Anahtar kelimeler: Tahsisli Yaz Konutları Pafta Mah Eser İli İlçesi İzmir Özetle
MAHKEMESİ
: İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA TARİHİ
: 01.12.2020KARAR TARİHİ
: 20.06.2023DAVA
: İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)KARAR TARİHİ
: 21.05.2026KARARIN YAZ. TARİHİ
: 21.05.2026İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20.06.2023 tarih ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.İSTEM
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında .... ili ... ilçesi, ...Mah., .. konutları kapsamında yer alan kooperatife tahsisli ... pafta, ...Ada, .... parsel üzerinde inşaa edilecek 5 Blok 160 dairenin inşaat yapım işlerine ilişkin sözleşmeler imzalandığını, taraflarca imzalanan sözleşmelere göre 16.11.2017 tarihinde ödenen toplam 113.400,00 TL hakedişin 07.02.2013 - 16.11.2017 arası işlemiş faizi tahsilde tekerrür oluşturmayacak şekilde talep edildiğini, iş bu hakedişlerden ödenen tutarın ödenmeyen işlemiş faizlerinin bulunduğunu, davalı kooperatifçe davacının hakettiği ödemeleri süresinde yapmadığı gibi faizini de halen ödemediğini, sözleşmeler gereği ödemelerde gecikme olması halinde, yükleniciye her ay için gecikmeli ödenen paranın %1,20'si gecikme faizi olarak belirlendiğini, anılan hükme göre gecikme faizinin günlük hesaplanacağını, belirtilen hakediş tarihlerinden ödeme tarihine kadar geçen dönemde sözleşme kurallarına uygun olarak hesaplanan faiz tutarının takibe konu edildiğini belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile, davalı borçlunun haksız olarak yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, masraf ve vekalet ücreti ilebirlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.YANIT
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı kooperatifin dava dışı ....Kooperatiflerinin alt kooperatiflerinden birisi olduğunu,...ili ....ilçesi, ... Mah., ... konutları kapsamında yer alan kooperatife tahsisli ... pafta, ...Ada, ...parsel üzerinde inşaa edilecek 5 Blok 160 dairesinin betonarme karkas imalatlarının yapılmasına ilişkin 13.04.2010 tarihli ve dava dışı üst birlik .... Kooperatifleri Birliği (...Koop)'nin 11 nolu Yönetim Kurulu Kararı ile davalı ve davacının sözleşme imzalandığını, iş bu sözleşmenin taraflarından birinin de ... olduğunu, dava konusu eser sözleşmesinin 13.04.2010 tarihinde imzalandığını, imalatların teslim tarihinin 20.02.2011 olduğunu, kesin hakedişlerin ise 12 ay sonra yani 20.02.2012 olduğunu, davaya konu icra takibinin 5 yıllık zamanaşımı sonrasında yapıldığını, hakedişlerin ödenmesinde davalı kooperatifin sorumluluğunun olmadığını, davacı, davalı ve davalı üst birliği .... Kooperatifleri Birliği (... ..) arasında imzalanan sözleşme gereği yapılacak işlerin hakedişlerinin sözleşmenin 10.maddesinde beyan edildiği üzere üst birlik olan ...tarafından kabul edildiğini, dava dışı ... tarafından davacıya 16.11.2017 tarihinde ödenen 374.556,91TL bedelin ödenmesi ile kooperatif muhasebe kayıtlarında cari hesap borcu olan bedelin ödendiğini, böylece de 2018 yılında tasfiye işlemlerinin tamamlandığını, cari hesap mutabakatı da yapılmadığını, yasal defterde görünen borç bakiyesinin ödendiğini belirterek, davacı tarafça Sayın Mahkemenizde İzmir 25.İcra Müdürlüğünün █████████ E.sayılı icra dosyasına yapılan itirazının iptali ile %20'den azolmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi talebi ile açılan davada usule ve esasa ilişkin itiraz ve beyanlarının kabulü ile haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın reddine, davacının kötü niyetli talebi nedeni ile %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatının davacı tarafından davalıya ödenmesine, yargılama giderleri ile harç ve vekalet ücretinin davacı karşı yana tahmilini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
:İlk derece mahkemesinin 20.06.2023 tarih ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile özetle; "...Somut olayda, davacı/yüklenici █████/2012, █████/2012 ve █████/2013 tarihli hakedişlerin zamanında ödenmediğini bu sebeple █████/2017 tarihli geç ödemeden kaynaklı faiz alacağının bulunduğunu iddia etmektedir. Sözleşmenin imzalandığı tarihte yürürlükte bulunan Mülga 818 Syl. BK' nun 101. Maddesine göre Muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtariyle, mütemerrit olur. Taraflar arasındaki sözleşmenin 10. Maddesinde "Yüklenicinin hak ediş raporları bu sözleşmenin eki olan yapım işleri genel şartnamesinde düzenlenen esaslar çerçevesinde kanuni kesintiler de yapılarak işyeri tesliminden itibaren 30 günde bir düzenlenir ve ... onayına sunulur. ... onayından itibaren 15 gün içinde de kooperatifçe yükleniciye ödenir." şeklinde bir düzenleme mevcut ise de, faiz talep edilen alacaklara ilişkin düzenlenen hakedişlerde ... imzasının bulunmadığı bu hali ile de belirli vadeye ilişkin şartın mevcut olmadığı ayrıca dosya içerisinde alacaklının temerrüte düşürüldüğüne yönelik delil de bulunmadığı görüldüğünden davanın ve davacının kötü niyeti ispat edilmediğinden kötü niyet tazminatı talebinin reddine" dair Hakedişlere yönelik faiz taleplerinin reddine, karar verilmiştir.İSTİNAF EDEN
: Davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İSTİNAF NEDENLERİ
: Davacı vekili tarafından verilen 02.08.2023 tarihli istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesi ile özetle; İş bu dosya ile talep edilen alacağın dayanağı sözleşmenin tarafları davalı ... ve .. Kooperatifi ile davacı .... Şti. olduğunu, dosya kapsamında toplanan deliler ile faiz alacağının dayanağı olan ana para hakedişerinin davalı ...p ve .... Kooperatifi ve diğer ilgililer tarafından imzalandığını ve aynı tarihli faturaların davacı firma tarafından düzenlendiğini, faturaların her iki taraf kayıtlarında da mevcut olduğunu, bilirkişi raporu ile de tespit edilen davaya konu alacağın dayanağı olan hakediş belgelerinde Genel Koordinatör, Şantiye Grup Müdürü, Kooperatif Başkanı ( davalı ...ve.... başkanı) Kontrol Mühendisi ( davalı tarafın çalışanı ) ve müteahhit (davacı şirket) imzaları bulunduunu, tüm ilgilerin imzası ve onayı ile davacı şirket tarafından faturalar düzenlendiğini, bilirkişi raporunda ... onayının daha önceki bir tarihte olduğuna ilişkin delil tespit edilemediğinden tüm ilgililerin imzasını içeren hakediş ve aynı tarihli fatura tarihten itibaren 15 gün eklenerek faiz hesabı yapıldığını, iş bu dava ile talep edilen faiz alacağına konu ana paraların tespit edildiği hakedişlerde tüm ilgililerin imzası olması sebebi ile .... onay tarihinin dava ile talep edilen alacağa bir etkisi bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile Mahkemece ... onay tarihinin tespiti yönünden araştırma yapılmadan hüküm kurulmuş olması sebebi ile de kararın eksik incelemeye dayalı olduğunu, hakediş raporlarında davalı kooperatif başkanı dahil olmak üzere tüm ilgilerin imzası bulunduğunu ve aynı tarihli faturaların her iki taraf defterlerinde mevcut olduğu nazara alındığında .... onayının olmamasının iş bu dava ile talep edilen faiz alacağına bir etkisi olmayacağını, davalı kooperatifin bağlı olduğu dava dışı... ile davacı şirket arasında uzun yıllara dayalı ticari ilişkinin mevcut olduğunu, müvekkili şirket.... birliğin bir çok kooperatifine iş yaptığını, davalı kooperatifin bağlı olduğu üst birlik tarafından hakediş bedellerinin zamanında ödenmemiş olması sebebi ile üye kooperatifler adına davalar açıldığını, dava konusu olayda da 2012 ve 2013 yıllarına ait hakediş bedelleri ilgililerce onaylandığını, davacı tarafça faturası kesildiğini ve kuruma vergilerinin yatırılmış olmasına rağmen davalı taraf hakediş bedellerini 2017 yılında ödediğini, davalı tarafın ana para için faiz ödemesi kanuni sorumluluğu olmakla birlikte ticari iş ahlakı yönünden de sorumluluğu bulunduğunu, davalı taraf davacının 2012 ve 2013 yıllarında hakettiğini ancak 2017 yılında ödediği ana paranın faizini bugün itibarı on yıldan fazla süre geçmiş olmasına rağmen ödenmediğini, paranın satın alma gücü ve enflasyon karşısındaki ermesi sebebi ile ciddi bir kar elde ettiğini, davalı kooperatif de dahil olmak üzere ilgililerin imzasını içeren dava konu alacak hakedişlerine ilişkin faturalar düzenlendiğini, her iki taraf defterlerine de usulüne uygun bir şekilde yansıdığını ancak ilk derece mahkemesi tarafından bu husus dikkate alınmadığını belirterek, yerel mahkeme tarafından verilen kararın ortadan kaldırılmasına, davanın kabulüne, İzmir 25. İcra Müdürlüğünün █████████ Esas sayılı dosyası ile yapılan icra takibine ilişkin itirazın iptaline, takip miktarının %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, masraf ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline şeklinde yeniden hüküm kurulmasına karar verilmesini talep ederek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; HMK.nın 355. maddesindeki düzenleme uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan inceleme sonucunda,Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan faiz alacağı iddiasına dayalı olarak başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Verilen karar, davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen nedenlerle istinaf edilmiştir.