Anahtar kelimeler: Mersintürkiye Paletli Yükün Şirketçe Boşaltım Kalanının Yükleme Euro Görüleceği Yazildiği
T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: 21.05.2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı ... arasında konusu yükleme yeri Mersin/Türkiye, boşaltım yeri Mogilov/Belarus olan paletli yükün davalı şirketçe taşınması ve bunun karşılığında müvekkili şirketçe 7300-Euro bedel ödenmesi olan uluslararası taşıma sözleşmesi imzalandığını, taraflar arasında yapılan anlaşmaya istinaden, müvekkili şirket ... numaralı ve 01.04.2024 tarihli, 7300-Euro bedelli fatura keşide edildiğini, ayrıca sözleşmede kararlaştırıldığı üzere davalı şirkete 5000-Euro avans ödemesi de yapıldığını, sözleşmeden de görüleceği üzere taraflar ödemenin geri kalanının iş bittikten sonra yapılacağı konusunda mutabakata vardıklarını, malların haksız yere teslim edilmemesi sebebiyle fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak kaydı ile ödenen avansın şimdilik 1000-Euro 'sunun davalı şirketten tahsilini, yargılama gideri mahkeme masrafı ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı cevap dilekçesinde özetle
: Davacı tarafça gönderilen Bakırköy .... Noterliği █████/2024 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi müvekkil şirkete █████/2024 tarihinde tebliğ edildiğini, davacının ihtarnamede belirttiği hususların gerçeklikten uzak, haksız ve dayanaksız olduğunu, davalı tarafça düzenlenen ... numaralı █████/2024 tarih ve 7300 Euro bedelli iade faturasına itiraz ettiklerini, faturayı kabul etmediklerini Rize .... Noterliği'nin █████/2024 tarih .... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle davacı tarafa bildirdiklerini, davacı tarafla yapılan anlaşmaya istinaden ... numaralı, █████/2024 tarih ve 7300 Euro bedelli fatura keşide edildiğini, müvekkili şirkete 5000 Euro avans ödemesi yapıldığını, anlaşmaya istinaden yapılan iş müvekkili şirket tarafından yerine getirildiğini ancak kalan 2300 Euro müvekkil şirkete ödenmediğini, müvekkili şirket davacı tarafın iddialarının aksine borçlu olmadığını, davacı taraftan alacaklı olduğunu, taşımaya konu ürünlerin müvekkili şirket tarafından davacı şirketten teslim alındığını, ülkeden / gümrükten (Çıldır Gümrük Kapısı'ndan) çıkış yapılmak istendiğinde taşımaya konu ürünlerle ilgili belge eksikliği ve usulsüzlükler olduğu gerekçesiyle müvekkili şirkete ait aracın çıkışına izin verilmediğini, müvekkili şirkete ait araç içi taşımaya konu ürünlerle birlikte 15 gün süresince davacı şirketin eksikleri gidermesi için gümrükte beklediğini, bu duruma rağmen davacı taraf eksiklikleri gidermediğini, müvekkili şirket taşımaya konu ürünlerin, davacı tarafın kusurları ve eksiklikleri sebebiyle zorunlu olarak davacı tarafa iade ettiğini ,mevcut durumda davacı tarafın kusuru bulunmakta olup müvekkil şirketin sözleşmeye aykırı herhangi bir fili bulunmadığını, tüm bu sebeplerle davacı tarafça düzenlenen ... numaralı █████/2024 tarih ve 7300 Euro bedelli iade faturasına süresi içerisinde itiraz ettiklerini, taşımaya konu iş müvekkili şirket tarafından eksiksiz olarak yerine getirilmiş olup müvekkil şirkete ödenmeyen 2300 Euro ve müvekkili şirkete ait aracın davacı tarafa ait kusurdan kaynaklı olarak gümrükte 15 gün beklemesi sebebiyle oluşan zararımızın tazminini, fazlaya ilişkin her türlü dava, talep, suç duyurusu ve sair yasal haklarımız saklı kalmak kaydıyla; davacının kötü niyetli iddialarıyla ikame ettiği işbu davasının ve taleplerinin reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Bilirkişi ve Taşıma Konusunda Uzman Bilirkişi tarafından dosyaya sunulan bilirkişi heyet raporunda özetle; Taraflar arasında davacının gönderen-taşıtan, davalının taşıyıcı olduğu sözleşmenin 7.300 Euro bedelle Mersin-Belarus-Mersin şeklinde gidiş - dönüş anlaşıldığı, davacının taşıma için 5.000 Euro ödeme yaptığı, bu ödemenin kayıtlarda yer aldığı ve ihtilafsız olduğu. gidiş yönünde gümrük ve sair sebeplerle taşımanın taşıma engeli ile karşılaşması üzerine, davalının yükü geri taşıyarak gönderene teslim ettiği, bu durumda gidişte taşıma engeli, dönüş ise taşıma sözleşmesinden dönme gözetilerek değerlendirilmesi gerektiği, gidiş için davalının tüm edimini gereği gibi yürüttüğü gözetilerek 3.650 Euro bedele hak kazanılabileceği, dönüş taşımasında davacı yan risk alanında süreç işletilememesi sebebi ile davacı yanca sözleşmeden dönme değerlendirmesi ile davalının 1/3 navluna hak kazanılabileceği, bu durumda davalının 4.866,67 Euro hak ettiğinin değerlendirildiği, davacının toplam 5.000 Euro ödemesinden iade talebinin ancak 133,33 Euro tutarında olabileceği, bu noktada davalının 15 günü bulan bekleme iddiasının somut olaya uymadığı değerlendirmemize karşın, mahkemece davalının bekleme ücreti hak edebileceği değerlendirilecek olursa davacının iade talep edemeyeceği sonuç ve