süredir patent sinai sınai istemli şekil fikri tescilli yıldan rekabet

Anahtar kelimeler: Süredir Patent Sinai Sınai İstemli Şekil Fikri Tescilli Yıldan Rekabet

T.C.

İSTANBUL

2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO

: ███████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Marka (Maddi Tazminat İstemli)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2026

Mahkememizden verilen █████/2025 Tarih, ...Esas ve ...sayılı karar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi'nin █████/2026 Tarih, ...Esas ve ... Karar sayılı ilamıyla kaldırılmakla, mahkememizde görülmekte bulunan Marka davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili, Türk Patent ve Marka Kurumu'nda tescilli ... nolu "..." ve "şekil" markasının müvekkiline ait olup 10 yıldan fazla süredir kullanıldığını, müvekkilinin tescilli ve önceki tarihte kullanıma dayalı elde ettiği sınai mülkiyet haklarının davalı tarafından haksız rekabet ve tecavüz teşkil eden eylemlerde bulunulmak suretiyle ihlal edildiğini, yazılı ve sözlü tüm bildirimlerine rağmen, davalının hukuka aykırı eylemlerinin devam ettiğini, davaya konu tazminat talepleri açısından zorunlu arabuluculuğa başvurduklarını, arabuluculuk görüşmelerinde de davalı ile anlaşma sağlanamadığını, müvekkillerinden ...İktisadi İşletmesinin ... İli, ... İlçesi, ... Köyünde bulunan 742 parsel nolu Hazineye ait taşınmazın kıyıya taraf bölümünü 2011 yılında ...'tan kiraladığını, Müvekkilinin taşınmazı 2011 tarihinden itibaren ecrimisil ödeyerek kullanmaya devam ettiğini, müvekkilinin kullanımında olan, ... adlı ... Mevkii ... Tesis Alanı Plaj Bölümünün (Plaj) yeme-içme birimi, deck, bilet satış, kapı, otopark, yollar ve kumsal alan ve diğer tüm plaj alanlarına ilişkin kullanım hakkının belirli bir süre için davalıya bırakıldığını, söz konusu sözleşmenin Sarıyer Kaymakamlığı'nın tahliye ve yıkım kararı sonrası sonlandığını, ancak davalının plaj işletmesini kullanmaya devam ettiğini ve bu kullanımı sırasında da müvekkilinin marka ve fikri mülkiyet haklarını ihlal ettiğini, davalının müvekkilinin sınai mülkiyet haklarını ihlal ettiğini, ..., Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde ... numarası ile tescilli “...” isimli markanın sahibi olduğunu, Plajın halen “...” adı altında işletilerek davalının markayı izinsiz olarak kullandığını, ortalama bir tüketicinin davalının işletmekte olduğu Plaj'ın müvekkiline ait olduğu izlenimine kapıldığını, davalıya ... 11. Noterliği'nden ...tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname gönderilmesine rağmen karşı tarafın ihlali durdurmadığını, plajın “...” adı altında işletilip işletilmediğinin tespit edilebilmesi amacıyla ... 9. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş. dosyasında delil tespiti talep ettiklerini, rapor ile kullanımını tespit edildiğini, açıklanan sebeplerle; Marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti; önlenmesi ve men'ini, ihtiyati tedbir kararı verilmesini, kararın ilanını, tazminat miktarının ve ayrıca marka tecavüzü sebebiyle SMK madde 151/2(c) uyarınca hesaplanmasını, şimdilik 10.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacının iddia ettiği Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde... numaralı "..." markasının koruma süresinin kesin olarak sona erdiğini, Davacının Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde ... numaralı "..." markası ile davalı müvekkilinin kendi adına Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde ....numarası ile tescil başvurusu yapmış olduğu "..." markalarının tamamen birbirlerinden farklı olduğunu, markaların benzer olduğu iddiasının hiçbir hukuki ve maddi dayanağı olmadığını, davacının dava konusu etmiş olduğu markayı iddia ettiği adreste veya başka bir yerde hiçbir şekilde kullanmadığını, davacı tarafın her ne kadar ... İli, ... İlçesi, ... Köyünde bulunan 742 parsel nolu Hazineye ait taşınmazda faaliyette bulunduğunu iddia etmiş olsa da bu adreste faaliyetinin hiçbir şekilde fiilen söz konusu olmadığın, davacının uzun yıllar söz konusu araziyi davalı müvekkili de dahil olmak üzere bir çok firmaya hukuka aykırı olarak kiraya verdiği ve kira geliri topladığı ortaya çıkınca; Kültür ve Turizm Bakanlığı İstanbul 3 Nolu Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun kararı ile söz konusu yer yıkılarak tahliye edildiğini, söz konusu yerden fiilen tahliye edilen aslında davacının kiraya verdiği ve söz konusu adresi kiracı sıfatıyla işleten kiracı yani davalı müvekkili olduğunu, davalı müvekkilinin daha sonra kira konusu yeri ... ile yapmış olduğu yeni bir kira sözleşmesi ile hukuka uygun olarak kiralayarak bu yeni sözleşme şartlarına göre tesisi yeniden düzenleyerek işletmeye başladığını, ayrıca daha önce davacı tarafından tescil talebinde bulunulan "..." markasının Türk Patent Kurumunda ... Başvuru nolu dosyasında kayıtlı ve "MARKA BAŞVURUSU/TESCİLİ GEÇERSİZ" olarak kayıtlı olduğunu, "...” markası tescili geçersiz olduğu için davalı müvekkili tarafından bu marka için ... numarası ile başvurulduğunu,... Başvuru nolu "..." markasının "MARKA BAŞVURUSU/TESCİLİ GEÇERSİZ" olarak kayıtlı olması dahi davacının bu marka üzerinde hak sahibi olmadığını ve davacının bu markayı fiilen kullanmadığının çok açık şekilde ispatı olduğunu, davacının faaliyet göstermediği bir alanda, benzer olmayan ve koruma süresi sona ermiş bir markaya dayanarak davalıya karşı haksız rekabet iddiasının hiçbir samimiyeti olmadığını, ... 9. Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş delil tespiti dosyasına Bilirkişi Raporundaki tespit ve beyanların hatalı olduğunu ve bu gerekçe ile süresinde itiraz edildiğini, itiraz dilekçelerinin değişik iş dosyasının içinde mevcut olduğunu, davanın reddini talep etmiştir.

