Anahtar kelimeler: Sındırgı Çıkartarak Erteli Yangın Süreç Görüşü İstemlerinin Edenlerin Kararıyla Mala
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SAYISI
: █████████ E., █████████ K.SUÇ
: Mala zarar vermeHÜKÜMLER
: BeraatTEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ
: Temyiz başvurusunun esastan reddi ile hükmün onanmasıYapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında kurulan hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:I. HUKUKİ SÜREÇA. İlk DereceSındırgı Asliye Ceza Mahkemesinin 15.10.2020 tarihli, ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararıyla; sanıklar hakkında yangın çıkartarak mala zarar verme suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 152/2-a, 62/1, 51 maddeleri uyarınca ayrı ayrı, erteli 1 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına karar verilmiştir.B. İstinafBursa Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesi 10.06.2021 tarihli █████████ Esas ve █████████ Karar sayılı ilamı ile katılan vekilinin istinaf itirazları yerinde görülerek; olayın aydınlatılması, maddi gerçeğe ulaşılabilmesi ve sanıkların savunmalarının denetlenebilmesi için, sanıklar .... ve.....'ın, olay tarihinde kullandıkları GSM hatlarına ilişkin HTS kayıtları dosyaya getirtilip, sanıkların olay tarih ve saatinde olay mahallinde bulunup bulunmadığı tespit edildikten sonra, dosya kapsamı ve deliller bir bütün halinde değerlendirilerek, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmesine rağmen, eksik yargılama ile yazılı şekilde hüküm kurulması, kabule göre de; sanıklar hakkında hüküm kurulurken, 5237 sayılı TCK'nın 151/1. maddesi uyarınca denetime elverişli şekilde temel ceza belirlenip, bu cezadan TCK'nın 152/2-a maddesi uyarınca arttırım yapılması gerekirken, doğrudan arttırım maddesi olan TCK'nın 152/2-a maddesi uyarınca hüküm kurulması, tayin olunan 2 yıl hapis cezasından, TCK'nın 62/1. maddesi gereğince 1/6 oranında indirim yapılması sonucunda sonuç cezanın 1 yıl 8 ay hapis cezası olarak tayin edilmesi gerekirken, hatalı hesaplama sonucu 1 yıl 6 ay hapis cezası olarak belirlenmek suretiyle eksik ceza tayin edilmesi, ertelenen sonuç hapis cezasının 1 yıl 6 ay olmasına rağmen, TCK'nın 51/3. maddesi uyarınca denetim süresinin mahkum olunan cezadan az olamayacağı gözetilmeden, sanıklar hakkında 1 yıl denetim süresi belirlenmek suretiyle TCK'nın 51/3. maddesine muhalefet edilmesi, kanuna aykırı olduğu, bozmayı gerektirdiğinden bahisle bozma kararı vermiştir.II. TEMYİZA. Temyiz SebepleriBölge Adliye Mahkemesi Savcısının Temyiz İstemiDosyada mevcut deliller, sanıkların kaçamaklı savunmaları, katılanın şikayeti, tanık ...'ın teşhis ve beyanları, katılan ile sanık ... arasındaki önceye dayalı ihtilafın boyutu, olayın işleniş şekli ve tüm dosya kapsamına göre; her üç sanığın birlikte isnad olunan mala zarar verme suçunu işledikleri sabit olduğu halde beraatlerine karar verilmesinin hukuka aykırı, kararın usul ve esas yönünden kanuna aykırı olduğu ve bozulması gerektiğine ilişkindir.Katılan Vekilinin Temyiz İstemiSavunma hakkının ihlal edildiği, gerekçeli kararın başlığında gerekçeli kararın tebliğ edilmeyeceğine dair karar verilmesinin kanuna aykırılık teşkil ettiği, katılan ile uyumlu tanıkların ifadelerine karşın HTS kayıtlarına neden üstünlük verildiğine ilişkin gerekçe sunulmadığı, tüm sanıklara ilişkin beraat hükmü verilmesinin doğru olmadığı, sanık ...'un aşamalarda alınan ifadesi ile diğer sanıkların ifadelerinin çeliştiği, delil takdirinde mahkeme tarafından yanılgıya düşüldüğü, verilen karar, hakka, yasaya ve usule açıkça aykırı olduğundan temyiz yoluna başvurulduğuna ilişkindir.B. Değerlendirme ve Gerekçe5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 280/1-e maddesinde Bölge Adliye Mahkemelerinin duruşma açmaksızın hükmün bozulmasına karar verebileceği hâllerin sınırlı olarak sayıldığı, dosya içeriğine göre, Sındırgı Asliye Ceza Mahkemesinin █████/2020 tarihli, ████████ esas, ████████ karar sayılı dosyası yangın çıkartarak mala zarar verme suçuna yönelik yapılan istinaf incelemesi neticesinde, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesi █████/2021 tarihli █████████ Esas ve █████████ Karar sayılı kararında belirttiği gerekçe ile hükmün bozulmasına karar verildiği, ancak bu bozma kararının 5271 sayılı Kanunu’nun 280/1-e. maddesinde sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri arasında gösterilmediği, Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesinin davanın yeniden görülmesine karar verilerek yapılacak duruşma sonucunda hukuka aykırılığın giderilmesi yerine dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde bozma kararı vermesinin ve anılan karara yönelik direnme yetkisi bulunmayan İlk Derece Mahkemesince yeniden hüküm kurulmasının yasal dayanağının bulunmadığı, Bölge Adliye Mahkemesince yapılan uygulama kanuna açıkça aykırılık teşkil ettiği gibi bazı hallerde sanığın temyiz hakkını ortadan kaldırılmasına yol açabildiği, Bölge Adliye Mahkemesince yasal olmayan bir bozma ilamı sanığın temyiz hakkının