İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, kasko sigortası tarafından ödenen yangın hasarının rücuen tahsili için açılan itirazın iptali davasında, davalıların sorumluluk ve zamanaşımı itirazları ile istinaf mahkemesinin bilirkişi raporu eksikliği gerekçesiyle bozma kararı.
Özet: Kasko sigortacısı davacının, sigortalısına ödediği araç yangın hasarını, yangının meydana geldiği mekânın bakım ve denetiminden sorumlu olduğunu iddia ettiği davalılardan rücuen tahsil etmek amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, yerel mahkemenin davanın kabulüne dair kararının, istinaf mahkemesince, hükme esas alınan bilirkişi raporunun ilgili diğer dosyalar kapsamında alınan raporları yeterince değerlendirmediği ve her bir davalının sorumluluk oranlarının neye göre belirlendiğini denetime elverişli şekilde açıklamadığı gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.
T.C.
İSTANBUL9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: İtirazın İptaliDAVA TARİHİ
: █████/2016KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:TALEP
: Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; davacı tarafından kasko sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan ... A.Ş.'nin ilgili bulunduğu ...plakalı aracın █████/2014 tarihinde davalıların sorumluğunu gerektiren şekilde meydana gelen yangın sebebiyle hasara uğradığını, davalının sigorta sebebiyle tazminat ödediğini, hasarın meydana geldiği yer olan ... A.Ş.nin maliki/kiralayanı bulunduğu mecurda meydana gelen yangın sebebiyle sigortalının ilgili bulunduğu aracın hasar gördüğünü, davalıların sigortalılarının kendi sorumluluk sahasında bulunan yerin bakım denetim ve gözetiminden sorumlu olmaları ve davalıların dava konusu meydana gelen hasardan müşterek müteselsil sorumlu olmaları nedeniyle kendilerine rücu edilebileceğini, davalıların öncelikle kusursuz tehlike sorumluğu esaslarınca ve taşınmaz malikinin sorumluluğu gereğince kusuru ve sorumluluklarının bulunduğunu, müvekkilinin sigortalısının haklarına halef olduğunu, dava alacak talep haklarını temellük ettiğini. davalılar hakkında ... 35. İcra Müdürlüğü’nün...E. sayılı dosyası ile ilamsız takip başlattıklarını, davalıların borca itiraz ederek takibi durdurduğunu, davanın kabulü ile, davalılar-takip borçlularının haksız ve mesnetsiz itirazının iptali ile durmuş bulunan ... 35. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasındaki takibin devamına, 54.500,00 TL hasar bedelinin ödeme tarihi olan █████/2014 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin de davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
: Davalı ... Ltd. Şti. vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin görevli olmadığını, davanın usulden reddine karar verilmesini, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu, davanın ... logolu televizyon programında yanılanan kaç para kaç isimli yarışmanın çekimlerinin yapıldığı stüdyonun da bulunduğu binada meydana gelen yangın nedeniyle sigortalısının zararlarını ödeyerek halef sıfatıyla doğan alacak taleplerine ilişkin olduğunu, davalının sorumluluğunun olmadığını, müvekkil şirket yetkilisinin tanık sıfatıyla ... Cumhuriyet Başsavcılığın'da tanık sıfatıyla ifade verdiğini, malzemelerin mülkiyetinin ...'a satışı yapılarak devredildiğini, yangın söndürme sisteminin aktif olmaması nedeniyle söz konusu hadisenin gerçekleştiğini, husumetin yönlendirilmesi gereken firmanın ... olduğunu, icra takibinde talep edildiği gibi karşı tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığını, davanın görevsizlik ve husumet eksikliği yönünden, zamanaşımı nedeniyle ve esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.CEVAP
: Davalı ...Ş. vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; davalı müvekkilinin sorumluluğunun olmadığını, yangının meydana geldiği alanın film çekim platosu olarak kullandığını, davalı tarafından █████/2013 tarihinde kiralandığını, alanın birden fazla şirkete tahsis edildiğini, yangının 3.kişinin kusuru sonucu meydana geldiğini, kaynakçıların davalının elemanı olmadığını, davalı ... tarafından görevlendirildiklerini, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, davalı şirkete %20'den az olmamak üzere haksız takip tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.CEVAP
