış bir zayi belgesi verilmesi talebi olup anılan yasal düzenlemede, yasada düzenlenen ve benzeri nedenlerle zayi olan defterlerin zayi olması halinde zayi belgesi verilebileceği düzenlenmiştir.TTK'nın 82/7. Maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir" şeklinde düzenlenmiştir.Davacı...talep dilekçesinde, şirketin taşınma sırasında kaybolan karar defterleri hakkında zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.Tacirin yukarıda bahsedilen kanun maddesinden yararlanabilmesi için karar defterinin korunabilmesi amacıyla gerekli dikkati ve ihtimamı göstermiş olması gerekmektedir. Ayrıca, zayi durumunun tacirin iradesi dışında meydana gelmesi zorunludur.Dava dilekçesindeki açıklama ve olayın gerçekleşme biçimine göre tacir sıfatına haiz olan davacının ticari defterlerin saklanması ve korunması bakımından tacir olmanın hüküm ve sonuçları bakımından basiretli bir iş adamı gibi davranma yükümlülüğünü yerine getirmediği açıktır. Zira zayi olduğu iddia edilen ticari defterlerin özenle korunması ve saklanması esastır. Buna karşın somut olayda yasanın aradığı yangın, su baskını, yer sarsıntısı, hırsızlık gibi bir vakıaya dayanılmadığı, taşınma sırasında kaybolan defter ve kayıtlara ilişkin davanın dinlenebilirliğinin bulunmadığı böylece olayda zayi belgesi verilmesinin yasal koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla; davanın reddine karar verilmek suretiyle; 6100 sayılı HMK'nın 297/2 maddesi gereğince aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;1-Davanın REDDİNE,2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40-TL maktu red harcının davacıdan tahsiline, peşin alınan 427,60-TL harçtan mahsubu ile geri kalan 187,80-TL harcın Davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,3-Davalı...tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-Davacı...tarafından yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair, davacı...şirket yetkilisinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip ...¸Hakim ...¸