Tarafların bildirdikleri tüm deliller toplanmış, TPMK kayıtları getirtilmiş, bilirkişi incelemesi yaptırılarak raporlar ile ek rapor alınmıştır.

Mahkememizce alınan █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda; "...davalının işyerinde ... isimli plajın giriş kapısında “...”+şekil, Banka logolu yastıklarda "..."+şekil, banka logolu şezlong minderlerinde "..."+şekil şeklindeki marka kullanımının davacı tarafın tescilli ... numaralı "..."+şekil ibareli markası ile ayırt edilmeyecek kadar benzer olduğu, bu sebeple iltibas yarattığı, marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiği..." yönünde görüş ve kanaate ulaştıklarını belirtmişlerdir.

Mahkememizce alınan █████/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda; "...kök rapordaki görüşlerimizi muhafaza etmekle taraflar arasındaki 01.04.2022 tarihli sözleşmenin SMK 151/2-c kapsamında emsal teşkil edebileceği, davacı ile yapılan sözleşmenin aynı zamanda marka hakkını da kullandırma muhteviyatında olduğunun kabulü halinde garanti ciro payı üzerinden hesaplama yapılabileceği, buna göre 06.04.2023 yıkım kararı dava tarihi 12.02.2024 aralığında markanın kullanımına devam edilmesi neticesinde davacının minimum elde edebileceği marka lisans bedelin 1.479.166,67 TL olabileceği..." yönünde görüş ve kanaate ulaştıklarını belirtmişlerdir.

Dava, marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi, ortadan kaldırılması, maddi ve manevi tazminat taleplerine ilişkindir.

Davacı vekili ıslah dilekçesi ile, dava dilekçesinde yer alan 10.000,00 TL maddi tazminat talebini 1.469.166.67 TL TL arttırarak 1.479.166,67 TL olarak neticelendirmiştir.

