paftada kain yanca gebze blok vaadi nakit anlaştığını yanın akdedildiğini

Anahtar kelimeler: Paftada Kain Yanca Gebze Blok Vaadi Nakit Anlaştığını Yanın Akdedildiğini

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

7. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

: ████████

KARAR NO

: █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İSTANBUL ANADOLU 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2025

NUMARASI

: ████████ Esas, ████████ Karar

DAVANIN KONUSU

: Alacak

KARAR TARİHİ

: █████/2026

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili ile davalı yan arasında 29.09.2015 tarihli gayrımenkul satış vaadi ön protokolü akdedildiğini, iş bu protokol uyarınca davalı yanın sahibi bulunduğu İstanbul İli, ... İlçesi, 3 Parsel, ... ada, ... Paftada kain B Blok 1.Kat .. daire için 165.000,00 TL ödenmesi konusunda tarafların anlaştığını, 3.000,00 TL nakit, kalan bölümün ise aylık taksitler halinde müvekkili tarafından ödendiğini, sözleşme kapsamında taahhüt edilen şekilde iş bu taşınmaz tamamlanıp müvekkiline teslim edilmediği gibi davalı yanca Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyası ile konkordato talepli olarak dava ikame edildiğini, yargılama süresi içerisinde iş bu davaya müvekkili adına müdahil olunduğunu ve iş bu dosyada alınan konkordato tedbirleri nedeni ile müvekkiline gönderilen Kartal 13.Noterliği'nin 25.06.2021 tarih ... Yevmiye no.'lu ihtarnamesi uyarınca ek maliyet borcu olarak 14.400,00 TL 06.08.2021 tarihinde davalı nam ve hesabına ödendiğini belirterek taraflar arasında 29.09.2015 tarihinde akdedilen gayrımenkul satış vaadi ön protokolünün feshi ile bakiye hakkımız saklı kalmak kaydı ile şimdilik müvekkili tarafından gayrımenkul satış vaadi ön protokolü uyarınca ödenen 50.000,00 TL'nin ve Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyasından alınan konkordato tedbirleri nedeni ile ödenen 14.400,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ve değerleme bedeli ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili █████/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile, davasını tamamen ıslah ederek taraflar arasında 29.09.2015 tarihinde akdedilen gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi uyarınca İstanbul İli, ... İlçesi, 3 Parsel, ... ada, ... Paftada kain B Blok 1.Kat D:21 2+1 daire bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile her türlü ipotekten ari olarak müvekkil adına tesciline, tescil talebinin Mahkemece yerinde görülmemesi halinde müvekkili tarafından gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi uyarınca ödenen bedelin 2. ek rapor ile tespit edilen değeri olan 1.160.283,51 TL'nin ifanın imkansız hale geldiği tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkileine verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İstanbul Anadolu 10.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ E, ████████ K sayılı kararı ile,

"Taraf beyanları, tapu kaydı, “... ... Projesi Gayrimenkul Satış Vaadi Ön Protokolü” başlıklı belge ve tüm dosya kapsamından; taraflar arasında davalının maliki olduğu taşınmazın davacıya satışı hususunda harici sözleşme yapılmış olup, sözleşmenin resmi şekilde yapılmaması nedeniyle geçersiz olduğu ancak davacının geçersiz sözleşme uyarınca ödenen bedelleri talep hakkının olduğu, Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin ████████ esas ve █████████ karar sayılı ilamı nazara alınarak davacının ödediği satış bedelinin, ifanın imkansız hale geldiği tarihte ulaştığı alım gücünün tespiti gerektiği, davacı hakkındaki konkordato kararının Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin █████████ esas ve ████████ karar sayılı ilamının karar tarihi olan 13.02.2023 tarihi ifanın imkansız hale geldiği tarih kabul edilerek █████/2023 tarihi olarak mahkememizce tespit edildiği, davanın bu tarihten önce █████/2022 tahinde açıldığı, hal böyle olunca her davanın dava tarihindeki durum esas alınarak sonuca gidileceği, bu nedenle ifa imkansızlığından önce açılan iş bu davada dava tarihi itibariyle ödenen ve iadesi gereken paranın alım gücünün tespiti gerektiği, bu nedenle duruşma ara kararlarında alternatifli hesaplama yapılmasının istenildiği, sonuç itibariyle bilirkişi hesaplamaları ile sabit davacının davalıya yapmış olduğu ödemenin dava açılış tarihi olan █████/2022 tarihinde 1.098.682,85 TL olduğu, davalı vekili alınan bilirkişi ek raporuna karşı beyan dilekçesinde raporun hükme esas alınmasını talep ettiği, davacı vekili tam ıslah dilekçesi ile talebini tapu iptal ve tescil olarak değiştirdiği, buna rağmen dava dilekçesi sunmadığı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun davanın tamamen ıslahını düzenleyen 180. maddesinde “Davasını tamamen ıslah ettiğini bildiren taraf, bu bildirimden itibaren bir hafta içinde yeni bir dava dilekçesi vermek zorundadır. Aksi hâlde, ıslah hakkı kullanılmış sayılır ve ıslah hiç yapılmamış gibi davaya devam edilir.” şeklinde düzenlemeye yer verildiği, bu nedenle süresinde verilmeyen dava dilekçesi nedeniyle ıslah hiç yapılmamış gibi davaya devam etmek gerektiği anlaşılmakla yukarıda yapılan açıklamalar muvacehesinde dava açılış tarihi olan █████/2022 tarihinde ödenen ve iadesi gereken paranın alım gücünün karşılığı olan 1.098.682,85 TL üzerinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir." şeklindeki gerekçe ile,

