Basım ve gazetecilik işyerinde itibari hizmet süresi tespitinde, sigortalının zararlı fiziksel dış etkenlere maruziyetinin ve çalışma koşullarının detaylı incelenmesi gerekliliği ile eksik incelemeye dayalı hükmün bozulması.
Özet: İş Mahkemesinin basım ve gazetecilik işyerinde çalışan davacının itibari hizmet süresinin tespitine ilişkin kararını bozan Yargıtay, bu tür bir tespit için sigortalının 506 sayılı Kanunun ek 5/II. maddesinde belirtilen fiziksel dış etkenlere fiilen maruz kalma koşullarının somut olarak ortaya konulması gerektiğini, mahkemenin keşif, tanık anlatımları ve bilirkişi raporunun soyut kalması nedeniyle eksik inceleme yaptığını belirterek; davacının çalıştığı bölümlerin, maruz kaldığı zararlı etkenlerin, gürültü ve tehlike düzeylerinin ölçümleme yöntemiyle açıklığa kavuşturulmasını, işyeri krokisi ve özlük dosyası gibi somut kanıtlarla desteklenmiş detaylı bir inceleme yapılmasını ve 5510 sayılı Kanunun geçici 7. maddesinin dikkate alınmasını gerekli görmüştür.
Mahkemesi
:İş MahkemesiNo
:265-912Davacı, çalıştığı iş ve işyeri itibariyle 2005 yılı ve öncesi itibari hizmet süresinin tespiti ile sigortalılık süresine eklenmesine karar verilmesini istemiştir.Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar verilmiştir.Hükmün, davalıların vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.Basım ve gazetecilik işyerindeki çalışma koşulları nedeniyle itibari hizmet süresinden yararlanabilmek için, sigortalının basım ve gazetecilik işyerinde çalışmış olması yanında, 506 sayılı Yasanın Ek 5/II. maddesinin (a-f) işaretli alt bentlerinde yazılı fiziksel dış etkenlerden birinin de çalışan yönünden gerçekleşmesi zorunluluğu bulunmaktadır.Davacının, davalı işverene ait işyerindeki çalışmalarının itibari hizmet süresinden yararlanmayı gerektirir koşullarda geçip geçmediğinin tespiti amacıyla, bilirkişi kurulunun katılımıyla yapılan keşifte, işyerine ilişkin gözlemler keşif tutanağına yansıtılmadığı gibi; hükme dayanak alınan tanık anlatımları soyut nitelikte olup, bilirkişi raporu ise, işyeri ortamında bulunan sağlığa zararlı maddelere ve gürültü düzeyine ilişkin soyut bilgilere yer veren içerikle düzenlenmiştir.Hal böyle olunca, davacının, işyeri özlük dosyası celp edilerek, davaya konu dönemde davacının işyerinin hangi bölümlerinde fiilen çalıştığı belirlenerek, birimlerin birbirlerine bağlantı ve uzaklıkları ile bir bölümdeki fiziksel dış etkenlerden diğer bölümlerdeki çalışanların etkilenme dereceleri belirlenip; davacının çalıştığı kısmı gösterir işyeri krokisi de eklenerek, çalışmaların itibari hizmet süresinden yararlanmayı gerektirir işyeri koşullarında geçip geçmediğinin belirlenmesine yönelik incelemede; yapılan işin niteliği, özellikleri ve buna bağlı olarak hangi olumsuz dış etkenlere maruz kalındığı; gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerdeki çalışma düzeniyle, çalışmanın gerçekleştiği saatler, gürültü düzeyi ve kullanılan maddelerin, insan sağlığı için tehlike düzeyi ölçümleme yöntemiyle ortaya konulduktan sonra, davacının işyerinde çalıştığı birim veya birimlerin koşulları ile yapmakta olduğu işin niteliğine göre hangi zararlı etkenlerden ne şekilde etkilendiği hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde açıklığa kavuşturulup, davacının itibari hizmet süresinden yararlanması gereken sürenin somut kanıtlara dayalı olarak ortaya konulması gereği üzerinde durulmaksızın, ayrıca, 5510 sayılı Yasanın Geçici 7. maddesinin 2. fıkrası gereği 506 sayılı Yasanın Ek 6. maddesinin uygulama kabiliyetinin bulunmadığı gözetilmeksizin, eksik incelemeye dayalı hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.O hâlde, davalıların vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.SONUÇ
: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 11.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.