sigorta primleri yatırılmayan apartman kapıcısı hizmet tespiti davasında, davacının mı yoksa eşinin mi çalıştığına ilişkin uyuşmazlığın yargıtay nezdindeki temyiz incelemesi.

Sigorta primleri yatırılmayan apartman kapıcısı hizmet tespiti davasında, davacının mı yoksa eşinin mi çalıştığına ilişkin uyuşmazlığın Yargıtay nezdindeki temyiz incelemesi.

Özet: Davacı, 19.03.2008 - 04.09.2013 tarihleri arasında bir apartmanda kapıcı olarak çalıştığını ve sigorta primlerinin yatırılmadığını iddia ederek hizmet tespiti talep etmiş; davalı apartman ise kapıcılık hizmetinin davacının eşi tarafından bedelsiz konaklama karşılığında verildiğini, davacı ile aralarında iş akdi olmadığını savunmuştur; ilk derece mahkemesi ve istinaf mahkemesi, tanık beyanları ve dosya kapsamındaki delillerle davacının değil, eşinin kapıcılık hizmetlerini yürüttüğü ve apartmanın tam zamanlı bir kapıcıya ihtiyaç duymadığı gerekçesiyle davayı reddetmiştir.

10. Hukuk Dairesi ██████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI

: ████████ E., ████████ K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 19.03.2008 tarihinden 04.09.2013 tarihine kadar kesintisiz olarak "Sokullu.... Mah. .... Sok. ... Apt. No: 16 ..../Ankara" adresinde bulunan .... apartmanı kapıcı dairesinde oturarak apartman kapıcısı olarak çalıştığını, taraflar arasındaki iş sözleşmesinin Ankara 25. Noterliğinin 04.09.2013 tarihli ve ... yevmiye nolu işlemiyle haklı nedenle davacı tarafından feshedildiğini, davacının çalışmalarına ilişkin sigorta primlerinin yatırılmadığını, işçilik alacaklarının tahsili için Ankara 10. İş Mahkemesine █████████ E. sayılı dosya ile dava açtığını ve davanın derdest olduğunu, SGK denetmenlerince düzenlenen 23.09.2013 tarihli ve 2013/AKY/77 sayılı raporda davacının kapıcı olarak çalıştığının belirlendiğini, ancak SGK'ya başvurusu nedeniyle bir kısım kat maliklerinin davacıya tehdit ve hakaretler etmesi nedeniyle Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde ███████████ nolu soruşturma dosyası kapsamında ceza davası açıldığını beyanla davacının davalı ... apartmanı kapıcısı olarak 19.03.2008 - 04.09.2013 tarihleri arasında geçen hizmetinin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

1- Davalı vekili cevap dilekçesinde; Güngör Apartmanının 20 daireden oluştuğunu, kombili ve müstakil ısıtma sistemi kullandığını, apartmanda sadece çöp toplama ve ortak alanların temizlik ihtiyacı olduğunu, evlere servis yapılmadığını, apartmanda kapıcı dairesi bulunmadığını, davacı ile apartman arasında sözlü veya yazılı şekilde kapıcılık akdi yapılmadığını, apartman yönetiminin davacının eşi ... ...'dan bahçe içindeki müştemilatta bedelsiz olarak oturma karşılığında akşamları çöp toplama ve 10 günde bir apartman temizliği yapma hizmeti aldığını, muhtar kayıtlarında ... ...'ın 28.06.2008'den beri apartman içindeki kulübede kaldığını, bunun bile davacının 19.03.2008 tarihinden itibaren kapıcılık hizmeti verdiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını ortaya koyduğunu, davacının eşinin yöneticinin çocuğunu dövmesi nedeniyle ceza aldığını ve oluşan husumet nedeniyle bu davaları açtığını, davacının eşi ... ...'ın başka işlerde sigortalı olarak çalıştığını, davacı ile apartman yönetimi arasında hiçbir hukuki bağ olmadığını, SGK denetmenlerince düzenlenen 23.09.2013 tarihli ve 2013/AKY/77 sayılı raporda tespit edilen hususların gerçek dışı olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

2- Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 27.06.2022 tarihli kararı ile dinlenen tanık ..., ..., ..., ..., ... ve ...'nin davacının değil davacının eşi ...'ın davalı apartmanın kapıcılık hizmetlerini yerine getirdiğine dair beyanları, her ne kadar davacının eşi ...'ın uyuşmazlık konusu dönemde başka iş yerlerinden hizmet bildirimleri yapılmış olsa dahi tanık beyanlarından ve dosyadaki yazılı belgelerden 20 daireli, toplam 506 metrekare ön, yan ve arka bahçesi olan davalı apartmanın temizlenmesi, çöplerinin alınması işinin günde en fazla bir saat süreceği birden fazla iş yerinde çalışmanın hukuken mümkün olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde davacının davalı apartmanda hizmet akdine dayalı olarak çalışmadığı, eşinin kapıcılık hizmetlerini yürüttüğü ayrıca davacının 29.08.2012 - 29.08.2013 tarihleri arasına ilişkin istemi yönünden hukuki yararının bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 27.06.2022 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 08.12.2022 tarihli kararı ile Mahkemece, komşu apartman çalışan ve oturanları ile mahalle muhtar ve azaları tanık sıfatıyla dinlenmiş, komşu apartman kapıcısı olduğu anlaşılan ...'ın davacıya kapıcılık hizmeti verirken hiç görmediği, ancak 15 yıl kadar önce aynı zamanda markette kasap olarak çalıştığını beyan eden bir beyin kapıcılık yaptığını söylediği yönündeki beyanı ile kayıtlı tanık ...'ın da kapıcılık yapanın davacının eşi ... ... olduğu yönündeki beyanı ile apartmanın kapsam ve büyüklüğü birlikte değerlendirildiğinde, bu işlerin tam zamanlı çalışan bir görevliye ihtiyaç göstermediği ve davacının çalışmalarının eşine yardım niteliğinde olduğu gerekçesiyle davanın reddine dair mahkemenin maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 08.12.2022 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Somut davada, davacı davalı ... Apartmanı kapıcısı olarak 19.03.2008-04.09.2013 tarihleri arasında geçen hizmetinin tespitini talep ettiği, mahkemece davanın reddine karar verildiği anlaşılmış olup, gelen Kurum kayıtlarına göre davalı işveren apartman yönetimi tarafından davacı için bu işyerinden işe giriş bildirgesi verilmediği, ancak davacının Kuruma şikayeti üzerine feri müdahil Kurum tarafından davalı apartmanda denetim yapılarak davacının çalışma iddiasının araştırıldığı, düzenlenen 23.09.2013 tarih ve 2013/AKY/77 sayılı Denetmen Raporu gereğince davacının davalı apartmanda kapıcı olarak çalıştığı değerlendirilerek tespit tarihinden geriye 1 yıllık sürenin davacıya hizmet olarak kazandırılması suretiyle davacının davalı apartmana ait işyerinden 29.08.2012 - 29.08.2013 tarihleri arasında hizmetlerinin kazandırılmış olduğu, celp olunan adres kayıtlarına göre davacının davalı apartmanda ikamet kaydının bulunduğu belirlenmiştir. Her ne kadar davalı tarafça davacının eşi ... ... ile bahçe içindeki müştemilatta bedelsiz olarak oturma karşılığında akşamları çöp toplama ve 10 günde bir apartman temizliği yapma hizmeti alındığı iddia olunmuş ise de, ...'ın hizmet cetveline bakıldığında, uyuşmazlık konusu dönemi de içerir şekilde başka işyerlerinde kayıtlı çalışmalarının bulunduğu, dosya kapsamında celp olunan ceza dosyası içerikleri, taraf tanıklarının beyanlarına göre davacının eşi ...'ın çalışmalarının eşe yardım niteliğinde bulunduğu anlaşıldığından davalı iddialarının teyit edilmemiş olduğu anlaşılmaktadır.

Dosyadaki bilgi ve belgeler ile tanık anlatımlarından davacının davalı ... Apartmanı işyerinde kapıcı olarak çalışmasının varlığı sabit ise de; çalışmanın başlangıç ve bitiş tarihleri tanık anlatımlarından tam olarak anlaşılamadığından, bu hususun somut olarak belirlenmesi gerekmektedir. Bu nedenle tanıkların yeniden beyanı alınarak dosya içeriğine göre davacının çalışmasının başlangıç ve bitiş tarihleri belirlenmeli, ayrıca mahkemece re'sen araştırma ilkesi doğrultusunda davacının kısmi zamanlı çalışma hususu da irdelenmeli, elde edilecek sonuç değerlendirilmek suretiyle karar verilmelidir..."gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile davacının, davalıya ait iş yerinde 07.08.2008 - 28.08.2012 tarihleri arasında ayda 7 gün asgari prime esas kazanç üzerinden hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; Mahkemece dinlenen tanık beyanlarının bozma öncesi alınan beyanları ile çelişkili olduğunu, bu çelişkinin giderilmediğini, dosya kapsamında komşu bordro tanıklarının dinlenmediğini, tanık beyanlarının yeterince değerlendirilmediğini beyan etmektedir.

2. Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davacının çalışma iddiasının kesin olarak ispatlanamadığını, hakdüşürücü sürenin değerlendirilmediğini, Kurumca yapılan işlemlerde herhangi bir hata bulunmadığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, "Sokullu.... .... Mah. ...m Sok. .... Apt. No: 16 ..../Ankara" adresinde bulunan davalı ... Apartmanında davacının kapıcı olarak 19.03.2008 - 04.09.2013 tarihleri arasında geçen hizmetlerinin tespiti istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

19.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.