Anahtar kelimeler: Davadavacı Mahrumiyet Dolaylı Fiilden Hasarlı Seyir Çarpması Araca Zararı Aşnin
T.C.
İSTANBUL1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı), Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı), Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA/Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 25.07.2023 tarihinde davalı ... A.Ş.'nin maliki olduğu ... plakalı aracı ile seyir halindeyken davacıya ait ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği; ... plakalı aracın sürücüsü %100 kusurlu olduğu; her ne kadar davalı aracın ... kapsamında sigortası mevcut olsa da araç mahrumiyet zararı alacağı dolaylı bir zarar olduğundan sigorta teminatı kapsamında olmadığı; dava konusu araç mahrumiyet zararı alacağını davalının ... sigortasından talep etme imkanı kalmadığı; davacının uğradığı zararı ... plakalı aracın maliki ... AŞ.'den talep etme zorunluluğu hasıl olduğu; maliki olduğu ... plakalı araç kaza sebebiyle hasar görmesi; kaza nedeniyle uğradığı hasardan dolayı araç uzun süre serviste kalması ve daha sonra sigorta şirketi aracının onarımının mümkün olmaması nedeniyle araca pert-total işlemi uygulmasının yerinde olacağını değerlendirildiği; bu işlemler süresince araç kullanılabilecek durumda olmaması nedeniyle davacının araçtan mahrum kaldığı ve elde edilmesi gereken menfaat elde edilemediği; aracın hasarlanması nedeniyle sigorta şirketi tarafından davacının bir kısım zararı giderildiği ancak gerçek zararı giderilmediği; haksız fiil sebebiyle ikame edilen işbu davada temerrüt tarihi olan haksız fiil tarihinden itibaren kaza tarihi olan 25.07.2023 tarihinden başlamak üzere takdir edilecek araç mahrumiyet alacağına ve piyasa rayicinden kaynaklanan hasar tazminatına ve oluşan bakiye değer kaybı tazminatına avans faizi işletilmesine karar verilmesi neticeten 25.07.023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile yalnızca 1. Numaralı ... A.Ş'den tahisli 100,00TL ( Hmk m.107 kapsamında ) araç mahrumiyeti zararı tazminatının tahsiline, 25.07.023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi100,00 TL ( HMK 107 kapsamında ) bakiye hasar tazminatı ve 100,00 TL ( Hmk m. 107 kapsamında) bakiye değer kaybı tazminatının davalı taraflardan müştereken tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.SAVUNMA/Davalı sigorta şirketi cevap dilekçesinde özetle, kazaya karışan ... plakalı araç davalı şirket tarafından ... numaralı ve ... vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi Sigorta Poliçesi ile sigorta örtüsü altına alındığı; dava konusu kaza 25.07.2023 tarihinde meydana geldiği; kaza tarihi itibariyle ... poliçe limitleri maddi hasar araç başına 120.000,00 TL olduğu; davacının aracında 21.104,00 TL değer kaybı hesaplandığı ve bu tutar 10.11.2023 tarihinde işbu davadan önce, davacı vekili ...'YE ödendiği; şirket poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu eksiksiz olarak yerine getirdiğinden değer kaybına dair taleplerin reddi gerektiği; şirket nezdinde hasar dosyasında hasarın maddi boyutunun tespiti için ekspertiz atandığı; ekspertiz raporuna istinaden dava konusu kazaya ilişkin başvuranın aracının onarımı için toplam 22.160,08 TL maddi hasar ödemesi yapıldığı; davacının araç mahrumiyeti/ gelir kaybı tazminatına ilişkin talepleri teminat kapsamında olmadığı öncelikle davanın usulden reddine, davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.Davalı ...A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle, dava dilekçesine konu edinilen zarar gerçekte belirli veya belirlenebilir bir alacak olduğu ve dolayısıyla belirsiz alacak davasının şartları bulunmadığı halde davanın belirsiz alacak davası olarak açılması hukuki yarar yokluğu olduğu; davanın usulden reddi gerektiği; kazaya konu araç kaza tarihinde uzun süreli kira sözleşmesi ile ...Tic. A.Ş'ye kiralandığı; kiralayan konumundaki Şirketin araç işleten sorumluluğu bulunmamakta olup husumet yokluğu sebebiyle davanın reddi gerektiği; Şirket tarafından ... plakalı araç 03.09.2020 tarihli "Operasyonel Araç Kiralama Sözleşmesi" ile ...Tic. A.