Anahtar kelimeler: İib Mermer Ocağı Karaman Almadan Köyünde Grubu Lisans Çevre Ruhsat
T.C.
D A N I Ş T A YDÖRDÜNCÜ DAİREEsas No
: █████████Karar No
: █████████TEMYİZ EDEN (DAVACI)
: ... Sanayi ve Ticaret Limited ŞirketiVEKİLİ
: Av. ...KARŞI TARAF (DAVALI)
: ... BakanlığıVEKİLİ
: Av. ...İSTEMİN KONUSU
: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ
:Dava konusu istem
: Karaman ili, Merkez ilçesi, ... Köyünde faaliyet gösteren davacı şirkete ait ... Ruhsat Nolu, II(B) Grubu Mermer Ocağı işletmesinin, █████/2014 tarih ve 29115 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çevre ve İzin Lisans Yönetmeliği kapsamında geçici faaliyet belgesi/çevre izni alması gereken bir tesis olduğu halde, geçici faaliyet belgesi/çevre izni almadan faaliyet gösterildiğinin tespit edildiğinden bahisle, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 20. maddesinin (b) bendinin 1. paragrafı uyarınca 96.561,00 TL para cezası verilmesine ve anılan Yönetmeliğin 15. maddesi uyarınca geçici faaliyet belgesi alınıncaya kadar işletmenin faaliyetinin durdurulmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Karaman Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü idari yaptırım kararının iptaline karar verilmesi iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti
: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının ÇED sürecindeki beyanına göre, faaliyete başlanılması planlanan (yine bu beyana göre davalı idarece ÇED kapsam dışı bırakılan) işletmenin Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliğinin Ek-2 sayılı listesine göre 200 ton/gün ve üzeri üretim kapasitesinin bulunmasına ve dolayısıyla Yönetmeliğin 5. maddesi hükmü gereğince geçici faaliyet belgesi almak suretiyle faaliyete başlaması gerekmesine rağmen, geçici faaliyet belgesi alınmaksızın faaliyete başlanıldığı anlaşıldığından, davacının 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 20/b maddesi ile Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliğinin 15. maddesi uyarınca 96.561,00-TL idari para cezasıyla cezalandırılmasına ve geçici faaliyet belgesi alınıncaya kadar faaliyetinin durdurulmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti
: Danıştay bozma kararı üzerine İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI
: Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliğinde belirlenen üretim eşik değerinin aşılmadığı, çevre izni veya geçici faaliyet belgesi alma zorunluluğu olmadığı, davacıya düzenlenen para cezasının hukuka aykırı olduğu, ÇED uygulamasına aykırı davranışta bulunulmadığı, işletme kapasitesinin çevre izni kapsamında kapasite raporu esas alınarak belirlenmesi gerektiği, para cezası ve faaliyetin durdurulması kararının hukuka aykırı olduğu, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI
: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.TETKİK HÂKİMİ
: ...DÜŞÜNCESİ
: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE
:MADDİ OLAY
:Dava; Karaman ili, Merkez ilçesi, ... Köyünde faaliyet gösteren davacı şirkete ait ... Ruhsat Nolu, II(B) Grubu Mermer Ocağı işletmesinin, █████/2014 tarih ve 29115 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çevre ve İzin Lisans Yönetmeliği kapsamında geçici faaliyet belgesi/çevre izni alması gereken bir tesis olduğu halde, geçici faaliyet belgesi/çevre izni almadan faaliyet gösterildiğinin tespit edildiğinden bahisle, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 20. maddesinin (b) bendinin 1. paragrafı uyarınca 96.561,00 TL para cezası verilmesine ve anılan Yönetmeliğin 15. maddesi uyarınca geçici faaliyet belgesi alınıncaya kadar işletmenin faaliyetinin durdurulmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Karaman Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü idari yaptırım kararının iptaline karar verilmesi iptali istemiyle açılmıştır.İLGİLİ MEVZUAT
:2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 3. fıkrasında, "Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir." hükmüne, 4. fıkrasında, "Bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verir. Bu hâlde bölge idare mahkemesi işin esası hakkında yeniden bir karar verir." hükmüne yer verilmiştir.Aynı Kanun'un "Temyizen verilen karar üzerine yapılacak işlem" başlıklı 50. maddesinin 2. fıkrasında, "Temyiz incelemesi sonucunda verilen bozma kararı üzerine ilgili merci, dosyayı öncelikle inceler ve varsa gerekli tahkik işlemlerini tamamlayarak yeniden karar verir." hükmüne, 3. fıkrasında, "Bölge idare mahkemesi, Danıştayca verilen bozma kararına uyabileceği gibi kararında ısrar da edebilir." kuralına yer verilmiştir.HUKUKİ DEĞERLENDİRME
:Yukarıda yer verilen Kanun hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi tarafından yapılan inceleme neticesinde, ilk derece mahkemesi kararının hukuka uygun bulunması durumunda istinaf başvurusunun reddine, hukuka uygun bulunmaması halinde ise istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verileceğinin, bu halde işin esası hakkında Bölge İdare Mahkemesince karar verileceğinin, bu karara karşı temyiz incelemesi sonucunda verilen bozma kararı üzerine ise ilgili merci tarafından dosyanın öncelikle incelerek ve varsa gerekli tahkik işlemleri tamamlanarak yeniden karar verileceğinin kurala bağlanmış olduğu görülmekte olup, Danıştayın temyiz incelemesi sonucunda verdiği bozma kararı üzerine bölge idare mahkemesinin vereceği kararlar ile istinaf aşamasında bölge idare mahkemesinin vereceği kararların farklı usullere ve sonuçlara bağlandığı anlaşılmaktadır.Bu itibarla, Bölge İdare Mahkemesince, istinaf incelemesi neticesinde Mahkeme kararının hukuka uygun bulunmayarak istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak işin esası hakkında karar verilmesi halinde ilk derece Mahkemesi kararının hukuki varlığını kaybetmiş olması nedeniyle Danıştay'ın bozma kararına uyulması üzerine yeniden yapılan yargılamanın istinaf incelemesi niteliğinde olmadığı dikkate alındığında, hüküm mahkemesi sıfatıyla uyuşmazlığı sona erdirecek bir karar vermesi gereken Bölge İdare Mahkemesince ortada geçerli ve sonuç doğurabilir nitelikte bir ilk derece Mahkemesi kararı olduğu kabul edilerek istinaf başvurusunun reddi yolunda karar verilmesi usul ve hukuka uygun olmayacaktır.Uyuşmazlıkta, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak, dava konusu işlemin iptali ne ilişkin verilen ... Bölge İdare Mahkemesi, ... İdare Dava Dairesinin ... tarihli E:..., K:... sayılı kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin █████/2025 tarihli, E:██████████, K:█████████ sayılı kararıyla bozulması üzerine, Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesince, bozma kararına uyularak, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.Bu durumda, yukarıda belirtilen açıklamalar doğrultusunda, bozma kararına uyan Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesince, uyuşmazlığı sona erdirecek bir karar verilmesi gerekmekte olup, ortada geçerli ve sonuç doğurabilir nitelikte bir ilk derece Mahkemesi kararı olduğu kabul edilerek istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen temyize konu kararda hukuki isabet görülmemiştir.KARAR SONUCU
:Açıklanan nedenlerle;1. Temyiz isteminin kabulüne,2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.