Trafik kazasında olay yerini terk eden sigortalıya sigorta şirketinin maddi hasar bedeli rücu davası istinaf incelemesi ve zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartlarının yorumlanması.
Özet: Bir trafik kazası sonrası sigortalı aracın sürücüsünün olay yerini terk etmesi üzerine üçüncü tarafa ödenen hasar ve değer kaybı tazminatlarını sigortalısından rücuen talep eden sigorta şirketinin açtığı itirazın iptali davasında, ilk derece mahkemesinin davayı reddetmesi üzerine istinaf yoluna başvuran davacı, 01.06.2015 tarihli ZMSS Genel Şartlarında olay yerini terk etmenin müstakil bir rücu sebebi olduğunu, sürücünün kaçışının denetim imkanlarını ortadan kaldırdığını ve mahkemenin hatalı karar verdiğini ileri sürerken, istinaf mahkemesi olayın "bedeni hasara neden olan trafik kazalarında" rücu hakkı doğuran madde kapsamında olup olmadığını değerlendirmektedir.
T.C.
İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ9.HUKUK DAİRESİT Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A RESAS NO
:█████████KARAR NO
:████████İNCELENEN DOSYANINMAHKEMESİ
:BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARAR TARİHİ
:█████/2022NUMARASI
:████████ Esas - ███████ KararDAVA
:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)KARAR TARİHİ
: █████/2025Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıya ait ... plakalı ... marka motorlu aracın zorunlu mali mesuliyet sigortası ile █████/2016 tarihinde müvekkili ... Sigorta tarafından yapıldığı, davaya konu olayın █████/2016 günü saat 00:45 civarında ... önünde meydana geldiğini, kaza sonrası sigortalı aracı kullanan kimliği belirsiz şahıs aracı terk ederek olay yerinden kaçtığını, kazada dava dışı ...'ye ait ... plakalı aracın hasarlandığını, hasar aracın kasko sigortacısı ... A.Ş. tarafından giderildiğini, sigorta kayıtlarında ... hasar dosya numarası ile işleme konulan kaza için ... Sigorta'nın hesabına █████/2017'de 59,00 TL ve 4.833,00 TL olmak üzere toplam 4.892,00 TL ödenerek zararın giderildiğini, ... plakalı araç malikinin aracında meydana gelen değer kaybına ilişkin olarak Sigorta Tahkim Kurulu'na başvuru yapıldığı, tahkim komisyonunun görevlendirildiği hakem █████/2017 tarihli ve ... sayılı kararı ile söz konusu araçtaki değer kaybını 2.000,00-TL olarak tespit ettiğini, bu kararın ... sayılı dosyasından icraya koyulduğu ve müvekkilinin bunun için 5.326,00-TL ödeme yaptığını, sigortalı araç sürücüsünün kazadan sonra olay yerini terk etmesi veya kaçmasının KTK'nun 81/1/a-d bendleri ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B/4 bentlerinin ihlali olduğunu, müvekkili şirketin ödediği tazminatlar kadar sigortalısına rücu etme hakkının olduğunu, bu hakkını kullanmak amacıyla davalı aleyhine ... sayılı dosyasından başlatılan ilamsız icra takibine davalı borçlunun itirazı ile takibin durduğunu belirterek itirazın 9.183,00-TL için iptali ile kaldırılmasına karar verilerek asıl alacağa işletilecek avans faizi ile birlikte takibin devamına, davalının %20 inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı cevap dilekçesi vermemiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın reddine" karar verilmiştir.Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Yerel mahkemenin trafik kazasında "olay yerinden kaçma/terk" durumunu tek başına bir rücu sebebi kabul etmediğini, hataya düştüğünü, Karayolları Motorlu Araçlar Z.M.M. Sigortası Genel Şartlarında 01.06.2015'de yapılan değişiklik ile B bölümünün 4. maddesine eklenen f bendi ile olay yerini terk etmenin tek başına müstakil bir rücu sebebi olarak düzenlendiğini, kaza sonrası sigortalı araç sürücüsünün makul bir gerekçe yokken kaza mahallinden kaçtığını, sürücünün kimliği, ehliyet durumu, alkol ve uyuşturucu etkisinde olup almadığı hususunda denetime imkan verecek şartların ortadan kalktığını, ZMMS akdinin şartlarını, taraflar arasındaki akdin esaslı unsurlarını ihlal ettiğini, can güvenliği sebebiyle olay yerinden ayrılmak zorunda kalmış olsa dahi en kısa sürede ilgili kolluk birimine başvurması gerekirken bunu yapmadığını, kazadan 4 gün sonra kolluk birimlerine başvurduğunu, kazanın oluş biçimi ve meydana geldiği saat gözetildiğinde haklı sebeple olay yerini terkin ötesine geçen bir durum bulunduğunu ve sürücünün kaza anında alkollü olmadığını ispat yükünün, davacı sigortalıya geçtiğini, kabulün zorunlu olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin rücuen tazmini istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Taraflar arasında █████/2016-2017 başlangıç ve bitiş tarihli ZMMS poliçesi düzenlenmiştir. Poliçe içeriğinde ZMMS genel şartlarının uygulanacağı belirtilmiştir. Bu halde dava konusu uyuşmazlıkta poliçe tarihinde yürürlükte bulunan ve █████/2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMMS Genel Şartlarına göre değerlendirme yapılması gerekmektedir.█████/2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkının düzenlendiği B.4. maddesi f bendinde bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesinin rücu sebebi olduğu düzenlenmiştir. Maddenin"Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında" ifadesi ile başlaması bu bendin sadece bedeni hasarlı kazalara uygulanacağı anlamı taşımamakta olup gerek maddi hasarlı gerekse bedeni hasarlı trafik kazalarında sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk etme halinde uygulanacaktır.Dosya kapsamından, davalıya ait ... plakalı aracın █████/2016 günü saat 00:45 civarında karıştığı kaza sonrası sigortalı aracı kullanan kimliği belirsiz şahıs aracı terk ederek olay yerinden kaçtığı anlaşıldığından oluşan kaza yerini terk sebebinin ZMMS Genel Şartları B.4/f bendi kapsamında "tedavi" veya "yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme", "can güvenliği nedeniyle uzaklaşma" gibi zorunlu hallerden olup olmadığı ve dolayısıyla rücu koşullarının oluşup oluşmadığı tüm dosya kapsamında bulunan delillere göre tartışılıp değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile "Somut olayda bedeni hasar olmayıp maddi hasar söz konusudur. Bu nedenle Genel Şartlar B.4.f bendi uygulama alanı bulmayacaktır. Yukarıda değinilen Yargıtay içtihatları ışığında somut olay değerlendirildiğinde salt olay yerinin terk edilmesi veya sürücünün olay yerinden firar etmesi rizikonun ve dolayısıyla hasarın teminat dışında kaldığının kabulü için yeterli kabul edilmemiştir." açıklamasıyla davanın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.KARAR
:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,3-İstinaf karar harcının istek halinde İlk Derece Mahkemesince yatırana iadesine,4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına, 5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2025