: Davalı ... vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Rücu davalarının sigorta poliçesine dayanmadığını, davaların Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, davanın █████/2014 tarihinde yaşandığından zamanaşımına uğradığını, davacının hasarın binadaki bir kusurdan kaynaklandığını ispat etmesi gerektiğini, hurdacıların yanıcı ve patlayıcı madde kullanmasından dolayı yangının çıktığını, davanın görevsizlik ve husumet eksikliği yönünden, zamanaşımı nedeniyle ve esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
: Eldeki dava, itirazın iptali davasıdır.Mahkememizin █████/2019 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.Mahkememizin bu kararının davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi neticesinde, istinaf incelemesini yapan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin █████/2022 tarih ve ... Esas, ...Karar sayılı ilamı ile; "...Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporunda aynı olaya ilişkin ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas ve ... 17. Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyaları kapsamında alınan bilirkişi raporları değerlendirilmeden, hükme esas alınan bilirkişi raporunda her bir davalı yönünden sorumluluklarının tespiti yönünden ayrı ayrı kusur oranlarının neye göre belirlendiğinin denetime elverişli olacak şekilde tartışılmadığı denetlenmeden, kusur ve illiyet bağı yönünden yeterli araştırma yapılmadan gerekçeli kararda bilirkişi raporuna atıf yapılarak eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmamıştır.O halde mahkemece yapılması gereken ; ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas ve ... 17. Asliye Ceza Mahkemesinin... Esas sayılı dosyalarının ve yangının gerçekleştiği binanın tasdikli projeleri eksiksiz celp edilerek mahallinde yeniden iş güvenliği uzmanlığı bulunan inşaat mühendisi, mimar ve yangın uzmanı bilirkişi heyetinden tarafların her biri yönünden ayrı ayrı kusur ve illiyet bağı yönünden değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekmektedir.Kabule göre de; Mahkemece █████/2019 tarihli celsede HMK 184. Madde gereğince tahkikatın sona ereceği bildirildiği, aynı celse karar verildiği görülmüştür. Duruşma zaptında gelenler arasında davalı ... Ltd. Şti. vekilinin hazır olduğu görülmüştür. 28/7/2020 tarihli Resmi Gazete' de yayınlanan 7251 sayılı Kanun'un 20. maddesi ile 6100 sayılı Kanunun 186. maddesinin birinci fıkrası "(1) Mahkeme, tahkikatın bittiğini tefhim ettikten sonra aynı duruşmada sözlü yargılama aşamasına geçer. Bu durumda taraflardan birinin talebi üzerine duruşma iki haftadan az olmamak üzere ertelenir. Hazır bulunsun veya bulunmasın sözlü yargılama için taraflara ayrıca davetiye gönderilmez.” şeklinde değiştirilmiştir. Bu yöndeki usulü eksiklik sonuca etkili görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle, davalı ... Ltd. Şti. vekili, davalı ... Hiz. Tic. A.Ş. vekili, davalı ...A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine..." gerekçesi ile Mahkememiz kararını kaldırmıştır.Kaldırma kararı doğrultusunda yargılamaya devam edilmiş ve dosya yeni bir bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli bilirkişi raporuna göre; ...yetkilisi ... ve yardımcısı kesme işlemini yapan ... dikkatsiz, tedbirsiz ve özen yükümlülüğüne aykırı bir şekilde çalışma alanı etrafındaki yanıcı parlayıcı malzeme ve unsurlara rağmen hiçbir önlem almadan sıcak çalışma( oksijen kaynağı ile kesme) işlemini yaparak yangını başlattıkları ve...yetkilisi ... ve ...’in müştereken %25 oranında kusurlu olduğunu, yangın olayının meydana geldiği mecurun maliki Davalı ...A.Ş., ... ‘e (Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik) kurallarına aykırı olarak kiraladığı işyerinde etkin ve yeterli bir söndürme sistemini tesis etmediği, dolayısıyla yangından korunma açısından kiralanan mekanın yetersiz olduğu ve mal sahibinin aynı yönetmeliğe göre sorumluluğunun mevcut olduğu ve mecurun teknik eksikliğinin yangının yayılması ve hasarın büyümesinde %40 oranında katkısı olduğunu, olay sırasında mekanın kiracısı olan davalı ...