Mahkememizden verilen █████/2025 Tarih, ....Esas ve ...sayılı karar ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davalı vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; davacı mezunlar derneği iktisadi işletmesinin, taşınmazın kıyıya ilişkin bölümünü 2011 yılında ...’tan kiralayarak, akabinde söz konusu plaj alanına ilişkin yeme-içme birimi, deck, bilet satış, otopark, yollar ve kumsal dahil tüm kullanım haklarını 01.04.2022 tarihli sözleşme ile müvekkiline devrettiğini, ayrıca kira sözleşmesinin 4.3. Maddesine göre mekan ismi olarak "..." dışında başkaca bir unvan kullanılamayacağının açık bir şekilde yazıldığını, Kültür ve Turizm Bakanlığı ... 3 No’lu Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun ...tarihli ve ... sayılı kararı, ...’nin 29.03.2023 tarihli işlemi ve ... Kaymakamlığı’nın 06.04.2023 tarihli yazısı uyarınca 10.04.2023 tarihinde plaj alanındaki yapıların yıkımı ve tahliyesi kararı aldığını, akabinde müvekkilinin ... ile hukuka uygun yeni bir kira/işletme ilişkisi kurarak tesis alanını yeniden düzenleyerek işletmeye başladığını, müvekkilinin marka başvurusunda bulunduğunu, davacı tarafın itirazının ise karşıtırma ihtimali bulunmadığından reddine karar verildiğini, davacının maddi tazminat talebinin belirsiz alacak olarak ileri sürülmesinde hukuki yararının mevcut olmadığını, bilirkişi raporunun hükme esas almaya elverişli olmamasına ve itirazlarının karşılanmamasına rağmen dosyadaki mevcut raporlar esas alınarak hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, delil tespiti raporuna da itiraz ettiklerini, hükme esas alınamayacağını, marka hakkına tecavüz bulunmadığı hâlde tecavüzün varlığının kabul edilmesinin de hatalı olduğunu, davacının “...” ibaresi+ şekil unsurları ile müvekkilinin “...” ibareli markasının birbirinden ayırt edebileceğini, davacı markasının ciddi kullanımının ispatlanamamış olmasına rağmen davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, SMK m.151/2-c’ye göre yapılan maddi tazminat hesabının da hukuka aykırı olduğunu, 01.04.2022 tarihli kira/işletme sözleşmesinin lisans sözleşmesi gibi kabul edilmesinin isabetsiz olduğunu, Lisans bedeline göre zarar hesabı yapılabilmesi için; ya taraflar arasında aynı veya benzer konuya ilişkin yürürlükte bir lisans sözleşmesi bulunması ya da piyasada emsal lisans sözleşmelerinin ve somut ciro, pazar payı, markanın bilinirliği gibi objektif verilerin mevcut olması gerektiğini, Lisans bedeline göre tazminat hesabında; (i) tecavüz süresi, (ii) markanın bilinirliği, (iii) tarafların ekonomik büyüklüğü, (iv) markanın satışlara etkisi, (v) davalının kusur derecesi gibi unsurların dikkate alınması gerektiğini, manevi tazminata hükmedilmesinin de hatalı olduğunu, hükmedilen manevi tazminatın fahiş olduğunu beyanla mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi'nin █████/2026 Tarih, ... Esas ve ...Karar sayılı ilamıyla mahkememiz kararı kaldırılmış olup, mahkememizin yukarıdaki esas sırasına kaydı yapılmış, kaldırma ilamı doğrultusunda yargılamaya devam olunmuştur.

Davacı ...Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde ... numarası ile tescilli “...” isimli markanın sahibi olduğu, markanın süresinde yenilendiği, davacı ... İktisadi İşletmesinin ise, ... İli, ... İlçesi, ... Köyünde bulunan 742 parsel nolu Hazineye ait taşınmazın kıyıya taraf bölümünü 2011 yılında ...'tan kiraladığı ve ... adlı ... Mevkii ... Tesis Alanı Plaj Bölümünün (Plaj) yeme-içme birimi, deck, bilet satış, kapı, otopark, yollar ve kumsal alan ve diğer tüm plaj alanlarına ilişkin kullanım hakkının belirli bir süre için davalı ... A.Ş.'ye bırakıldığı, davalının plaj işletmesini kullandığı anlaşılmaktadır.

