Anahtar kelimeler: Bam Esaskarar Fiilden Başkan Açılmadan Yazim Mahal Katip Bursa Üye
T.C. BURSA BAM ... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:...
T.C.BURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A...HUKUK DAİRESİ K A R A RDOSYA NO
: ...KARAR NO
: ...BAŞKAN
: ...ÜYE
:...ÜYE
: ...KATİP
: ..İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: ... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ...KARAR NO
: 2...KARAR TARİHİ
: █████/2023İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ
: █████/2023DAVACI
: ...VEKİLİ
: Av. F...DAVALILAR
: 1-M...VEKİLİ
: Av.......TÜRKİYE SİGORTA A. Ş.VEKİLLERİ
: Av. ...DAVANIN KONUSU
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)B.A.M. KARAR TARİHİ
: █████/2024KARAR YAZIM TARİHİ
: █████/2024Davacı tarafından, davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahal mahkemesince davanın kabulüne dair verilen karara süresi içinde davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesi ile; █████/2017 tarihinde davacının sürücüsü ve maliki olduğu ... plakalı araca, davalı ... ... maliki olduğu, davalı Hüseyin Kenarda'nın sevk ve idaresinde bulunan aracın davacının aracına çarpması nedeniyle maddi hasarlı trafik kazası yaşandığını, kazada kusurlu bulunan ... plakalı aracın ZMMS sigortacısının da davalı sigorta şirketi olduğunu, kaza sebebiyle davacının aracının hasara uğradığını, araçta kaza dolayasıyla değer kaybı yaşandığını ve davacının aracını kullanamaması nedeni ile kazanç kaybının oluştuğunu, 5.000,00 TL hasar bedeli, 2.000,00 TL değer kaybı, 500,00 TL kazanç kaybı olmak üzere fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak şimdilik 7.500,00-TL tazminatın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalılar ... ve ... vekili beyanları ile; davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılamayacağını değişik iş dosyasında yapılan tespit ile harca esas değeri davacının bilebilir hale geldiğini, soruşturma dosyasında şikayetçi olmayan davacının tazminat hakkının bulunmadığını, davacının aracı makas atmak suretiyle kontrolsüz kullandığını kazanın da bu nedenle meydana geldiğini, dolasıyla davalı araç sürücüsü olan davalının herhangi bir kusurunun bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.Davalı ... Sigorta A.Ş vekili beyanları ile; davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılamayacağını, tespit dosyası ile alacağın bilinebilir hale geldiğini, ceza dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, yürürlüğü giren ZMMS genel şartlarına göre gelir kaybı, kar kaybı gibi zarar kalemlerinin sigorta teminatı dışında olduğunu, başvurunun eksik belgelerle yapıldığını bu nedenle davadan önce temerrüdün gerçekleşmediğini ve kusur durumunun belirlenmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece, Davacının ... ... ve ......... yönelik davasının kabulü, Davalı ... Sigorta A.Ş 'ye yönelik davasının kısmen kabulü, kısmen reddi ile; 55.137,03-TL hasar bedeli ve değer kaybı tazminatı alacağının tüm davalılar Hüseyin Kenarda ve Mustafa Kenarda'dan, davalı ... Sigorta A.Ş. (yeni ismiyle ...... Sigorta) bakımından ise 26.250,00-TL hasar bedelinin müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, Davalı ... Sigorta (... Sigorta) A.Ş.'nin sorululuğunun poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına, Alacağın ...yönünden kaza tarihi olan █████/2017 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden temerrüt tarihi olan █████/2017 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, davacının ... Sigorta A.Ş'ye yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.Davalı ... Sigorta Şirketi vekili istinaf kanun yolu başvuru dilekçesi ile; Hükme Esas Alınan Hasar Raporunun hatalı olduğunu, aracın piyasa rayiç değeri ve hasarlı araç değerinin fahiş belirlendiğini,1.688,00-TL gelir kaybı/araç mahrumiyet bedelinin kanun gereği kendilerinden talep edilemeyeceğine ilişkin kanun bulunduğunu, kanun maddesine rağmen kiralık araç bedelleri üzerinden hatalı olarak araç mahrumiyeti belirlendiğini, mahkemece hükmolunan maddi tazminatın sadece davalı sigorta şirketi yönünden reddine karar verilmiş olmasına rağmen hüküm kısmında reddolunan maddi tazminat yönünden AAÜT ye göre 3.000-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine şeklinde hüküm kurulmuştur. AAÜT göre 9.200,00-TL olması gerektiğini, vekalet ücreti eksik ve hatalı olarak hesaplanmış ve sadece müvekkil sigorta yönünden vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken tüm davalılar yönünden hükmedildiğini belirterek ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE
:Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat talebine yöneliktir.Davacı adına kayıtlı ve davacının sürücüsü olduğu ...plakalı araç ile davalı Hüseyin'in sevk ve idaresinde olan, davalı Mustafa adına kayıtlı ve davalı ...... Sigorta AŞ tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalanmış ...plakalı aracın karıştığı █████/2017 tarihli trafik kazasında davacı adına kayıtlı aracın hasar gördüğü uyuşmazlık konusu değildir.2918 Sayılı KTK 85 maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, yine KTK 88 maddesinde, bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulup, birden fazla kişinin sorumlu olduğu durumlarda, bunlar arasındaki ilişki bakımından zarar, olayın bütün şartları değerlendirilerek paylaştırılacağı, özel durumlar ve özellikle araçların işletme tehlikeleri, zararın iç ilişkide başka türlü paylaştırılmasını haklı göstermedikçe, işletenler ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahipleri kusurları oranında zarara katlanacağı düzenlenmiştir.2918 Sayılı KTK 91 maddesi gereği aynı yasanın 85/1 maddesi kapsamındaki sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirilmiştir. Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-1. Maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı KTK'ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde düzenleme mevcuttur. Zorunlu mali sorumluluk sigortasının (ZMMS) yaptırılmaması durumunda, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesi gereği, zorunlu mali sorumluluk sigortasının kaza tarihindeki limitleri dahilinde, işletenin bedeni zararlara yönelik üçüncü kişilere karşı sorumluluğu Güvence Hesabı tarafından karşılanacaktır.Aracın perte ayrıldığının kabulü için kaza tarihindeki ikinci el rayiç değeri belirlenip, tamir masraflarının belli bir orana ulaşması ve aracın kaza tarihindeki ikinci el değerinden, sovtaj değeri düşülerek davacının zararının belirlenmesi gerekir (Yargıtay 17 HD █████████ E- █████████ K sayılı ilam). Aracın markası, yaşı, hasar boyutu değerlendirilmek suretiyle kaza tarihinde hasarlı aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise hasar bedeli, tamir süresi; ekonomik değilse kaza tarihindeki ikinci el satış bedeli ile kazadan sonraki sovtaj değeri tespit edilip,belirlenen rayiç değerden de aracın sovtaj bedeli indirilmek suretiyle zararın belirlenmesi gerekecektir.█████/2022 Tarihli bilirkişi raporunda 1... plakalı aracın kaza tarihindeki rayiç değeri ortalamasının 70.916,66-TL olup, onarım bedelinin 50.071,00-TL tutacağının ve perte ayrılmasının uygun olacağının, sovtaj bedeli ortalamasının 44.666,66-TL olarak belirlendiği, aracın rayiç değerinin %70'ine tekabül eden onarım bedelinin ekonomik olmayacağı, bu durumda davacının zararının 26.250,00-TL olarak belirlendiği, █████/2022 tarihli raporda ...plakalı aracın kaza tarihindeki rayiç değerinin 75.000,00-TL olduğu, sovtaj bedelinin 45.000,00-TL olup davacının zararının 30.000,00-TL olduğunun belirtildiği, mahkemece █████/2022 tarihli raporun hükme esas alındığı ve davacı tarafça istinaf yoluna başvurulmadığı, █████/2022 tarihli rapordaki değerlendirmenin dosya kapsamına ve piyasa rayicine uygun düştüğü anlaşılmakla █████/2022 tarihli raporun hükme esas alınmasında isabetsizlik yoktur.Davalı ... Sigorta AŞ. vekilince, araç mahrumiyet bedelinden sorumlu tutulamayacağı ve değer kaybına hükmedilemeyeceği ileri sürülmüş olup, davalı sigorta şirketinin, davacı tarafça talep edilen tazminat kalemlerinin yalnızca hasar bedelinden sorumlu tutulduğu anlaşılmakla davalı ... Sigorta AŞ. vekilinin bu yoldaki istinaf sebebi yerinde değildir.Davanın 7.500,00-TL değer gösterilerek açıldığı, aşamalarda ıslah edilip dava değerinin 56.637,03-TL'ye çıkarıldığı (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limiti kadar.), gerekçeli kararda davalı Mustafa ve Hüseyin yönünden davanın kabulü, davalı sigorta şirketi yönünden davanın kısmen kabulüne karar verildiği belirtilmiş ise de, davalı Mustafa ve Hüseyin'in 55.137,03-TL tazminata mahkum edildiği, kaldırma kararı öncesi hükmedilen ikame araç bedeline ilişkin hükmedilen 1.500,00.-TL tazminatın kaldırma sonrası kararda hüküm altına alınmadığı, reddedilen kısım yönünden kendini vekille temsil ettiren davalı Mustafa ve Hüseyin lehine reddedilen kısım için AAÜT 13 maddesi gereği 1.500,00-TL vekalet ücreti takdiri gerekirken tüm davalılar lehine 3.000,00-TL vekalet ücreti takdir edilmesi isabetsiz olduğu, , davalı sigorta şirketi lehine reddedilen kısım yönünden AAÜT 13 maddesi gereği 6.750,00-TL vekalet ücreti takdir edilmemesi de isabetsiz olmuştur. Davalı ... Sigorta AŞ. vekilinin bu yoldaki istinaf sebebi yerindedir.HMK 326 maddesi gereği yargılama giderlerinin tarafların haklılık oranına göre paylaştırılacağı, davalı sigorta şirketi yönünden davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş ise de, yargılama giderinin tamamından diğer davalılarla aynı miktarda sorumlu tutulması isabetsiz olmuştur. Davalı ... Sigorta AŞ. vekilinin bu yoldaki istinaf sebebi yerindedir. İlk derece mahkemesince hükmedilen davalılar lehine 3.000 TL ücreti vekaletin eşit olarak davalılara ödeneceğinden sigorta şirketine verilmesi gereken vekalet ücreti dışında bakiye 2.000 TL bakımından davacı ve diğer davalılar istinafa gelmediğinden hükümde aynen bırakılmıştırHMK'nun 355.maddesi gereğince istinafa başvuranın sıfatı, istinaf konusu yapılan nedenler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, davalı sigorta vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK’nun 353/1-b-2 maddesi gereğince mahkeme kararının düzeltilerek ve kazanılmış haklar da gözetilerek yeniden hüküm kurulmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM
:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1- ... 1 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 tarih, ...sayılı kararı hakkındaki davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf talebinin KABULÜNE,2- HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince KARARIN DÜZELTİLEREK ESAS HAKKINDA YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,a-Davacının ...'ya yönelik davasının KABULÜ, Davalı ... Sigorta (... Sigorta) A.Ş 'ye yönelik davasının KISMEN KABULÜ İLE; 55.137,03-TL hasar bedeli ve değer kaybı tazminatının davalılar ...dan kaza tarihi olan █████/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı ... Sigorta (... Sigorta) A.Ş.'nin bu miktarın poliçe limiti dahilinde 26.250,00-TL'sine kadar kısmından sorumlu olmak kaydı ile ve temerrüt tarihi olan █████/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalı ... Sigorta (... Sigorta) A.Ş.'ne yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine,b-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 3.766,41-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 128,09-TL ve ıslah harcı 839,14-TL olmak üzere toplam 967,23-TL'nin mahsubu ile bakiye 2.799,18-TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan müşterek ve müteselsilen (davalı sigorta şirketi bakımından %49 oranına tekabül eden 1.371,59-TL'den sorumlu olmak kaydı ile) alınarak Hazine'ye gelir kaydına,c-Davacı tarafından bozmadan önce yapılan; 1.176,30-TL yargılama gideri ile bozmadan sonra yapılan; bilirkişi gideri 4.800,00-TL, posta ve tebligat masrafı 63,00-TL olmak üzere 4.863,00-TL yargılama gideri toplamı 6.039,30-TL yargılama giderinin (davalı sigorta şirketi bakımından %49 oranına tekabül eden 2.959,25-TL'den sorumlu olmak kaydı ile) davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,d-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı sigorta şirketi bakımından %49 oranına tekabül eden 4.508,00-TL'den sorumlu olmak kaydı ile) müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,e-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktarlar dikkate alınarak karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 6.750,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigorta şirketine, 2.000,00-TL'lik kısmının davalılar ...'ya verilmesine,f-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avanslarının, kararın kesinleşmesine müteakip ilgili tarafa iadesine,3- İstinaf kanun yoluna başvuran davalı sigorta şirketi tarafından istinaf başvurusu nedeniyle yatırdığı istinaf karar harcının istem halinde ilgilisine iadesine,4- İstinaf başvuru aşamasında davalı sigorta şirketi tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından, bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,5- Karar tebliğ, harç iade ve gider avansı iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile █████/2024 tarihinde karar verildi...Başkan......Üye......Üye-......Katip