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen “Eser sözleşmesi” yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir. Bu sözleşmelerde yüklenici, iş sahibine karşı yüklendiği özen borcu nedeniyle eseri yasa ve sözleşme hükümlerine, fen, teknik ve sanat kurallarına uygun olarak yapıp zamanında tamamlayarak teslim etmeyi, iş sahibi de bu çalışma karşılığında ivaz ödemeyi üstlenmektedir. TMK'nın 6. ve HMK'nın 190. maddelerine göre kural olarak yapılan işlerin miktarını ve bedelini ispatlamak yükleniciye, yapılan ödemeleri ispat etmek ise iş sahibine aittir.Davaya konu İzmir 25. İcra Müdürlüğü' nün █████████ Esas sayılı takip dosyasında davacı tarafından davalı aleyhine faiz alacağı dayanak gösterilerek toplam 271.971,00 TL' nin talep edildiği, ödeme emrinin borçlu/davalıya tebliğ edildiği, borçlunun süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durduğu görülmüştür.Taraflar arasında imzalanan ve dosyaya sunulan sözleşmelerin 10. maddesinde hak edilişin ödenmesi için kooperatifin onayından itibaren 15 gün içinde kooperatifçe yükleniciye ödenmesinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Sözleşmelerin eki olarak kararlaştırılan Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 40. maddesinde hak ediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bu kayıt yoksa 30 gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bu tarihten başlamak üzere 15 gün içinde de ödeme yapılacağı anlaşılmaktadır. Mahkemece alınan bilirkişi raporunda, davalı kooperatifin kayıtlarına göre yapılan hakediş başına yada hakedişin türüne göre tek tek ödeme yapılmadığı, kümülatif ödeme yapıldığı, davacının düzenlediği 10 nolu hakediş tutarının birebir ödenmediği yada betonerme işi ayrı 2.etap ince iş ayrı ödenmediği ve tek bir caride tutulduğu 2014 yılında davacıya 374.556,91 TL borçlu görünüldüğü, 16.11.2017 tarihinde .... tarafından iş bu bakiyenin banka vasıtası ile davacıya ödenip davalı kooperatifinde 30.11.2017 tarihli 322 nolu yevmiye maddesi ile ....’tan olan alacağından, davacıya olan borcuna mahsubu olarak kaydetmesi ile davalı kooperatifin davacıya olan borcunun sıfırlandığı tespit edilmiş ise de yapılan inceleme yeterli değildir.Bu durumda Mahkemece, davacının delil olarak davalı kooperatif kayıtlarına dayanmış olması nedeniyle hak edişlere konu ödeme kayıtlarının davalıdan istenmesi, 6100 sayılı HMK’nın 281/3. maddesi gereğince gerçeğin ortaya çıkması için aralarında yapı kooperatifi ve ihale alanında uzman bilirkişinin de bulunduğu uzman bilirkişi kuruluna dosyanın tevdi ile sözleşme ve ekleri kapsamında, davaya konu edilen faiz alacağının dayanağı hak edişlerin ödeme belgeleri incelenerek, TBK’nın 131 maddesindeki; “(1) Asıl borç ifa ya da diğer bir sebeple sona erdiği takdirde, rehin, kefalet, faiz ve ceza koşulu gibi buna bağlı hak ve borçlar da sona ermiş olur. (2) İşlemiş faizin ve ceza koşulunun ifasını isteme hakkı sözleşmeyle veya ifa anına kadar yapılacak bir bildirimle saklı tutulmuş ise ya da durum ve koşullardan saklı tutulduğu anlaşılmaktaysa, bu faizler ve ceza koşulu istenebilir” düzenlemesi de değerlendirilerek rapor hazırlanmasının istenmesi, eksiklikler giderildikten sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekir. Belirtilen nedenlerle davacı vekilinin istinaf istemlerinin kabulüne karar verilmiştir.Dosya kapsamı, mahkeme gerekçesi ve yapılan değerlendirmeye göre; mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli olmadığından davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurusunun KABULÜ ile,2-İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20.06.2023 tarih ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararının, 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yeniden bir karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,4-Verilen kararın niteliği gereğince harç alınmasına yer olmadığına,5-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL istinaf karar harcının istemi halinde ilk derece mahkemesince yatıran davacıya iadesine,6-Davacı tarafından yatırılan 738,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile yapılan istinaf yargılama giderlerinin, ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,7-Kararın, ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/(1)-g maddesi gereğince, kesin olmak üzere, 21.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.