Ş. nin, kira sözleşmesi uyarınca aynı mekanı kısmen farklı şirketlere alt kiracı olarak kiralama hakkı bulunduğunu, ... firmasının ve kiraladığı alt kiracılarını da hem yangın güvenliği konusunda denetleme ve kontrol etme ve hem de yangın riski taşıyan çalışmaları engel olma sorumluluğu olacağı, dolayısıyla mekanında duvarları ses izolasyon malzemesi ile kaplı mekanda sıcak çalışmayı da yangın güvenlik önlemleri alınmadan yapılmasına izin vermesi sebebiyle yangının başlaması ve yayılmasında %35 oranında kusuru olduğunu, davalı ... şirketi ile ... firması arasında alt kiracısı olduğuna dair bir sözleşme - belge dosyada mevcut olmadığını, keza ... şirketi ile ...firması arasında ana işveren- alt işveren anlaşmasının da mevcut olmadığı, bunun yanısıra tüm dekorların bir bedel karşılığında hurdacı ... şirketine teslim edildiğini, sökülen bu dekorların davalı ... veya dava dışı ... firmasının bir başka depo veya film setine de taşınmadığını, bu durumda dekorların hurda halinde mahalden söküm işini ... şirketinin veya onun programının çekimlerini yapan ... firmasının denetleme görevi olamayacağı ve bu nedenle bu şirketlerin meydana gelen yangından dolayı kusuru veya sorumluluğu olmayacağını, davacı ... şirketinin dava dışı sigortalısına ait ... plakalı 2012 model ...otomobilin dava konusu yangın olayında tam ziyaya uğradığını, davacı ... Sigorta A.Ş. hesabından ...Tic. A.Ş.’ne 54.900, 00 TL ödeme yapıldığını gösterir █████/2014 tarihli dekont fotokopisi ve ibraname de dosyada mevcut olduğunu, takdir Mahkemenin olmak üzere, davalılar ve ihbar olunanların kusurları oranında 54.900,00 TL hasar bedelinden yangın hasar tarihi itibariyle sorumlu olacağını, davacının faiz talebinin Mahkemenin takdirinde olduğunu belirtmişlerdir.Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli bilirkişi ek raporuna göre; ...’nin malik olarak, gereken tedbirleri almaması / tedbirsiz davranması çerçevesinde haksız fiil nedeniyle oluşan zarardan sorumlu bulunduğunu, ... ile ... arasındaki kira ilişkisi çerçevesinde kiracı olmasının yanı sıra ...’nin alt kiralama hakkı da bulunmakla ve bu kapsamda kiralananı alt kiraya vermek suretiyle kiraya veren sıfatına haiz olduğu ve dolayısıyla gereken tedbirleri almaması / tedbirsiz davranması çerçevesinde haksız fiil nedeniyle oluşan zarardan malik ile birlikte müteselsil sorumluluğunun bulunduğunu, ... Şirketi (Birleşme Nedeniyle İnfisah/Devrolunan: ...)’nin kusur sorumluluğunun bulunmadığı tespitine göre haksız fiil nedeniyle doğan zarardan sorumluluğunun bulunmadığı ancak Sayın Mahkemece kiracı olması hasebiyle haksız fiil yönünden açıkça bir kusuru bulunmamakta ve kiralanan içerisindeki dekorların zilyetliğini üçüncü bir kimseye sökülüp taşınması için verildiği gözetildiğinde, kiralananı bu işlemlerden önce kiraya verene teslim ettiğine yönelik bir belge de bulunmadığından, kiracının gerekli önlemleri almamasından kaynaklanmış olduğunun kabulü halinde kiraya veren ile kiracının da müteselsil sorumluluğunun bulunması gerektiğine, takibe ileri sürülen itirazın iptali gerekip gerekmediğine ilişkin takdirin Mahkemeye ait olduğunu, iptali gerektiği kanaatine varılması halinde takibe konu asıl alacak ve işlemiş faiz miktarı üzerinden takip talebindeki şartlarla devamı gerektiğini belirtmişlerdir.Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen █████/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre; yangının başlamasında metal kesim işlemini gerekli tedbirleri ve güvenlik önlemlerini almadan yapan kişi(ler) ve (eğer varsa) işveren konumundaki firmanın eşit derecede ve müteselsilen asli kusurlu olduklarını, yangının merkezindeki kolay ve hızlı yanıcı A sınıfı yalıtım malzemelerinin yangının başlamasında değil ama kısa sürede yayılmasında, hasar ve maddi zararın artmasının teknik manada temel sebebi olduğunu, bu nedenle de binada ve yangının merkezinde ki yangın güvenlik önlemlerinin yeterli olup olmadığının teknik olarak kusur dağılımında belirleyici temel etkenlerden olduğunu, davalılardan ... Ortaklığı A.Ş. ve ...’nin kusursuz sorumluluk kapsamında ve yukarıda belirlenen sebeplerle müteselsilen sorumlu olduklarını, davalılardan ...’nin 25.04.2014 tarihli tutanak ile alanı hukuken ve fiilen terk ettiğinin kabulü halinde işbu davalının olay ile illiyet bağının kesildiği kabul edileceğini, ancak Mahkeme işbu davalının sunduğu tutanağı yeterli bulmadığı takdirde davalı olay nedeniyle ödenen bedel yönünden müteselsilen sorumlu olacağını, Mahkemece davalıların meydana gelen olayda sorumluluklarının kabulü halinde, davacıya karşı müteselsilen sorumlu olduklarını, davalıların iç ilişkisinde kusur oranlarının önemli olduğunu, bu kapsamda davalıların kusur oranlarının heyetlerince tespit edilmediğini, kaldı ki BAM kararına referans gösterilen ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin... E. sayılı dosyasından verilen kararda da müteselsil sorumluluğun kabul edildiğini ve davalılara oransal kusur yüklenmediğini, davacının icra takibi ile; 54.500.