Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin tapu iptali tescil davasında, mermer işleri karşılığı daire devri taahhüdü, ipotek ve konkordato süreci nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlığın değerlendirildiği gerekçeli karar.
Özet: Davacının, davalı ile imzaladığı sözleşme kapsamında gerçekleştirdiği mermer işleri karşılığında kendisine devri taahhüt edilen ve üzerinde ipotek bulunduğu için tapusu verilemeyen bağımsız bölümün kendi adına tescilini talep ettiği tapu iptali ve tescil davasında; davacı, edimlerini eksiksiz yerine getirdiğini ve konkordato raporlarında dahi bu dairenin kendisine ait olduğunun tespit edildiğini ileri sürerken, davalı ise davanın zamanaşımına uğradığını, davacının sözleşmeden doğan işlerini tam ve eksiksiz yapmadığını, hatta başka firmalara işin kalanını tamamlatmak zorunda kaldığını, ayrıca ipotekli daire yerine başka bir dairenin devrinin yapıldığını belirterek davanın reddini savunmaktadır.
ESAS NO
:2023/KARAR NO
:2025/BAŞKAN
:ÜYEÜYE
:KATİP
:DAVACI
:VEKİLİ
:Av.DAVALI
:İFLAS İDARESİ
:DAVA
: Tapu İptali TescilDAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: 07.03.2025Mahkememizde görülmekte olan tapu iptali tescil davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜDAVA
: Davacı vekili dilekçesi ile, müvekkilinin mermer işi ile iştigal ettiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşme doğrultusunda, davalının yapımına devam ettiği ... ili ... yer alan ... ve ... ili ... İlçesi ... yer alan ... projelerinin mermer yapımı işlerini üstlendiğini, bu işlerin yapımı karşılığında iş bedelinin %20’sinin nakit ödeneceği, %80 lik kısmına karşılık ise ... bağımsız bölümün müvekkile verileceğinin kararlaştırıldığını, müvekkilinin bu sözleşmeler gereği üzerine düşen bütün edimlerini yerine getirdiğini, ancak taahhüt edilen dairenin kaydında ipotek olması nedeni ile davacı adına tescil edilemediğini, sonrasında davalı şirketin konkordato sürecine girdiğini, konkordato dosyasından alınan kesin mühlet talebi raporunda dava konusu dairenin müvekkile verildiği konkordato komiserleri tarafından da tespit edilerek kayıtlarda yer aldığını, ayrıca müvekkilinin daire haricinde cari hesap alacağının bulunduğu da tespit edildiğini ileri sürerek ... İli, ... bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile müvekkil adına kayıt ve tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
: Davalı vekili davaya cevap dilekçesi ile, davanın zamanaşımına uğradığını, taraflar arasında davaya konu 23.11.2018 tarihli ve dava dışı 30.01.2020 tarihli eser sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme gereği anlaşılan iş ve imalatlar gereği gibi yapılmadığından davacı edimini yerine getirmediğini, dolayısıyla yapılan iş ve imalatların barter daire fiyatını doldurmadığını, kaldı ki, 30.01.2020 tarihli sözleşmenin konusu olan ... İli ... İlçesi ... numaralı daire davacı tarafa sözleşmeye göre haketmediği halde 23.11.2018 tarihli sözleşmede yapmış olduğu işlere karşılık barter olarak verildiğini, zira dava konusu taşınmaz üzerinde ipotek işlemi olduğundan, sözleşmeden doğan işi tamamlasa bile devri yapılamayacağından yapmış olduğu iş ve hakedişler 30.01.2020 tarihli sözleşmeye kaydırılmış ve ... İli ... İlçesi ... numaralı daire davacıya devredildiğini, taraflar arasında sağlıklı bir inceleme ve karar verilebilmesi için tarafların bugüne kadar yapmış oldukları iş ve sözleşmelerin tamamı bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini, ... projesindeki imalatların tamamının bittiği, dolayısıyla davacının işbu devire hak kazandığı ileri sürülmüşse de, davalı müvekkil davacının yapmadığı, eksik bıraktığı ve kusurlu yaptığı iş ve imalatları daire daire başka bir firmaya yaptırmış ve ayrıca eksik kalan dairelerin bir kısmı da daire sahipleri tarafından bedeli müvekkilce ödenmek suretiyle de tamamlandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.DELİLLER
