Ankara Bölge Adliye Mahkemesi, trafik kazasından doğan araç değer kaybı tazminatı istinaf başvurusunda gerçek zarar tespiti ve bilirkişi raporu denetiminin esaslarını inceledi.
Özet: İstinaf mahkemesi, trafik kazası sonucu oluşan araç değer kaybı tazminatı davasında, ilk derece mahkemesinin hükme esas aldığı bilirkişi raporunun denetlenebilirliği ve poliçe limitleri ile zarar tespitine ilişkin yöntemleri, Yargıtay içtihatları doğrultusunda, aracın kaza anındaki ve onarım sonrası serbest piyasa rayiç değerleri arasındaki farka göre gerçek zararın belirlenmesi gerekliliği ve bu bağlamda raporun araç markası, modeli, yaşı, kilometresi, hasar boyutu gibi unsurları yeterince irdeleyip irdelemediği hususlarında eksiklikler bulunduğu gerekçesiyle davalı sigorta şirketinin itirazlarını değerlendirmiş ve bu prensiplere uygun yeni bir inceleme yapılması gerekliliğini vurgulamıştır.

T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi Esas-Karar No: █████████ - ████████

T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
35. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO
: █████████
KARAR NO
: ████████
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ
: ANKARA BATI ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ
: █████/2023
NUMARASI
: █████████ Esas █████████ Karar
DAVACI
:
VEKİLİ
:
DAVALI
:
DAVANIN KONUSU
: Tazminat
KARAR TARİHİ
: █████/2025
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ
: █████/2025
Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... sigorta A.Ş. vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde, 29.06.2021 tarihinde,davalı sigorta şirketine ZMSS poliçesi ile sigortalı olan araç sürücüsünün tamamen kusurlu olarak davacının maliki ve sürücüsü olduğu araca çarpmasıyla meydana gelen kazada davacının aracında hasar meydana geldiğini,hasar bedelinin davacının aracının kasko şirketi olan ... Sigorta Şirketi tarafından karşılandığını, ancak bu kaza nedeniyle davacının aracında değer kaybı da oluştuğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1000TL değer kaybı tazminatının işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile (taraflarına yapılan 4.605,08TL'lik ödeme düşüldükten sonra) dava değerini 22.394,92TL olarak artırmış, bu bedelin 1.000TL'sinin dava tarihinden, 21.394,92TL'sinin ise ıslah tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; davanın kabulüne, 22.394,92 TL nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, hükmedilen tazminatın 1.000 TL sine dava tarihi olan █████/2022, 21.394,92 TL sine ıslah tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, faiz türüne ilişkin fazla talebin reddine, davalının sorumluluğunun poliçe limitleriyle sınırlı tutulmasına karar verilmiş, karar davalı ... sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde; hüküm kurulurken poliçe limitlerinin göz önüne alınması gerektiğini,davalı sigorta şirketinin poliçe limiti olan 43.000,00 TL’nin 23.319,74-TL’sinin onarım bedeli olarak davacıya ait aracın kasko poliçesini düzenleyen ... Sigorta Şirketine rücuen, 4.605,08-TL’sinin değer kaybı olarak davacıya ödendiğini, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında araç başına 43.000,00-TL olan poliçe limitleri ile sınırlı olduğundan hüküm kurulurken teminatın 15.075,18-TL ile sınırlı olabileceğini, araç değer kaybı hesaplamasının,poliçe tanzim tarihi itibari ile yürürlükte olan trafik sigortası genel şartları ekinde yer alan kriterlere göre yapılması gerektiğini,hükme esas alınan raporun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmadığını, mahkemece aracın ağır hasar, geçmiş hasar ve poliçe sorgulamalarının yapılmadığını, raporda aracın olay tarihindeki 2.el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2.el rayiç değerini gösterir somut belge bulunmadığını ileri sürerek, kararın kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE
Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılıklar gözetilerek, istinaf eden tarafın sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde;
Dava,trafik kazasından kaynaklanan araç değer kaybı nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.
