Anahtar kelimeler: Erzurum Satımdan İstirdat Ara Yazim İhtiyati Haciz İstemi Neticesinde Karara
T.C.
ERZURUMBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ3. HUKUK DAİRESİDOSYA NO
: ████████KARAR NO
: ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ
: █████/2026 (Ara Karar)NUMARASI
: ████████ EsasDAVA
: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)KARAR TARİHİ
: █████/2026KARAR YAZIM TARİHİ
: █████/2026Taraflar arasında görülen davada ihtiyati haciz istemi yönünden mahkemece █████/2025 tarihli ara karar uyarınca talebin kabulüne karar verildiği, verilen bu ara karara karşı davalı tarafından itiraz edildiği, itiraz neticesinde █████/2026 tarihli ara karar ile itirazın kabulüne karar verildiği, verilen bu ara karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu görülmekle, HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan incelemede;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:TALEP
:Talep eden vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından davacı aleyhine Erzurum İcra Dairesi'nin 2025/...Esas (Kapatılan Erzurum.... İcra Dairesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyası) sayılı dosyası kapsamında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibine başlandığını, davacı tarafından bu icra takibinin iptali talebiyle Erzurum ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyası kapsamında icra takibine itiraz edildiğini ve Erzurum ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyasından davanın reddine ve takibin geçici olarak durdurulmasına dair tedbir kararının kaldırılmasına karar verildiğini, bu sırada icra takibi dosyasından üçüncü şahıs ... İnşaat İthalat İhracat Sanayi ve Ltd. Şirketi'ne █████/2024 tarihli haciz ihbarnamesi gönderildiğini, dava dışı şirkete gönderilen haciz ihbarnamesi ile üçüncü şahıs dava dışı şirketin davacıya olan her türlü hak ve alacağı üzerine haciz konulduğunun bildirildiğini ve davacının dava dışı şirket nezdindeki hak ediş alacağının haczedilmesi üzerine █████/2024 tarihinde icra dosyasına 11.607.350,63 TL. tutarında ödeme yaptığını, mahkeme kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu kapsamında Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi... Hukuk Dairesi'nin 2024/... Esas, 2025/... Karar sayılı ilamı ile Erzurum ...İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/... Esas 2024/... Karar sayılı hükmünün kaldırılmasına ve takibin iptaline karar verildiğini, Bölge Adliye Mahkemesi'nin kararının Yargıtay 12. Hukuk Dairesi █████████ Esas, 2025/...Karar sayılı ilamı ile onanmasına karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini, bu nedenlerle davacının üçüncü şahıs dava dışı şirketten bulunan hakediş alacağının █████/2024 tarihli haciz ihbarnamesine istinaden icra dosyasına yapılan 11.607.350,63 TL. ödemenin davacıya iadesini, davacının icra takibi dosyasına yapmış olduğu ödeme nedeniyle iş yapamaz hale geldiğini ve davanın harç ve masraflarını karşılama gücünün bulunmaması sebebiyle adli yardım kurumundan yararlandırılmasını, davalının mallarını kaçırma hazırlığında olduğunun şifahen öğrenildiğini bu nedenle de telafisi mümkün olmayan ve hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşmaması adına teminatsız olarak davalının menkul, gayrimenkul, banka ve 3. şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati tedbir yahut ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARI
:Mahkemece █████/2026 tarihli değişik ara kararında özetle; "...Talep, ihtiyati haciz kararına itiraza ilişkindir.Mahkememizin 15.12.2025 tarihli ara kararı gereğince;Talep (dava) dilekçesindeki açıklamalar ve dava dilekçesine ekli tahsilat makbuzu içeriği ile Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay ilâmı nazara alındığında; somut uyuşmazlığa esas vakıada ihtiyati haciz isteyen yararına 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 258/1. madde ve fıkrasındaki yaklaşık ispat halinin oluşmuş olmasına, alacağın rehinle temin edildiğine dair bir kayda rastlanılmamış olmasına göre 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 257. maddesi koşullarının ihtiyati haciz talep eden yararına oluştuğu kanaatine varıldığından ve davacı tarafın adli yardım kurumundan yararlanıyor olması nedeniyle teminatsız olarak karşı tarafın/ davalının menkul ve gayrimenkul, malları ile banka ve 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının, 11.607.350,63 TL. alacağa yetecek kadar kısımlarının ihtiyaten haczine karar verilmiştir.Davalı vekilince 23.12.2025 tarihli dilekçe ile ihtiyati haciz ara kararına itiraz edilmesi üzerine mahkememizce duruşma tertip edilmiş ve 26.01.2026 tarihli duruşmada taraf vekillerinin beyanları tespit edilmiştir.Bu haliyle;Mahkememizin 15.12.2025 tarihli ara kararı bakımından davacının adli yardım kurumundan yararlandırılması nedeniyle teminat alınmamış olmasında usul ve yasaya akırı bir yön görülmediği; davanın yasal dayanağını oluşturan 2004 sayılı İİK'nın 72/8 (son) maddesi uyarınca davacının eldeki davayı takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde de açılabilecek olması nedeniyle mahkememizin yetkili de olduğu anlaşılmakla davalı vekilince bu yönlerden ileri sürülen itirazlar yerinde görülmemiştir.Ne var ki, mahkememizce ihtiyati haciz talep dilekçesindeki açıklamalar ve dava dilekçesine ekli tahsilat makbuzu içeriği ile Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay ilâmı doğrultusunda iddia edilen alacak bakımından yaklaşık ispat koşulunun ve bu yönüyle 2004 sayılı İİK'nın 257. maddesi koşullarının ihtiyati haciz talep eden yararına oluştuğu değerlendirmesinde bulunulmuş