Ş'ye kiralandığı; araç 01.10.2020 tarihinde kiracı şirkete teslim edilerek şirketin tüm hakimiyetinden çıktığı; dava konusu kazada şirkete ait araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu iddiası oluş ve gerçeğe aykırı olduğu; dava konusu hasar bedeli ve değer kaybı bedeli sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğu; aracının hasarlı bulunduğu sürede uğradığı zararını ispatlaması gerektiği;somut delile dayanmayan, zarar talebinin varsayımsal hesaplamalara dayandırılması hukuka aykırı olduğu neticeten davanın usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.BİRLEŞEN ... 10. ATM... ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN;DAVA/Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Birleşen dosya kapsamında davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; dava konusu █████/2023 tarihli kazada davalı ...'ın maliki, Davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracı ile seyir halindeyken müvekkiline ait ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, müvekkilinin aracının ağır hasara uğradığını, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında oluşan araç değer kaybı tazminatının ve araç mahrumiyeti zarar tazminatının 25.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile yalnızca ...ve ...'dan 100,00TL (HMK m.107 kapsamında) araç mahrumiyeti zararı tazminatının müşterek ve müteselsilen tahsiline, 25.07.023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi 100,00 TL (HMK 107 kapsamında ) bakiye hasar tazminatı ve 100,00 TL ( Hmk m. 107 kapsamında) bakiye değer kaybı tazminatının davalılardan taraflardan müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davacı vekilinin █████/2025 tarihli talep dilekçesinde Uyap sistemi üzerinden tevzi edilen dosyada davalarının sehven ... 45. Asliye Hukuk Mahkemesine tevzi edilmiş olduğunu, dava dilekçesinden de anlaşılacağı üzere dosyanın Asliye Ticaret Mahkemesine tevzilenmesi talep edilmiş olduğundan bahisle hatalı tevzi nedeniyle dosyanın yeniden tevzilenerek Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi talep etmiş olduğu görülmüştür.... 45. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin █████/2025 Tarih ...Esas...Karar sayılı ... Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu gönderme kararı ile tevzi bürosu aracılığıyla ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilen dava, mahkemenin ... Esas kaydına yapıldığı, ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih ... Esas... Karar sayılı birleştirme kararı ile her iki davanın taraflarının, sebebinin ve konusunun aynı olduğu, davalar arasında hukuki ve fiili bağlantının bulunduğundan davanın mahkememiz işbu davası ile birleştirildiği anlaşılmıştır.SAVUNMA/Birleşen dosyada Davalı ... Sigorta A.Ş. cevap dilekçesinde özetle; ... Sigorta A.Ş. yönünden taraf sıfatı mevcut olmadığından, dava sıfat yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, davacı tarafından işbu dava, ... Sigorta A.Ş.’ye yöneltildiğini, dava konusu olay ile müvekkil şirket ... Sigorta A.Ş. arasında herhangi bir hukuki ilişki bulunmadığını, davayı hiçbir şekilde kabul etmemekle birlikte dava konusu talebin belirsiz alacak olarak ileri sürülmesi imkânı bulunmadığını, KTK 97 uyarınca sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklar ile müracaat edilmediğini, huzurdaki davaya konu alacak zamanaşımına uğradığını, kusur durumunun tespiti gerektiğini, tazminat hesaplarındaki belirsizlikleri ortadan kaldıran 7327 sayılı kanun yürürlüğe girmiş olup, huzurdaki davada uygulanması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek üzere şayet bir hesaplama yapılacak ise yürürlükte bulunan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlar ekine göre yapılması gerektiğini, müvekkili şirketin talep edilen KDV yönünden sorumluluğu bulunmadığını, konu dosyada davacıya B.2.2 bildirimi yapıldığını, dolayısıyla başkaca hak ileri sürülemeyeceği için davanın reddinin gerektiğini, müvekkili şirketin KDV’den sorumluluğu bulunmadığını, aleyhe hüküm kurulması halinde parça ve işçilik iskontosu uygulanmalı bu oran da en az yüzde otuz olması gerektiğini, hasar farkı taleplerinin reddi