Anahtar kelimeler: Giderebildiğini Kirada İdame Zorluklar Sakat Cismani Çalışamadığını Süredir Kolundan Düzenli
T.C.
İSTANBUL1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ
: █████/2022KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA/Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının kirada yaşadığını, müvekkilinin zorluklar içerisinde hayatını idame ettirdiğini, müvekkilinin trafik kazası nedeniyle kolundan sakat kaldığından dolayı uzun süredir çalışamadığını, müvekkilinin düzenli ve sabit herhangi bir gelirinin bulunmadığını, müvekkilinin çevresindekilerin yardımları ile ancak ihtiyaçlarını giderebildiğini, adli yardım taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep ettiklerini, olay günü olan █████/2021 tarihinde davalı ... Sigorta bünyesinde zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile kayıtlı bulunan araç sürücüsü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, ... istikametine seyir halindeyken o sırada ... plakalı aracını henüz park ettiğini ve aracından inmiş olan müvekkili ...'a çarpması neticesinde yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kazanın oluşumunda müvekkilinin herhangi bir kusurunun olmadığını, kazanın oluşumuna sebebiyet veren ve kazaya karışan kusurlu tarafın ... plakalı aracın sürücüsü ... olduğunu, aracın kaza tarihinde sigortalı olarak bulunduğunu, müvekkilinin meydana gelen trafik kazası sonucu sakat kaldığını ve tedavisinin hala devam ettiğini, kaza nedeni ile uzun bir süredir çalışamadığını müvekkilinin daha uzun süre de çalışamayacağını, tüm bu nedenlerle, davacı müvekkilinin fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 4.000,00-TL daimi maluliyet tazminatının davalı sigorta şirketinden temerrüte düştüğü tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, davacı müvekkili için fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 2.000,00-TL geçici iş göremezlik tazminatının davalı sigorta şirketinin temerrüte düştüğü tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile yargılama giderlerinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.SAVUNMA/Davalı tarafça herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.DELİLLER VE GEREKÇE/Dava, haksız fiilden kaynaklanan tazminat davasıdır.Dava konusu uyuşmazlığın, davacının maluliyet tazminatı ve geçici iş göremezlik tazminatı talebinin yerinde olup olmadığı noktasında toplandığı görülmüştür.Mahkememizin █████/2022 tarihli duruşmasının 3 nolu ara kararı ile davacının ATK 3.İhtisas Kuruluna sevki ile trafik kazası sebebiyle daimi maluliyet oranının tespiti, kaza ile maluliyet arasında illiyet bağı olup olmadığı hususunda rapor istenilmesine karar verilmiş, mahkememiz dosyası Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 3. İhtisas Dairesi'ne gönderilmiş, ATK'dan gelen █████/2024 tarihli raporunda: " Mevcut belgelere göre; ... oğlu █████/1970 doğumlu, ...’un █████/2021 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen sol humerus kırığı yaralanmasının, █████/2019 tarihli 30692 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik dikkate alındığında; Kas-İskelet Sistemi, Üst Ekstremiteye ait sorunlar, omuz eklemi hareket kısıtlılığı, Şekil 2.10, Şekil 2.11’e göre üst ekstremite özürlülük oranı %2 olup, Tablo 2.3’e göre; Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının % 1 (yüzdebir) olduğu, Gelişen komplikasyonlar nedeniyle (humerus non-union geliştiği ve bu sebeple opere edildiği) iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 10 (on) aya kadar uzayabileceği oy birliği ile mütalaa olunur." yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.Mahkememizin █████/2024 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile Dosyanın ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderilerek kusur raporu alınmasının istenilmesine, masrafın davacı tarafça karşılanmasına karar verilmiş, mahkememiz dosyası Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmiş ve gelen █████/2025 tarihli raporda özetle; "Sürücü ...' ın % 70 ( yüzde yetmiş ) oranında kusurlu olduğu, Yaya...' un % 30 ( yüzde otuz ) oranında kusurlu olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur." yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.Mahkememizin █████/2025 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararı ile dosyanın aktüerya bilirkişisi ...'a tevdii ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller, ATK raporları dikkate alınarak davacının sürekli ve geçici iş görmezlik yönünden tazminat taleplerinin yerinde olup olmadığı ve var ise miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, mahkememiz dosyası bilirkişi ...'a tevdi edilmiş ve bilirkişi tarafından düzenlenen █████/2025 tarihli raporunda özetle; "Karayolları Trafik Kanunun 99.maddesinde; “...MADDE 99- Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren (8) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar...” denmektedir. Davalı sigorta şirketine gerekli belgelerle birlikte ihtarnamenin 08.11.2021 tarihinde tebliğ edildiği görülmüştür. Bu durumda 08.11.2021 tarihini 8 iş günü sonrası olan 19.11.2021 tarihinin temerrüt başlangıcını teşkil edeceği kanaatine varılmıştır. Dava dilekçesinde yasal faiz nevinden faiz talep edilmiş olması hasebiyle talep ile bağlı kalınarak faiz nev'inin yasal faiz olduğu kanaatine varılmıştır. Davacının talep edebileceği geçici iş göremezlik maddi zararının 27.330,65 TL olduğu, Davacının talep edebileceği sürekli iş göremezlik maddi zararının 42.822,35 TL olduğu, Temerrüt başlangıcının 19.11.2021 tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğu" yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.Mahkememizin █████/2025 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile taraf vekillerinin itirazının değerlendirilmesi için dosyamızın önceki bilirkişiye tevdiine karar verilmiş, mahkememiz dosyası yeniden bilirkişi ...'a tevdi edilmiş ve bilirkişi tarafından düzenlenen █████/2025 tarihli ek raporda özetle; "Davacının talep edebileceği geçici iş göremezlik maddi zararının 27.330,65 TL olduğu, Davacının talep edebileceği sürekli iş göremezlik maddi zararının 42.822,35 TL olduğu, Temerrüt başlangıcının 19.11.2021 tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğu " yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.Uyuşmazlığın çözümü için öncelikle konu ile ilgili mevzuatın ve yasal kavramların incelenmesinde fayda bulunmaktadır.Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinin birinci fıkrasında; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi hâlinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, 91 inci maddesinin birinci fıkrasında; işletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, yine olay tarihinde yürürlükte bulunan 90 ıncı maddesinin birinci fıkrasında ise; zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların bu Kanunda öngörülen usul ve esaslara tabi olduğu ve 2918 sayılı Kanun'da düzenlenmeyen hususlar hakkında 6098 sayılı Kanun'un haksız fiillere ilişkin hükümlerinin uygulanacağı şeklinde düzenleme getirilmiştir.Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ilâ 51 inci maddelerine göre, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlü olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispatla mükelleftir. Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler.Türk Borçlar Kanunu'nun "Bedensel zararlar" başlıklı 54 üncü maddesinde bedensel zararlar "özellikle" ifadesine yer verilmek suretiyle tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar, ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar olarak örnekseme yoluyla açıklandıktan sonra, "Tazminatın belirlenmesi" başlıklı 55 inci maddenin birinci fıkrasında ise; "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır." hükmüne yer verilmiştir. Açıklanan düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere tazminatın hesaplanmasına yönelik somut kurallar bulunmadığından tazminatın (uğranılan gerçek zararın) belirlenmesine yönelik ilkeler, somut olayın özelliği gözetilmek suretiyle yeksenak uygulamaların ortaya konulabilmesi amacıyla ilgili Kanunlar çerçevesinde oluşturulan içtihatlarla belirlenmiştir.Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu yönünde bir iddia ve talep bulunması hâlinde gerçek zararın tespit edilebilmesi bakımından kusur durumu, kişinin gelir durumu, yaşam tablolarına göre belirlenen bakiye ömür süresi, maluliyet oranı gibi birden fazla veri bir arada göz önünde bulundurularak değerlendirme yapılmaktadır. Dolayısıyla tazminat hesabında (varsa geçici işgöremezlik süresinin ve) maluliyet, (sürekli iş gücü kaybı) oranının usulüne uygun belirlenmesi büyük önem taşımaktadır. Yargıtay'ın istikrar kazanmış uygulamaları uyarınca kaza ile maluliyet arasında illiyet bağı kurulmak koşuluyla bu belirlemenin Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi, üniversite ya da araştırma hastanelerinin Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlıkları aracılığıyla tespit edilmesi gerekmektedir. Söz konusu bu belirlemenin kayba uğradığı iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan ve Yargıtay uygulamaları ile benimsenen mevzuata uygun olarak yapılması gerekmektedir.Sürekli iş göremezlik oranının tespit edilirken uygulamada yeksenaklığın oluşturulabilmesi amacıyla Yargıtay Özel Dairesinin istikrar kazanmış kararlarında; 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü 22.06.1972 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Tespit işlemleri Yönetmeliği 11.10.2008 tarihli ve 27021 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önceki talepler bakımından getirilen Geçici 1 inci madde ile "... Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce çalışma gücü kaybı, iş kazası, meslek hastalığı, vazife malullüğü, harp malullüğü sonucu meslekte kazanma gücü kaybı ile erken yaşlanma durumlarının tespiti talebinde bulunan sigortalılar ve hak sahipleri için, yürürlükten kaldırılan ilgili sosyal güvenlik mevzuatının Kanuna aykırı olmayan hükümleri uygulanır..." hükmüne yer verilmiştir. 03.08.2013 tarih ve 28727 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği ise 01.09.2013 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 22 inci madde de; "1/███████ tarihli ve 27021 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinin çalışma gücü kaybı, vazife malullüğü, harp malullüğü ile erken yaşlanma durumlarının tespiti hükümlerine yapılan atıflar bu Yönetmelik hükümlerine yapılmış sayılır." 23 üncü maddesinde; "Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinde yer alan; çalışma gücü kaybı, vazife malullüğü, harp malullüğü ile erken yaşlanma durumlarının tespiti ile ilgili tüm hükümler yürürlükten kaldırılmıştır." düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan Yönetmelik 28.09.2021 tarihli ve 31612 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırılmıştır. 30.03.2013 tarih ve 28603 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu Yönetmelik ile 14.1.2012 tarihli ve 28173 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. Yönetmeliğin özürlü sağlık kurulu raporlarının alınışı, geçerliliği, değerlendirilmesi ve özürlü sağlık kurulu raporu verebilecek yetkili sağlık kurumlarının tespiti ile ilgili usul ve esasları belirlemek; özürlülerle ilgili derecelendirmelere, sınıflandırmalara ve tanımlamalara gereksinim duyulan alanlarda ortak bir uygulama geliştirmek ve uluslararası sınıflandırma ve ölçütlerin kullanımının yaygınlaştırılmasını sağlamak amacıyla hazırlandığı ve özürlülere sağlanan haklardan ve verilecek hizmetlerden yararlanmak üzere istenilen özürlü sağlık kurulu raporları ile özürlü sağlık kurulu raporu verebilecek yetkili sağlık kurumlarını ve özürlülerle ilgili sınıflandırma ve ölçütleri kapsadığı hususu hüküm altına alınmıştır. 20.02.2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ile 30.3.2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ... Esas, ... K.sayılı emsal kararında belirtildiği üzere gerçek zararın belirlenmesine yönelik ilkeler (yukarıda açıklandığı üzere somut tazminat hesabına ilişkin belirlemeler) istikrar kazanan Yargıtay içtihatlarıyla belirlenmiş ve uygulamaya yön verilmiştir. Haksız fiilden kaynaklanan zararların tespitinde fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükteki mevzuat hükümleri dikkate alınarak hesaplama yapılır.Somut olayda, 25.09.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plaka numaralı kamyonetin sürücüsü dava dışı ...'in hatalı sevk ve idaresinin, asli derecede ve yüzde yetmiş oranında kusurlu olduğu, davacı yaya ...'un ise yüzde otuz oranında kusurlu olduğunun ATK Trafik İhtisas Dairesi'nin █████/2025 tarihli raporuyla tetkik edildiği, ATK 2. İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen █████/2024 tarihli raporda █████/2019 tarihli 30692 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre kişinin tüm vücut engellilik oranının %1 ( yüzde bir) olduğu, iyileşme süresinin (iş göremezlik süresi) olay tarihinden itibaren 10 (on) aya kadar uzayabileceği, , █████/2015 tarihli Genel Şartlardan sonra TRH2010 yaşam tablosu ve 1.8 teknik faiz kullanılarak tazminat hesabı yapılmakta iken Anayasa Mahkemesi'nin █████/2020 tarih, ... K. Sayılı iptal kararı sonrasında tazminat hesaplamasının hangi usul ve esaslara göre yapılacağı hususunda belirsizlik oluşmuş, nihayetinde Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin içtihat niteliğindeki kararlarından sonra TRH 2010 yaşam tablosu kullanılarak ancak 1.8 teknik faiz kullanılmadan progresif rant yöntemine göre aktüerya bilirkişisi tarafından yapılan hesaplamaya göre, davacının talep edebileceği sürekli iş görmezlik tazminatının 42.822,35 TL olduğu, geçici iş görmezlik maddi zararının ise 27.330,65 TL olduğu, ... plakalı aracın 07.08.2021-07.08.2022 vadeli ... poliçesi ile davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı anlaşılmakla, kaza tarihi itibarı ile Hazine Müsteşarlığınca belirlenmiş olan ... poliçe limitleri şahıs başına ölüm ve sakatlık yönünden 430.000,00 TL; tedavi gideri yönünden 430.000,00 TL olduğu, hesaplanan tutarın teminat limitleri dahilinde olduğu, ... SGM'nin 20.05.2022 tarihli müzekkere cevabında davacıya rücuya tabi ödeme yapılmadığı ve gelir bağlanmadığı belirtildiğinden rücuya tabi ödemeler hususunda indirime yer olmadığı, davalı sigorta şirketi tarafından davacıya ödeme yapıldığına dair belge olmadığından ödeme tenzili hususunda indirime yer olmadığı , davalı sigorta şirketine gerekli belgelerle birlikte ihtarnamenin 08.11.2021 tarihinde tebliğ edildiği görülmekle, 08.11.2021 tarihinin 8 iş günü sonrası olan 19.11.2021 tarihinin temerrüt başlangıcı kabul edileceği, davacı vekili tarafından sunulan █████/2026 tarihli talep arttırım dilekçesi doğrultusunda, Mahkememizce tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davanın kabulü ile 27.330,65-TL geçici iş görmezlik tazminatı ve 42.822,35-TL sürekli iş görmezlik tazminatı olmak üzere toplam 70.153,00-TL'nin temerrüt tarihi olan █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-) Davanın KABULÜ ile 27.330,65-TL geçici iş görmezlik tazminatı ve 42.822,35-TL sürekli iş görmezlik tazminatı olmak üzere toplam 70.153,00-TL'nin temerrüt tarihi olan █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,2-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 4.793,15-TL maktu karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,3-)Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,4-)Davacı tarafından yatırılan 8.587,00-TL yargılama gideri ile 1.096,00-TL ıslah harcı, 12.970,00-TL Adli Tıp Fatura gideri toplamı 22.653,00-TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,5-)Mahkememizin █████/2022 tarihli ara kararı ile adli yardım talebinin kabul edildiği anlaşılmakla, suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.843,00-TL tebligat ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce işlem yapılmasına,6-)Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde kendilerine iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, mahkememiz gerekçeli kararının HMK 345 maddesi gereğince taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenebilmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2026Katip¸e-imzalıdırHakim¸e-imzalıdır