İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesinde, gemi acentesinin demir tarayarak doğalgaz boru hattına yaklaşan gemiye Kıyı Emniyetince verilen tartışmalı römorkör hizmeti bedelinin iadesi talepli kurtarma ve yardımdan kaynaklanan alacak davası.
Özet: Bu dava, davacı gemi acentesinin, kötü hava koşullarında güvenli demirlediğini iddia ettiği gemisine, davalı Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğünün habersiz ve haksız yere plansız römorkör hizmeti verdiğini ve tahsil edilen ücretin faiziyle birlikte iadesini talep etmesi; davalının ise geminin demir tarayarak doğal gaz boru hattı üzerine sürüklenerek ciddi tehlike oluşturduğunu, verilen hizmetin mevzuata uygun ve zorunlu olduğunu savunması üzerine açılmış olup, bilirkişi raporu geminin demirleme bölgesi dışında olduğunu ve sonrasında boru hattı üzerine sürüklendiğini tespit etmiştir.
T.C.
İSTANBUL17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)ESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:███████DAVA
:Alacak (Kurtarma Ve Yardımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
:█████/2024KARAR TARİHİ
:█████/2025Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kurtarma Ve Yardımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... Limited Şirketi'nin ... Bayraklı ... IMO numaralı M/V ... isimli geminin acenteliğini üstlendiğini, Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü'nün Türk Ticaret Kanunu madde 16 uyarınca tüzel kişi tacir sayılan bir Kamu İktisadi Kuruluşu olduğunu, müvekkilinin acenteliğini yapmış olduğu M/V ... gemisinin 25.11.2023 - 26.11.2023 tarihindeki kötü hava koşulları nedeniyle münferit iki diğer gemi ile birlikte Kartal, İstanbul mevkisinde demir attığını, bahsi geçen tarihte tüm Türkiye'yi etkisi altına alan şiddetli fırtınalar meydana geldiğini, birçok geminin fırtına nedeniyle olumsuz durumlar ile yüzleştiğini, dava dışı gemi kaptanının kötü hava şartlarının yaratabileceği olumsuzlukları göz önünde bulundurarak gerekli tedbirleri aldığını, makul özeni göstererek güvenli bir noktada demir attığını, müvekkili şirketin acenteliğini yapmakta olduğu bahse konu ...'a ait ... Boru Hattı'na uzak, güvenli mesafede demir atmış olmasına rağmen Gemi Trafik Hizmetleri tarafından M/V ... isimli gemi de dahil olmak üzere demirleyen üç gemiye ...'a ait ... Boru Hattı'na yakın oldukları iddiası ile müvekkili şirketin ve kaptanın bilgisi dışında herhangi bir bildirim yapılmaksızın davalı kurum tarafından 26.11.2023 itibariyle başlayan ve 28.11.2023 tarihi itibariyle sona eren plansız römorkör hizmeti verildiğini, Davalı Kurum tarafından m/v ... için hizmet tarihi 26-27-28.11.2023 olan toplamda 607.862,41 TL tutarındaki tahakkuk fişinin müvekkili şirkete iletildiğini, talep edilen hizmet tutarına binaen müvekkili şirket tarafından ihtirazi kayıt ile ödeme yapıldığını, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulduğunu, İstanbul Arabuluculuk Bürosu'nun 2024/... büro dosya numaralı ve 2024/... arabuluculuk numaralı dosyası üzerinden arabuluculuk başvurusu yapıldığını, arabuluculuk sürecinin anlaşmama ile sonuçlandığını belirterek fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile haksız ve hukuka aykırı olarak tahakkuk ve tahsil edilen 607.862,42 TL'nin ödeme tarihi olan 14.12.2023 tarihinden itibaren bankalarca TL cinsinden mevduata uygulanacak en yüksek faiz ile birlikte davalı kurumdan tahsil edilerek davacı müvekkili şirkete ödenmesine, yargılama, harç ve masrafların davalı kuruma yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili kuruluşun Kamu İktisadi Kuruluşu olduğunu, müvekkili kuruluşun mevzuatın ve yasaların kendisine vermiş olduğu görev ve yetki tahtında Belize bayraklı ... IMO nolu ... gemisine 25-28 Kasım 2023 tarihlerinde plansız refakat hizmeti verdiğini, ... gemisinin deniz doğalgaz boru hattı için ciddi tehlike ve risk teşkil ettiğini, 25 Kasım 2023 