gerektiğini, aracın tamiri aracın bedelinden fazla ise; aracın tamiri ekonomik değilse pert total işlemi uygulanması gerektiğini, aracın ağır hasar halinin olup olmadığı tespit edilmesi gerektiğini, aracın ağır hasar kaydı bulunması halinde değer kaybı talebi reddedilmesi gerektiğini, gerçek değer kaybının belirlenebilmesi için gerekli kriterlerin incelenmesi, ve bu incelemenin de alanında uzman bilirkişi kanalı ile yapılması gerektiğini, değer kaybı talebinin teminat dışı kaldığı hallerin mevcut olup olmadığının araştırılması, bu hallerin mevcut olması halinde davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirket usule aykırı başvuru dolayısıyla temerrüde düşmemiş olduğundan faize hükmedilemeyeceği, tüm bu nedenlerle; dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddine, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, taraf sıfatı yokluğu nedeniyle davanın reddine, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise, davacının aracının daha önce kazaya karışıp karışmadığının tramer kayıtları celp edilerek tespitine, Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinden kusur raporu alınmasına, Davacının değer kaybı tazminatı talebine yönelik bilirkişi raporu alınmasına ve yapılacak hesaplamanın Yürülükte bulunan ve Resmi Gazete'de Yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlar Eki uyarınca yapılmasına, huzurdaki dosyaya yürürlükteki 7327 sayılı kanunun uygulanmasını, KDV dahil hesaplamanın hukuka aykırı olması nedeniyle reddine, müvekkil şirket temerrüde düşmediğinden haksız faiz talebinin reddini, sayın mahkemeniz aksi kanaatte ise dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasını, aleyhe hüküm kurulması halinde eşdeğer parça, iskonto ve KDV itirazları yönünde karar verilmesine, haksız davanın reddi ile aleyhimize hüküm kurulmaması halinde, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Birleşen dosyada Davalı ... ve ...'a usule uygun tebligat yapılmasına rağmen davaya cevap vermedikleri anlaşılmıştır.GEREKÇEDava, asıl ve birleşen dosyalar yönünden bakiye değer kaybı v araç mahrumiyet tazminatı davasıdır.Dava konusu uyuşmazlığın, 25.07.2023 tarihinde davalı ...A.Ş.’ye ait ... plakalı aracı ile davacıya ait ...plakalı aracın çarpışması sonucu davacının aracında meydana gelen hasar tazminatı; bakiye değer kaybı ve araç mahrumiyet alacağına ilişkin zararın oluşup oluşmadığı; zarar var ise davalılardan iş bu zararı talep edip edemeyeceği; zararı talep edebiliyorsa miktarının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.Birleşen dava dosyası kapsamında dava konusu uyuşmazlığın 25.07.2023 tarihinde davalı ...'e ait, davalı ...'in kullanımında olan ..plakalı aracı ile davacıya ait ... plakalı aracın çarpışması sonucu davacının aracında meydana gelen araç mahrumiyet alacağına ve değer kaybına ilişkin zararın oluşup oluşmadığı; zarar var ise davalılardan iş bu zararı talep edip edemeyeceği; zararı talep edebiliyorsa miktarının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.Asıl dava yönünden mahkememizin 16.10.2024 tarihli ara karar uyarınca dosyanın otomotiv konusunda uzman makine mühendisi bilirkişisi ile trafik bilirkişisi ve sigorta hukuku alanında uzman bilirkişi heyetine tevdii edilerek dava konusu trafik kazasına karışan araç sürücülerinin kusur oranlarının ne olduğu, meydana gelen kazalar nedeniyle araç sürücülerinin kusur durumlarının ayrı ayrı tespitine ve meydana gelen kazalar kapsamında aracın onarım masrafının orjinal parça ile yedek parça ve işçilik dahil olmak üzere davacının aracında değer kaybının ve hasar bedelinin oluşup oluşmadığı varsa oluşan araç mahrumiyet alacağı;değer kaybından ve hasar tazmininden davalı sigorta şirketinin ve diğer davalının sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu hususunda her iki kaza yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılmak suretiyle rapor alınmasına karar verildiği; bu kapsamda düzenlenen 12.11.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, ... plakalı davacı sürücü...’ün maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında kusursuz olduğu, ... plakalı dava dışı sürücü ...’