ise de; ihtiyati haciz ara kararına yönelik sunulan itiraz dilekçesindeki açıklamalar, davalı vekilinin cevap dilekçesi ile ileri sürmüş olduğu savunma ve cevap dilekçesi ekindeki ...kayıtları nazarında mahkememizce yeniden yapılan değerlendirme sonucunda; davacının istirdat isteği bakımından borçlu olmadığına ilişkin iddiaları ve taraflar arasında gerçek bir borç alacak ilişkisi bulunup bulunmadığı hususu yargılamayı gerektirdiğinden ve buna yönelik ileri sürülen iddialar ancak esas hakkındaki yargılamada sunulacak olan deliller çerçevesinde incelenebileceğinden; bu haliyle, itiraz üzerine dosyaya giren anılan belgeler nazara alındığında yapılan takibin şeklen iptal edilmiş olmasına bağlı olarak ileri sürülen istirdat iddiası bakımından başta varlığı kabul edilen yaklaşık ispatın ortadan kalkmış olduğu değerlendirildiğinden; aksi durumda işin esası dikkate alınmaksızın sırf takip hukuku kuralları nazara alınarak taraflar arasındaki borç alacak ilişkisi hakkında değerlendirme yapılması hakkaniyetle bağdaşmayacağı..." gerekçesi ile ihtiyati hacze itirazın kabulüne karar verilmiştir.İSTİNAF NEDENLERİ
:İhtiyati haciz talep eden davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; takip dayanağı çekin yetkili hamili olmaması nedeniyle takibin iptaline karar verildiğini, bu durumda müvekkilinin davalı yana ödememesi gereken bir meblağı ödemek zorunda kaldığını, davalı taraf şayet alacaklı olduğunu iddia ediyorsa bu durumda genel hükümler çerçevesinde açacağı bir dava ile alacağının esasını ve varlığını ispat edebileceğini, davalının takas ve ödemezlik defi iddialarının hukuki mesnetten yoksun olduğunu, takasın gerçekleşebilmesi için karşılıklı muaccel ve çekişmesiz alacakların varlığı gerektiğini, oysa davalının müvekkilinden alacaklı olduğu iddiasının yetkili hamil olmaması nedeniyle kesinleşen yargı kararlarıyla reddedildiğini, mahkemenin kendi önceki değerlendirmesiyle çelişen ve gerekçesi zayıf bir kabulle ihtiyati haczi kaldırdığını belirterek hacze itirazın kabulü ara kararının kaldırılmasına, ihtiyati haczin devamına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:Talep ihtiyati haciz kararı verilmesine ilişkindir.İlk derece mahkemesince15.12.2025 tarihli ara karar ile davacı yanın ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verildiği, vaki itiraz üzerine 26.01.2026 tarihli duruşma icra edilerek davalı tarafın itirazının kabul edildiği, ara karara yönelik gerekçeli karar oluşturduğu, davacı vekilince kararın kaldırılması ve ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulduğu görülmüştür.İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme sonucunda;1-) İİK'nun 257. maddesi uyarınca, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya 3.şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Aynı Kanun'un 258/1 maddesine göre ihtiyati haczi kararı verilebilmesi için mahkemenin alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması yeterlidir. Mahkemenin alacağın varlığına kanaat getirmesinden anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi değildir.2-) Somut olayda takip dayanağı olan Erzurum İcra Müdürlüğü 2025/...Esas numaralı icra dosyasında 31.05.2024 tarihli 7.500.000,00 TL bedelli davacı şirketin keşidecisi olduğu çek nedeniyle bankanın karşılıksızdır kaşesinden sonra cirosu görünen davalı ... tarafından 8.314.107,25 TL toplam alacak bedeli üzerinden icra takibine girişildiği, eldeki ihtiyati haciz istemli istirdat davası yönünden Erzurum.... İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan icra takibinin itiraz sonrası Erzurum B.A.M. ....H.D. 2024/... E. 2025/... K. sayılı ilamıyla iptaline karar verilmesi ve iş bu kararın Yargıtay derecatından geçerek kesinleşmiş olması nedeniyle davalının yetkili hamil olmadığı gerekçesine dayanıldığı anlaşılmaktadır.3-) Erzurum B.A.M. ....H.D. 2024/... E. 2025/... K. Sayılı ilamının gerekçesine bakıldığında; mahkemece, takip alacaklısı yetkili hamil olmadığından icra takip usulü kaideleri dahilinde İİK'nun 170/a-2. maddesi gereğince resen takibin iptaline karar verildiği görülmekle birlikte eldeki davanın istirdat davası olması münasebetiyle salt takip hukuku kuralları nazara alınarak yaklaşık ispat şartının yerine getirilmiş sayılamayacağı, istirdat istemine konu bedelin iadesi talebinin yargılamayı gerektirdiği takdir edilerek ilk derece mahkemesince yazılı gerekçe dahilinde itirazın kabulü ile ihtiyati haciz talebinin reddedilmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmamıştır.Dosyadaki belgeler birlikte değerlendirildiğinde; ilk derece mahkemesi kararında, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, kararın usul ve yasaya uygun bulunduğu anlaşılmakla talepte bulunan davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/(1)-b-1.madde ve bendi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.HÜKÜM
:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2026 tarih ve ████████ Esas sayılı ihtiyati hacze itirazın kabulüne dair verilen ara karar usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Davacı istinaf başvurusu sırasında adli yardımlı olup harç yatırmadığından alınması gereken istinaf kanun yoluna başvurma harcı olan 2.002,00-TL ve istinaf karar harcı olan 732,00-TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına3-İstinaf kanun yolu başvurusunda bulunan davacı tarafça bu aşamada yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,5-Kararın taraflara tebliği ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirmesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere █████/2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.