günü saat 08.45'te Belize bayraklı ... adlı geminin Kartal F demir bölgesine demirlediğinin ...'e rapor edildiğini, 26 Kasım 2023 günü geminin hava muhalefeti nedeniyle demir tarayıp ...'a ait su altı boru hattına kadar sürüklendiğini ve boru hattının üzerinde olduğu ... tarafından tespit edildiğini, daha sonra da gemi ilgililerine mevcut konumu hakkında hakkında bilgi verildiğini, emniyet maksatlı olarak demirini taramamasının bildirildiğini, 28 Kasım 2023 günü saat 14.05'de ... gemisinin kablo hattı incelemesi için hareket ettiğini, 17.50'de ... gemisinin ... gemisinin kablo hattından neta olduğunu ...'e bildirdiğini, ... Liman Başkanlığı'nın talimatıyla ... isimli gemiye █████/2023 günü saat 11.40 ile █████/2023 günü saat 00.00'a kadar müvekkili kuruluş tarafından plansız refakat hizmeti verildiğini, ... isimli geminin █████/2023 tarihinde saat 08.45'de Kartal mevkinde 40 derece 50.5 dakika Kuzey 29 derece 11.3 dakika Doğu koordinatlarında demir attığını, █████/2023 tarihinde kötü hava şartları nedeniyle demir tarayarak sürüklendiğini ve sualtı doğalgaz boru hattının tam üzerinde bulunduğunu, müvekkili kuruluş tarafından verilen hizmetin her aşamasının ... gemisi kaptanı ve davacı acenteye bildirildiğini, verilen hizmetin gemi kaptanı ve davacının bilgisi dahilinde olduğunu, plansız refakat hizmeti ücretinin müvekkili kuruluş mevzuatı tahtında belirlendiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkememiz dosyasına sunulan █████/2024 tarihli bilirkişi raporunda;Dava konusu geminin dosyada mevcut VTS görüntülerinde 25.11.2024 saat 08:45 itibariyle demir bölgesi dışında, doğalgaz boru hattı ile demir bölgesi dış sınırının ortalarında demirli halde görüldüğü, 26.11.2023 saat 11:17 görüntüsünde ise tarayarak boru hattının üzerine geldiği, sonraki görüntülerde de boru hattı üzerinde olduğunun görüldüğü, 26.11.2023 saat 12:03 görüntüsünde Kurtarma 10 römorkörünün de görüntülerde yer aldığı, bu kapsamda davacının reel refakat hizmeti verildiği yönündeki iddiasının temelsiz olduğunun anlaşıldığını, dosyada mevcut CD ve ses kayıt dökümlerinden dava konusu geminin ... tarafından 26.11.2023 saat 10:02:36’da aranarak “demirinizi vira etmeyin, pozisyonunuz şu anda kablo hattına çok yakın, bizden talimat bekleyin” bilgisinin verildiği, 26.11.2023 saat 11:30’da ... tarafından Kurtarma 10 römorkörüne “... ve ... gemilerinin arasında uygun yerde beklemeniz talimatı verildi” bilgisinin verildiği, 26.11.2023 saat 12:09’da ... tarafından dava konusu gemi aranarak “Kurtarma 10 römorkörü sizin için beklemektedir” bilgisinin verildiği ve dava konusu gemi ise “anlaşıldı” şeklinde cevap verdiğinin duyulduğu, dava konusu geminin de refakat için bilgilendirilmiş olduğunun anlaşıldığını, “... gemisi boru/kablo hattı üzerine demirleme şüphesi” konusuyla düzenlenen belgede “Geminin boru/gaz hattı üzerine demirleme şüphesinden dolayı ... ilgilileri ile görüşüldüğü, gemiye 26.11.2023 saat 10:00’da demirini almaması talimatı verildiği” kayıt altına alındığı, Kurtarma 10 Römorkörü Kaptan Raporunda “26.11.2023 saat 11:37’de ... tarafından ... ve ... gemilerine Kartal demir bölgesinde refakat edilmesi gerektiği talimatının alındığı ve 11:40’da rekata başlandığı, … ... gemisinin 28.11.2023 saat 17:50’de ... gemisinin kablo hattından neta olduğu bilgisini ...’e ilettiği, … 28.11.2023 saat 21:45’de ... gemisinin demir alarak Kartal demir sahasına ilerlemeye başladığı, …” belirtildiği, bu rapordan Kurtarma 10 römorkörünün ... gemisine 26.11.2023 saat 11:40 ile ... gemisinin kablo hattından neta olduğunun anlaşıldığı 28.11.2023 saat 17:50’ye kadar 54 saat 10 dakika refakat/bekleme hizmeti verdiği, dosyada mevcut ... Liman Başkanlığı tarafından gönderilmiş olan talimatta “... ... Tic. Ltd. Şti.’nin acenteliğini yapmakta olduğu ... isimli geminin 25.11.2023 saat 08:45 sularında Kartal demir sahasına demirlediği, ancak geminin 26.11.2023 