ın maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında % 100 ( yüzde yüz) oranında asli derecede kusurlu olduğu, Davalı taraf sürücüsü ...’ün maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında kusursuz olduğu tespit edilmiştir.Dava konusu araçtaki hasarın giderilmesi için işçilik dahil toplam 56,653.22 TL gerektiği, hasar giderileme süresinin 10 gün ve hasara ait gerekli parça ve işçilik listesi ile araca ait fotoğrafların incelmemesinden hasar bedelinin kadri maruf sayılmasının uygun olacağı, Dava konusu araca ait değer kaybının, ekte sunulan araç piyasa değerlendirme sonuçlarına göre, aracın mevcut durumda hasarsız ortalama bedeli ile (520.800 TL), emsal hasarlı durumdaki piyasa değeri (485.800 TL) arasındaki farkın 35.000 TL olduğu ve kaza anına endekslendiğinde ise, ekte sunulan hesaplama sonucuna göre dava konusu araçtaki değer kaybının kaza tarihi referans alındığında ise 19.929,28 TL olacağı, Kazanç acısından yapılan araştırmada dava konusu araca emsal günlük kiralama bedelinin 1.200 TL/gün toplam hasar giderileme süresi ile ilişkilendirildiğinde toplam kazanç bedelinin rapor anında 12.000 TL kaza anında ise, parasal değer güncelleme raporundan 6.832,90 TL olacağı hesaplanmıştır. Sigorta Hukuku Yönünden,a. Sigorta poliçesi gereğince doğrudan hasar karşılanmış olup araç mahrumiyet zararı teminat kapsamı dışında olduğu,b. Rücuen tazminat talebi, yalnızca sigorta şirketinin ödediği tutarla sınırlı olmak kaydıyla kusur oranı dikkate alınarak yapılması,c. ...’in uzun süreli kiralama nedeniyle işleten sıfatının bulunmaması, sigorta yönünden rücu imkanını kısıtlayacağı,ç. Değer kaybı, hasar bedeli gibi zararlar, belirlenen kusursuz kusur oranı doğrultusunda davalılardan rücuen talep edilebileceği tazminatın bulunmadığı kanaatine varılmıştır.Kazaya karışan araç yönünden yapılan değerlendirmede araçların yalnızca emsal hasarlı-hasarsız ilan durumu ile TÜİK verileri dikkate alınarak mevcut sonuca ulaşıldığı anlaşılmakla dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdi ... yazılan müzekkere cevapları dikkate alınarak ve rapor içerisinde incelenmek üzere değer kaybı yönünden; aracın tamirde kaldığı olağan tamir süresi dikkate alınarak ve hesaplama yapılmak suretiyle araç mahrumiyet bedeli ve hasarın meydan geldiği bölümler dikkate alınarak hasar değeri yönünden ek rapor düzenlenmesine karar verildiği; 03.02.2025 tarihli makine mühendisi bilirkişi ek raporunda da kök rapordaki hesaplamanın tekrar edildiği; Mahkememiz ara kararı doğrultusunda denetime ve hüküm kurmaya elverişli rapor tanzim edilmediği anlaşılmakla dosyanın başka bir makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile ... yazılan müzekkere cevapları dikkate alınarak meydana gelen kazalar kapsamında aracın onarım masrafının orjinal parça ile yedek parça ve işçilik dahil olmak üzere davacının aracında değer kaybının ve hasar bedelinin oluşup oluşmadığı varsa oluşan araç mahrumiyet alacağı; değer kaybından ve hasar tazmininden davalı sigorta şirketinin ve diğer davalının sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu hususunda her iki kaza yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılmak suretiyle rapor alınmasına karar verilmiştir. 15.09.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, Malzeme giderleri açısından yapılan araştırmalarda www.bilus.com.tr ve benzeri güvenilirkaynaklardan fiyat araştırmaları yapılarak kaza sırasında oluşan hasar nedeni ile değişmesi gereken orijinal parça fiyatları ve işçilik fiyatlarının piyasa şartları ile uygun olduğu tespit edilmiş olup işçilik ve malzeme giderleri ise 55.003, 22 TL olduğu, KDV dahil edildiğinde ise 66.003,864 TL olarak belirlenmesinin uygun ve makul olduğu, dava konusu hasar nedeni ile ...plaka sayılı araçtaki güncel değer kaybı 40.000TL olarak tespit edilmiş olup merkez bankası enflasyon hesaplayıcı programı kullanılarak kaza tarihine (█████/2023) indirgediğimizde, kaza tarihi itibarı ile yaklaşık 18.150 TL ekonomik değer kaybının oluştuğu, dava konusu hasar nedeni ile ... plaka sayılı araç onarım süresi 12 gün olarak belirlenmiş olup, onarım