Anahtar kelimeler: Parafla Hanesi Lehtar Evraktan Bam Kıymetli Başkan Yazim Katip Bursa
T.C. BURSA BAM .....HUKUK DAİRESİ
T.C.BURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ...... HUKUK DAİRESİDOSYA NO
: .....KARAR NO
:.....T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN
: ... (...)ÜYE
: ... (...)ÜYE
: ... (...)KATİP
: ... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: ..... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARAR TARİHİ
: █████/2021NUMARASI
: .....DAVACI
: ... - ...VEKİLİ
: Av. ... - .....DAVALI
: ... - ...DAVANIN KONUSU
: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2018KARAR TARİHİ
: █████/2024KARAR YAZIM TARİHİ
: █████/2024..... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2021 tarih, ..... sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
:Davacı vekili dava dilekçesi ile; ..... 11. İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe konu edilen 17.500,00 TL bedelli çekin lehtar hanesi müvekkili yapılarak ve keşide tarihi █████/2018 olarak parafla düzeltilerek müvekkilinin 14.538,79 TL fatura borcuna istinaden keşideci/borçlu ..... Gayrimenkul İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti tarafından müvekkiline verildiğini, █████/2018 tarihinde ..... Konut Yapı ve San. ve Tic. A.Ş isimli bir firma tarafından çek keşidecisi adına müvekkiline banka yoluyla çek tutarı kadar ödeme yapıldığını, borç miktarından fazlasının ödeyene iade edildiğini, çekin keşideci şirket yetkilisine ciro iptal edilmeden/iptali ihmal edilerek iade edildiğini, ilerleyen süreçte isminin Hasan olduğunu belirten bir şahıs tarafından müvekkili şirketin yetkililerinin aranılarak ellerinde borçlu olduklarına dair bir çekin olduğunu, vade tarihinin █████/2018 olduğunu, vade tarihinde ödeme yapılmaması halinde icra takibine girişileceğini beyan etmesi üzerine müvekkili şirket yetkililerin çekin görüntüsünü istediklerini, gönderilen çek görüntüsünde daha evvel ödemesi alınarak tahsil edilen çekin tarihi üzerinde oynama yapılarak █████/2018 olarak değiştirildiğini gördüklerini, yapılan suç duyurusu sonrası çekin emanete alındığını, çekin keşide tarihindeki 5 olan ay rakamının 9 rakamına çevrilip, ..... Konut Yapı ve San. ve Tic. A.Ş cirosu sonrası davalıya geçirildiğini, çekin keşide tarihindeki tahrifat öncesi durumuna göre süresinde ibraz edilmediğinden davalının yetkili hamil olmadığını belirterek davaya konu çeke dayalı müvekkili hakkında yapılan takipten dolayı borçlu olmadıklarının tespitine, açık tahrifata rağmen müvekkili şirket hakkında icra takibine girişen haksız ve kötü niyetli alacaklı şirketin takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesi ile; ..... Konut Yapı San. Tic. A.Ş'ye 17.500,00 TL satılıp teslim edilen 17.500,00 TL miktarlı beton sebebiyle çekin müvekkiline verildiğini, ibraz anında Savcılık kararı gereği kolluğa teslim edilen çekin onaylı sureti ile takip başlatıldığını, çek üzerindeki değişikliklerin davacının hamil olduğu dönemde yapıldığının beyan edildiğini, müvekkilinin çeki ciro yoluyla elde ettiğini, çeki en son elinde bulunduran hamil olduğu göz önünde bulundurulduğunda vade tarihinin ne zaman değiştirilip değiştirilmediğini, tahrifat yapılıp yapılmadığını, borçlular arasındaki ödeme ve ilişkiyi bilmesinin mümkün olmadığını, ciro silsilesine göre hamil olan müvekkilin davacı ve diğer borçlular hakkında takip yapmasının hukuka aykırı olmadığını, tacir olan davacının ciro edip imzaladığı çeki ödeme sonrası cirosunu iptal etmeyerek iade etmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, müvekkilinin iyi niyetli hamil olduğunu belirterek davanın reddine, kötü niyetli olarak açılan dava nedeniyle davacı tarafın %20 tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
:Mahkemece, tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde alınan ATK raporu gerekse dosyaya alınan Bursa 6. İcra Hukuk Mahkemesince alınan raporda tahrifatın yapıldığı tespit edilmiştir. Ayrıca ..... CBS ..... soruşturma numaralı dosyası ile de alınan uzmanlık raporunda da tahrifatın yapıldığı belirtilmiştir. Ancak asıl konu olarak tahrifatın önce mi sonra mı veya sehven mi yoksa tahrifat amaçlı mı yapıldığı konusunda dosya aydınlanamamış ise de; dosya içerisinde bulunan Garanti Bankasına yazılan müzekkere cevabında dava konusu çekin ..... ...../..... █████/2018 tarihinde ibraz edilmiş olup, işlem yapılmadan geri çekildiği bilgisi dahilinde çekin bankaya ibraz edildiği ve dosya içerisinde yer alan █████/2018 tarihli ..... Bankası dekontunun açıklama bölümünde de görüleceği üzere █████/2018 tarihli ..... nolu çeke ilişkin 17.500 TL ödendiği ortadadır. Tahrifatın çek üzerinde daha sonra yapıldığı banka yazı ve dekontu ile ispatlanmıştır. Bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilmiştir. Davalının haksız ve kötü niyetli olması sebebiyle tüm dosya miktarı üzerinden %20 oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmiştir.Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