Haksız fiil sorumluluğunda zarar, kişinin kaza tarihi itibariyle uğradığı "gerçek zarar" olup, gerçek zarar TBK hükümlerine ve Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin zararın tespitine yönelik benimsediği ilkelere uygun olarak tespit edilmelidir. Davacının zararının artmasına neden olması söz konusu ise haksız fiil sorumlusunun, zarar görenin eylemi ile artan zarardan sorumlu olmayacağı gözetilmelidir. Zarara yönelik çelişkili deliller ve izaha muhtaç durumlar var ise bu hususlar değerlendirilmeden, bir kısım delillere üstünlük tanınarak hazırlanan rapora göre karar verilmemelidir. Bu çerçevede, araç değer kaybına ilişkin olarak, aracın tamirinin mümkün ve/veya ekonomik olması durumunda aracın markası, modeli, yaşı, km'si kazadan önceki mevcut durumu ve hasarın boyutu, irdelenmek suretiyle, aracın kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarındaki rayiç değeri ile meydana gelen kaza sonrasında onarılması halindeki serbest piyasadaki rayiç değeri arasındaki farka göre tespiti Yargıtay 4. Hukuk Dairesi tarafından kabul edildiğinden, rapordaki hesaplamanın bu yöntem çerçevesinde yapılması, denetlenebilir olması gereklidir.
Somut olayda, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacıya ait aracın geçmiş hasar kayıtlarının değerlendirilmediği, kaza sonucu hasarlanan davacıya ait aracın kasko ekspertiz raporunda, davacıya ait aracın toplam hasar bedelinin 19.562,48TL olduğu + KDV = 23.083,72 TL olarak tespit edildiği,sigorta eksperinden alınan uzman bilirkişi mütalaasında aracın kaza öncesi rayiç değerinin 260,0000,00TL ,hasar sonrası 220.000,00TL olduğu,buna göre reel olarak 40.000,00TL araç değer kaybı oluştuğunun tespit edildiği,bilirkişi ... tarafından düzenlenen raporda,davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 15.000,00 TL olduğunun tespit edildiği,mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda,yetkili servis 2.el satış birimlerinden hasardan bir gün evvelki rayiç değer ve hasar sonrası onarımlı değere ilişkin fiyat bilgisi temini yapılamadığı, internet siteleri üzerinde emsal olarak değer düşüklüğünü belirtir araç ilanı bulunmadığı, dava konusu hasarın pandemi döneminde meydana geldiği bu dönemde araç fiyatlarının istikrasız olduğu bu bakımdan araçta kaza sonrası meydana gelen değer kaybı tespitinin yapılma aşamasında Ağustos 2023 ikinci el bedelleri, kaza tarihi ve Ağustos 2023 tarihi kasko bedelleri kilometre bilgisi, marka-modeli, kullanım şekli, arz-talep dengesi, aracın hasarlı parçalarının araçta meydana getireceği olumlu olumsuz etkenler ve araçta meydana gelen toplam hasar rakamı bir bütün olarak değerlendirildiği,değer kaybına konu aracın 2021 yılı Haziran ayı Türkiye Sigorta Birliği Kasko değer sorgulaması yapıldığında araç değerinin 222.187,00TL olduğu, internet sitelerinde güncel satışta bulunan emsal araç rayiç değerleri, kasko değer listesi tetkikinden dava konusu aracın Ağustos 2023 tarihi kasko değerinin 817.430,00TL olduğu ,dava konusu aracın Ağustos 2023 tarihi itibariyle;hasarsız eşdeğer ikinci el aracın ortalama satış bedelinin 1.113.000,00TL olduğu,yaklaşık kilometre ve eşdeğer hasarlı aracın Ağustos 2023 tarihi itibariyle ikici el satış bedelinin 1.040.000,00TL olduğu, Ağustos 2023 tarihi itibariyle dava konusu aracın değer kaybının 73.000,00TL olacağı, kasko değer listesine göre yapılan oranlamada dava konusu aracın kaza tarihi itibariyle 27.000,00 TL değer kabına uğrayacağının belirlendiği, mahkemece anılan raporun hükme esas alınmasıyla yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu haliyle mevcut rapor karar vermeye