istanbul 8. asliye ticaret mahkemesinde görülen, 6361 sayılı kanun uyarınca ödenmeyen borçlar sebebiyle finansal kiralama şirketinin kiracıdan plastik enjeksiyon makinesi ve aksesuarlarının iadesini talep ettiği davanın esas ve yargılama süreci.

İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, 6361 sayılı kanun uyarınca ödenmeyen borçlar sebebiyle finansal kiralama şirketinin kiracıdan plastik enjeksiyon makinesi ve aksesuarlarının iadesini talep ettiği davanın esas ve yargılama süreci.

Özet: Bu davada, davacı finansal kiralama şirketi, davalı kiracının finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan kira borçlarını ödememesi ve yapılan ihtara rağmen kiralanan "plastik enjeksiyon makinası ve aksesuarları"nı iade etmemesi üzerine, 6361 sayılı kanun hükümleri uyarınca sözleşmenin feshedilerek kendisine ait malların aynen iadesini talep etmiş; mahkeme ise, davalıya usulüne uygun ihtar çekilmesine rağmen temerrüdün devam ettiğini ve davacının mülkiyetinde olan malların iadesi koşullarının oluştuğunu değerlendirerek, finansal kiralama sözleşmesine konu malın davacı şirkete aynen iadesine karar vermiştir.

T.C.

İSTANBUL

8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: 2025/2

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi

DAVA TARİHİ

: █████/2025

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkil şirket ile davalı arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde Finansal Kurumlar Birliğinde tescilli ... tarih ve ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme ile; "1 set, ...Ltd. Marka, 2023 Model, ... Model Tipli, ... seri nolu, plastik enjeksiyon makinası ve aksesuarları (...)" makine ve ekipmanları finansal kiralama yolu ile kiralandığını, davalı şirket tarafından sözleşmeden kaynaklı borcun ödenmemesi üzerine ... 1. Noterliği’nin ...tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile, kira borçlarının 60 gün içinde ödenmemesi halinde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceği, kiralananların 3 gün içerisinde müvekkiline iade ve teslim edilmesi gerektiğinin bildirildiğini, davalı tarafından, verilen süre içinde kira borçları ödenmediği gibi, finansal kiralama konusu malların da usulüne uygun olarak yapılan ihtara rağmen teslim edilmediğini belirterek, tüm bu nedenlerle finansal kiralama sözleşmelerine konu ve mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan malların müvekkili şirkete aynen iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf, kendisine usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya cevap vermemiştir.

Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.

Mahkememiz dosyası öncelikle 853,88-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 50.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş ve mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin █████/2025 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline, dava ve finansal kiralama sözleşmelerine konu malların dava tarihi itibariyle KDV dahil rayiç değerlerini gösterir eksper raporunu ve davalı ile olan cari hesap kayıtları ve muavin defterleri sunması bakımından iki haftalık süre verilmesine karar verildiği, davacı vekili tarafından █████/2025 havale tarihli dilekçesi ekinde iade talebine konu makinelerin güncel değerlerinin 3.600.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporu mahkememiz dosyasına sunulduğu, aynı tarihte 60.626,00-TL tamamlama harcı ikmal edilmiş ve mahkememizin █████/2025 tarihli ara kararı ile, davacı tarafça harçlandırılan dava değeri itibari ile davanın heyetçe görülüp karara bağlanması gereken bir dava halini almış olması sebebiyle dosyanın heyete tevdine karar verilmiş ve yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur.

Mahkememizce taraflar arasında akdedilen ...Tarih ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi ve ekleri, ekspertiz raporu, ... 1. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, Mahkememizin ... D.İş sayılı dosyası, davacı şirket ticari defter ve kayıtları vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte değerlendirilmiştir.

Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.

Dosyada bulunan davacı tarafından davalı şirkete gönderilen ... 1. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve 60 günlük yasal süreyi müteakip 3 günlük süre içerisinde finansal kiralama konusu malların şirketlerine iadesinin gerektiğinin borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.

Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.

Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.

Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır. Tüm bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜNE, davaya konu Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen ... tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi'nin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,

2-Dava konusu;

"1 SET, ... MARKA, 2023 MODEL, ... MODEL TİPLİ, ... SERİ NOLU, PLASTİK ENJEKSİYON MAKİNASI VE AKSESUARLARI (PLASTIC...)

" emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE,

3-Mahkememizin █████/2024 tarih ve ... D. İş Esas, ...D. İş Karar sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,

4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına,

5-Alınması gerekli 245.916‬,00-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 853,88-TL peşin harç ve 60.626,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam ‬61.479,88‬‬-TL harcın mahsubu ile bakiye 184.436,12‬-TL harcın, davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 61.479,88‬-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan 615,40-TL başvurma harcı ve 76,00-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 691,4‬0-TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 432.000,00-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,

8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025

Başkan

Üye

Katip