yayaya zmss malul çarpması otomobilin tahkim motorlu ödemenin poliçesi heyeti

Anahtar kelimeler: Yayaya Zmss Malul Çarpması Otomobilin Tahkim Motorlu Ödemenin Poliçesi Heyeti

4. Hukuk Dairesi ██████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI

: ████████-████████

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 15.06.2021 tarihinde davacı yayaya davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı otomobilin çarpması sonucu oluşan trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını, davalının tahkim yargılamasından önce davacıya 22.12.2022 tarihinde 53.708,18 TL kısmi ödeme yaptığını, yapılan ödemenin eksik olduğunu, bakiye tazminat talep ettiklerini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak şimdilik 15.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ve 1.600,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 16.800,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; talep artırım dilekçesiyle talebini 376.291,82 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 8.477,70 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 1.754,38 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ve 1.600,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 388.123,90 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının tahkim yargılamasından önce davacıya 22.12.2022 tarihinde 53.708,18 TL tazminat ödediğini, yapılan ödeme ile davacının zararının karşılandığını, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusur raporu alınması gerektiğini, davalının geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı gideri tazminatından poliçe teminatı kapsamında sorumlu olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvurunun kabulü ile 376.291,82 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 8.477,70 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 1.754,38 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ve 1.600,00 TL rapor ücreti olmak üzere toplam 388.123,90 TL tazminatın 11.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; maluliyet raporunun hatalı olduğunu, davalının tahkim yargılamasından önce davacıya 22.12.2022 tarihinde 53.708,18 TL tazminat ödediğini, yapılan ödeme ile davacının zararının karşılandığını, kusur oranının hatalı tespit edildiğini, davalıya sigortalı aracın sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,65 teknik faize göre yapılması gerektiğini, davalının geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı gideri tazminatından poliçe teminatı kapsamında sorumlu olmadığını, davacı lehine 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... şirketi tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacı yayanın sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkindir.

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, dosya kapsamında alınan kusur bilirkişi raporunun oluşa uygun ve denetime elverişli olmasına, tazminatın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre hesaplanmasının isabetli olmasına, davalının geçici bakıcı gideri tazminatından poliçe teminatı kapsamında sorumlu olmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Dosyanın incelenmesinde, davacı yayanın 15.06.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu yaralandığı, ... Şehir Hastanesinin 15.06.2021 kaza tarihli adli muayene raporunda, davacının trafik kazası nedeniyle acil servise başvurduğu, sol el bileğinde ağrı ve ödem olduğu, kazadan bir gün sonra düzenlenen ...Hastanesi Ortopedi Polikliniğinin 16.06.2021 tarihli epikriz taburculuk belgesinde; el bileği ve el düzeyinde eklem ve ligamentlerin çıkık, burkulma ve gerilmesi tanısının kayıtlı olduğu, yine kazadan üç gün sonra düzenlenen Balıkesir Atatürk Hastanesi Ortopedi Polikliniğinin 18.06.2021 tarihli adli rapor formunda, sol el bileğinde yumuşak doku zedelenmesinin mevcut olduğu, davacının yaralanmasının BTM (basit tıbbi müdahale) ile giderilebilir nitelikte olduğunun kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.

Somut olayda; kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak ... Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Polikliniği tarafından düzenlenen 14.10.2022 tarihli maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlendiği, raporun düzenlendiği yönetmelikte isabetsizlik olmadığı, raporda atıf yapılan Uzman Dr. ... tarafından düzenlenen 28.09.2022 tarihli EMG incelemesi sonuç raporunda, solda hafif derecede karpal tünel sendromu ile uyumlu EMG bulgularının olduğunun kayıtlı olduğu, ancak söz konusu tespitin 15.06.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası ile illiyet bağı olup olmadığı konusunda raporda herhangi bir kaydın bulunmadığı, davacının yapılan muayenesi sonucu sol kolda hafif derecede karpal tünel sendromu tanısı ile Yönetmeliğin ekindeki Engel Oranları Alan Kılavuzunda yer alan Tablo 2.14- Periferik sinirlerin motor, duyu veya birleşik kayıplarının üst ekstremitede neden olduğu engellilik oranları ve Tablo 2.10- Periferik sinir lezyonu sonucu ortaya çıkan ağrı veya duyu kaybına bağlı üst ekstremite yetersizliğinin tespiti kapsamında %11 oranında maluliyet tespiti yapıldığı, ancak bahsi geçen karpal tünel sendromu ile kaza arasında illiyet bağının sabit olmadığı, bununla birlikte sol el bileği hareket kısıtlılığı için %6 oranında maluliyet verildiği, ancak kazadan sonra düzenlenen hastane evraklarında davacının el bileğinde kemik kırığı olduğuna ilişkin bir kaydın bulunmadığı, davacının el bileğinde meydana gelen yumuşak doku zedelenmesinin BTM (basit tıbbi müdahale) ile giderilebilir nitelikte olduğunun belirtildiği, sonuç itibariyle maluliyet tespitine esas alınan arazlar ile davaya konu trafik kazası arasında illiyet bağının olup olmadığı, bu arazın kazadan kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususunun dosyadaki tedavi belgeleri ile rapor içeriğinden anlaşılamadığı, ayrıca raporun hazırlanması sırasında davacının söz konusu arızalarının güncel durumunun anlaşılması amacıyla herhangi bir tıbbi görüntüleme yönteminin kullanılmadığı, davacının güncel film ve grafilerinin çekilmediği, davacı tarafça sunulan ve kazayla illiyet bağının olup olmadığı anlaşılamayan EMG raporu esas alınmak suretiyle davacının maluliyet oranının tespit edildiği, raporun yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm kurmaya elverişli olmadığı kanaatine varılmıştır.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; davacının eksik kalan tedavi belgeleri de dosya arasına alındıktan sonra, davacının yaralanmasına ilişkin güncel film ve grafiler de çekilmek suretiyle yeniden muayenesi yapılarak, davaya konu trafik kazası nedeniyle ne oranda maluliyetin oluştuğu, davacıda tespit edilecek maluliyet ile kaza arasında illiyet bağının olup olmadığı hususlarının belirlenmesi amacıyla kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine ve ekindeki Erişkinler İçin Engelli Sağlık Kurulu Raporları Engel Oranları Alan Kılavuzuna göre yukarıda açıklandığı şekilde Adli Tıp Kurumu veya davacının ikametine en yakın Üniversite Hastanesinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümünden içerisinde Ortopedi ve Travmatoloji uzmanının bulunduğu heyetten rapor alınıp (usuli kazanılmış haklar gözetilmek suretiyle) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