elverişli olmadığından, öncelikle kazaya karışan davacıya ait aracın kaza tarihindeki değerine etki edebilecek hasar kayıtlarının da değerlendirilmesiyle, aracın tamirinin mümkün ve/veya ekonomik olması durumunda aracın markası, modeli, yaşı, km'si kazadan önceki mevcut durumu ve hasarın boyutu, irdelenmek suretiyle, aracın kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarındaki rayiç değeri ile meydana gelen kaza sonrasında onarılması halindeki serbest piyasadaki rayiç değeri arasındaki farkın(değer kaybının) TBK hükümlerine ve Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin zararın tespitine yönelik benimsediği ilkelere uygun olarak tespit edilmesi için yeni bir bilirkişiden rapor alınması,hükümde davalı sigorta şirketinin poliçe limitinin 43.000,00 TL olduğu,davalı sigorta şirketi tarafından davacının aracında meydana gelen hasar bedeline ilişkin davacıya ait aracın kasko sigorta poliçesini düzenleyen dava dışı şirkete yapılan ödeme ve davalı sigorta şirketi tarafından davacıya yapılan değer kaybı ödemesinin gözetilmesiyle 43.000,00 TL lik poliçe limiti aşılmayacak şekilde oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma neticesinde (poliçe limiti de gözetilmeden) yazılı şekilde hüküm verilmesi isabetsizdir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, uyuşmazlığın çözümünde etkili deliller toplanılmadan ve değerlendirmeden karar verilmiş olması nedeniyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülerek,kazaya karışan davacı aracının kaza tarihindeki değerine etki edebilecek hasar kayıtlarının da değerlendirilmesiyle,aracın tamirinin mümkün ve/veya ekonomik olması durumunda aracın markası, modeli, yaşı, km'si kazadan önceki mevcut durumu ve hasarın boyutu, irdelenmek suretiyle, aracın kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarındaki rayiç değeri ile meydana gelen kaza sonrasında onarılması halindeki serbest piyasadaki rayiç değeri arasındaki farkın(değer kaybının), TBK hükümlerine ve Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin zararın tespitine yönelik benimsediği ilkelere uygun olarak tespit edilmesi için yeni bir bilirkişiden rapor alınması, hükümde davalı sigorta şirketinin poliçe limitinin 43.000,00 TL olduğu,davalı sigorta şirketi tarafından davacının aracında meydana gelen hasar bedeline ilişkin davacıya ait aracın kosko sigorta poliçesini düzenleyen dava dışı şirkete yapılan ödeme ve davalı sigorta şirketi tarafından davacıya yapılan değer kaybı ödemesinin gözetilmesiyle 43.000,00 TL lik poliçe limiti aşılmayacak şekilde oluşacak sonuca göre karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE, Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen █████/2023 tarihli, █████████ Esas - █████████ Karar sayılı kararın, HMK’nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
Kararın kaldırılma sebebine göre,istinaf eden davalı vekilinin sair istinaf sebeplerinin İNCELENMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde istinaf eden tarafa iadesine,
4-İstinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesinde değerlendirilmesine,
5-İİK'nın 36.maddesi gereğince, Ankara Batı İcra Dairesinin ██████████ Esas sayılı dosyasına yatırılan 65.000,00 TL nakit teminatın yatıran tarafa iadesine,
6-Karar tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.nın 353/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere █████/2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Katip
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.

Tamamını görebilmek için üye olmanız gerekli :/ Tamamını görebilmek için üye ol!
Üye olmak için tıkla!