Anahtar kelimeler: Şase Şye Eur Numara Emtiaların Nakliyat Hasara Emtia Gemi Görmüş
T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ---------- numara, 11.03.2022 - 2023 vade tarihli Nakliyat Emtia Taşıma Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ---------Ş.'ye ait ---------- şase no.lu ---------- model aracın gemi içerisinde sağ ön ve yan kısmı hasara uğradığı tespit edildiğini ve müvekkili şirket sigortalısından zarar görmüş emtiaların bedeli talep edildiğini, müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen incelemeler neticesinde sigortalıya poliçe kapsamında 17.10.2022 tarihinde 11.547,92.-EUR sigorta tazminat ödemesinde bulunulduğunu, yapılan ödeme neticesinde karşı tarafın sorumluluğu bulunduğu iddiası ile başvuruda bulunulmuş ise de rücu başvurusuna dönüş yapılmadığını, müvekkili şirketin ödemiş olduğu tazminatın ferileri ile birlikte davalılardan rücuen tazmini amacıyla ---------Arabuluculuk Bürosu'na başvuruda bulunulduğunu, ---------- Arabuluculuk ---------- Başvuru numaralı dosyada uzlaşma sağlanamadığını, bu sebeplerle; fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydı ile 11.547,92.-EUR sigorta tazminatının, sigortalıya ödeme tarihi olan 17.10.2022 tarihinden itibaren yabancı para alacaklarına ilişkin 3095 sayılı Kanun 4/a hükmü gereğince Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı dikkate alınarak işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, arabuluculuk ücreti dahil olmak üzere yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
: Davalı--------- Şirketi vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davanın davalı tarafları incelendiğinde davalı müvekkili şirketin ticaret merkez adresinin------- yakası olduğunu, diğer davalı tarafın ticaret merkez adresinin ise -------- ilinin ---------- ilçesi olduğu görüldüğünü, bu kapsamda huzurdaki davanın, davacı tarafça yetkisiz yerde açıldığını, huzurdaki dosyayı görmeye yetkili yargı yeri ---------- Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, bu kapsamda huzurdaki dosyada yetkisizlik kararı verilmesini talep ettiklerini, davacı tarafça davaya konu edilen ve var olduğu ile davalı müvekkilinin sorumlu olduğu iddia olunan alacağın, TTK ve ilgili mevzuat kapsamında davacı tarafın sigortalananın halefi olarak müvekkiline sözde alacağını rücu etmesi için geçerli olan zaman aşımı süresinin dolup dolmadığının tespit edilmesi gerektiğini, bu kapsamda zaman aşımı itirazında bulunduklarını, müvekkili şirketin sorumlu olduğunu kabul etmediklerini, davacı tarafça dosyaya sunulan ekspertiz raporunun 4. Sayfasında araçta meydana gelen hasarın tutarının, gerek ilgili hasar tutarını gerekse bu hasardan davalı müvekkilinin sorumlu olduğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla, 189.968,25 TL olarak tespit edildiği görüldüğünü, yine aynı raporun 4. sayfasında açıkça "------- grubu ile ilgili tanzim edilen wording'te; 'Şasi ve gövde üzerinde tamir gerektiren araçlarda ve celette cihazında düzeltme takımları bulunmayan ağır tamir gerektiren araçlarda, onarım maliyeti ve değer kaybı tutarı toplam aracın sigorta bedelinin %50'sini geçtiği ve sigortalının veya yetkili servisin onarım sonrasında garanti vermediği bu gibi sıra dışı durumlarda araç tam hasarlı sayılır ve pert edilir' yer aldığı görüldüğünü, yer alan özel şarta istinaden; söz konusu aracın pert kabul edilerek hurdaya ayrılması tarafımızca makul bulunmuştur" davacı şirket ile dava dışı sigortalananı --------- Şirketi arasında, tarafların kendi aralarında belirledikleri şartları içerir bir sözleşme söz konusu olduğunu, davacı tarafın da yalnızca ilgili sözleşmenin taraflarını bağlayan bu şart sebebiyle dava dışı sigortalananına gerçek hasar bedelinin üzerinde bir tutarın ödemesini --------- ve/veya kendisini bağlayan bir sözleşme gereğince yapmış olduğunu, müvekkili şirketin tarafı olmadığı bu sözleşme hükmünden müvekkili şirketi de sorumlu tutmaya çalıştığını, davacı tarafın dava dışı sigortalananının gerçek zararını aşan kısım açısından rücu talep etme hakkının olmadığını, gerçek zararın ise 189.968,25 TL olduğunun davacı tarafın dosya kapsamında dava dilekçesi ekinde sunmuş olduğu ekspertiz raporları ile açıkça ikrar edildiği açık olduğunu, davacı