bölge adliye mahkemesinden kira sözleşmesine dayalı bono menfi tespit davasında görevli mahkemenin belirlenmesi kararı.

Bölge Adliye Mahkemesinden Kira Sözleşmesine Dayalı Bono Menfi Tespit Davasında Görevli Mahkemenin Belirlenmesi Kararı.

Özet: Bölge Adliye Mahkemesi, kira ilişkisinden kaynaklandığı iddia edilen bir bonoya dayalı menfi tespit davasında, Asliye Ticaret Mahkemesi ile Sulh Hukuk Mahkemesinin ayrı ayrı görevsizlik kararı vermesi üzerine yargı yerini belirleyerek, davanın temelinde kira sözleşmesinin bulunması ve HMKnın 4/1 maddesi uyarınca kira ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda Sulh Hukuk Mahkemelerinin münhasır yetkili olması nedeniyle, uyuşmazlığın Sulh Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğine oy birliğiyle karar vermiştir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

37. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

: █████████

KARAR NO

: █████████

KARAR TARİHİ

: █████/2025

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2023

NUMARASI

: ████████ 2023/5

DAVANIN KONUSU

: Menfi Tespit

Taraflar arasındaki davada İstanbul 8. Sulh Hukuk Mahkemesi ile İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R İstanbul 8. Sulh Hukuk Mahkemesince, "...Davaya dayanak olarak kıymetli evrak olan bono olduğundan, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "...somut olayda davacının davaya konu bononun kira sözleşmesine dayalı olarak verildiğini iddia etmiş olması karşısında bononun kira sözleşmesinden kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususunu Sulh Hukuk Mahkemesinin değerlendirmesi gerektiği..." gerekçesiyle görevsizlik yönünde karar vermiştir. Dava, kira ilişkisinden kaynaklı olarak verildiği iddia olunun bonoya dayalı olarak başlatılan takip sebebiyle borçlu olunmadığının tespiti ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. 6100 sayılı HMK'nın 4/1. maddesi gereğince sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; ...kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalara bakmakla görevlidir. Kambiyo senedinden kaynaklanan davalarda göreve ilişkin değerlendirme yapılırken senedin düzenlenmesine esas temel hukuki ilişki ve tarafların sıfatına da bakılması gerekmektedir. Somut olayda, davacı vekili, takibe konu senedin, kiralama sözleşmesine istinaden verildiğini iddia ederek işbu davayı açmış, davalı tarafından da kira sözleşmesi inkar edilmemiş, ancak senedin kira sözleşmesine istinaden değil, verilen borç para karşılığı düzenlendiği savunulmuştur. Bu tür davalarda görev konusu davacının ileri sürdüğü maddi vakıalar ve talep sonucuna göre belirlenmesi gerekmektedir. Uyuşmazlık, senedin, kira sözleşmesi kapsamında verilip verilmediği, verilmiş ise (sözleşmenin süresinden önce karşılıklı feshedildiğinden bahisle) karşılıksız kalıp kalmadığı noktasında toplandığına ve bunların ispatı meselesi sübut ve esasa ilişkin olup, görevin belirlenmesine bir etkisi olmamasına göre, davanın, kira uyuşmazlıklarında münhasır görevli olan sulh hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi esas no: █████████ karar no: █████████; İST BAM 35 HD dosya no: █████████ karar no: █████████; İST BAM 55 HD dosya no: █████████ karar no: █████████)

SONUÇ

: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince İstanbul 8. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE █████/2025 gününde oy birliğiyle karar verildi.