saat 10:00 sularında demir tarayarak doğalgaz boru hattı üzerine sürüklendiğinin tespit edilerek Başkanlıklarına bilgi verildiği (... tarafından), konu geminin demirin almaması, konumunu koruması ve yetkililerin kontrol ve gözetimi altında her türlü emniyet tedbirlerinin alınması hususunda bilgi ve gereği yapılması” talimatının verildiği, yazının dağıtımı Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğüne, davacı acenteye ve ... Doğal Gaz İletim 2.Bölge’ye yapıldığı, davacı acentenin de dağıtım adresi olarak yazıda yer aldığı, bilgilendirildiğinin anlaşıldığı, ... talimatıyla Derinsu Dalgıçlık tarafından hazırlanan “... gemisi çapa takılması sonucu mevcut durum inceleme raporu” konulu raporda; çalışmalarda ... isimli geminin kullanıldığı, … dava konusu geminin konumuna ve manevralarına ait görsellere, hava koşullarına ve kullanılan ekipmanlara yer verildiği, sonuç değerlendirmesi olarakta boru hattı üzerinde deplasman gözlenmediği, herhangi bir hasar, yer değişimi, moloz veya tel&kablo teması gözlenmediği tespitleri yapıldığı, davalının cevap dilekçesinde “... Liman Başkanlığı talimatı ile 26.11.2023 saat 11:40 ile 28.11.2023 saat 00:00’a kadar refakat hizmeti verildiğini” ifade edildiği, bu saatler arasında refakat hizmeti süresinin 36 saat 20 dakika olduğu, davalının tahakkuku 23 saat 30 dakika üzerinden yaptığının görüldüğü, ... T.3 Deniz Vasıtaları Kiralama Esas Ücret Tablosu ve 1 nolu bendine göre (römorkör bekleme ücreti esas ücretin yarısıdır) ücretlendirmeyi 1.430 Usd’nin yarısı olan 715 Usd üzerinden tahakkuk ettirdiğinin görüldüğü, 2 saat 30 dakika refakat yol ücreti x 1.430 Usd + %50 tatil zammı = 5.362,50 Usd, 2 saat bekleme x 715 Usd + %50 tatil zammı = 2.145,00 Usd, 19 saat bekleme x 715 Usd = 13.585,00 Usd olmak üzere toplam 21.092,50 Usd olduğu, Kurtarma 10 römorkörünün ... gemisine 26.11.2023 saat 11:40 ile ... gemisinin kablo hattından neta olduğunun anlaşıldığı 28.11.2023 saat 17:50’ye kadar 54 saat 10 dakika refakat/bekleme hizmeti verdiği düşünüldüğünde tahakkuk ettirilen 23 saat 30 dakika refakat ücretinin, aynı anda 2 gemiye birden hizmet verilmesi (... gemisi ile birlikte) kapsamında azaltılmış olduğunun düşünüldüğü, kadri marufunda olduğu, ... Liman Başkanlığı yazısı/talimatı ile dava konusu geminin taramak suretiyle doğalgaz hattı üzerine gelmesi neticesinde davacının da bilgisinde olarak verilmiş olan refakat hizmeti ücretinden davacının sorumlu olduğu, ücretin kadri marufunda olduğu sonuç ve kanaatlerine varılmıştır.Mahkememiz dosyasına sunulan █████/2024 tarihli ek bilirkişi raporunda; ... Liman Başkanlığı yazısı/talimatında geçen "her türlü emniyet tedbirlerini alınması" ibaresinin alınması gereken tedbirler konusunda inisiyatifi ... verildiği, ... tarafından römorkör görevlendirilmesi bu yazıda kast edilen tedbirlerden olduğu, yazıda "█████/2023 tarihnde 10.18 LT'da Sektör Yalova ... gemisine demir alabileceğini ancak demir bölgesinden ayrılmamasını bildirdi" ibaresinin bulunmasının o esnada demirde bulunan ... gemisine verilen talimatı içerdiği, ... isimli geminin doğalgaz boru hattı yakınlarında olmadığının dosyaya sunulan VTS görüntü ve ses kayıtlarından anlaşıldığı, aynı anda hem ... ve hem de ... gemilerine hizmet verilmiş olması dikkate alındığında Hizmet Bilgi Formunun ... gemisine ait olması hizmetin verilmediği gerçeğini değiştirmediği, ... adına olan formun ...’den istenmesinin Mahkemenin takdirinde olduğu, aynı anda gemilerden birinin ve/veya hepsinin çekilmesi/itilmesini gerektiren bir durum ortaya çıkması halinde ... tarafından başka bir römorkör görevlendirilebileceği, rapor başlığının 25-26.11.2023 tarihlerinde hasar olup olmadığına ilişkin olmasının ... gemisine refakat verilmesi gereken koşulların 27.11.2023 tarihi ve sonrasında değiştiği anlamına gelmediği, refakat hizmetinin verilmesinin ortadan kalktığı koşullar ... gemisinin kablo hattından neta