sürecinde güncel araç kiralama değeri 7800 TL olduğu tespit edilmiştir. Bu değeri merkez bankası enflasyon hesaplayıcı programı kullanılarak kaza tarihine (█████/2023) indirgediğimizde, kaza tarihi itibarı ile 3540 TL ikame araç bedelinin oluştuğu tespit edildiği anlaşılmıştır. Asıl dava dosyası kapsamında davalı taraf ticari defterleri incelenmek suretiyle davadışı boğaziçi şirketine ilişkin araçla alakalı faturaların kayıtlı olup olmadığı hususunun tespiti için 2020-2023 ticari defterleri incelenmek suretiyle mali müşavir bilirkişiden taraflar arasındaki araca ilişkin faturaların bulunup bulunmadığı hususunda rapor tanzim edilmesine karar verildiği; usule uygun ihtarata rağmen asıl dosya yönünden █████/2025 tarihli celse 4 nolu ara karar uyarınca ticari defter ibrazına ilişkin sunulmadığına dair ve incelemenin yapılamadığına dair tutanak tutulduğu ve iş bu hususta inceleme yapılamadığı anlaşılmıştır.Asıl dava yönünden █████/2023 günü ...'de, davacı sürücü ... yönetiminde, ..'nı takiben seyretmekte olan, ... plakalı kamyonet ile, ... yol ayrımında, kamyonetin gidişine göre, sağda, orta şeridi takiben seyretmekte iken, yolun sağından soluna doğru şerit değiştiren, birleşen dosya davalısı sürücü ...sevk ve idaresindeki,... plaka numaralı araç ile çarpışmış, bilahare çarpışma sonunda ötelenen,... plaka numaralı kamyonetin sol arkasına, dava dışı sürücü .. yönetiminde, arkadan gelmekte olan, ... plakalı davalı .... A.Ş. tarafından işletilen ve diğer davalı ... Sigorta A.Ş.'ye Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası poliçesi ile sigortalı otomobil çarparak zincirleme kaza nedeniyle davacı aracında meydana gelen hasar nedeniyle düzenlenen trafik kaza tespit tutanağı, tek kişilik kusur bilirkişi raporu ve İTÜ Trafik Kürsüsü’nde görevli 3 kişilik bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen kusur bilirkişi raporları da bir arada değerlendirildiğinde davacının normal seyri sırasında, ön ilerisinde, yolun sağında seyrini sürdüren, yakın mesafeden aniden sola yönelen birleşen dosya ticari otomobil sürücüsünün, kamyonetin önünü kapatması sonucu bu araca çarptığı, çarpma sonucu arka tarafından aynı istikamette, doğru yönde seyrini sürdüren davalı taraf sürücüsünün önünü kapatarak, anılan aracın da kendisinin idaresindeki kamyonete arkadan çarpmasına neden olduğu olayda, olayı önlemek bakımından alabileceği bir önlem ve tedbir bulunmadığından, olayda, atfı kabil kusuru bulunmadığı; birleşen dosya ticari otomobil sürücüsü ...'ın, ... plaka numaralı ticari otomobil ile, arka taşıt trafiğini kontrol etmeden, yolun sağından soluna yönelerek şerit değiştirip, sol şeride geçtiği ve arkasından yolun sol şeridinde seyrini sürdüren davacı kamyoneti sürücüsünün önünü kapatarak, bu aracın, yönetimindeki ticari otomobilin arkasına çarpmasına ve kamyonetin de arkasından seyreden davalı otomobili sürücüsünün, kamyonete arkadan çarpmasına sebebiyet verdiği, dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı hareket ettiği ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda asli kusurların belirtildiği 84. maddenin (f) bendindeki (6. bendindeki) "doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma" kural ihlalinde bulunduğundan, asli derecede kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Asıl dava dosyasında davalı aracının sürücüsü ...'ün, sevk ve idaresindeki, ... plaka numaralı otomobille, vaktin gece, hız sınırının yüksek olduğu devlet yolunda, davacı kamyoneti ile birleşen dava ticari otomobilin çarpışması sonunda önünün kapatıldığı, mevcut şartlarda olayı önlemek bakımından alabileceği bir önlem ve tedbir bulunmadığından, olayda, kendisine atfı kabil kusur bulunmadığı kanaatine varıldığı davacının iş bu kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün kusuru bulunmaması nedeniyle iş bu davalı işleten ve ... olan sigorta şirketinden tazminat talebinde bulunmayacağı anlaşılmıştır.Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.Motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen zararlardan dolayı sorumluluk zarar görenin uğradığı gerçek zarar ile sınırlıdır. BK’nun 42. (6102 sayılı Kanun 50. Md.) 6762 sayılı TTK'nın 1283. ( 6102 sayılı TTK'nın 1427 vd ) maddeleri gereğince sigortacı, sigorta ettiren veya sigortadan yararlananın uğradığı gerçek zararı tazminle yükümlü olup motorlu aracın neden olduğu zarar nedeniyle meydana gelen gerçek zarar giderilmelidir. Gerçek zarar, zarar gören şeyin eski hale getirilebilmesi için gereken onarım ve işçilik giderlerini kapsar. İş bu nedenle asıl dosya kapsamında davacının meydana gelen kazada kusurunun bulunmadığı ancak davalı araç işleteni ve ... ancak davalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olacağından iş bu kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün de atfı kabil kusur bulunmadığından davacının iş bu davalılar yönünden tazminat talep edemeyeceği anlaşılmakla asıl dava yönünden davacının davasının reddine karar vermek gerekmiştir.Birleşen dava yönünden yapılan değerlendirmede, █████/2023 günü meydana gelen kazada davalı ...'e ait davalı ...'in kullanımında olan ... plaka numaralı ticari otomobil ile, arka taşıt trafiğini kontrol etmeden, yolun sağından soluna yönelerek şerit değiştirip, sol şeride geçtiği ve arkasından yolun sol şeridinde seyrini sürdüren davacı kamyoneti sürücüsünün önünü kapatarak, "doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma" kural ihlalinde bulunduğundan %100 asli derecede kusurlu olduğu anlaşılmakla yukarıda izah olunduğu üzere davacının TBK m. 49 kapsamında davacının davalılar ve davalı araç ... kapsamında davalılardan bakiye değer kaybı tazminatı; araç mahrumiyeti tazminatı ve bakiye hasar bedeli yönünden talep edebileceği miktarın tespiti yönünden dosya kapsamında alınan makine mühendisi bilirkişi raporlar arasında çelişki bulunduğu ve farklı tespitler yer aldığı anlaşılmakla dosya kapsamında görev yapmayan 3 kişilik bilirkişi heyetine tevdi ile davacının davaya konu kaza nedeniyle talep edebileceği araç mahrumiyet bedeli, hasar tazminatı ve değer kaybı tazminatı yönünden davacının aracının olağan tamir süresi dikkate alınarak ... kayıtları dikkate alınarak rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verildiği; bu kapsamda düzenlenen 25.02.2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davalı tarafından 21.160,08 TL hasar ödemesi yapılmış olduğunun kabulü ile ( Dekont mevcuttur.) kusur oranı nispetinde davacının bakiye 103.219,04 TL – 21.160,08 TL = 82.058,96 TL hasar alacağının bulunduğu; davalı tarafından 10.11.2023 tarihinde 21.040,00 TL değer kaybı ödemesi yapılmış olduğu beyanının kabulü ile( Dekont mevcuttur.) davacının kusur oranı nispetinde bakiye değer kaybı alacağının bulunmadığı, değiştirilen parçaların orijinal olup olmadığı, kazanın aracın dinamik ve statik stabilitesini etkileyebilecek bir kaza olup olmadığı değerlendirmede dikkate alınmıştır.Dava konusu araçta kusur oranı nispetinde Yargıtay içtihatları kapsamında yapılan hesaplamada 7.410,00 TL araçtan mahrum kalma tazminatı/ ikame araç bedeli/ kazanç kaybı oluşacağı,(müspet); araç mahrumiyetine yönelik ödeme/ kısmi ödeme yapılmış olduğuna dair dosya muhteviyatında bilgi, belge ve doküman bulunmadığı tespit edilmiştir.Birleşen dosya kapsamında davalı Ray Sigorta tarafından yapılan 11.597,00 TL ve 55.000,00 TL ödemelerin hangi tazminat kalemleri kapsamında ödendiğine ilişkin sunulan beyan dilekçesi dikkate alındığında, 55.000,00 TL ödeme hasar bedeli ve 11.597,00 TL değer kaybı bedeli olarak ödendiği tespit edilmekle dosya kapsamında tek kişilik makine mühendisi bilirkişi raporları arasında çelişki bulunması nedeniyle hükme esas alınmayarak ve heyet bilirkişi raporunda iş bu çelişkilerin açıklanarak giderilmesi nedeniyle 25.02.2026 tarihli bilirkişi raporundaki tespitler dikkate alınmıştır.Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışla diğer bir kimseye zarar vermesidir. Bu tanıma göre haksız fiilinin unsurları; fiil (davranış), zarar, kusur, fiil ile zarar arasında illiyet bağı ve hukuka aykırılıktır. Bir fiilin tazminat borcu doğurabilmesi için en önemli unsur zarardır. Haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında kural olarak gerçek zarar ilkesi geçerli olup, zararın kanıtlanması davacı tarafa, hükmedilecek tazminatın miktarının belirlenmesi ise hakime aittir. Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddelerine göre, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler. KTK 85/1 maddesi gereğince bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. Bilindiği üzere; sürücünün trafik kazasının oluşmasında kusurlu bulunması durumunda zarar gören 6098 Sayılı TBK'nun 49.maddesi gereğince sürücüye, 2918 Sayılı Kanunun 85. maddesi gereğince motorlu araç işletenine ve motorlu aracın zorunlu trafik sigortacısına karşı dava açabilir.6098 Sayılı TBK'nun 50/1.fıkrası gereğince zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Dava, trafik kazası nedeni ile açılan tazminat davası olup, KTK.nın 88.maddesi gereğince “Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.” Yani kaza sonucu araç sürücüsü, işleten ve sigorta şirketi ve varsa başka sorumlular müteselsilen sorumludur. Müteselsil sorumluluk "dış ilişkide" TBK 61.maddesinde; “Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.” şeklinde düzenlenmiştir. Buna göre, araç işletenin sorumluluğunun dayanağı 2918 sayılı KTK.nın 85.maddesi, sigorta şirketinin sorumluluğu aynı kanunun 91.maddesi ve sürücünün sorumluluğu ise ise TBK'nın 49.maddesidir ve aralarındaki ilişki; aynı zarardan çeşitli nedenlerden dolayı sorumlu olma halidir. Zarar gören, zarar miktarının tamamının veya bir kısmının ifasını, dilerse borçluların tamamından, dilerse yalnız birinden isteyebilecektir.Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Gerçek zarar, zarar gören şeyin eski hale getirilebilmesi için gereken onarım ve işçilik giderlerini kapsar. Davalı sigorta şirketi gerçek zarardan sorumlu olup araç hiç tamir edilmemiş olsaydı dahi zarar gören kişinin gerçek zararına göre tazminat miktarı hesaplanması gerekmektedir. Zira, zarar görenin çıkma ve eşdeğer parçalarla aracı tamir etmesi beklenemeyeceği gibi gerçek zarar ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle karşılanır. Hasar bedeli tespit edilirken davalı sigorta şirketiyle servis arasında yapılan anlaşma vb nedenlerle yedek parça ve işçilik bedellerinin değerinde indirim uygulanması da doğru değildir. (Yargıtay 17 HDB'nın 15.12.2011 tarih... E. ... K., 28.03.2016 tarih ... E...K., 04.04.2016 tarih ... E. ...K., 17.03.2014 tarih ...E. ... K. Sayılı ilamları )Bakiye değer kaybı tazminatı talebi yönünden yapılan değerlendirmede, dava konusu aracın kaza tarihinde değer kaybı hesaplamasına esas hasarın ön çamurluk(onarım/boya), motor kaputu (değişim/boya) ön panel (değişim),ön tampon demiri(değişim/boya) ve ön çamurluk sağ (onarım/boya) hasarının bulunduğu anlaşılmakla davacının aracında meydana gelen değer kaybı yönünden, kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, kullanım amacı, kullanım süresi, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın kaza tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farkın ortaya konularak değer kaybı bedeli hesaplandığı anlaşılmakla bilirkişi raporunda tespit edilen değer kaybının 20.000,00 TL olduğu ve asıl dosyası davalı ... tarafından 21.104,00 TL ödeme yapıldığı bu nedenle davacının bakiye değer kaybı tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.Araç mahrumiyeti tazminatı talebi yönünden yapılan değerlendirmede, Yargıtay 17. HD ... Esas...Karar sayılı kararında belirtildiği üzere; “davacının mahrumiyet zararının, aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle hesaplanması” gerektiği anlaşılmakla aracın ilgili servis / onarım atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olarak makul onarım süresinin yaklaşık 12 (oniki) iş günü olacağı, (malzeme temin süreci dahil edilmiştir.)Yapılan araştırmalara göre aynı özellikte bir aracın güncel kira bedelinin günlük 650,00 TL olduğunun görüldüğü, bu durumda günümüz şartlarında (650,00 TL X 12 Gün) 7.800,00 TL kazanç kaybı oluşacağı, bu kapsamda aracın davacı tarafından kullanılamamış olması nedeni ile davacı lehine tasarruf edilen giderlerin tenzili ile ( Yaklaşık % 5) olarak değerlendirilmiştir.) Araç Mahrumiyet Tazminatının 7.800,00 TL X % 5 =390,00 