:Davalı vekili istinaf dilekçesi ile; davaya ilişkin savunma ve beyanlarını tekrarla banka ödeme belgesinin davayı ispata yeterli olmaması, yeterli delilin bulunmaması ve kötüniyet tazminatı koşullarının gerçekleşmemesi sebebiyle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:Dava, İİK'nın 72. maddesine dayalı takipten sonra açılan borçlu olunmadığının tespiti istemine yöneliktir.İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Somut olayda; ..... 11. İcra Müdürlüğünün .....Esas sayılı dosyası üzerinden takibe konu edilen 17.500,00 TL bedelli çekte davacı lehtar-ciranta, davalı ise hamil konumunda olup, çekin keşidecisi dava dışı ..... Gayrimenkul İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti, davacı ve davalı arasındaki ara cirantanın ise dava dışı ..... Konut Yapı ve San. ve Tic. A.Ş olduğu, davacının çek hamili olan davalıya yönelik açtığı davada, çekin paraf edilmiş haliyle █████/2018 tarihli olmasına çek bedelinin ara ciranta tarafından ödenmesi sonrası keşideciye ciro iptal edilmeden iade edilen çekin paraflı keşide tarihinde tahrifat yapılarak █████/2018 olarak değiştirildiğini, tahrifat öncesine göre ibraz süresi geçen çekten dolayı borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.Davaya konu çekin davacı tarafından █████/2018 tarihindeki ibrazında paraf düzeltmesi ile █████/2018 keşide tarihli olduğu, sonrasında keşide tarihinin █████/2018 olarak değiştirildiği, keşide tarihindeki ikinci düzeltmenin paraf içermediği, ilk parafa sığınılarak oluşturulduğu anlaşılmaktadır. Bu halde, keşide tarihindeki ikinci düzeltmenin keşideci onayını (parafını) içermemesi sebebiyle düzeltmenin geçerli kabul edilmeyeceği, çekin █████/2018 keşide tarihli olduğunun ve kambiyo vasfını kaybettiğini kabul edilmesi gerekir.Kambiyo vasfını kaybeden çek sebebiyle cirantaların sorumluluğuna gidilemeyeceğinden davacının takibe konu çekten dolayı davalıya karşı sorumluluğunun bulunmadığı, dolayısıyla yerel mahkeme kararının bu yönüyle isabetli olduğu sonucuna varılmıştır.Ancak İİK'nın 72/5 maddesine göre kötüniyet tazminatına hükmedilmesi için takip alacaklısının takipte haksız ve kötüniyetli olması gerekir. Davaya konu takipte davalı haksız ise de; davalı çekte son ciranta-hamil konumundadır. Çekin keşide tarihinde paraf yer almaktadır. Ancak bu parafın keşide tarihine yönelik ilk düzeltme parafı olduğunu bilebilecek konumda olmadığından ve bu olgunun yargılama ile ortaya çıkması karşısında davalının kötüniyetli olduğunun kabulü mümkün görülmemiş, yerel mahkeme kararının bu yönüyle kaldırılması gerekmiştir.Açıklanan nedenlerle; davalı istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, yerel mahkeme kararının davalı lehine kaldırılmasına, belirtilen yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, istinaf itirazları ve tarafların kazanılmış hakları dikkate alınarak dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,2-..... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2021 tarih, ..... sayılı kararının KALDIRILMASINA, HMK’nın 353/1-b/2 maddesine göre yeniden hüküm kurulmasına;a-Davanın KABULÜ ile;Davacının ..... 11. İcra Dairesi'nin ..... Esas sayılı takip dosyasında davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE,Koşulları oluşmadığından kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE,b-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.195,42 TL harçtan peşin alınan 298,86 TL'nin mahsubu ile bakiye 896,56 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,c-Davacı tarafından yapılan 393,86 TL harç ve 115,00 TL yargılama gideri toplamı 508,86 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,d-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,e-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmekle hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6-Taraflar tarafından kullanılmayan artan gider avanslarının hükmün kesinleşmesine müteakip taraflara iadesine,3-İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masraflarıa-Davalı tarafından yatırılan istinaf yoluna başvurma harcının hazineye irat kaydına, istinaf karar harcının talebi halinde davalıya iadesine,b-Davalı tarafından yatırılan 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,c-HMK'nın 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra yatırılan avanstan kullanılmayan kısmının yatıran tarafa iadesine,d-Kararın tebliğ ve harç işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca oy birliği ile kesin olarak karar verildi....Başkan...e-imza...Üye...e-imza...Üye...e-imza...Katip...e-imza