Davanın KISMEN KABULÜ ile;

1-1.098.682,85 TL tazminatın █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle, yerel Mahkemece hatalı değerlendirmede bulunularak tam ıslah dilekçesi ile talebini tapu iptal ve tescil olarak değiştirildiği, buna rağmen dava dilekçesi sunulmadığı gerekçe gösterilerek ıslah hiç yapılmamış gibi değerlendirme yapıldığını, ancak 13.02.2025 tarihli celsede davanın ıslah edileceği bildirilerek süre talep edildiğini, süresi içerisinde 20.02.2025 tarihli dilekçe ile davanın tamamen ıslah edildiği bildirilerek tapu iptal-tescil talebinde bulunulduğunu, 20.02.2025 tarihli dilekçenin özünde bir dava dilekçesi olduğu, nitekim dava dilekçesinde aranan tüm unsurları taşıdığını, ıslah dilekçesi dava dilekçesi niteliğinde olmasına rağmen ıslah yapılmamış gibi değerlendirme yapılarak tapu tescil talebinin değerlendirilmemesinin hatalı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak taraflar arasında 29.09.2015 tarihinde akdedilen gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi uyarınca İstanbul İli, ... İlçesi, 3 Parsel, ... ada, ... Paftada kain B Blok 1.Kat D:21 2+1 daire bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile her türlü ipotekten ari olarak müvekkili adına tesciline, aksi halde müvekkili tarafından gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi uyarınca ödenen bedelin 2. ek rapor ile tespit edilen değeri olan 1.160.283,51 TL'nin ifanın imkansız hale geldiği tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

: Tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, yüklenici, yap-satçı olan davalıdan bağımsız bölüm satın alımına dayalı tapu iptali ve tescil olmadığı takdirde ödenen bedelin denkleştirici adalet ilkesi uyarınca iadesi istemine ilişkindir.

Eser sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, taraflara karşılıklı hak ve borçlar yüklemekte; yüklenici, finansman sağlayarak arsa malikinin taşınmazı üzerine bina yapma işini üstlenmekte, arsa maliki ise inşa edilecek binadaki bir kısım bağımsız bölümlerin mülkiyetini yükleniciye devretmeyi vaat etmektedir.

Arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciden bağımsız bölüm temlik alınmasına dayalı olarak açılan tapu iptali ve tescil davaları ile ilgili olarak kanunlarımızda bir düzenleme mevcut olmadığından bu konulardaki uyuşmazlıkların çözümünde 30.09.1988 tarihli ve 1987/2 Esas, 1988/2 Karar sayılı Yargıtay İBBGK Kararı benimsenmiştir.

Yüklenicinin arsa payı karşılığı inşaat yapmakta olduğu veya arsa sahibinin aynı zamanda yüklenici sıfatıyla hareket ederek (yapsatçı konumunda) inşa etmekte olduğu binalardan bağımsız bölüm satın alınması halinde Borçlar Kanununun 163 üncü maddesi (TBK m. 184) gereğince üçüncü kişiye yapılacak temlikin yazılı olması yeterlidir.

6100 sayılı Kanun'un 176 ncı maddesinde, davanın her iki tarafının da yargılama usulüyle ilgili bir işlemini kısmen veya tamamen ıslah edebileceği düzenlenmiştir.