ortadan kaldırılmasına sebep olabilmektedir. Anayasa Mahkemesi bu konuda verdiği bir kararında "İstinaf Dairesinin 5271 sayılı Kanun'da sınırlı olarak sayılı hâller dışında bir nedenle bozma kararı vermesi başvurucu yönünden önemli sonuçlar doğurmaktadır. Nitekim İstinaf Dairesi, 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca duruşma açarak ve tarafları da çağırarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda bir karar vermesi gerekirken dosya üzerinden karar vermiş; başvurucuyu mahkemeye erişim hakkının yanında bölge adliye mahkemesi önünde sözlü yargılanmadan ve bununla bağlantılı diğer usul güvencelerinden yoksun bırakmıştır." değerlendirmeler bulunarak Bölge Adliye Mahkemesinin yasaya aykırı bozma kararının başvurucunun Anayasa'nın 36. maddesinde düzenlenen Adil Yargılanma Hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkını ihlal ettiğine hükmetmiştir (Ömer Oral [GK], B. No: ██████████, 9/1/2025, § …). Aynı konuda Yargıtay Ceza Genel Kurulu ise "Bölge adliye mahkemelerinin hükmün bozulmasına karar verebileceği hâller, 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde tahdidi olarak sayılmıştır. Bu düzenlemelere göre istinaf mahkemeleri şu hâllerde hükmün bozulması kararı verebilecektir:1. İlk derece mahkemesinin kararında 5271 sayılı Kanun'un 289. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (g) ve (h) bentleri hariç diğer bentlerinde belirtilen bir mutlak hukuka aykırılık nedeninin bulunması,2. Soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmediğinin veya ön ödeme ve uzlaştırma usulünün uygulanmadığının anlaşılması ya da davanın ilk derece mahkemesinde görülmekte olan bir dava ile birlikte yürütülmesinin zorunlu olması. ..........Açıkça görüldüğü gibi bölge adliye mahkemesinin bozma kararı verebileceği hâller, kati surette davanın esasına ilişkin değil ve fakat yargılamaya dair usul kurallarının ağır ve açık ihlalleri ile hükme müessir usul kurumlarının ihmali suretiyle hüküm kurulması durumlarına münhasırdır. Nitekim Yargıtay kararlarına karşı direnme yetkisi bulunan ilk derece mahkemesinin, bölge adliye mahkemelerinin bozma kararlarına direnememesinin temelinde yatan düşünce de buna dayanmaktadır. Direnme yasağına ilişkin normun, maddi ceza adaletiyle doğrudan bir ilgisinin bulunmadığı, esas itibariyle makul sürede yargılanma hakkı bakımından bir teminat alanı oluşturduğu söylenmelidir.Hukuki düzenlemeler ve yapılan açıklamalar karşısında, mesele tartışmaya ihtiyaç bırakmayacak açıklıktadır. Buna rağmen uygulama, bölge adliye mahkemelerinin iş yoğunluğu gibi mülahazalarla kanunun kendisine tanımadığı bir yetkiyi kullanarak bozma kararları verilegeldiği bilinen bir gerçektir. Bu uygulamanın, yukarıda yer verilen tespitler yanında, görevli/teminatlı mahkemede yargılanma ve mahkemeye erişim/ kanun yoluna etkin başvuru hakları yönünden ciddi sorunlar taşıdığı da tartışmadan varestedir. CMK'nın 286. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışında kalan kararları temyiz edilebileceğinden, bölge adliye mahkemesinin Kanun'un açık hükmüne aykırı şekilde verdiği bozma kararının temyiz edilebilmesi de mümkün değildir. Bu nedenle ilk derece mahkemesi hükmünün hukuka aykırılık taşıdığının tespit edilmesi durumunda bölge adliye mahkemesi ceza dairesince ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırarak yeniden hüküm kurulması gerektiği hâlde bozma kararı verilmesi nedeniyle sanığın temyiz hakkının kısıtlanması da söz konusu olabilmektedir." şeklinde değerlendirmelerde bulunarak Bölge Adliye Mahkemelerinin, kanuni dayanağı bulunmayan 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sayılanlar hariç) bozma kararları ile iş bu bozma kararına istinaden ilk derece mahkemesince tesis edilen kararların, görevsiz mahkeme tarafından verilmiş olmaları nedeniyle "hukuka açık ve ağır aykırılıkla malul olduklarından hükümsüz sayılmaları" gerektiğine hükmetmiştir (YCGK, T.:30.04.2025, E.: 2024/6-490, K.:████████).Bu açıklamalar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesi █████/2021 tarihli █████████ Esas ve █████████ Karar sayılı kararının hukukî değerden yoksun olduğu, 5271 sayılı Kanun’un 280/1-g maddesi uyarınca duruşma açılarak ve taraflar da çağrılarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda anılan Kanun maddesinin 2. fıkrasına göre yeniden hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde hükmün bozulmasına karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmuştur.III. KARARGerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi Savcısı ile katılan vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden diğer yönleri incelenmeyen Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesi kararının 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi uyarınca, Tebliğname’ye aykırı olarak oy birliğiyle BOZULMASINA,Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/2 maddesi uyarınca Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 9. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine,05.02.2026 tarihinde karar verildi.