Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi, kambiyo senetlerinden doğan alacak ve haksız ihtiyati tedbir nedeniyle açılan tazminat davasında arabuluculuk dava şartı eksikliğini incelemektedir.
Özet: Kambiyo senetlerine dayalı icra takibinde verilen ihtiyati tedbirin haksız olduğu iddiasıyla açılan maddi ve manevi tazminat davasında, mahkeme, ticari alacak ve tazminat taleplerinde dava şartı olan arabuluculuğa başvurulması ve anlaşamama tutanağının dava dilekçesine eklenmesi zorunluluğunu inceleyerek, davanın esasına geçmeden önce usulü eksiklikleri değerlendirmiştir.
T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No:
T.C.KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARARESAS NO
: EsasKARAR NO
:HAKİM
:KATİP
:DAVACI
:VEKİLİ
: Av.DAVALI
:VEKİLİ
: Av.DAVA
: Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2025KARAR YAZIM TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; müvekkili adına davalılar aleyhinde Kayseri Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasından kambiyo senetlerine özgü takip yoluyla takip başlatıldığını, davalılar vekilince de söz konusu takibe karşı Kayseri 5. İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından takibin kesinleşmesi üzerinden 1 ay geçmiş olmasına rağmen takibin iptali talebiyle borca ve imza itiraz edilmek suretiyle dava açıldığını, mahkemece davalıların ihtiyati tedbir talebi █████/2024 tarihinde kabul edilerek takibin teminat karşılığında geçici olarak durdurulmasına karar verildiğini, ancak Kayseri 5. İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan yargılama neticesinde █████/2024 tarihinde borca ve imzaya itirazın süresinde olmadığı nedeniyle şikayetin ve imza itirazlarının reddine karar verildiği, konulan haksız ihtiyati tedbirin kaldırıldığı, müvekkil aleyhinde haksız şekilde uygulanan ihtiyati tedbir kararı nedeniyle müvekkilinin uğramış olduğu zararların tazmini için HMK md.399/2 uyarınca ihtiyati tedbir teminatının borçluya iade edilmemesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
: Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; davacı tarafça Kayseri 5. İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararının haksız olduğunu ve müvekkilinin bu karar sebebiyle zarara uğradığını iddia edilmişse de bu iddianın Asliye Hukuk Mahkemelerince çözümlenmesi gerektiğini beyan ederek görevsizlik kararı verilmesini talep ettiği, ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.YARGILAMA VE GEREKÇE
:Dava; HMK 392/4.maddesi uyarınca maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.Dava şartı medeni usul hukukuna ait bir kurumdur. Bunun amacı bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek; böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır. Dava şartları dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denir. Mahkeme dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit ederse davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hâkim tarafından re'sen gözetilir.6100 sayılı HMK’nun 114/1. maddesinde, dava şartları açıkça sayılmış ve yine HMK'nın 114/2. maddesi gereğince diğer kanunlarda sayılan dava şartlarına da atıfta bulunmuştur.7155 sayılı yasanın 20.maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5. maddesinden sonra gelmek üzere eklenen 5/a maddesindeki; "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." şeklindeki düzenleme ile kanunun yürülüğe girdiği 01.01.2019 tarihinden sonra açılacak konusu alacak ve tazminat olan ticari davalarda arabuluculuk müessesesi getirilmiş ve arabuluculuk için başvurunun bir dava şartı olduğunu benimsenmiştir.Öte yandan █████/2023 tarihli ve .... sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7445 sayılı "İcra İflas Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" 31. Maddesi ile 6102 sayılı TTK’nın 5/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında” ibaresi “para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında,” şeklinde değiştirilmiştir.7155 Sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 23. maddesi ile 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nda dördüncü bölümden sonra gelmek üzere “Dava Şartı Olarak Arabuluculuk” başlığıyla beşinci bölüm eklenmiş ve eklenen 18/a maddesine göre;(1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.(2) Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir.Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın,dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir..."Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin █████████ E, █████████ K sayılı ilamında “…Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ticari dava niteliğindeki alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olmasının dava şartı olduğu, arabuluculuk dava şartının tamamlanabilir dava şartı niteliğinde olmadığı, dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulü yönünde hüküm tesisi yerinde görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, TTK'ya eklenen 5/A maddesi ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddeleri kapsamında dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar verilmiştir.” denildiği görülmüştür.Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin
: █████████ E, █████████ K tarihli kararında “…..Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile her iki tarafın tacir ve ticari işletmesiyle ilgili olan nispi ticari davada davanın asliye hukuk mahkemesinde açıldığı, asliye hukuk mahkemesinin görevsizlik kararından sonra davacı tarafından arabulucuya başvurulduğu, dava tarihinin davanın asliye hukuk mahkemesinde açıldığı tarih olduğu, davacı tarafından, 6325 sayılı Kanun'un 18/A, 2 fıkrasına göre dava açılmadan önce, arabulucuya başvurulmadığının sabit olduğu bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. ''gerekçesiyle bölge adliye mahkemesi kararının onandığı anlaşılmıştır.Davacı tarafça davanın █████/2024 tarihinde Kayseri 6. İcra Hukuk Mahkemesine açıldığı,icra hukuk mahkemesi tarafından, asliye hukuk mahkemesine görevsizlik kararı verildiği, Kayseri 4.Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından ise █████/2025 tarihinde görevsizlik kararı verildiği, verilen kararın █████/2025 tarihinde kesinleştiği, dosyanın Mahkememize █████/2025 tarihinde tevzi edildiği görülmüştür.Mahkememizin █████/2025 tarihli tensip zaptı ile, davacı vekiline, arabuluculuk son tutanağının aslı veya onaylı suretini sunmak üzere 1 haftalık kesin süre verilmesine dair ihtaratlı tebligat çıkartılmış olup davacı vekili tarafından,█████/2025 tarihli beyan dilekçesi ekinde arabuluculuk arabuluculuk son tutanağının sunulduğu görülmüştür.Yukarıdaki emsal nitelikteki kararlardan da anlaşılacağı üzere davanın Ticaret Mahkemesinin görevi kapsamına girmesi ve dava konusu itibari ile davanın arabuluculuğa tabi olmasına rağmen davacı tarafından dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurmadığı,dava dosyasının mahkememize tevzi edildikten sonra █████/2025 tarihinde arabuluculuğa başvurulduğu arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından, tamamlanamayan dava şartı eksikliği nedeni ile davanın usulden reddine karar veriliştir.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenler ile;1-Arabuluculuğa başvurulmadan açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,2-Alınması gereken 615,40-TL maktu karar ve ilam harcından, dava başında alınan 427,60-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL'nin davacıdan alınarak Hazine' ye gelir kaydına,3- Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan yargılama harç ve giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,4-Davalı kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden lehine A.A.Ü.T. 7/2 maddesi uyarınca 21.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine.5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,Dair tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.█████/2025Katip¸E-imzalıdırHakim¸E-imzalıdır