:: Tapu Kayıtları, taraflar arasında imzalanan sözleşme, ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/ E. Sayılı dosyası, tarafların ticari defterleri, Tanık, Keşif, bilirkişi, yemin ve sair delillerve tüm dosya kapsamı.HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇEDava, tapu iptali ve tescili istemine ilişkindir.Davacı, davalı ile aralarında imzalanan sözleşme gereğince edimlerini ifa ettiğini, karşılığında tarafına devri taahhüt edilen dava konusu taşınmazın tapuda devrinin yapılmadığını iddia ederek dava konusu taşınmazın davacı adına tapuya tescilini istemiş, davalı ise, davacının sözleşme gereği üstlendiği iş ve imalatların gereği gibi yapılmadığı gibi eksik işlerinde olduğunu, bunların sonradan başka firmalara yaptırıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur. Taraflar arasında imzalanan 23.11.2018 tarihli “... Projeleri Mermer İşleri Sözleşmesi” başlıklı sözleşmenin konusunun, davalı işverenin ... İli ... üzerindeki yapımına devam ettiği ... ile ... İli ... İlçesi ... ve ... İlçesi ...üzerindeki yapımına devam ettiği ... projeleri mermer yapımı işlerinin imar kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde ve bu sözleşmede yer alan şart ve hükümlerine göre işveren tarafından onaylanmış ekli projelerine uygun olarak anahtar teslim usulüne göre davacı yüklenici tarafından inşa edilmesi olduğu anlaşılmaktadır.Sözleşmenin “Barter Şartları” başlıklı 7. Maddesinde; “1- Bu madde konusu, barter karşılığı işveren tarafından yükleniciye %80 işi karşılığında ... dairenin 500.000,00 TL (BeşYüzBinTL) karşılığı verilmesidir. 2- Yüklenicinin barterdan vazgeçmesi durumunda işveren işbu sözleşmenin karşılığında taahhüt etmiş olduğu barter bedelinin %30'unu iptal edecektir. 3-Yüklenici cayma durumunu işverene yazılı tebliğ edecektir. 4-Yine sözleşmeden cayma halinde, işveren 500.000 TL ve altı barter karşılıklarında yapılan hakkediş tutarını 180 gün sonra 18 ay sıralı çek, 500.000,01 TL 1.000.000,00 TL arası barter karşılıklarında yapılan hakkediş tutarının 240 gün sonra 36 ay sıralı çek, 1.000.000,01 ve üstü barter karşılıklarını 360 gün sonra 60 ay sıralı çek şeklinde öder.” Yine sözleşmenin “İşin Kdv Hariç Toplam Yapım Bedeli Ve Ödenme Şekli” başlıklı 8. Maddesinde, malzeme +işçilik+ ... primi dahil olmak üzere yapılacak işin birim fiyatlarının liste halinde gösterildiği, her ayın sonunda, hakediş yapılacağı, hakedişlerde karşılıklı ölçüm yapılacağı, hakediş raporundaki tutarın %80'si daire fiyatından düşülecek olup, %20'si nakit olarak bir sonraki ayın 20'sinde ödeneceği, %80 iş karşılığı olan daire ...'den olup C7 nolu dairedir. 500.000,00 TL, C 7 nolu dairenin bedeli olduğu belirtilmiştir.Bu durumda, davacı ile davalı şirket arasında 23.11.2018 tarihinde eser sözleşmesi imzalandığı, akdedilen bu sözleşme sonucunda davalı işverenin projeleri olan ... ve ... Projelerinde, sözleşmede belirtilen şekilde, projenin mermer yapım işlerinin tamamlanmasıyla iş bedelinin %20'sinin nakit ödeneceği, %80'lik kısmına karşılık olarak ise dava konusu ... İli, ... bağımsız bölümün yüklenici olan müvekkil şirkete verileceği kararlaştırılmıştır.Dava konusu taşınmazın davalı şirketin tapu sicilinde kendi adına kayıtlı bir taşınmaz olmadığı, davalının