Davanın tamamen ıslahı, dava dilekçesinden itibaren yapılan ıslahtır. Tamamen ıslahta davacı, davasını baştan (dava dilekçesinden) itibaren ıslah eder ve bir hafta içerisinde yeni bir dava dilekçesi verir. Davanın tamamen ıslahı yoluna, dava dilekçesinden (dava dilekçesi dahil) itibaren bütün usul işlemlerinin yapılmamış sayılması için başvurulur. Ancak, ıslahın ikrara, keşfe, bilirkişi raporlarına, şahit sözlerine bir etkisi olmaz. Yani ıslah ile bunlar geçersiz sayılamaz. Davacı tamamen ıslah yolu ile dava sebebini ve talep sonucunu tamamen değiştirip genişletebileceği gibi davalı da tam ıslah ile savunmasını tamamen değiştirip genişletebilecektir. Bunun doğal sonucu olarak, dava dilekçesinde yer alan ilk talep içeriği değil ıslah yoluyla açıklanan talep içeriği nazara alınarak araştırma ve inceleme yapılması ve mahkemece verilecek hükümde de ıslahla ileri sürülen istemin karşılanması gerekecektir. Taraflar ancak kendi usul işlemlerini ıslah ile düzeltebilirler. Mahkemenin ve karşı tarafın işlemleri ıslahın konusu dışındadır. Aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 14.03.2007 tarihli ve 2007/2-99 Esas, ████████ Karar sayılı kararında da değinilmiştir.

Gerek öğreti gerekse uygulamaya göre, davanın tamamen ıslahında yeni bir dava açılmamış sayılacak, tamamen ıslah edilen dava ilk açılan davanın devamı niteliğinde olduğundan, bunun doğal sonucu olarak, zamanaşımı ilk davanın açıldığı tarihteki duruma göre dikkate alınacaktır. Onun için davanın tamamen ıslahında ıslah olunan dava, ilk dava gününde açılmış sayılacaktır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 26.05.2022 tarihli ve 2019/3-178 Esas, ████████ Karar sayılı karar).

Eldeki davada, taraflar arasında imzalanan █████/2025 tarihli sözleşme ile davalı ... A.Ş'nin sahibi bulunduğu ... ada 3 parsel, B Blok, 1.kat., daire 21 (2+1 tipli) dairenin toplam 165.000 TL bedel mukabilinde satışının kararlaştırıldığı, bilirkişi raporuna göre satış bedelinin ödendiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili dava dilekçesi ile davacı tarafından gayrımenkul satış vaadi ön protokolü uyarınca ödenen 50.000,00 TL'nin ve Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyasından alınan konkordato tedbirleri nedeni ile ödenen 14.400,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ve değerleme bedeli ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, █████/2025 tarihli celsede davacı vekiline ıslah için bir haftalık kesin süre verilmiş, davacı vekili tarafından 1 haftalık kesin süre içerisinde █████/2025 tarihinde ıslah dilekçesi sunularak İstanbul İli, ... İlçesi, 3 Parsel, ... ada, ... Paftada kain B Blo... daire bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile her türlü ipotekten ari olarak müvekkili adına tesciline, aksi halde davacı tarafça gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi uyarınca ödenen bedelin 2. ek rapor ile tespit edilen değeri olan 1.160.283,51 TL'nin ifanın imkansız hale geldiği tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili istenmiştir.Buna göre davacı █████/2023 tarihli dilekçesi ile talep sonucunu değiştirmiş olup, davacı vekilinin iş bu dilekçesi davanın tamamen ıslahı mahiyetindedir. Hal böyleyken dava dilekçesinde yer alan ilk talep içeriği değil ıslah yoluyla açıklanan talep içeriği nazara alınarak araştırma ve inceleme yapılması ve mahkemece verilecek hükümde de ıslahla ileri sürülen istemin karşılanması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin, istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK'nun 353/1-a-4 gereğince ilk derece mahkemesi kararının kesin olarak kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmış açıklanan nedenlerle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a/4. maddesi gereğince KABULÜNE,

2-İstanbul Anadolu 10.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 tarih ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-Dosyanın dairemiz kararına uygun şekilde işlem yapılmak ve yeniden karar verilmek üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının istem halinde davacıya iadesine,

5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından verilecek kararda değerlendirilmesine ve hükme bağlanmasına,

6-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1 bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. █████/2026