Denizcilik ihtisas mahkemesi tarafından incelenen nakliyat emtea sigorta rücu davası, hasarlı gıda taşımasında konişmento kaynaklı uluslararası yetki uyuşmazlığı ve tazminat talebi.
Özet: Belçikadan Türkiyeye taşınan emtiada konteynerdeki delikten sızan su nedeniyle oluşan hasarı sigortalısına ödeyen sigorta şirketinin, taşıyandan rücuen tazminat talebiyle açtığı davada, mahkeme, ilk yetkisizlik kararının istinaf tarafından kaldırılmasının ardından yeniden yapılan yargılamada, konşimentodaki yetki şartı gereği uyuşmazlığın yabancı bir ticaret mahkemesinde çözülmesi gerektiği kanaatine vararak, yabancılık unsuru taşıyan bu davanın milletlerarası yetkisizlik nedeniyle reddine yol açacak bir değerlendirme yapmıştır.
T.C.
İSTANBUL17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)ESAS NO
:███████ EsasKARAR NO
:████████DAVA
:Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ
:█████/2023KARAR TARİHİ
:█████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilince dava dışı ... San. Paz. Ve Tic. AŞ'ye ait gıda emtiasının 18.02.2021-2022 vade tarihli nakliyat emtea taşıma sigorta poliçesi ile taşıma rizikolarına karşı sigorta örtüsü altına alındığını, Belçika'dan Türkiye'ye taşınan emtianın konteynerdeki delikten sızan su ile hasarlandığını, alınan ekspertiz raporunda ... numaralı konteynerin stoklama ve gemiye yükmele/tahliye işlemleri sırasında tavan üst kısmından almış olduğu darbe sonucu tavanında delik oluşması ve buradan sızan yağmur suyu ile hasarlandığının tespit edildiğini, ekspertiz incelemesi sonucu belirlenen 1.600,83 Euro'nun ödenerek sigortalının haklarına halef olunduğunu ileri sürerek, 1600,83 Euron'un 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesine göre işleyecek faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .... tarafından dava konusu taşıma ile ilgili olarak düzenlenen konşimentoda, taşıyana karşı doğan tüm taleplerin ve uyuşmazlıkların ... Ticaret Mahkemeleri tarafından başkaca hiçbir ülke mahkemesinin yetkisi olmaksızın münhasıran çözüme kavuşturulacağının düzenlendiğini, hasarın ne zaman ve nasıl meydana geldiğinin ve zararın nasıl hesaplandığının belli olmadığını, yükteki ıslaklığın deniz suyundan kaynaklandığının ancak gümüş nitrat testi yapılarak tespit edilebileceğini, gümüş nitrat testi ile ıslanlığın deniz suyundan kaynaklandığı tespit edilmeyen hallerde taşıyanın bir sorumluluğu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.Mahkememizin █████/2023 tarih ve ... sayılı kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nin █████/2024 tarih ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı ilamıyla kaldırılarak yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.Dava; Davacının sigortalısına ödediği hasar bedelinin tazmini istemi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.Mahkememizin █████/2023 tarih ve ... sayılı kararı ile; konişmentodaki yetki şartına göre somut uyuşmazlık yönünden ... Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğu kanaatine varıldığından, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar verildiği, hükmün istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi'nin █████/2024 tarih ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı ilamı ile kararın kaldırılarak Mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapıldığı görülmekle yeniden yapılan yargılamada; Davalı vekili tarafından konişmentoda bulunan yetki kaydı nedeniyle Milletlerarası yetki itirazında bulunulmuş olmakla öncelikle bu hususta değerlendirme yapılması gerekmektedir.Davalı acentenin yük teslim onayı vermiş olduğu görülmekle taşıyana izafeten husumet yöneltilebileceği, bu suretle taraf teşkilinin sağlanmış olduğu, dava konusu taşımanın ... numaralı taşıma senedi tahtında ... Limanında Gebze Limanına yapıldığı, uyuşmazlık yabancılık unsuru taşıdığından yetki itirazının MÖHUK kurallarına göre belirleneceği, MÖHUK 47.maddesinde, "yer itibariyle yetkinin kamu düzeni veya münhasır yetki esasına göre tayin edilmediği hallerde taraflar arasındaki yabancılık unsuru taşıyan ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşma yapılabileceği" düzenlemesinin bulunduğu, konişmentonun arka yüzünde yer alan taşıma şartlarının düzenlendiği 31.maddesinde sözleşmeden doğan taleplerde ... Ticaret Mahkemesinin yetkili olacağının belirtildiği, taşımaya ilişkin düzenlenen konişmentonun taşıyanın yabancı acentesi tarafından imzalandığı, dosyaya sunulan mal faturasına göre satışın navlun bedeli ödenmiş satış olduğunun görüldüğü, Türk acentenin taşıma sözleşmesini yaptığına ya da taşımayı üstlendiğine dair navlun faturası veya başkaca bir delilin bulunmadığı, bu nedenle münhasır yetkiden bahsedilemeyeceği, davalının Türkiye acentesinin yük teslimat formu, gümrük beyannamesi düzenlemesinin TTK 105/1 maddesi anlamında taşımaya aracılık olarak kabul edilemeyeceği, Mahkememizce benzer nitelikteki uyuşmazlıklarda verilen hükümlere dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13.Hukuk Dairesinin █████████ Esas ████████ Karar ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43.Hukuk Dairesinin ████████ Esas ████████ Karar sayılı ilamlarının da bu doğrultuda olduğu, TTK'nun 1237.maddesinde taşıyan ile konişmento hamili arasındaki hukuki ilişkilerde konişmentonun esas alınacağı, sigortalının yükü teslim aldığı anlaşıldığından, konişmentodaki yetki şartının sigortalı gönderilen ve buna göre davacı açısından da bağlayıcı olduğu kabul edilmekle, konişmentodaki yetki şartına göre somut uyuşmazlık yönünden ... Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğu kanaatine varıldığından, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
:1-Davalının milletlerarası yetki itirazının kabulü ile Mahkememizin yetkisizliği nedeni ile davanın USULDEN REDDİNE,2-Karar harcı olan 615,40 TL'den peşin alınan 575,91 TL'nin mahsubu ile bakiye 39,49 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,3-Davalı vekili için takdir edilen 30.000,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,4-Mahkememizin bozma öncesi verilen kararında Arabulucuk Ücreti tahsil edildiğinden, yeniden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.█████/2025Katip ...e-imzalıdırHakim ...e-imzalıdır