Tüm dosya kapsamı, ... 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin ...D.İş sayılı dosyası ve yukarıda özetlenen bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde, davalının marka kullanımının ... Plajının giriş kapısında “...”, Banka Logolu Yastıklarda “...”, Banka Logolu Şezlong Minderlerinde “...” şeklinde olduğu, davalının bilirkişi raporunda görüntüsü yer alan marka kullanımlarının davacı tarafın tescilli “...” markası ile görsel, işitsel ve anlamasal olarak benzer olduğu, markaların bütünü itibariyle bıraktığı izlenim dikkate alındığında davalının plajdaki marka kullanımının davacı tarafın tescilli “...” ibareli markası ile benzerlik oluşturduğu, davacı tarafın ... numaralı ... sınıflarda “...” ibareli marka tescili ile davalının da ... numaralı ... Sınıflarda “...” ibareli marka başvurusunun aynı sınıflarda korunduğu ve kullanıldığı, aynı zamanda çağrıştırma sebebiyle bağlantı kurulması ihtimali dahil karıştırılma ihtimaline yol açabilecek derecede benzerlik olduğu ve iltibas yarattığı anlaşılmakla marka hakkına tecavüz davasının ve bağlı taleplerin kabulüne karar verilmiştir.

Maddi ve Manevi tazminat istemleri yönünden yapılan değerlendirmede ise; yukarıda da açıklandığı üzere davalının davacı markasını hukuka aykırı olarak kullandığı, kullanımında kusurlu olan davalının iyi niyetli olarak kabul edilemeyeceği, maddi tazminat açısından dosyadaki bilgi ve belgelere göre bilirkişi raporlarındaki tespitlerin dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılarak davacının maddi tazminat istemine konu miktarın yerinde olduğu, marka hakkına tecavüzden dolayı davacının şeref ve saygınlığının ihlal edildiği anlaşılmış, tecavüz eyleminin işleniş şekli, kusurun ağırlığı, tarafların birbirlerine göre konumları ve hakkaniyet gereği manevi tazminat miktarı takdiren belirlenmiştir.

Davacı taraf marka hakkına ilişkin hükümlerin yanı sıra ayrıca TTK'nın haksız rekabet hükümleri gereğince de istemde bulunmuştur. Bu noktada Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin █████/2022 tarih, ... esas ve... karar sayılı içtihadı nazara alınarak TTK'nın 55/1-a-4 bendinin somut olayda uygulama yeri olmayacağı, özel kanun olan SMK'nın uygulanması ve özel kanun hükümlerinin korumasının yeterli olduğu kanaatiyle haksız rekabetten kaynaklanan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.

HÜKÜM

:Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere,

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalının eylemlerinin davacının marka hakkına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, tecavüz eylemlerinin önlenmesine ve men'ine,

2-Maddi tazminat davasının KABULÜ ile, 1.479.166,67 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

3-Manevi tazminat davasının KABULÜ ile, 50.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

4-Haksız rekabet davasının REDDİNE,

5-Hüküm özetinin ulusal çapta yayın yapan bir gazetede ilanen yayımlanmasına,

6-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken toplam 104.458,00 TL harcın peşin yatırılan 26.224,65 TL'nin mahsubu ile bakiye 78.233,35 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

7-Davacılar tarafından peşin yatırılan 26.224,65 TL (peşin+ıslah) harç ile 427,60 TL başvuru harcının toplamında oluşan 26.652,25 TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

8-12.464,00 TL (bilirkişi, posta, tebligat gideri) yargılama giderinin davadaki haklılık durumuna göre takdiren 9.348,00 TL'sinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, arta kalan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,

9-Davalı tarafından yatırılan 200,00 TL yargılama giderinin davadaki haklılık durumuna göre takdiren 50,00 TL'sinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine, arta kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,

10-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre belirlenen 232.083,33 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

11-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; reddedilen talep yönünden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre belirlenen 55.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,

12-Arabuluculuk sırasında suç üstü ödeneğinden ödenen 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davadaki haklılık durumuna göre 950,00 TL'sinin davacılardan, 2.580,00 TL'sinin davalı taraftan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

13-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştikten sonra ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,

Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip

Hakim