hizmet tespiti davasında yargıtay 10. hukuk dairesi, eksik inceleme, tanık çelişkileri ve delil eksikliği nedeniyle bölge adliye ve ilk derece mahkemesi kararlarını bozmuştur.

Hizmet tespiti davasında Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, eksik inceleme, tanık çelişkileri ve delil eksikliği nedeniyle Bölge Adliye ve İlk Derece Mahkemesi kararlarını bozmuştur.

Özet: Yüksek mahkeme, davacının hizmet tespiti davasında verilen kararı, ilk derece ve istinaf mahkemelerinin uyuşmazlık konusu dönemde sigortalılığın tespiti için yapılan incelemede eksiklikler bulunduğunu, tanık beyanlarındaki çelişkilerin giderilmediğini, SGK denetim raporlarının ve davacının gözlemeci olarak çalıştığı iddiasının yeterince araştırılmadığını, kamu düzenini ilgilendiren bu tür davalarda resen araştırma ilkesine aykırı hareket edildiğini belirterek bozmuş; dosyanın, tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi ve hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde çözümlenmesi amacıyla ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine hükmetmiştir.

10. Hukuk Dairesi █████████ E. , ████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi

SAYISI

: █████████ E., █████████ K.

İLK DERECE MAHKEMESİ

: İstanbul Anadolu 29. İş Mahkemesi

SAYISI

: ████████ E., ███████ K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı işveren vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 01.06.2006-11.08.2013 tarihleri arasındaki hizmetlerinin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile davacının davalıya ait 1019384 sayılı iş yerinde 01.06.2006-03.09.2009 tarihleri ve 12.05.2010-11.08.2013 tarihleri arasında brüt asgari ücretle çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı işveren vekili ile davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı işveren vekili özetle,

1.İş yerinde SGK eliyle yapılan 06.11.2012 ve 01.07.2013 tarihli denetimlerde davacıya ait çalışmanın tespit edilemediğini, bu durumun davacının iddia ettiği gibi bir çalışmasının olmadığını gösterdiğini;

2. Kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacının bir an için çalıştığı kabul edilse dahi, bu çalışmanın sürekli mi yoksa geçici mi olduğunun belirlenebilir olmadığını ve çalışma süresine ilişkin tanık beyanları arasında çelişkiler bulunduğunu ileri sürerek temyiz talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

1.Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un █████. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

2. Eldeki davada, davacı 01.06.2006-11.08.2013 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespitini istemiş ve davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, karar eksik incelemeye ve hatalı değerlendirmeye dayalıdır. Davacının tespit talep ettiği dönemde dava dışı iş yerlerinden hizmetlerinin bildirildiği, davacı vekilinin yazılı beyan dilekçesi vererek dava dilekçesini bu hususta düzelttiği ve bu süreler dışlanarak hüküm kurulduğu; buna karşılık hükme esas alınan tanık beyanlarında davacının iş yerinde sürekli ve kesintisiz çalıştığının belirtildiği, hükme esas alınmayan tanık beyanlarında davacının çalışmasının düzenli olmadığının belirtildiği, tanık beyanları arasındaki çelişkinin giderilmediği anlaşılmaktadır. Diğer taraftan, Kurum tarafından 06.11.2012 ve 01.07.2013 tarihlerinde iş yerinde yapılan denetimlerde davacıya rastlanmadığı, bu hususun sorulup araştırılmadığı gibi, davacının gözlemeci olarak iş yerinde çalıştığı yönündeki beyanı ve bu yöndeki tanık beyanları göz önüne alındığında, portör muayene kayıtlarının da getirtilmediği anlaşılmaktadır. Gerekli araştırma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

3. Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

09.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.