olduğunun anlaşıldığı 28.11.2023 saat 17:50 itibariyle olduğu, tahakkuk fişi üzerinde el ile yapılan hesaplama ... T.3 Deniz Vasıtaları Kiralama Esas Ücret Tablosu ve 1 nolu bendine göre yani tarifeye göre yapıldığı, bu hesabın fiş üzerinde yapılması sadece bilirkişilerin işini kolaylaştırmaktan öteye gidemeyeceği, hesabın bilirkişi heyetince yapılan hesapla da doğrulandığı, aynı tarifeye göre yapılan hesapla sonucun farklı çıkmasını beklemek matematik ile bağdaşmadığı, davacı vekili tarafından sözü edilen süre 23 dakikadan ibaret olduğu, ... gemisine 26.11.2023 saat 11:40 ile geminin kablo hattından neta olduğunun anlaşıldığı 28.11.2023 saat 17:50’ye kadar 54 saat 10 dakika refakat/bekleme hizmeti verildiği ve tahakkuk ettirilen sürenin ise 23 saat 30 dakika olduğu düşünüldüğünde takdirin Mahkemeye ait olduğu, kök raporda yer alan sonuç ve kanaatlerinde bir değişikliğin bulunmadığı, nihai takdirin Mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Dava, alacak davası olup uyuşmazlığın davalının ... gemisine verdiği römörkaj hizmetinin gerekli olup olmadığı, davalının davacıdan römorkaj ücreti talep etme şartlarının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise davalının talep edebileceği römörkaj hizmetinin miktarının tespitinden ibaret olduğu anlaşıldı.Davacı taraf ... ımo numaralı ... Geminin, Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi'ne ait Ambarlı — Pendik Deniz Doğalgaz Boru Hattı'na uzak, güvenli mesafede demir atmış olmasına rağmen Gemi Trafik Hizmetleri (Bundan sonra “...” olarak anılacaktır.) tarafından m/v ... isimli gemi de dahil olmak üzere demirleyen üç gemiye ...'a ait Ambarlı — Pendik Deniz Doğalgaz Boru Hattı'na yakın oldukları iddiası ile, herhangi bir bildirim yapılmaksızın Davalı Kurum tarafından 26.11.2023 itibariyle başlayan ve 28.11.2023 tarihi itibariyle sona eren plansız römorkör hizmeti verildiğini, bu römorkör hizmetinin fiilen yapılmadığını ileri sürerek davalı tarafa ödenen bedelin iadesinin talep etmektedir.Dosyaya ... gemisine ait seyir planı, kaza arıza ve diğer olaylar bildirim formu, Kurtarma 10 römorkörüne ait gemi jurnali, ilgili tarife sunulmuş olup anılan belgeler ve bilirkişi raporu raporu birlikte değerlendirildiğinde; ... gemisinin 25.11.2024 saat 08:45 itibariyle demir bölgesi dışında, doğalgaz boru hattı ile demir bölgesi dış sınırının ortalarında demirlediği, 26.11.2023 saat 10:02:36 ... tarafından geminin aranarak “demirinizi vira etmeyin, pozisyonunuz şu anda kablo hattına çok yakın, bizden talimat bekleyin” bilgisinin verildiği,26.11.2023 saat 11
:17 'de boru hattının üzerine geldiği, bunun üzerine Kurtarma 10 römorkörünün olay mahalline geldiği ve refakat hizmeti verilmeye başlandığı, ... Liman Başkanlığının yazısına göre 54 saat 10 dk refakat hizmeti verildiği, Karasularımızda seyir emniyeti ile can, mal , deniz ve çevre güvenliğinin sağlanması amacıyla, davalının görevlendirilmiş olduğu, Kurtarma 10 römorkörü ile verilen “Plansız Refakat” hizmeti ile geminin ve ... hattının muhtemel deniz tehlikesi içinde bulunmasının önlenmiş olduğu, bilirkişi raporunda verilen hizmetin yönetmeliğe, Kurtarma 10 Römorkörünün indirim yapılmış ücretinin tarifelere uygun olduğunun belirtildiği, buna göre ödenen bedelin davacıya iadesinin gerekmediği anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM
:1-Davanın REDDİNE,2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 10.380,78 TL den karar harcı olan 615,40 TL nin mahsubu ile fazla alınan 9.765,38 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,3-Davalı vekili için takdir edilen 95.179,36 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,4-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 3.600,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,Dair, davalı tarafın yüzüne karşı davacı taraf yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip ...e-imzalıdırHakim ...e-imzalıdır