kanaati ile heyet raporu sunulmuştur.SMMM Bilirkişi ve Taşıma Konusunda Uzman Bilirkişi tarafından dosyaya sunulan bilirkişi heyeti ek raporunda özetle;kök rapor incelemelerinde dosyada mevcut olmayan ve müzekkere cevabı ile alınan bilgi ve belgelere göre, taşıma engeli ve taşımanın gönderenden kaynaklı yapılamadığının sabit olmadığı, Eğer taşıma gönderenden kaynaklı bilgi ve belge eksiğinden yapılamamış olsa idi kök rapor değerlendirmelerinin yerinde olacağı, Davalının sözleşmeden dönmesinin haklı sebebi ortaya konulmadığı sürece, kök rapor sonuçlarının yerinde olmayacağı, KÖK raporda davalının cevabi noter ihtarına itimat edilmekle birlikte, cevabi noter ihtarında iddiaların sabit olmadığı, müzekkere cevaplarına göre, taşıma engelinin davacıdan kaynaklanmadığının değerlendirildiği Dosya kapsamı delillere göre, davalının taşımayı yapmadığı, sözleşmeyi feshederek malı geri taşıdığı, bunun sebebinin davacıdan kaynaklı olmadığı değerlendirilmekle, davacının ödediği 5.000 Euro avansı iade talep edebileceği, Yeniden taşıma sebebi ile zararı varsa tazmin talep edebileceği, dosyada bu yönde delil bulunmadığı, davacının davasının 1.000 Euro üzerinden ikame edildiği, bu hususta hukuki niteleme takdir ve değerlendirmenin yüce mahkemeye ait olduğu kanaati ile ek rapor sunmuşlardır.TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;Dava, taşıma hizmetinin taraflar arasındaki anlaşmaya uygun bir şekilde yerine getirilmediği ve bu nedenle davacı tarafça peşin ödendiği iddia edilen bedelin davalıdan tahsili davasıdır.Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)Dava dosyamızda ispat yükü taşıma hizmetinin verildiğini, esasında ücrete hak kazandığını iddia eden davalı üzerinde olup taraf iddia ve savunmaları bu muvaceheye göre değerlendirilmiştir. İddia ve savunmalar dikkate alınarak mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve bilirkişi heyeti kök ile ek raporunu dosyamıza sunmuşlardır.Yapılan inceleme neticesinde, davalının yürüttüğü taşıma sürecine ilişkin transit sevkbelgelerinde eksik gözlenmediği, zira gümrük müdürlüğünden gelen evraklardan bu konuda bir eksikliğin bulunduğuna dair şerh bulunmadığı, taşıma senedi, transit beyanı, mal faturası,ve sair evrak eksiksiz olduğu için bu belgeler ile Aktaş gümrük transit kapamasıyapıldığı anlaşılmıştır. Yine dosyaya sunulan CMR taşıma senedi ve eklerine göre herhangi bir ihtirazikayıt, bekleme ve taşımanın neden yapılamadığı hususunda bir şerh ya da itiraz bulunmadığı anlaşılmış bu noktadan sonra davalının aracı yüklü şekilde bekletme sebebi ve geritaşımasının haklı sebepleri var ise bunları ortaya koyması gerekmektedir.TTK'da ve CMR konvansiyonunda taşıma veteslim engelini ispat etmediği sürece taşımayı yapan kişinin sözleşmeyi tek taraflı fesih hakkı bulunmamaktadır. Dolayısıyla mevzuat bu konuda da taşımayı yapan şahsa ispat yükünü yüklemiş olup, somut olayda yukarıda değinildiği üzere davalının bu konuda ispata yarar yeterli delil sunmadığı anlaşılmıştır.Taraflar arasındaki sözleşmeye göre avans olarak ödenen 5000 EURO ve bakiye 2.300EURO ödeme ve hak etmesi bakımından davalının TTK m.870 gereği işi tamamlamasıgerekmektedir. Yapılan inceleme neticesinde anlaşıldığı kadarı ile davacının davalıya 02.04.2024 ve 08.04.2024 tarihlerinde ödeme yaptığı, davalıya yapılacak ödemelerin işin başlangıcında ve geri dönüş taşıma sürecinde olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla TTK m.870/1 gereği borç henüz muaccel olmadan avans olarak ödenen bedelin, taşıma işi tamamlanmadığı ve taşıma engelinin davalı tarafça ispat edilemediği olgusu da dikkate alınarak davacıya iadesi şartları oluştuğundan dava hakkında aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın KABULÜ İLE,-5.000,00-EURO alacağa █████/2024 tarihinden itibaren, fiili ödeme tarihinde devlet bankaları nezdinde EURO cinsinden açılmış kısa vadeli hesaplara uygulanan en yüksek faizin işletilerek davalıdan tahsili ile DAVACIYA ÖDENMESİNE,2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 17.972,36-TL harçtan davacı tarafça yatırılan (Başvurma, Peşin, Islah, Vekalet harcı olmak üzere) 4.694,43-TL harcın mahsubu ile bakiye 13.277,93-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,3-Davacı tarafından yatırılan toplam 4.694,43-TL harcın davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,4-Davacı tarafından yatırılan tebligat, müzekkere gideri, bilirkişi ücreti toplamı 8.777,50-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,6-6235 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife Hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,7-Taraflarca yatırılıp harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,8-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere, hazır olan tarafların yüzüne karşı karar verildi.█████/2026Katip ...¸E-imzaHakim ...¸E-imza