3.Dosya kapsamından davacının davaya konu trafik kazasında meydana gelen yaralanması sebebiyle davalıya başvuru yaptığı, davalı tarafça hasar dosyasının açıldığı, davalının davacıya tahkim yargılamasından önce 22.12.2022 tarihinde 53.708,18 TL kısmi ödeme yaptığı, eldeki başvuruda davacı vekilinin ödemenin eksik ve yetersiz olduğu gerekçesiyle bakiye tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmıştır.

Hükme esas alınan 22.03.2024 tarihli aktüer bilirkişi raporunda, kısmi ödemenin yapıldığı tarihteki verilere göre ödemenin yeterli olup olmadığı bakımından herhangi bir değerlendirme yapılmadığı, rapor tarihindeki verilere göre 595.425,55 TL sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplandığı, Uyuşmazlık Hakem Heyetince kaza tarihindeki sakatlanma teminat limiti olan 430.000,00 TL'den davalının davacıya 22.12.2022 tarihinde ödediği 53.708,18 TL'nin mahsup edilmesi suretiyle bakiye sakatlanma teminat limiti olan 376.291,82 TL'ye hükmedilmesi gerektiği kanaatine varıldığı, davalı vekilinin karara karşı tazminat miktarına ilişkin itirazlarının İtiraz Hakem Heyetince reddedildiği, kararın davalı vekili tarafından temyiz edildiği görülmüştür.

Somut olayda, maluliyet tazminatı öncelikle ödeme tarihindeki verilere göre hesaplanmalı, ödenmesi gereken miktarla ödenen miktar arasında fahiş bir fark olup olmadığı değerlendirilmelidir. Şayet ödenmesi gereken maluliyet tazminatı ile ödenmiş olan miktar arasında fahiş fark olduğu saptanırsa, rapor tarihindeki verilere göre hesaplanan tazminat tutarından, davalı tarafından yapılan ödemenin güncellenerek düşülmesi sonucunda oluşan duruma göre karar verilmesi gerekmektedir.

Şu durumda İtiraz Hakem Heyetince, öncelikle davalının davacıya yaptığı kısmi ödemeye ilişkin evraklar temin edilmek suretiyle aktüer bilirkişiden ek rapor alınarak kısmi ödeme tarihindeki verilere kısmi ödemenin yeterli olup olmadığı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.

4.Sorumluluğu doğuran olayın, zarar görenin vücut bütünlüğünü ihlal etmesi hali 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54. maddesinde özel olarak hükme bağlanmıştır. Bu hüküm gereğince, vücut bütünlüğünün ihlali halinde mağdurun malvarlığında meydana gelmesi muhtemel olan azalmanın ve dolayısıyla maddi zararın türleri; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar şeklinde düzenlenmiştir.

Çalışma hayatının aktif çalışma dönemi ve emeklilikte geçen pasif dönem olarak ayrılması, genel kabule göre aktif dönemin 60 yaşında sona ereceğinin kabulünün gerektiği Dairemizin yerleşmiş içtihatlarındandır.

Kaza tarihinde 65 yaşında olan davacının pasif dönemde bulunduğu, bununla birlikte kaza tarihinde gelir getirici bir işte çalıştığına ilişkin dosyada bilgi ve belgenin de bulunmadığı, dolayısıyla geçici iş göremezlik süresince mahrum kaldığı herhangi bir kazancının olmadığı, buna göre davacının geçici iş göremezlik zararının da doğmadığı anlaşılmıştır.

Şu durumda, Hakem Heyeti tarafından davacı vekilinin geçici iş göremezlik tazminatına ilişkin talebinin reddi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetli olmamıştır. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

5.5684 sayılı Kanun'un 30. maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in █████. ve AAÜT’nin 17/2. maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; Uyuşmazlık Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2.Yukarıda (2), (3), (4) ve (5) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan harcın istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,09.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.