-TL asıl alacak + 8.788,12 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 63.288,12 TL talep edebileceğini belirtmişlerdir.Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen █████/2025 tarihli bilirkişi ek raporuna göre; kök raporda heyetlerince yapılan teknik değerlendirmelere davacı tarafın yaptığı itirazların tamamının “etki-tepki-olay-süreç-sebep-sonuç” ilişkisi kapsamında heyetimizin hazırladığı kök raporda ki görüş ve kanaatlerde herhangi bir değişikliğe sebep olacak teknik ve somut dayanaklardan yoksun olduğunun yukarıda teknik veriler ve bilgiler ile detaylı şekilde açıklandığı göz önüne alındığında kök raporun yangın uzmanlığı bölümüne taraflarca yapılan itirazların “somut ve teknik detaylar ve gerekçelerden yoksun” itirazlar olduğunu ve bu nedenle de kök raporda ki görüş ve kanaatlerinde (teknik manadaki kusur dağılımına dair kanaatlerimizde) herhangi bir değişikliğin söz konusu olmadığını belirtmişlerdir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının yangın nedeniyle ... plakalı aracın hasarlandığını, hasar bedelinin kasko sigortası kapsamında sigortalısına ödendiğini ve ödeme ile sigortalının haklarına halef olduğunu belirterek ödenen hasar bedelinin davalılardan tahsili için yaptığı icra takibine vaki itirazların iptaline karar verilmesini talep ettiği, mahkememizce verilen ilk kararın İstinaf incelemesi neticesinde kaldırıldığı, kaldırma kararı sonrası mahkememizce ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin... Esas ve ... 17. Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyalarının ve yangının gerçekleştiği binanın tasdikli projelerinin celbedilerek mahalinde keşif yapıldığı, kusur durumunun tespiti için bilirkişi heyetlerinden rapor alındığı, davalı ... yangının meydana geldiği taşınmazın maliki olup bina malikinin kusursuz sorumluluğunun bulunduğu, kiraladığı iş yerinde etkin ve yeterli bir söndürme sistemi tesis etmediği, davalı ...nin taşınmazın kiracısı olup, olayın meydana geldiği alanı davalı ... şirketine alt kiralama ile kiraladığı, yani aynı zamanda kiraya veren konumunda olduğu, kiraya verenin kiralananın ayıplı olmasından ve yangına karşı güvenlik önlemlerinin alınmamasından dolayı sorumlu olduğu, ...şirketinin ise alt kiracı konumunda olduğu, kiralanan içindeki dekorların zilyetliğinin bu alt kiracı tarafından ... devredildiği, dekorların söküm işini denetleme görevinin alt kiracıda olduğu, söküm sırasında gerekli tedbirlerin alınmaması nedeniyle yangın meydana geldiğinden alt kiracının da yangın nedeniyle oluşan zarardan sorumlu olduğu, TBK'nın 61.maddesinde belirtilen "birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır." hükmü uyarınca davalıların dava konusu hasardan müteselsilen sorumlu olduğu ve davacının ödediği bedeli davalılara rücu edebileceği kanaatiyle açılan davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.KARAR
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın kabulü ile, davalıların ... 35. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin aynen devamına,2-Alınması gereken 4.323,21 TL harçtan peşin harcın ve tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 3.558,85 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,3-Davacı tarafından yatırılan 29,20 TL başvurma harcı, 614,29 TL peşin harç, 571,90 TL keşif harcı ve 150,07 TL tamamlama harcının toplamı olan 1.365,46 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 30.000 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan ve keşif yol gideri dahil hesaplanan 25.945 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,6-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,7-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Davacı vekilinin, davalı ... vekilinin ve davalı The Walt Disney vekilinin yüzüne karşı; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2025Katip ...¸e-imzalıdırHakim ...¸e-imzalıdır* Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.