tarafın huzurdaki dava ile tazminatı zenginleşme aracı olarak ve salt kötü niyetle açmış olduğunu ve avanın reddine karar verilmesi gerektiğini, ilgili hasara ilişkin tüm sorumluluğun diğer davalı ---------- unvanlı şirkete ait olduğunu, ilgili hadisenin diğer davalı şirket personelinin hatası/kusuru yüzünden meydana geldiğini, davacı tarafın müvekkili şirkete karşı hak ve alacak talebinde bulunmasının hukuken mümkün olmadığını meydana gelen hasara ilişkin herhangi bir kusuru bulunmayan müvekkili şirketin kusurdan sorumlu tutulmaya çalışılmasına hukuken itibar edilmesinin mümkün olmadığını, ilgili hasarın meydana gelmesine sebep olan olayda hiçbir kusuru bulunmayan müvekkili şirkete sorumluluk yüklenmesi mümkün olmadığından huzurdaki davanın pasif husumet yokluğu yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, tüm bu sebeplerle; öncelikle huzurdaki davayı görmeye yetkili mahkeme---------- Ticaret Mahkemeleri olduğundan yetkisiz mahkemede açılmış olan huzurdaki davanın yetkisizliğine, bu itiraz yerinde görülmezse ve/veya dosya yetkili mahkemeye gönderilirse davacı tarafın davasınıın öncelikle zamanaşımı yönünden tümden reddine, bu itirazın da yerinde görülmemesi halinde müvekkilinin ilgili hasarın meydana gelmesinde sorumluluğu bulunmaması sebebiyle huzurdaki davanın müvekkili açısından pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine, bu itirazların da yerinde görülmemesi halinde ise davacı tarafa araçta meydana gelen sözde hasara ilişkin dava taleplerinin fahiş olması, Ex Gratia kapsamında yapılan ödemelerin rücuya konu edilmiş olması, gerçek sözde hasar bedelini aşan bedellerin rücu edilmesi ile davacı tarafın tazminatı zenginleşme aracı olarak kullanmaya çalışması sebebiyle esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin, huzurdaki davanın açılmasına davacı taraf sebebiyet vermiş olduğundan davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.CEVAP
: Davalı ---------- Şirketi vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin merkez adresinin --------- ili ---------- ilçesi olduğunu, davanın davacı tarafça yetkisiz yerde açıldığını, yetkili yargı yerinin --------- Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, bu sebeple dosyada yetkisizlik kararı verilmesini talep ettiklerini, davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, bu sebeple davanın zamanaşımı yönünden reddini talep ettiklerini, müvekkili şirketin, ---------Ş. tarafından 09.02.2022 - 09.02.2023 tarihleri arasında geçerli ---------- poliçe numarası ile taşıyıcı sorumluluk sigortası yaptırdığını, talep edilen zararın sigorta teminatından olup, davanın ---------- ihbarını talep ettiklerini, davacı tarafın araçta meydana gelen hasarın gerçek bedelini değil, fazlasını talep ettiğini, davacı tarafın sunmuş olduğu ekspertiz raporuna göre araçta meydana gelen hasarın tutarının 189.968,25 TL olarak tespit edildiği görüldüğünü, davacı şirket ile dava dışı sigortalananı ---------- Şirketi arasında, tarafların kendi aralarında belirledikleri şartları içerir bir sözleşme söz konusu olduğunu, davacı tarafın da yalnızca ilgili sözleşmenin taraflarını bağlayan bu şart sebebiyle dava dışı sigortalananına gerçek hasar bedelinin üzerinde bir tutarın ödemesini Ex Gratia (lütuf ödemesi) ve/veya kendisini bağlayan bir sözleşme gereğince yapmış olduğunu, müvekkili şirketin tarafın olmadığı bu sözleşme sözleşme hükmünden müvekkili şirketi de sorumlu tutmaya çalıştığını, davacı tarafın dava dışı sigortalananı-------- Şirketi ile kendi arasındaki ve yalnızca kendileri açısından bağlayıcı olan bir sözleşme kapsamında sigortalananına gerçek hasar bedelinin, yani gerçek zararın, üzerinde bir Ex Gratia (lütuf ödemesi) yapmış ise, bu ödemenin yalnızca gerçek zarara denk gelen kısmını rücuya konu edebilecek olduğunu, aksinin kabulü halinde ise dava dışı sigortalananın dolaylı yoldan da olsa tazminat ile zenginleşmesi sonucunun doğacağını, tüm bu sebeplerle; davanın ----------Ş.'ye ihbarına, yetkili mahkeme ------- Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğundan yetkisiz mahkemede açılmış olan huzurdaki davada Sayın Başkanlığınızın yetkisizliğine, bu itiraz yerinde görülmezse ve/veya dosya yetkili mahkemeye gönderilirse davacı tarafın davasının öncelikle zamanaşımı yönünden tümden reddine, itirazları kabul görmezse davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin, huzurdaki davanın açılmasına davacı taraf sebebiyet vermiş olduğundan davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.İhbar olunan ---------Ş. vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davaya konu uyuşmazlık kapsamında herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı, tarafına husumet yöneltilmesinin kabul edilemez olduğu, sigorta şirketlerinin ancak gerçek zarardan poliçe teminatı ve limitleri dahilinde sorumlu tutulabileceği, davalı sigorta şirketinin müvekkil şirket nezdinde -------- poliçe numarası ile sigortalandığı ve somut olayın--------- hasar dosyası üzerinden incelendiği, müvekkili şirkete yönelik husumet yöneltilmediği, arabuluculuk sürecinde davacıya gerekli evrakların verilmediği, sigortacıya yönelik dava sürecinde Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesine aykırı davranıldığı, ihbar dilekçesinde davacının --------Ş. yerine müvekkil şirketin sigortacı olduğu yönündeki beyanlarına rağmen müvekkili şirkete sigortacı sıfatını kanıtlayacak hiçbir belgenin ibraz edilmediği, hasara ilişkin hiçbir bildirimin müvekkil şirkete yapılmadığı, davacı tarafa müvekkil şirketin sigortacı olduğuna dair bir beyanda bulunulmadığı, sigortalının beyan yükümlülüğünü ihlal etmesi sebebiyle davalı aleyhine hükmedilecek herhangi bir tazminat tutarının müvekkil şirket tarafından karşılanmasının mümkün olmadığı, poliçenin 5. sayfasında yer alan klozun müvekkil sigorta şirketinin sorumluluk sınırlarını belirlediği, 50.000 Avro alt sınırına tabi olan yönlendirme maliyetleri hükmü üzerinden hasarın poliçe teminatları içerisinde olup olmadığının tespiti gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.İNCELEME VE GEREKÇE
:Davanın ilk olarak, ---------- Asliye Ticaret Mahkemesi Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla açıldığı, bu mahkemece görevsizlik kararı verildiği ve dosyanın genel görevli Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzi edildiği, tevzi üzerine -------- Esas, -------- Esas sayılı dosyası ile yetkisizlik kararı verildiği ve dosyanın Mahkememiz -------- Esas sırasına kaydedildiği yargılamaya bu esas üzerinden devam olunduğu görülmüştür.Dava, davacının aracın uğradığı hasar nedeni ile sigortalısına ödediği emtiaların bedelini, davalılara rücu davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; Sigortalı ---------Ş. tarafından,-------- muhtelif faturalar muhteviyatı olarak satın alınan toplam 1320 adet --------- marka aracın, --------- firması tarafından tanzim edilen ---------- no.lu konşimento kapsamında ----------- isimli gemiyle uluslar arası denizyolu sevkiyatının 28.07.2022 tarihinde tamamlanmasına müteakip, -------- Limanı sorumluluğunda, ---------- firmasının görevlendirdiği personel tarafından gerçekleştirilen tahliye işlemleri sırasında--------- şase no.lu --------- model aracın gemi içerisinde sağ ön ve yan kısmı hasara uğradığı, --------- firması tarafından görevlendirilen --------- isimli sürücü tarafından tahliye edilmesi sırasında gemi içerisinde bulunan direğe çarpması sonucu ağır bir şekilde hasara uğradığı, davaya konu kazada, hasarlı araç fotoğrafları değerlendirildiğinde, raporda tablo şeklinde gösterilen. parçaları değişmiş, motor kaputu, sağ ön çamurluk, sağ ön kapı , ön tampon boyanmış ve şase onarıldığı, değişen ve onarılan parçalar, dosyaya sunulan hasarlı araç fotoğrafları değerlendirildiğinde kaza ile uyumlu olduğu, değişen parça bedelleri ve içilik bedelleri kaza tarihi itibarı ile kadri maruf olduğu ve değişen parçalar orijinal parçalarla değiştirildiği, değiştirilen parçaların sovtaj değeri olmadığı, davaya konu toplam hasar bedeli KDV dahil, iskonto hariç 10.408,76 Euro olduğu belirtilmiş, raporda sigorta yönünden yapılan değerlendirmede, davacı sigorta şirketi nezdinde 11.03.2022-11.03.2023 vadeli ------- sayılı poliçe ile sigortalı bulunan -------- şase nolu ---------- model ---------- aracın, ---------- firmasının 22.07.2022 tarihli ---------- nolu konişmentosu kapsamında --------- gemisiyle taşındığı, 29.07.2022 tarihinde --------- Limanı'nda ---------- firması tarafından gerçekleştirilen tahliye işlemleri esnasında aracın gemi içindeki direğe çarpması sonucu hasar gördüğü, -------- Ş. tarafından 29.07.2022 tarihinde düzenlenen hasar tutanağında --------- görevlisi ----------- kusurunun açıkça belirtildiği, 11.10.2022 tarihli ekspertiz raporunda araç bedelinin 17.029,77 Euro olarak belirlendiği, bu bedele %5 oranında 851,49 Euro ilave edilerek toplam hasarın 17.881,26 Euro olarak hesaplandığı, 6.333,34 Euro tutarındaki sovtaj tenzili sonrasında tazmin edilecek hasar tutarının 11.547,92 Euro olarak saptandığı, davacı sigorta şirketinin 17.10.2022 tarihinde sigortalısına 11.547,92 Euro tutarında hasar tazminatı ödediği, davalıların ise sigorta şirketinin sigortalısı ile yaptığı özel anlaşma gereği ödediği %5'lik ilave bedelden sorumlu tutulamayacaklarını savundukları, davalıların bu ilave ödemenin Ex Gratia niteliğinde olduğunu ve gerçek hasar bedelini aşan bir tutar olduğunu iddia ettikleri, ---------- Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği'nin genel uygulamasına göre pert oranının %65 ile %75 arasında değiştiği, ancak bazen onarım masrafı bu oranlara ulaşmasa dahi ekonomik gerekçelerle perte ayrılmanın uygun görülebileceği hususlarının dosyaya sunulan belgelerle sabit olduğu mütala edilmiştir. Raporun sonuç kısmında; talep edilebilecek araç hasar bedelinin 9.599,16 Euro olduğu, aracın perte ayrılmasının ekonomik ve uygun olduğu, davalıların sorumluluğunun bulunduğu, sigorta şirketinin hasar ödeme tarihinin 17.10.2022 olduğu,davacının bu tarihten itibaeren 3095 4/a maddesince Euro işleyen faiz talep ettiği görülmüştür. Somut olay da davacı sigorta şirketi nezdinde 11.03.2022-11.03.2023 vadeli ---------- sayılı poliçe ile sigortalı bulunan ---------- şase nolu ---------- model --------- aracın, -------- firmasının 22.07.2022 tarihli ----------- nolu konişmentosu kapsamında ---------- gemisiyle taşındığı, 29.07.2022 tarihinde ---------- Limanı'nda --------- firması tarafından gerçekleştirilen tahliye işlemleri esnasında aracın gemi içindeki direğe çarpması sonucu hasar gördüğü, ---------- Ş. tarafından 29.07.2022 tarihinde düzenlenen hasar tutanağında --------- görevlisi -------- kusurunun açıkça belirtildiği, 11.10.2022 tarihli ekspertiz raporunda araç bedelinin 17.029,77 Euro olarak belirlendiği, bu bedele %5 oranında 851,49 Euro ilave edilerek toplam hasarın 17.881,26 Euro olarak hesaplandığı, 6.333,34 Euro tutarındaki sovtaj tenzili sonrasında tazmin edilecek hasar tutarının 11.547,92 Euro olarak saptandığı, davacı sigorta şirketinin 17.10.2022 tarihinde sigortalısına 11.547,92 Euro tutarında hasar tazminatı ödediği, davalıların ise sigorta şirketinin sigortalısı ile yaptığı özel anlaşma gereği ödediği %5'lik ilave bedelden sorumlu tutulamayacaklarını savundukları, davalıların bu ilave ödemenin Ex Gratia niteliğinde olduğunu ve gerçek hasar bedelini aşan bir tutar olduğunu iddia ettikleri, poliçenin düzenleme tarihinin █████/2022 saat 16:17 olduğu hasar tutanağının aynı gün saat 15:15 olduğu, poliçenin düzenleme saatinin hasar saatinden sonra olduğu, bilirkişi raporun da her ne kadar hesaplama yapılmış ise de poliçe düzenleme saatinden önce gerçekleşen hasar sebebiyle ödenen hasar bedeline rücu edemeyeceği anlaşılmakla davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1-Davanın REDDİNE,2-Karar harcı 732,00 TL den başlangıçta peşin olarak yatırılan 5.696,64 TL peşin harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan 4.964,64 TL nin davacıya iadesine,3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-Davalı ------------ Şirketi tarafından yapılan 1.935,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,5-Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden davalılar yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 53.372,08 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendilerini vekille temsil ettiren davalılara verilmesine,6-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ---------- bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,7-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekilinin ve davalı vekillerinin (e-duruşma) yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ---------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2026