TL ( 7.800,00 TL – 390,00 TL =) 7.410,00 TL olacağı tespit edilmekle Davacının 7.410,00TL araç mahrumiyeti tazminatının kaza tarihi olan █████/2023 itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ...’dan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.Bakiye hasar bedeli yönünden yapılan değerlendirmede Yargıtay 17. HD ...Esas ...Karar sayılı ilamında da "... Mahkemece, hasar konularında uzman bilirkişi(makine mühendisi) veya bilirkişi kurulundan, tüm dosya kapsamına göre; davacı tarafça sunulan faturadaki hasar onarım bedellerinin denetlenmesini sağlamak amacıyla, fatura edilen hasarların kazayla uyumlu olup olmadığı, hasar onarım bedellerinin piyasa rayiç değerleriyle uyumlu olup olmadığı konusunda ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken," ibaresi uyarınca alınan bilirkişi raporunda hasar bedelinde iskonto uygulanmaması, hesaplamanın orijinal parça fiyatı üzerinden yapılması, hesaba KDV'nin dahil edilmesi ve davacının gerçek zararı üzerinden yapılan hesaplama ve incelemede dava konusu kaza ve hasar durumunun uyumlu olduğu gerçek zararın 103.219,04 TL olduğu; asıl dosya kapsamında davalı sigorta tarafından 21.160,08 TL hasar ödemesi yapıldığı bakiye 82.058,96 TL hasar alacak yönünden birleşen dosya davalı sigorta şirketi tarafından 55.000,00 TL ödeme hasar bedeline ilişkin olup iş bu bedel de düşüldüğünde 82.058,96 TL- 55.000,00 TL= 27.058,96 TL davacının bakiye hasar bedeli talep edebileceği anlaşılmıştır. Davacının birleşen dosya ... 25.03.2025 tarihinde başvuru yaptığı ve davalı ... Sigorta yönünden █████/2025 temerrüd oluştuğu anlaşılmakla davacı aracının ticari araç olması nedeniyle avans faizi işletilmek suretiyle davacının bakiye hasar bedeli olan 27.058,96 TL’nin davalı ... Sigorta yönünden █████/2025 temerrüd; davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan █████/2023 itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1-Asıl dava yönünden Davacının davasının reddine,2-Birleşen ... 10. ATM ... Esas sayılı dosyası yönünden;Davacının bakiye değer kaybı tazminatı talebinin reddine,Davacının 7.410,00TL araç mahrumiyeti tazminatının kaza tarihi olan █████/2023 itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ...ve ...’dan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,Davacının bakiye hasar bedeli olan 27.058,96 TL’nin davalı ... Sigorta yönünden █████/2025 temerrüd; davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan █████/2023 itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,Asıl dava yönünden,1-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 732,00 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 427,60 TL harç mahsubu ile noksan 304,40 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,2-Davalı ... Sigorta A.Ş vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 300,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,3-Davalı ...Tic. A.Ş vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 300,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı taraf üzerine bırakılmasına,5-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde kendilerine iadesine,6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,Birleşen dava yönünden1-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 2.354,57 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 615,40 TL harç ve 586,00 TL tamamlama harcı mahsubu ile noksan 1.153,17 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,2-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 34.468,96 TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,3-Davalı ... Sigorta A.Ş vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan toplam 615,40 TL harç ve 586,00 TL tamamlama harcı ve 615,40 TL başvurma harcı toplamı 1.816,80 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin 4.586,69 TL'nin davalıdan, 13,31 TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,dair taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen miktar itibarıyla KESİN nitelikteki karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2026Katip Hakim¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır