Anahtar kelimeler: Geciktiren Borcundan Aidat Ödemekle Kayseri İkamet Dairede Yazim Katip Gecikme
T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.KAYSERİ1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINAGEREKÇELİ KARARESAS NO
: ...KARAR NO
:...HAKİM
: ... ...KATİP
: ... ...DAVACI
:...VEKİLİ
: Av. ...DAVALI
:...VEKİLİ
: Av....DAVA
: Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: ...KARAR TARİHİ
:...KARAR YAZIM TARİHİ
: ...Mahkememize açılan Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davalı ...'nın kooperatifin üyesi olduğunu ve kooperatif tarafından tahsis edilen dairede ikamet ettiğini, aidat ödeme yükümlülüğünün devam ettiğini, davalının █████/2024 tarihinde kadar ödemesi gereken toplam aidat tutarının 468.000,00-TL olduğunu, müvekkili kooperatifin █████/2014 tarihli genel kurulunun 8. maddesinde aidat ödemesini geciktiren üyelerin %5 gecikme faizi alınmasının kararlaştırıldığını, davalının ödemekle yükümlü olduğu aidat tutarlarının genel kurullarca belirlenmiş olması nedeniyle davalının temerrüte düştüğünü ve her bir aidat döneminin temerrüt tarihinin farklı olduğunu, bu nedenle temerrüt tarihinden itibaren faiz tahakkuk ettirilmesi gerektiğini, kooperatif kayıtlarında görüleceği üzeri davalının 2024 yılı mart ayına kadar toplam 468.000,00-TL ödeme yapmış olması gerekirken 197.662,52-TL ödeme yaptığını, 270.337,48-TL anapara ve 67.652,43-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 337.989,91-TL borcu bulunduğundan bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere davanın kabulü ile şimdilik 10.000,00-TL anapara ve 5.000,00-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 15.000,00-TL'nin tahsiline, her bir aidat döneminin sonundan itibaren işleyecek faiz ile tahsiline, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.CEVAP
: Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde: davacı tarafın alacaklı olduğu miktarın belirli olmasına rağmen belirsiz alacak davası açtığını, bu nedenle öncelikle harç tamamlatılması gerektiğini ve davanın usulden reddinin gerektiğini, zaman aşımı itirazlarının bulunduğunu, kooperatif alacaklarında zaman aşımının 5 yıl olduğunu, alacağın zaman aşımına uğraması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkiline yapılan tebligatın usulsüz olduğunu, müvekkilinin halihazırda İsviçre'de yaşadığını, tebligatın yapıldığı adreste müvekkilinin abisinin ikamet ettiğini, 2012 yılında müvekkilinin kooperatif üyeliğini eşine devrettiğini ve 2017 yılında tekrar kendi üzerine aldığını, aidat alacaklarının bir an için zaman aşımına uğramadığı düşünülürse dahi █████/2012 ile █████/2017 tarihleri arasındaki aidat alacaklarını müvekkiline yöneltilemeyeceğini, yapılan hesaplamaların doğru olmadığını ve müvekkilinin kooperatife herhangi bir borcu bulunmadığını, davacının müvekkilinden talep ettiği aidat kalemlerinin hakkaniyete uygunluğunun tespiti için kooperatifin makul tamamlanma süresinin tespitinin gerektiğini, neticeten davanın usulden, esasa girilmesi halinde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER
:Kooperatif kayıtları, Kayseri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü kayıtları, banka kayıtları, tapu kayıtları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Dosyaya mübrez █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda: davacı tarafın davalıdan 01.03.2024 tarihi itibariyle 270.337,48-TL anapara 67.652,43-TL faiz toplamı olan 337.989,91-TL'nin tahsiline karar verilmesini talep ettiği, davacı kooperatifin 10.06.2023 tarihli genel kurulunda üye ödemelerinin 450.000,00-TL'ye eşitlenmesine karar verildiği, ayrıca bu genel kurulda Haziran /2023 döneminden itibaren aylık 2.000,00-TL aidat kararı alındığı, davalının davacı kooperatife yaptığı toplam ödeme tutarı kooperatif kayıtlarından 197.662,52-TL olarak tespit edildiği, dava dilekçesinde belirtilen 01.03.2024 tarihi itibariyle ödenmesi gereken toplam tutarın 468.000,00-TL olduğu, davalının yaptığı ödemenin ise 197.662,52-TL olduğu, bu durumda davalının davacı kooperatife 270.337,48-TL anapara borcu hesaplandığı, dava dilekçesinde belirtilen 01.03.2024 tarihi itibariyle davalı borcuna hesaplanan faizin 31.440,50-TL olduğu, bu hesaplama yapılırken üye ödemelerinin eşitlenmesine yönelik 10.06.2023 tarihinden sonraki döneme ilişkin faiz hesaplandığı, mahkemenin aksi kanaatte olması ihtimaline karşı davalının eşitleme kararının alınmadan önceki borçlarına da faiz yürütülmesi gerektiği kanaatine varılması durumunda davalı borcuna taleple bağlılık kuralı gereği hesaplanan faiz tutarı 58.408,30-TL olacağı görüş ve kanaatinde olduğunu bildirmiştir.█████/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda: kök raporda belirtilen; dava dilekçesinde belirtilen 01.03.2204 tarihi itibariyle ödenmesi gereken tutarın 468.000,00-TL olduğu, davalının yaptığı ödemenin ise 197.662,52-TL olarak kooperatif kayıtlarında yer aldığı, bu durumda davacının 270.337,48-TL borcunun hesaplandığı, davalı tarafın 24.08.2017 tarihinde kooperatife 160.000,00-TL ödeme yaptığını ileri sürdüğü ancak bu tutarın ödendiğini gösteren bir belgenin dosyada bulunmadığı, davalı tarafın müvekkiline borcu olmadığına ilişkin belge verildiğini belirttiği ancak dosya kapsamında bu yönde de bir belge bulunmadığı, davalı kooperatifçe ödemelerin 450.000,00-TL'ye eşitlenmesine yönelik karar alınması nedeniyle borcu olmadığına yönelik belge verilmesinin üyenin ödeyeceği anapara tutarını değiştirmediği, bu hususun mahkemeye sunulan ... esas ve ... esas sayılı dosyalarında da teyit edildiğini belirtmiştir.Bilirkişiden alınan █████/2026 tarihli 2. ek raporda: kooperatif genel kurul kararlarının iptaline yönelik herhangi bir dava açılıp açılmadığına ilişkin kooperatif yönetiminden bilgi istenmiş ve herhangi bir dava ve karar olmadığının bildirildiği, bu konuda mahkemece araştırma da yapılabileceği, davalı tarafın davacı kooperatifle 31.10.2017 tarihinde 110.500,00-TL ödeme yaptığı ve toplam ödemesinin 197.662,52-TL olmak üzere ibralaştığı, ibraname tarihinden sonraki ödenmesi gereken aidatlar ve ara ödemeler toplamının 120.500,00-TL olduğu, davalının bu tutarı ödediğine yönelik bir iddiası bulunmadığı, kooperatif kayıtlarında da ibraname tarihinden sonra bir ödeme tespit edilemediği, dolayısıyla mahkemenin ibraname tarihinden sonraki tutarları davalının ödemesi gerektiği kanaatine varması durumunda davalı taraf 120.500,00-TL borçlu olacağı, ibraname tarihinde davalıda borcum yok algısı oluşturulduğu için faiz talep edilemeyeceğinin düşünüldüğü ancak mahkeme aksi kanaatte ise hesaplanan faiz tutarının 82.338,75-TL olduğu, mahkemece eşitleme kararının iptal edilmediği ve geçerli olduğu kanaatine varılması durumunda ibraname öncesi ve sonrası tutarlar eşitleme kapsamına girdiğinden kök raporda hesaplanan tutarda bir değişiklik söz konusu olmayacağı yönünde görüş bildirmiştir.Davacı vekili dosyaya sunduğu █████/2025 tarihli ıslah dilekçesinde: davalı yandan 270.337,480-TL birikmiş aidat 58.408,30-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 328.745,78-TL'nin tahsiline, davalının anapara borcu üzerinden 01.03.2024 tarihinden itibaren yıllık %48 oranında işletilecek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.YARGILAMA VE GEREKÇE
:Dava, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan aidat alacağı ve işlemiş faiz talebine ilişkindir.1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun "Ortaklığa girme şartları ve ortak sayısı" başlıklı 8/1. Maddesine göre "Kooperatif ortaklığına girmek için gerçek kişilerin medeni hakları kullanma yeterliliğine sahip olmaları gerekir. Ortak olmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler, kooperatif anasözleşmesi hükümlerini bütün hak ve ödevleriyle birlikte kabul ettiklerini belirten bir yazı ile kooperatif yönetim kuruluna başvururlar."Aynı yasanın "Hak ve vecibelerde eşitlik" başlıklı 23. Maddesinde "Ortaklar bu kanunun kabul ettiği esaslar dahilinde hak ve vecibelerde eşittirler" hükmü bulunmaktadır.Aynı yasanın "Yetki" başlıklı 42. maddesinde "Genel Kurul bütün ortakları temsil eden en yetkili organdır. Genel Kurul, aşağıdaki yetkilerini devir ve terk edemez.1. Anasözleşmeyi değiştirmek,2. Yönetim Kurulu ve Denetçiler Kurulu üyeleriyle gerektiğinde tasfiye kurulunu seçmek,3. İşletme hesabiyle bilanço ve gerektiğinde gelir gider farkının bölüşülmesi hakkında karar almak,4. Yönetim ve denetçiler kurullarını ibra etmek,5. Kanun veya anasözleşme ile Genel Kurula tanınmış olan konular hakkında karar vermek.6. Gayrimenkul alımında ve satımında takip edilecek usul ile alınacak gayrimenkulün niteliğini, yerine ve azami fiyatını, satılacak gayrimenkulün asgari fiyatını belirlemek.7. İmalat ve inşaat işlerinin yaptırılma yöntemini belirlemek.8.Yapı kooperatiflerinde; kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konut veya işyeri sayısını tesbit etmek." hükmü yer almaktadır.Yapı kooperatiflerinin amacı ortaklarının konut ihtiyaçlarını karşılamaktır. Bu amaçla biraraya gelen ortaklar emeklerini ve birikimlerini birleştirerek amaçlarını gerçekleştirirler.Kooperatifler Kanunu 23. maddesine göre kooperatif ortakları bu yasanın kabul ettiği ilkeler ışığında hak ve yükümlülüklerde eşittirler.Kooperatiflerin ana sözleşmesi kooperatif ortaklarının birbiri ve ortaklarla kooperatif tüzel kişiliği arasında özel hukuk sözleşmesidir.Ana sözleşmeye Kooperatifler Kanunu'na aykırı olmamak koşulu ile sözleşme serbestisi çerçevesinde istenilen hükümler konulabilir.Eldeki davada davalı, kooperatifin üyeliğinden çıktığını, kooperatifle ilişiğinin kalmadığını, kooperatif üyeliğini 2012 yılında eşine devrettiğini, 2017 yılında yeniden kendi üzerine aldığını savunmuştur. Kural olarak, kooperatif ortaklığından istifa edenlerin, kooperatifçe ortakları için yaptırılan daireler üzerinde hakkı kalmayıp, dairenin kooperatife iadesi ile ancak ayrıldıkları yıl bilançosuna göre payına düşeni talep edebilmesi mümkündür. Başka bir deyişle, ortaklıktan çıkma iradesi ile birlikte ortaklık payı dahil ortaklıktan kaynaklanan tüm hakların kooperatife iadesi gerekir (Yargıtay 23. HD. █████/2012 tarih ve 5200 E., 7357 K., █████/2012 tarih ve 769 E., 3526 K. Yargıtay 11. HD. █████/2008 tarih ve ██████████ E., █████████ K., █████/2008 tarih ve ██████████ E., █████████ K. sayılı ilamları). İstifa eden ortağın ise, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 15. ve anasözleşmenin 17. maddesi uyarınca, kooperatiften ayrıldığı yılın bilançosunun görüşüldüğü genel kuruldan bir ay geçtikten sonra, kooperatife ödediği miktarları talep edebileceği tabîdir. Bu kuralın istisnası 1163 sayılı Kanun'un 81/2. maddesinde düzenlenmiş olup, anılan maddede, "Konut yapı kooperatifleri, anasözleşmede gösterilen işlerin tamamlanması ve ferdi mülkiyete geçilip konutların ortaklar adına tescil edilmesiyle amacına ulaşmış sayılır ve dağılır. Ancak tescil tarihinden itibaren 6 ay içerisinde usulüne uygun şekilde anasözleşme değişikliği yapılarak kooperatifin amacının değiştirilmesi halinde dağılmaya ilişkin hüküm uygulanmaz. (Ek cümle: 3/6/2010-5983/2 md.) Amacına ulaşılarak dağılma sürecine girmiş olan kooperatiflerden çıkan veya çıkarılan ortağın konutu veya işyeri çıkma veya çıkarılma sebebiyle geri alınamaz; ancak, bu eski ortaklar daha sonra oluşabilecek tasfiye masraflarına katılırlar." hükmü kabul edilmiştir.Davacı kooperatifin defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Mali Müşavir bilirkişi ... tarafından düzenlenen kök ve ek raporlara göre davalının █████/2017 tarihinde üye kayıt ve kabul dilekçesi verdiği, kooperatif üyeliğini dava dışı ...'ten devraldığı, kooperatif yönetim kurulunun █████/2017 tarihli ve 66 nolu kararı ile üyelik başvurusunun kabul edildiği, davalının kooperatiften almış olduğu daireyi iade ettiğine dair bilgi bulunmadığından halen kooperatifin üyesi olduğu tespit edilmiştir.Kooperatif üyeleri ile kooperatif arasındaki üyelik sıfatının devamına ve üyeliğe sıkı sıkıya bağlı talepler ile ilgili olan tapu iptali ve tescile, üyelik tespitine, tahsis hakkına dayalı veya üyenin parasal yükümlülükleri ile ilgili uyuşmazlıklarda üyelik devam ettiği sürece zamanaşımı süresi işlemez. Davacının kooperatif üyesi olduğunu kabulü halinde dava konusu taleple ilgili üyelik devam ettiği sürece zamanaşımı işlemeyecektir (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, ████████ Esas ve █████████ Karar sayılı emsal ilamı). Davalı alacağın zaman aşımına uğradığını iddia etmiş olup bilindiği üzere kooperatif üyesinin bağımsız bölüm talep hakkı zamanaşımına uğramayacağı gibi kooperatif tarafından bunun karşılığında talep edilecek olan inşaat gideri olarak talep edilen aidata da zamanaşımı işlemesi mümkün değildir. (23. Hukuk Dairesi, ████████ Esas ve █████████ Karar sayılı emsal ilamı)Mahkememizce dosya arasına celbedilen tüm kayıt ve belgeler, alınan uzman bilirkişi raporları bir bütün halinde değerlendirildiğinde; dosya kapsamına göre davalının davacı kooperatiften aldığı daireyi iade ettiğine dair delil bulunmadığından halen davacı kooperatifin üyesi olduğu, davalı tarafından davacı kooperatife toplam 197.662,52-TL ödeme yapıldığı, kooperatifin █████/2023 tarihli genel kurulunda üyelerin ödemelerinin 450.000,00-TL'ye eşitlenmesine yönelik karar alındığı, önceki genel kurul kararlarına göre bu tarihte ödenmesi gereken toplam aidat tutarı 210.850,00-TL olduğu, bu durumda █████/2023 tarihinde üyelere tahakkuk edecek aidat tutarının 239.150,00-TL olduğu, yine aynı tarihli genel kurulun 13/b maddesine göre Haziran/2023 tarihinden itibaren üyelerin aylık 2.000,00-TL aidat ödemesine karar verildiği, dava dilekçesinde belirtilen █████/2024 tarihi itibariyle ödenmesi gerekli tutarın toplamda 468.000,00-TL olduğu, bu tutardan davalı ödemesi 197.662,52-TL mahsup edildiğinde davalının bakiye borcunun 270.337,48-TL olduğu, davalının 160.000,00-TL'lik bir ödemeden daha bahsettiği, bu hususta Türkiye İş Bankası'na gerekli müzekkere yazılarak bilirkişiden yeniden █████/2026 tarihli ek rapor alındığı, banka cevabına göre davalının anılan bankadan █████/2017 tarihinde 160.000,00-TL konut kredisi çektiği ve █████/2017 tarihinde geri ödediği, bu bedelin davacı kooperatife ödendiğinin ispat edilemediği, davalıya █████/2017 tarihli borcu yoktur yazısı verilmiş olsa da █████/2023 tarihli genel kurulda alınan eşitleme kararının iptal edilmediği ve geçerli olduğu, bu nedenle bilirkişi kök raporunda yapılan hesaplamaya itibar edilmesi gerektiği, faiz yönünden de taleple bağlı kalınarak 2010-2014 yılları arasına yasal faiz, █████/2014 tarihinden sonraki aidatlara ise %18 oranında faiz işletildiğinde davacının faiz alacağının 58.408,30-TL olduğu, Yargıtay 23. HD'nin ████████ Esas █████████ Karar sayılı █████/2013 tarihli ilamından da anlaşıldığı üzere Genel kurul kararları, üyeler ile kooperatif arasında yapılmış bir sözleşme niteliğinde olup, kooperatif ve üyeler arasında ayrıca faiz oranları ile ilgili sözleşme yapılmasına gerek olmadan genel kurullarca kararlaştırılan parasal yükümlülüklere ilişkin kararlar daha sonraki yıllarda değiştirilmediği ve iptal edilmediği sürece tüm üyeleri bağlayacağı, genel kurulca belirlenen aidat miktarı ve gecikme faizi oranları, genel kurul kararlarına katılsın ya da katılmasın ortaklara ayrıca tebliğinin gerekmediği, toplantıya katılmayan üyeler için de bağlayıcı olduğu, kesinleşmiş olması ve yok hükmünde olmaması halinde bu kararın alacağın dayanağı durumunda olduğu, davacı kooperatifin genel kurul toplantılarında alınan aidat ödenmesine ilişkin kararların iptal edildiğine veya yok hükmünde olduğuna dair itiraz olmadığı gibi bu hususta dosya kapsamında bir delilin de bulunmadığı,bu nedenle alınan genel kurul kararının tüm üyeleri bağlayacağı, bilirkişi raporu, genel kurul kararları ve diğer delillerle uyumlu, hüküm vermeye ve denetime elverişli olduğundan mahkememizce benimsenmiştir.Açıklanan tüm bu gerekçelerle davacının davasının kabulüne dair aşağıdaki hüküm fıkrasının tesisi uygun görülmüştür.H Ü K Ü M
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;DAVANIN KABULÜ ile,1-270.337,48-TL asıl alacak ve 58.408,30-TL işlemiş faiz toplamı 328.745,78-TL'nin asıl alacağın 10.000,00-TL'sine dava tarihi olan █████/2024 tarihinden, 260.337,48-TL'sine ıslah tarihi olan █████/2025 tarihinden itibaren aylık %5 faiz oranını geçmemek kaydıyla TBK'nın 120/2. maddesi uyarınca yasal faizin 2 katı üzerinden belirlenecek faiz oranı üzerinden işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine,2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 22.456,62-TL ilam harcından, tahsil edilen 427,60-TL peşin harç ve 5.358,00-TL ıslah harcının mahsubuna, bakiye 16.671,02-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,4-Davacı tarafın yaptığı 427,60-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harç, 5.358,00-TL ıslah harcı, 4.000,00-TL bilirkişi ücreti, 453,90-TL posta ücreti olmak üzere toplam 10.667,10-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,5-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 52.599,32-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026Katip ...Hakim ...