dava dışı arsa sahipleri ile usulüne uygun şekilde noterde düzenleme şeklinde yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile yapacağı inşaat nedeniyle kendine düşecek bağımsız bölümlerden biri olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda davalı tarafından davacıya gayrimenkul satış vaadinde bulunulmamakta, ancak davalının sahip olduğu devir ve tescil etme hakkı bir şahsi hak olarak davacıya devredilmektedir. Böyle bir devir sözleşmesi şekil şartına bağlı olmadığından taraflar arasındaki yazılı sözleşme geçerlidir.Taraflar arasındaki eser sözleşmesine konu projelere konu dairelerin teslim tarihleri ve dava tarihi gözetildiğinde, davalının zamanaşımı definin yerinde olmadığı, sözleşmeye konu ... ve ... projelerine konu dairelerinin tamamının tamamlanarak teslim edildiği ihtilafsız olmasına göre, sözleşmenin feshine ya da eksik iş ve/veya kusurlu iş nedeniyle davacı yüklenicinin temerrüde düşürüldüğüne yönelik herhangi bir delile dosyada rastlanılmadığından davacı yüklenicinin sözleşme gereği üzerine düşen bütün edimlerin yerine getirdiğinin kabulü gerekir. Başka bir ifadeyle kural olarak sözleşmenin feshedilmediği veya işten el çektiği kanıtlanmadığı sürece imalatın yüklenici tarafından yapıldığı kabul edilmelidir. Bu kabul, fiili karine niteliğinde olup, iş sahibi bunun aksini ispat edebilir. Bir başka anlatımla iş sahibi, eseri kendisinin tamamladığını, yüklenicinin işi terk ettiğini, yani sözleşmenin sona erdiğini kanıtlamakla yükümlüdür. Dolayısıyla somut olayda, sözleşme konusu işin davacı yüklenici tarafından değil de, 3. kişi/kişiler tarafından yapıldığını davalı ispat etmelidir. Davalı iş sahibi tarafından işlerin yüklenici tarafından tamamlanmadığı belirtilmiş olmasına rağmen buna dair bir delil tespiti yaptırılmadığı gibi işlerin yarım bırakıldığına dair başkaca bir delil de sunulamamıştır. Bu durumda, karinenin aksinin ispat yükü kendisinde olan davalı iş sahibince işlerin yüklenici dışında kendisi veya 3. kişiler tarafından tamamlandığının ispat edilememiş sayılması gerekir.Dava sırasında davalı şirketin iflasına karar verildiği, müflis davalı şirket iflas dairesinin davaya dahil edildiği ve taraf teşkili sağlanmakla; az yukarıda belirtilen gerekçe doğrultusunda, davacının edimlerini ifa ettiği ve karşılığı dava konusu taşınmazın devrini talep etmekte haklı olduğundan davanın kabulüne dair aşağıdaki karar verilmiştir.HÜKÜM
:Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜNE, ... İli, ... bağımsız bölümün davalı müflis ... İnşaat Emlak Mimarlık..Ltd Şti adına olan tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tapuya KAYIT VE TESCİLİNE,2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 232.254,00.-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 8.555,83.-TL peşin harç ile 49.508,00.-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 174.190,17.-TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 416.000,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,4-Davacı tarafça yapılan 179,90.-TL Başvurma harcı, 8.555,83.-TL Peşin harç, 1.912,35.-TL Keşif harcı, 49.508,00.-TL tamamlama harcı, 4.400,00.-TL bilirkişi ücreti, 3.750,00.-TL araç gideri ve 188,00.-TL tebligat-posta masrafı olmak üzere toplam 68.494,08.-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE,5-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın hükmün kesinleşmesinden sonra 6100 sayılı HMK'nun 333. Maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ... açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Başkane-imzaÜyee-imzaÜyee-imzaKatipe-imza